II SA/Gl 1262/21

WyrokWSA w Gliwicach2022-01-19

Skład orzekający: Beata Kalaga-Gajewska, Aneta Majowska, Andrzej Matan

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa zezwolenia na usunięcie drzew, pomimo wniosku strony o usunięcie ich ze względu na planowaną inwestycję gospodarczą i potencjalne utrudnienia w ruchu pojazdów, jest zgodna z prawem, gdy ekspertyza dendrologiczna wskazuje na dobrą kondycję drzew i ich wysoką wartość przyrodniczą, ekologiczną, krajobrazową i kulturową?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły zezwolenia na usunięcie drzew, ponieważ zgromadzony materiał dowodowy, w tym ekspertyza dendrologiczna, nie potwierdził, aby drzewa stanowiły przeszkodę w realizacji inwestycji lub utrudniały wjazd na teren nieruchomości. Sąd podkreślił, że ochrona przyrody jest zasadą, a zezwolenie na usunięcie drzew jest wyjątkiem, który wymaga wykazania ważnych przyczyn, a interes publiczny przemawiający za ochroną drzew przeważa nad interesem wnioskodawcy, który nie wykazał w sposób wystarczający konieczności usunięcia drzew.
Stan faktyczny
Spółka "A" S.A. wniosła o zezwolenie na usunięcie 11 drzew, w tym dwóch dębów szypułkowych, ze względu na planowaną inwestycję gospodarczą. Organ I instancji zezwolił na usunięcie 9 drzew, a odmówił zezwolenia na usunięcie dwóch dębów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję w części odmawiającej zezwolenia i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, zalecając opinię biegłego. Ekspertyza dendrologiczna wykazała dobrą kondycję drzew i ich wysoką wartość przyrodniczą. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, organ II instancji utrzymał w mocy decyzję odmawiającą zezwolenia na usunięcie tych dwóch drzew. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym nierozważenie interesu strony oraz zagrożenia dla bezpieczeństwa i realizacji inwestycji. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędziowie Asesor WSA Aneta Majowska (spr.), Sędzia WSA Andrzej Matan, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi "A" S.A. w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Burmistrz Miasta L. (dalej: "organ", "organ I instancji"), działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") w związku z art. 83 ust. 1, art. 83a ust. 1, art. 83c ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 55 z późn. zm.), odmówił zezwolenia na usunięcie 2 sztuk drzew: dąb szypułkowy o obwodzie pnia 188 cm, dąb szypułkowy o obwodzie pnia 270 cm, rosnących na terenie nieruchomości o nr ewid. 1 k.m. [...] obręb [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, iż na skutek wniosku spółki "A" S.A. (dalej: "Strona", "Skarżąca") z dnia 8 października 2020 r. o wydanie zezwolenia na usunięcie 11 sztuk drzew rosnących na nieruchomości o nr ewid. 1 k.m. [...] obręb [...], 2 k.m. [...] obręb [...] i 3 k.m. [...] obręb [...], w dniu [...] r. Komisja Urzędu Miejskiego w L. dokonała oględzin i oceny wnioskowanych drzew czyniąc ustalenia w odniesieniu do każdego z nich szczegółowo opisane w treści uzasadnienia. W dniu [...] r. Burmistrz Miasta L. wydał decyzję nr [...] w części I orzekającą zezwolenie na usunięcie 9 sztuk drzew, natomiast w części II odmawiającą wydania zezwolenia na usunięcie 2 sztuk w/w drzew. W związku z odwołaniem Strony od wskazanej decyzji w zakresie części II, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie, decyzją z dnia [...] r. nr [...] orzekło uchylić zaskarżoną decyzją w pkt II.1. w zakresie odmowy udzielenia zezwolenia na usunięcie 2 szt. drzew i w tej części przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na zasadność dopuszczenia dowodu z opinii biegłego, który oceni stan drzew i system korzeniowy. Ekspertyza dendrologiczna została wykonana w kwietniu 2021 r. przez "B" i wykazała dobrą kondycję drzew, dobrą stabilność, brak objawów fizjologicznych uszkodzenia korzeni, nabiegi korzeniowe słabo