I SA/Gl 787/15

WyrokWSA w Gliwicach2015-10-14

Skład orzekający: Anna Tyszkiewicz-Ziętek, Bożena Pindel, Bożena Suleja-Klimczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy określająca zasady i tryb przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami, w tym w sprawie budżetu obywatelskiego, stanowi akt prawa miejscowego podlegający obowiązkowi publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy określająca zasady i tryb przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami, nawet jeśli dotyczy konsultacji w jednej sprawie (np. budżetu obywatelskiego na dany rok), jest aktem prawa miejscowego. Zawiera normy o charakterze generalnym i abstrakcyjnym, kształtując sytuację prawną mieszkańców. Brak jej publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym stanowi istotne naruszenie prawa, skutkujące stwierdzeniem nieważności uchwały.
Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy w S. zaskarżył uchwałę Rady Miasta S. w sprawie budżetu obywatelskiego na 2016 r., zarzucając jej istotne naruszenie prawa polegające na braku publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Prokurator argumentował, że uchwała ta jest aktem prawa miejscowego, który zgodnie z przepisami powinien zostać opublikowany. Prezydent Miasta S. wniósł o oddalenie skargi, twierdząc, że uchwała nie jest aktem prawa miejscowego, ponieważ nie posiada cech abstrakcyjności i powtarzalności.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek, Sędziowie WSA Bożena Pindel, Bożena Suleja-Klimczyk (spr.), Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2015 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w S. na uchwałę Rady Miasta S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie budżetu obywatelskiego na 2016 r. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości. W skardze z dnia 16 czerwca 2015 r. Prokurator Rejonowy w S. wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały nr [...] Rady Miasta S. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie Budżetu Obywatelskiego Miasta S. na rok 2016 (dalej "uchwała"). Prokurator zarzucił uchwale istotne naruszenie prawa - art. 4 ust. 1 i art. 13 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (t.j. Dz. U. z 2011 r., nr 197, poz. 1172 ze zm.) - polegające na zaniechaniu skierowania uchwały do publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym. W uzasadnieniu skargi Prokurator podniósł, że w dniu [...] r. Rada Miasta S. podjęła uchwałę nr [...], której § 7 ust. 2 stanowi, iż wchodzi ona w życie z dniem podjęcia. W uchwale brak jest przepisu nakazującego jej publikację w wojewódzkim dzienniku urzędowym, podczas gdy analiza wskazanej uchwały pozwala na stwierdzenie, iż stanowi ona akt prawa miejscowego. Jak wskazał skarżący, aktem prawa miejscowego jest akt o charakterze generalnym, skierowany do szerokiego kręgu adresatów (którzy mogą być jednak w jakiś sposób określeni) oraz wydany na podstawie i w granicach upoważnienia ustawowego (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 12 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Sz 226/12, wyrok NSA z dnia 3 października 2006 r., sygn. akt I OSK 908/06). Dla kwalifikacji danego aktu jako aktu prawa miejscowego znaczenie decydujące ma charakter norm prawnych i kształtowanie przez te normy sytuacji prawnej adresatów. W przypadku bowiem uznania, że uchwała zawiera przynajmniej jedną normę postępowania o charakterze generalnym i abstrakcyjnym jest ona aktem prawa miejscowego, który zgodnie z art. 42 ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 13 pkt 2 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych podlega obowiązkowi publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym (por. wyrok NSA z dnia 18 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 669/06). W ocenie autora skargi uchwała nr [...] jest aktem generalnym i abstrakcyjnym skierowanym do szerokiego kręgu adresatów. Już § 1 ust. 1 uchwały wskazuje, iż skierowana jest ona do mieszkańców S.. W § 3 ust. 1 przyznaje każdemu z mieszkańców prawo zgłaszania projektów w ramach Budżetu Obywatelskiego, natomiast w § 5 ust. 1 i 2 przyznaje mieszkańcom prawo głosu i określa zakres tego prawa. Powołane przepisy wskazują, iż zawarte w nich normy mają charakter powtarzalny i odnoszą się do wszystkich mieszkańców miasta. Przepisy uchwały przyznają mieszkańcom S. prawa oraz określają sposób realizacji tych praw. Jak z tego wynika ww. uchwała zawiera normy o charakterze generalnym i abstrakcyjnym skierowane do podmiotów zewnętrznych wobec gminy, a także zawiera przepisy o charakterze normatywnym, określając podmioty uprawnione do udziału w tworzeniu budżetu. Uchwała wydana została na podstawie i w granicach upoważnienia ustawowego. Upoważnienie do podjęcia tej uchwały zawarte jest w przepisach art. 5a i 18 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Art. 5a daje prawo gminie przeprowadzania konsultacji i jednocześnie zawiera delegację do podjęcia uchwały. Art. 18 ust. 1 określa natomiast ogólne kompetencje rady gminy. W świetle przytoczonych argumentów Prokurator stwierdził, iż zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego. Na potwierdzenie tej tezy przywołał wyrok WSA w Gliwicach z dnia 14 stycznia 2014 r., sygn. akt I SA/Gl 1291/13, w którym Sąd uznał za akt prawa miejscowego uchwałę Rady Miasta J. w sprawie określania zasad i trybu przeprowadzania konsultacji społecznych związanych przygotowaniem budżetu miasta na 2014 r. Dalej skarżący wywiódł, iż zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, akty normatywne zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy. Z kolei art. 13 pkt 2 tej ustawy nakazuje ogłaszanie w wojewódzkim dzienniku urzędowym aktów prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego. Stąd też uchwała nr [...] - będąca aktem prawa miejscowego - podlega obowiązkowej publikacji w dzienniku urzędowym Województwa [...]. Jak już zostało wskazane, w uchwale nie zawarto jednak zapisu o konieczności jej publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Prokurator powołał się także na wyrok NSA w Warszawie z dnia 3 listopada 2010 r. gdzie sąd ten stwierdził, że niepromulgowanie aktów prawa miejscowego jest istotnym naruszeniem prawa powodującym stwierdzenie ich nieważności. Akty normatywne niepublikowane nie wchodzą w życie, zatem nie wiążą podmiotów, do których zostały skierowane (I OSK 1213/10). Zauważył, że w orzecznictwie podkreśla się, iż warunkiem wejścia w życie aktu prawa miejscowego jest jego ogłoszenie w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Brak takiego ogłoszenia powoduje, że dany akt nie wywołuje skutków prawnych w nim zamierzonych, w tym nie może być podstawą prawną dla wykonywania określonej działalności władczej w sprawach indywidualnych z zakresu działalności publicznej (wyrok NSA z dnia 23 października 2008 r. sygn. akt I OSK 701/08, ONSAiWSA 2009/6/118). WSA w Bydgoszczy w wyroku z dnia 9 września 2009 r., sygn. akt II SA/Bd 585/09 stwierdził, że brak skierowania uchwały do ogłoszenia w dzienniku urzędowym stanowi naruszenie przepisów art. 4 ust. 1 i art. 13 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r., będące samoistną podstawą do stwierdzenia nieważności tej uchwały. Podsumowując wskazał, iż brak promulgacji w dzienniku urzędowym Województwa [...] uchwały nr [...] stanowi istotne naruszenie prawa, które winno skutkować stwierdzeniem jej nieważności. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miast S. reprezentowany przez pełnomocnika wniósł o oddalenie skargi w całości. Odnosząc się do sformułowanych w skardze zarzutów w pierwszej kolejności wskazał, iż zgodnie z art. 13 ust. 2 powoływanej przez skarżącego ustawy w wojewódzkim dzienniku urzędowym ogłasza się: 1) akty prawa miejscowego stanowione przez wojewodę i organy administracji niezespolonej; 2) akty prawa miejscowego stanowione przez sejmik województwa, organ powiatu oraz organ gminy, w tym statuty województwa, powiatu i gminy; 3) statuty związków międzygminnych oraz statuty związków powiatów; 4) akty Prezesa Rady Ministrów uchylające akty prawa miejscowego stanowionego przez wojewodę i organy administracji niezespolonej; 5) wyroki sądu administracyjnego uwzględniające skargi na akty prawa miejscowego stanowionego przez: wojewodę i organy administracji niezespolonej, organ samorządu województwa, organ powiatu i organ gminy; 6) porozumienia w sprawie wykonywania zadań publicznych zawarte: a) między jednostkami samorządu terytorialnego, b) między jednostkami samorządu terytorialnego i organami administracji rządowej; 7) uchwałę