wykształcone, nadsypane, nadto badanie sondą glebową nie ujawniło istotnych uszkodzeń w obrębie korzeni strukturalnych, podano także, że drzewa stanowią cenny element założenia historycznego, charakteryzują się wysoką wartością ekologiczną, środowiskową, krajobrazową i kulturalną. Dalej organ podał, że w dniu 29 kwietnia 2021 r. Strona zapoznała się z ekspertyzą, w dniu [...]r. ponownie dokonano oględzin 2 sztuk drzew stwierdzając, że dąb szypułkowy o obwodzie pnia 188 cm jest drzewem żywym, nie wykazuje objawów chorobowych, drzewo o prawidłowym przekroju, podobnie dąb szypułkowy o obwodzie pnia 270 cm jest drzewem żywym, nie wykazuje objawów chorobowych, drzewo o prawidłowym przekroju, następnie pismem z dnia 7 maja 2021 r. Strona została poinformowana o prawie do zapoznania się z aktami sprawy i wniesienia uwag zgodnie z treścią art. 10 k.p.a., z którego to uprawnienia Strona nie skorzystała. Strona złożyła odwołanie wnosząc o uchylenie decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez zezwolenie na usunięcie 2 szt. drzew bez naliczania opłaty za ich usunięcie. Zdaniem Strony usunięcie przedmiotowych drzew jest konieczne i wynika z celu związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej, ponadto jest wynikiem przeprowadzonej przez specjalistyczną firmę inwentaryzacji drzew, której pierwszym etapem jest planowane usunięcie drzew zagrażających pracownikom, infrastrukturze i planowanym inwestycjom, a biegły nie wypowiedział się w tym zakresie, zaś organ nie objął tezą dowodową powyższych argumentów wnioskodawcy. Strona podkreśliła, że w miejscu gdzie znajdują się przedmiotowe 2 szt. drzew planowana jest inwestycja - postawienie portierni oraz bramy dla ruchu pojazdów ciężarowych, a obecne położenie drzew zaburza wstępny plan zagospodarowania tego terenu pod inwestycję. Zdaniem Strony usunięcie drzew pozwoli zrealizować inwestycję najkorzystniej co do minimalizacji ingerencji w drzewostan, zaś odmienna realizacja inwestycji wiązałaby się z koniecznością ubiegania się o wycinkę większej ilości drzew. Przedmiotowe drzewa mogą stwarzać zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi i mienia, co w ocenie Strony nie zostało uwzględnione przez biegłego oraz organ. Wskazała także, że drzewa posiadają napływy korzeniowe niewidoczne, grunt podsypany, grunt zagęszczony, uszkodzony system korzeniowy, rany w części odziomkowej, widoczny susz, prześwietloną koronę, drzewa znajdują się w bliskim sąsiedztwie hali magazynowej i drogi, co powoduje narażenie na dalsze zagęszczenie gruntu i uszkodzenia przy manewrowaniu, a brak możliwości poszerzenia drogi utrudnia manewrowanie samochodem transportującym surowce oraz wyroby jak i ewentualnie służbom pożarniczym. W ocenie Strony organ zbyt wąsko ocenił przesłankę interesu społecznego w niniejszej sprawie. Po rozpoznaniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie (dalej: "Kolegium", "organ odwoławczy") decyzją z dnia [...]r. nr [...], w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 83 ust. 1, art. 83a ust. 1 i art. 83c ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy przedstawił czynności podjęte dotychczas w sprawie, w tym szczegółowo wskazał na wnioski wynikające z ekspertyzy dendrologicznej w odniesieniu do każdego z wymienionych 2 szt. drzew, następnie przywołał podstawę normatywną rozstrzygnięcia, tj. treść art. 83 ust. 1 i art. 83a ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. Dalej w powołaniu na art. 7 k.p.a., art. 125 pkt 3 ustawy o ochronie przyrody oraz orzecznictwo sądów administracyjnych, tj. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 marca 2006 r. IV SA/Wa 2237/05 oraz z dnia 16 lutego 2007 r. IV SA/Wa 2017/06, podkreślił uznaniowy charakter orzeczeń w przedmiocie usunięcia drzew, wskazując, że niszczenie może nastąpić jedynie w związku z racjonalną gospodarką, a względy estetyczne nie zostały zaliczone do przesłanek ingerencji w zasoby przyrodnicze wskazane w art. 125 ustawy o ochronie przyrody, zaś obowiązkiem organu jest dbałość o przyrodę i ochrona jej składników. Kolegium zwróciło uwagę na konieczność wywarzenia interesu wnioskodawcy i interesu publicznego, stwierdzając, że w omawianym przypadku należy opowiedzieć się za interesem publicznym, przemawiającym za zachowaniem przedmiotowych drzew, które są znacznych rozmiarów i w dobrej kondycji zdrowotnej, co potwierdza ekspertyza, nadto zgodnie z dokumentacją fotograficzną drzewa te rosną po dwóch stronach drogi przed bramą wjazdową, co nie daje podstaw do uznania, że uniemożliwiają lub utrudniają wjazd na teren nieruchomości, czy też by stanowiły przeszkodę do realizacji inwestycji. Z rozstrzygnięciem nie zgodziła się Skarżąca wnosząc, sporządzoną przez profesjonalnego pełnomocnika, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Skarżąca zarzuciła rozstrzygnięciu organu II instancji: - naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 i 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy i niedążenie do uzyskania prawdy obiektywnej, w szczególności dokonanie dowolnej a nie swobodnej oceny dowodów, poprzez nienależyte i niepełne zważenie interesu strony oraz znaczenia pozytywnego rozpoznania wniosku dla interesu publicznego, pomimo podnoszonych przez stronę argumentów, a także art. 81a § 1 k.p.a. poprzez nierozstrzygnięcie wątpliwości na korzyść strony w zakresie faktu, że drzewa są uszkodzone, - naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 125 ustawy o ochronie przyrody poprzez nienależyte zważenie okoliczności, iż pozostawione drzewa zagrażają bezpieczeństwu mając na uwadze wjazdy lub wyjazd z nieruchomości, stanowiąc przeszkodę przy realizacji inwestycji służącej dobru ogółu i celom racjonalnej gospodarki, a także art. 83c ust. 3 ustawy o ochronie przyrody poprzez całkowite zaniechanie rozważenia przez organ nasadzeń zastępczych lub przesadzenia drzew. Przy tak sformułowanych zarzutach Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw z uwzględnieniem kosztów zastępstwa adwokackiego według norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu Skarżąca podtrzymała w całości argumentację prezentowaną na etapie złożonego odwołania, podając ponadto, że nieujawnienie w ekspertyzie istotnych uszkodzeń drzew nie oznacza ich braku, a organ nie podjął czynności mających na celu wyjaśnienie stanu drzew przy uwzględnieniu argumentów przedstawionych przez Stronę a dotyczących stanu drzew (podnoszonych na etapie złożonego odwołania). Ponadto wskazała, że potrzeba usunięcia drzew wynika z celu związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej, co zdaniem Skarżącej nie zostało rozważone przez organ, podkreśliła, że na skutek zrealizowanej inwestycji wywóz i dostawy realizowane będą sprawniej, powstaną nowe miejsca pracy, samochody ciężarowe oczekujące na wjazd nie będą blokowały drogi głównej, a wszystkie te okoliczności zostały przez organ pominięte. Organ nie rozważył także ewentualnego poszerzenia drogi. Skarżąca zwróciła również uwagę, że organ zaniechał rozważenia nasadzeń zastępczych lub przesadzenia drzew. W ocenie Skarżącej interes społeczny leży w wycince przedmiotowych drzew, ponieważ pozwoli na rozwój działalności wnioskodawcy zgodnie z zasadami racjonalnej gospodarki w rozumieniu art. 125 ustawy o ochronie przyrody, co łączy się z pozytywnymi skutkami dla społeczeństwa. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. Organ odwoławczy podtrzymał dotychczasowe stanowisko prezentowane w sprawie wskazując, że nie naruszył wymienionych w skardze przepisów, rozpatrzył całość materiału dowodowego i w oparciu o obowiązujące przepisy oraz orzecznictwo sądowoadministracyjne wydał zaskarżoną decyzję, ustalenia organu nie były dowolne, Kolegium wyważyło interes wnioskodawcy i interes publiczny opowiadając się za interesem publicznym przemawiającym za zachowaniem przedmiotowych drzew. Organ ponadto podkreślił, że postępowanie dotyczyło większej ilości drzew i co do większości Skarżąca uzyskała zezwolenie na wycięcie. Niezależnie od powyższego Kolegium z urzędu wiadomo, że Skarżąca wystąpiła z wnioskiem o wydanie zezwolenia na usunięcie kolejnych 11 szt. drzew z terenu położonego przy ul. [...] w L., nr [...]. Organ uznał również za pozbawiony podstaw zarzut naruszenia art. 83 ust. 3 ustawy poprzez nierozważenie zastosowania nasadzeń zastępczych w sytuacji, gdy organ nie wydał zezwolenia na ich wycinkę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Stosownie do regulacji art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r., poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach wskazanej kontroli sąd administracyjny poddaje badaniu zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z przepisami prawa materialnego kreującymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi określającymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. W myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części - art. 151 p.p.s.a. Ponadto zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, zatem uwzględnia w granicach danej sprawy wszelkie naruszenia prawa a także przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie niezależnie od zarzutów i wniosków podniesionych w treści skargi. Uwzględniając tak zakreśloną kognicję sądów administracyjnych oraz przyczyny wzruszenia decyzji organów administracji publicznej Sąd uznał, że decyzje organów I i II instancji odpowiadają prawu. Zarzuty skargi okazały się niezasadne. Zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody a także przepisami kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu zawarte w zaskarżonej decyzji rozstrzygnięcie jest prawidłowe, a jego uzasadnienie spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a., obejmując uzasadnienie faktyczne oraz prawne decyzji. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło z uwagi na złożony w treści odpowiedzi na skargę z dnia 6 października 2021 r. przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym przy jednoczesnym braku żądania przeprowadzenia rozprawy przez Skarżącą w terminie czternastu dni od doręczenia odpowiedzi na skargę wraz z wnioskiem w tym przedmiocie (art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 p.p.s.a.). Przedmiotem oceny Sądu w przedmiotowej sprawie uczyniona została decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...]r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Burmistrz Miasta L. z dnia [...] r. nr [...] o odmowie zezwolenia na usunięcie 2 sztuk drzew: dąb szypułkowy o obwodzie pnia 188 cm, dąb szypułkowy o obwodzie pnia 270 cm, rosnących na terenie nieruchomości o nr ewid. 1 k.m. 5 obręb [...]. Podstawę materialnoprawną wydanego w sprawie rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, a w szczególności art. 83 ust. 1 tej ustawy, zgodnie z którym zasadą jest, że usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia. Natomiast w myśl art. 83c ust. 1 wymienionej ustawy organ właściwy do wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu przed jego wydaniem dokonuje oględzin w zakresie występowania w ich obrębie gatunków chronionych. W niniejszej sprawie, w treści wniosku z dnia 6 października 2020 r. o wyrażenie zgody na usunięcie drzew, Skarżąca wskazała, że wnosi o wydanie zgody na usunięcie 11 szt. drzew określonych w załączniku nr 1 do złożonego wniosku, w tym m.in. 2 sztuk drzew objętych niniejszym postępowaniem. Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Prezydent Miasta L. w pkt I decyzji zezwolił na usunięcie 9 szt. drzew wymienionych w decyzji, natomiast w pkt II odmówił zezwolenia na usunięcie 2 szt. drzew: dąb szypułkowy o obwodzie pnia 186 cm oraz dąb szypułkowy o obwodzie pnia 273 cm, rosnących na terenie nieruchomości o nr ewid. 1 k.m. [...] obręb. [...] (karta nr 7 akt administracyjnych). Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie uchyliło decyzję organu I instancji w pkt II.1. w zakresie odmowy udzielenia zezwolenia na usunięcie w/w 2 szt. drzew. Jako zalecenia organ odwoławczy wskazał na zasadność rozważenia w sprawie "dowodu z opinii biegłego, który oceni stan drzew i system korzeniowy, przeprowadzenie takiego dowodu wydaje się uzasadnione w sytuacji gdy organ wprost stwierdza w decyzji, iż nie jest w stanie ocenić systemu korzeniowego oraz że możliwe jest przeprowadzenie ekspertyzy przez uprawnioną ku temu osobę" (str. 3 decyzji organu odwoławczego), zwracając również uwagę, że "w aktach brak zdjęć, które obrazowałyby przedmiotowe drzewa, co znacznie utrudnia ocenę stanu faktycznego" (str. 4 decyzji organu odwoławczego, karta nr 11 akt administracyjnych). W aktach sprawy znajduje się również protokół z oględzin 2 szt. drzew, przeprowadzonych z udziałem przedstawiciela Skarżącej dnia 5 maja 2021 r., w którym wskazano: "zgodnie z wykonaną ekspertyzą dendrologiczną charakteryzują się dobrym stanem zdrowotnym, dobrą kondycją", ponadto zwrócono uwagę na "wysoką wartość ekologiczną, środowiskową, krajobrazową i kulturową, średnią wartość przyrodniczą", a także "brak istotnych objawów osłabienia, stabilność w gruncie, brak objawów obniżenia stabilności pnia", w toku oględzin przedstawiciele Skarżącej Spółki oświadczyli, że przedmiotowe drzewa "utrudniają wjazd na teren zakładu" (karta nr 22 akt administracyjnych). Z przeprowadzonego w sprawie dowodu z opinii biegłego – Ekspertyzy dendrologicznej dla 2 sztuk dębów szypułkowych określającej stan zdrowotny wybranych drzew rosnących na działce nr 1, obręb [...], gmina [...], z kwietnia 2021 r. (karta nr 17 akt administracyjnych), wynikają następujące ustalenia: - w odniesieniu do dębu szypułkowego o obwodzie 188 cm: "system korzeniowy: brak objawów fizjologicznych uszkodzenia korzeni, zabiegi korzeniowe słabo wykształcone, nadsypane, badanie sondą glebową nie ujawniło istotnych uszkodzeń w obrębie korzeni strukturalnych, pień: pędy odroślowe zajmują 15% pobocznicy pnia, od strony wschodniej na pniu zabliźnione, powierzchniowe uszkodzenia po obtarciu pnia, korona: liczne uszkodzenia po wyłamanych konarach, asymetryczna, wąska, uszkodzona, utracona tendencja wzrostu wierzchołkowego, kondycja: dobra, stabilność: dobra, uwagi: cenny element założenia historycznego, waloryzacja wartości drzewa: wysoka wartość ekologiczna, środowiskowa, krajobrazowa i kulturowa, średnia przyrodnicza, wiek: ok. 110 lat, ryzyko korzeniowe: niskie, brak istotnych widocznych uszkodzeń, ryzyko pień: niskie, brak istotnych uszkodzeń, ryzyko korona: niskie, brak istotnych uszkodzeń, zalecenia i zabiegi: usunięcie suszu, następna kontrola: 2025 r." (str. 7 ekspertyzy dendrologicznej), - w odniesieniu do dębu szypułkowego o obwodzie 270 cm: "system korzeniowy: nabiegi korzeniowe słabo wykształcone, brak fizjologicznych objawów uszkodzenia korzeni, badanie sondą glebową nie ujawniło rozkładu podstawy pnia, pień nadsypany, pień: pędy odroślowe zajmują 10% pobocznicy pnia, blizny po usuwanych konarach, przyrost tkanki przyrannej dobry, zrosty głównych przewodników bez uszkodzeń, prawidłowo wykształcone, korona: asymetryczna, przerzedzona, w koronie pojedyncze uszkodzenia na koronach strukturalnych, kondycja: dobra, stabilność: dobra, uwagi: cenny element założenia historycznego, waloryzacja wartości drzewa: wysoka wartość ekologiczna, środowiskowa, krajobrazowa i kulturowa, średnia przyrodnicza, wiek: ok. 110 lat, ryzyko korzeniowe: niskie, brak istotnych objawów osłabienia stabilności drzewa w gruncie, ryzyko pień: niskie, brak objawów obniżenia stabilności pnia, ryzyko korona: niskie, pojedynczy susz, jeden konar z uszkodzeniem w górnej płaszczyźnie, zalecenia i zabiegi: usunięcie suszu, kontrola uszkodzonego konaru w zakresie stabilności, następna kontrola: 2025 r." (str. 8 ekspertyzy dendrologicznej). W odniesieniu do każdego z drzew ustalono także, że "w ramach prac pielęgnacyjnych nie jest wymagane projektowanie specjalnych zadań ograniczających ryzyko w związku z uszkodzeniem wewnątrz pnia" (str. 12 i 15 ekspertyzy dendrologicznej). Z dokumentacji fotograficznej załączonej do ekspertyzy wynika, że drzewa znajdują się po prawej i lewej stronie bramy wjazdowej (str. 11, 14, 15, 17 ekspertyzy), zdaniem Sądu, nie wynika z niej natomiast aby przedmiotowe drzewa utrudniały wjazd na nieruchomość, w szczególności taki wniosek nie jest uzasadniony na podstawie fotografii nr 9 (str. 18 ekspertyzy). Po tak przeprowadzonym postępowaniu dowodowym organ I instancji nie znalazł podstaw do wydania decyzji zgodnie z wnioskiem (karta nr 24 akt administracyjnych). Tak też uznał organ odwoławczy, podnosząc, iż zgromadzony materiał dowody nie daje podstaw do uznania, że "drzewa te uniemożliwiają lub utrudniają wjazd na teren nieruchomości, ich położenie również nie daje podstaw do uznania, że mogą stanowić przeszkodę przy realizacji inwestycji" (str. 4-5 uzasadnienia zaskarżonej decyzji). Skarżąca zarówno w odwołaniu jak i w skardze zasadniczo jako uzasadnienie wniosku podnosi, iż położenie drzew zaburza wstępnie planowaną inwestycję, uniemożliwia poszerzenie drogi, ogranicza możliwości manewrowania samochodem transportującym surowce czy wyroby (str. 2 odwołania), potrzeba usunięcia drzew wynika z celu związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej, podnosząc że wywóz i dostawy realizowane będą sprawniej (str. 3 skargi). Jednakże Skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, na okoliczność przywoływanych trudności w "manewrowaniu pojazdami", planowanej inwestycji, czy rozwoju działalności Skarżącej, mających mieć związek z koniecznością usunięcia w/w drzew, nie przywołuje żadnych wniosków dowodowych, nie przedstawia przykładowo rzutu nieruchomości wraz z projektowaną inwestycją, zwymiarowania aktualnej szerokości bramy czy też aktualnej drogi, nie wskazuje nawet na szerokość oraz długość pojazdów ciężarowych, które korzystają z wyjazdu, możliwości wykonywania manewru, odległości od zakrętu czy też zjazdu z drogi głównej na którą powołuje się w piśmie, bądź też innych zasadnych w kontekście rozpatrywanej sprawy dowodów, zasygnalizowała jedynie (ponadto dopiero na etapie wnoszonej skargi) problemy z wydłużonym czasem wjazdu pojazdu na teren zakładu, w sytuacji gdy postępowanie toczy się z wniosku Skarżącej z dnia 6 października 2020 r., a organ jest na podstawie przepisów obowiązany do ustalenia stanu faktycznego i swobodnej oceny dowodów, lecz nie do poszukiwania dowodów oraz argumentów za stronę. Przyczyna usunięcia drzew powinna natomiast zostać wskazana przez wnioskującego w sposób umożliwiający ocenę czy pozostawienie drzew koliduje z przywoływaną przyczyną (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 października 2015 r. IV SA/Po 456/15), a także mieć charakter przyczyny ważnej uzasadniającej rezygnację z przewidzianej ustawą ochrony istniejących drzew (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 21 kwietnia 2021 r. II SA/Rz 127/21), bowiem jak szeroko przyjmuje się w orzecznictwie przewidziane w art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody zezwolenie na wycięcie drzew jest wyjątkiem od reguły zachowania drzew jako podlegającego ochronie prawnej elementu przyrody (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 5 grudnia 2018 r. II SA/Lu 691/18, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Poznaniu z dnia 23 października 2014 r. IV SA/Po 358/14). Usprawiedliwiona na tle powyższego pozostaje dokonana przez organ odwoławczy ocena, że istnienie przedmiotowych drzew nie uniemożliwia ani nie utrudnia wjazdu na teren nieruchomości, nadto nie koliduje przy realizacją inwestycji (str. 5 zaskarżonej decyzji). Nie bez znaczenia pozostaje przy tym, że Skarżąca nie wniosła żadnych uwag do opinii, jak wynika z akt sprawy przedstawiciel Skarżącej oświadczył do protokołu z dnia [...] r. sporządzonego w związku z zapoznaniem się strony z ekspertyzą dendrologiczną, że zapoznał się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji zgodnie z art. 10 k.p.a, i nie wnosi uwag do akt sprawy (karta nr 21 akt administracyjnych), Skarżąca nie podnosiła również ewentualnej wadliwości opinii w toku kontroli instancyjnej. Podobnie argumentacja zgłaszana przez Skarżącą w przedmiocie stanu drzew nie miała odzwierciedlenia w aktach sprawy, w tym zakresie Skarżąca również nie przywołała konkretnych dowodów, w rezultacie jako nieznajdująca oparcia w materiale dowodowym, ostatecznie została uznana za niezasadną. Stanowisko organów w tym zakresie zostało również szczegółowo uzasadnione. Jak słusznie podkreśla się w orzecznictwie, podważenie ustaleń biegłego nie może nastąpić poprzez polemikę z jego ocenami, "bez wskazania błędu w ustaleniach lub błędu w logice rozumowania" (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 9 maja 2018 r. II SA/Rz 292/18). Zwrócić należy również uwagę, że decyzja w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew pozostaje w granicach uznania administracyjnego, a organ rozpoznający sprawę powinien rozważyć, które spośród prawnie dopuszczalnych rozstrzygnięć jest w danym wypadku celowe (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 5 grudnia 2018 r. II SA/Lu 691/18). Uznanie administracyjne nie pozwala jednak na dowolność w załatwieniu sprawy, ale jednocześnie nie nakazuje spełnienia każdego żądania obywatela (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2017 r., II OSK 535/16). Kontrola sądów administracyjnych nie może natomiast odbierać organowi prawa do takiego uznania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 stycznia 2020 r. II SA/Gl 1501/19). W zakresie wydanej decyzji uznaniowej organ związany jest zarówno przepisami jak i celem określonej regulacji, natomiast zgodnie z ust. 2 pkt 5 celem ochrony przyrody jest ochrona walorów krajobrazowych, zieleni w miastach i wsiach oraz zadrzewień. Art. 4 tej ustawy stanowi, że obowiązkiem organów administracji publicznej, osób prawnych i innych jednostek organizacyjnych oraz osób fizycznych jest dbałość o przyrodę będącą dziedzictwem i bogactwem narodowym. Jak wynika z przywołanych powyżej przepisów, a także art. 83 i następnych ustawy o ochronie przyrody, zasadą jest ochrona drzew i ich zachowanie, jako podlegającego ochronie prawnej elementu przyrody. Ustawodawca pozwala na odstąpienie od tej zasady jedynie w określonych przypadkach, gdy interes publiczny, reprezentowany przez wartość przyrodniczą drzewa, będzie kolidował z realizacją innego interesu, którego aksjologiczny ładunek jest wyższy." (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 9 maja 2018 r. II SA/Rz 292/18). Analiza akt sprawy doprowadziła do wniosku, że wskazane wymagania zostały w przedmiotowej sprawie prawidłowo zidentyfikowane przez organy administracji publicznej i zweryfikowane w postępowaniu wyjaśniającym oraz poparte wnioskami ekspertyzy dendrologicznej, uzasadniając zapadłą decyzję. Odnosząc się do twierdzenia Skarżącej jakoby interes publiczny przemawiał za usunięciem w/w 2 szt. drzew, Sąd uznaje za własne prezentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym stanowisko, w którym przyjmuje się, iż "interes społeczny i interes obywateli jest tożsamy z zasadami ochrony przyrody i podlega silnej ochronie konstytucyjnej (art. 5 Konstytucji RP, art. 74 Konstytucji RP, zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 stycznia 2020 r., II SA/Kr 807/19). Sąd nie podziela także zarzutu skargi naruszenia art. 83c ust. 3 ustawy o ochronie przyrody poprzez zaniechanie przez organ rozważenia nasadzeń zastępczych lub przesadzenia drzew. Jak stanowi przywołany przepis wydanie zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu może być uzależnione od określonych przez organ