budżetową województwa oraz sprawozdanie z wykonania budżetu województwa; 8) obwieszczenia o wygaśnięciu mandatu wójta (burmistrza, prezydenta miasta) oraz o rozwiązaniu sejmiku województwa, rady powiatu lub rady gminy; 8a) rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące aktów prawa miejscowego stanowionych przez jednostki samorządu terytorialnego; 9) statut urzędu wojewódzkiego; 10) inne akty prawne, informacje, komunikaty, obwieszczenia i ogłoszenia, jeżeli tak stanowią przepisy szczególne. W ocenie pełnomocnika uchwała nr [...] w sprawie budżetu obywatelskiego Miasta S. na 2016 rok nie mieści się w katalogu wskazanej ustawy, nakazującym publikację danego aktu w wojewódzkim publikatorze urzędowym, nie można jej bowiem zakwalifikować jako akt prawa miejscowego. Istotnym jest, że o ile ustawodawca nie sformułował legalnej definicji aktu prawa miejscowego to przyjmuje się, iż taki charakter mają akty normatywne zawierające normy postępowania o charakterze generalnym i abstrakcyjnym. Normatywny charakter aktu oznacza, że zawiera on wypowiedzi wyznaczające adresatom pewien sposób zachowania się, przybierający postać nakazu, zakazu lub uprawnienia. Charakter generalny oznacza, że normy zawarte w akcie definiują adresata poprzez wskazanie cech, a nie poprzez ich wymienienie z nazwy. Abstrakcyjność normy wyraża się w tym, że nakazywane, zakazywane lub dozwolone zachowanie ma mieć miejsce w pewnych, z reguły powtarzalnych okolicznościach, nie zaś w jednej konkretnej sytuacji. Akty muszą więc dotyczyć zachowań powtarzalnych, nie mogą zaś konsumować się przez jednorazowe zastosowanie (tak w rozstrzygnięciu nadzorczym Wojewody [...] z dnia [...] r. [...]). Jak podniósł, powyższe wypływa z wykładni z art. 87 ust. 2 Konstytucji RP, który wskazuje, iż akty prawa miejscowego muszą zawierać postanowienia mające charakter normatywny, a więc o charakterze abstrakcyjnym, powszechnym i generalnym (normy ogólne). Dalej pełnomocnik wskazał, iż zgodnie z art. 94 Konstytucji RP organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Konstytucyjną przesłanką ustanowienia przez nie aktu prawa miejscowego jest wyraźne upoważnienie ustanowione w akcie rangi ustawy. Ustawowa norma kompetencyjna upoważniająca do działania nie jest jednak jedynym kryterium kwalifikującym dany akt jako akt prawa miejscowego. Przyjmuje się, że normy powszechnie obowiązujące to normy o charakterze generalnym i abstrakcyjnym, kreujące prawa i obowiązki po stronie obywateli. Jego zdaniem zaskarżona uchwała nie spełnia powyższej definicji. Regulując kwestie związane z budżetem obywatelskim Miasta S. na rok 2016 uchwała pozbawiona jest bowiem cechy abstrakcyjności, która wyraża się w tym, iż norma prawna będzie wielokrotnie stosowana, o ile zaistnieją przesłanki faktyczne warunkujące jej zastosowanie. Uchwała nie nosi znamion powtarzalności, gdyż zakłada umożliwienie mieszkańcom współdecydowanie o części zadań w ramach budżetu obywatelskiego na przestrzeni jednego roku, tj. roku 2016 r. Nadto uchwała zawiera ściśle określony harmonogram realizacji budżetu obywatelskiego (§ 6 uchwały) oraz wskazuje, iż na podstawie wyników głosowania nad projektami tworzy się listę rekomendowanych projektów do realizacji dla każdego obszaru w roku 2016. Powyższe jednoznacznie wskazuje na brak uzasadnienia dla przypisywania ww. uchwale cech abstrakcyjności. Abstrakcyjność normy wyraża się w tym, że zakazywanie, nakazywanie bądź uprawnienie ma mieć miejsce w pewnych powtarzalnych okolicznościach, nie zaś w jednej konkretnej sprawie - tym samym normy te mogą zostać wykorzystane w nieograniczonej liczbie przypadków w przyszłości (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 23.06.2010 r., sygn. aky SA/Sz 169/10). Pełnomocnik podniósł, iż kwalifikacja danego aktu do aktów prawa powszechnie obowiązującego musi być przeprowadzona przy uwzględnieniu jego cech materialnych i formalnych. Z samego faktu podjęcia uchwały przez organ stanowiący jednostkę samorządu terytorialnego nie można bowiem jeszcze wywodzić, że mamy do czynienia z aktem prawa miejscowego. Uchwałom podejmowanym na podstawie art. 5a ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym można przypisywać walor aktów prawa miejscowego jedynie wtedy, jeśli ich regulacje nie ograniczają się do konkretnych sytuacji, ale z woli organu stanowiącego mogą być wielokrotnie stosowane w nieograniczonej przestrzeni czasowej. Różnica pomiędzy uchwałą zwykłą a aktem generalnym wyrażać się będzie m. in. tym, iż uchwała zwykła regulować będzie prawne stosunki w indywidualnym przypadku, akt generalny natomiast ustala normy postępowania w pewnych, z reguły powtarzalnych, okolicznościach nie zaś w jednej konkretnej sytuacji (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 14.01.2014 r., sygn. akt I SA/Gl 1291113). W konkluzji stwierdził, iż brak jest podstaw do zastosowania w przedmiotowej uchwale trybu wejścia w życie określonego w art. 4 ust. 1 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, uchwała ta nie stanowi bowiem aktu prawa miejscowego, którego cechą charakterystyczną jest wprowadzenie do porządku prawnego nowych norm prawnych wielokrotnego zastosowania, obowiązujących na terenie właściwości danego organu w sposób generalny i abstrakcyjny. Normy zawarte w treści kwestionowanej uchwały nie posiadają wspomnianej cechy abstrakcyjności. Uchwała nie wymagała zatem dla swojej ważności skierowania do publikacji na podstawie art. 13 pkt 2 tej ustawy; nie jest ona również takim aktem, którego obowiązek ogłoszenia w wojewódzkim dzienniku urzędowym wynika z przepisów szczególnych (art. 13 pkt 10 ww. ustawy). Na rozprawie w dniu 14 października 2015 r. strony podtrzymały swoje stanowiska w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej p.p.s.a.) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu uwzględniającemu skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., stwierdzenie nieważności tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdzenie, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a). Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie jest uchwała Rady Miejskiej w S. z dnia [...] r. sprawie Budżetu Obywatelskiego Miasta S. na rok 2016. Uchwała podjęta została na podstawie art. 5a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 594 ze zm. - dalej u.s.g.). Zgodnie z tym przepisem w wypadkach przewidzianych ustawą oraz w innych sprawach ważnych dla gminy mogą być przeprowadzane na jej terytorium konsultacje z mieszkańcami gminy (art. 5a ust.1). Zasady i tryb przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami gminy określa uchwała rady gminy (art. 5a ust. 2). Z treści zaskarżonej uchwały wynika, że dotyczy ona w istocie określenia zasad i trybu przeprowadzania konsultacji społecznych związanych z przygotowaniem budżetu miasta na 2016 rok. Dokonując tej oceny - w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu - Sąd uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie. Zasadniczą kwestią sporną, wymagającą rozważenia w rozpatrywanej sprawie jest charakter prawny zaskarżonej uchwały. W ocenie Prokuratora uchwała jest aktem prawa miejscowego, a zatem brak jej promulgacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym powoduje, że w sprawie doszło do istotnego naruszenia prawa - przepisu art. 13 pkt 2 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, co z kolei winno skutkować nieważnością tej uchwały. Pełnomocnik organu utrzymywał natomiast, że sporna uchwała nie stanowi aktu prawa miejscowego albowiem nie posiada jego cech charakterystycznych takich jak wprowadzenie do porządku prawnego nowych norm prawnych obowiązujących na terenie właściwości danego organu w sposób generalny i abstrakcyjny, norm wielokrotnego zastosowania. Stąd też nie wymaga dla swej ważności ogłoszenia w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Obie strony były natomiast zgodne co do tego, iż kwestia publikowania uchwał budzi liczne kontrowersje, także w orzecznictwie sądowym. Rozstrzygając tak zarysowany spór zauważyć przyjdzie, że nie ma ustawowej definicji "aktu prawa miejscowego". Nie ulega jednak wątpliwości, iż za prawo miejscowe mogą być uznane jedynie przepisy mające charakter norm prawnych. Z samego faktu podjęcia uchwały przez organ stanowiący jednostkę samorządu terytorialnego nie można jeszcze wywodzić, że mamy do czynienia z aktem prawa miejscowego. Innymi słowy, dla zaliczenia uchwały do aktów prawa miejscowego decydujące znaczenie ma charakter zawartych w nim norm prawnych i kształtowanie przez te normy sytuacji prawnej adresatów. Jeżeli akt prawotwórczy (uchwała rady gminy), zawiera co najmniej jedną normę postępowania o charakterze generalnym i abstrakcyjnym, to jest to akt prawa miejscowego, który podlega obowiązkowi publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym (por. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2002r., sygn. I SA 2160/0, wyrok NSA z dnia 8 grudnia 2011 r., sygn. akt II OSK 1562/11). Sąd w składzie orzekającym w sprawie podziela stanowisko, że uchwała podjęta na podstawie art. 5a ust. 1 i 2 u.s.g., określająca zasady i tryb przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami jest aktem prawa miejscowego bez względu na to, że obejmuje wyłącznie konsultacje w jednej sprawie. Zostają w niej bowiem określone zasady i tryb przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami gminy, co umożliwić ma wyrażenie przez nich stanowiska. Zawiera regulacje o charakterze normatywnym, określając uprawnionych do udziału w konsultacjach. To mieszkańcy są adresatami uchwały. Uchwała ta zawiera normy mające charakter generalny (a nie wewnętrzny) i abstrakcyjny, ponieważ wskazuje sposób zachowania się mieszkańców gminy. Na potwierdzenie tej tezy przywołać warto wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 maja 2015 r. sygn. akt II GSK 942/15, w którym Sąd ten zgodził się z poglądem sądu I instancji, że uchwała w sprawie konsultacji z mieszkańcami gminy jest aktem prawa miejscowego. Według NSA to, że dotyczy tylko budżetu na dany rok nie pozbawia jej charakteru aktu prawa miejscowego, gdyż zawiera normy prawne, z których wynikają uprawnienia lub obowiązki dla określonej kategorii podmiotów (mieszkańców). NSA zaakcentował także, że "jednorazowe zastosowanie" uchwały nie oznacza, iż nie ma ona cechy abstrakcyjności (por. także wyrok WSA w Gliwicach z dnia 14 stycznia 2014 r. sygn. akt I SA/Gl 1291/13). Pogląd ten zasługuje na całkowitą aprobatę. Podkreślenia wymaga, że kwalifikacja uchwał stanowionych na podstawie art. 5a ust. 2 u.s.g. ( a także na podstawie art. 3d ust. 2 ustawy o samorządzie powiatowym oraz art. 10a ust. 2 ustawy o samorządzie województwa) jako aktów prawa miejscowego dominuje zarówno w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, jak i w literaturze. Takiej kwalifikacji - wbrew twierdzeniom zawartym w odpowiedzi na skargę - nie może zmieniać to, że akt ustanowiono na potrzeby jednych tylko konsultacji (oprócz powołanych wyżej orzeczeń także wyroki: WSA w Olsztynie z dnia 11 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Ol 518/13, WSA we Wrocławiu z dnia 10 marca 2005 r., sygn. akt II SA/Wr 1626/03, WSA w Gliwicach z dnia 1 marca 2007r., sygn. akt IV SA/Gl 1490/06, WSA we Wrocławiu z dnia 29 kwietnia 2011 r., sygn. akt III SA/Wr 20/11, NSA z dnia 8 grudnia 2011 r., sygn. akt II OSK 1562/11, wyrok WSA w Lublinie z dnia 31 maja 2012 r., sygn. akt SA/Lu 236/12 oraz E. Olejniczak-Szałowska, Konsultacje we wspólnocie samorządowej, Samorząd Terytorialny 1997, nr 1-2, s. 113; I. Skrzydło-Niżnik, Komentarz do art. 10a ustawy o samorządzie województwa (w:) Komentarz do ustawy o samorządzie województwa, pod redakcją. P. Chmielnickiego, Warszawa 2005, s. 101; J. Korczak, P. Lisowski, A. Ostapski, Ustrój samorządu terytorialnego. Materiały dydaktyczne, Wrocław 2013, s. 357. Także: A. Szewc, Komentarz do art. 5a ustawy o samorządzie gminnym (w:) Ustawa o samorządzie gminnym. Komentarz, A. Szewc, G. Jyż, Z. Pławecki, Warszawa 2012, s. 113). W konsekwencji należy - w ocenie Sądu - przyjąć, że każda uchwała określająca zasady i tryb przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami, także i zaskarżona w niniejszej sprawie, zgodnie z art. 13 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych podlega ogłoszeniu w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Bez takiego ogłoszenia - jako akt prawa miejscowego - uchwała nie mogłaby wejść w życie. Innymi słowy, warunkiem wejścia w życie przedmiotowego aktu było jego ogłoszenie w dzienniku urzędowym Województwa [...], w myśl przepisów cyt. ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. Brak takiego ogłoszenia obligował Sąd do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały z dnia [...] r. w całości. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. orzekł ja w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło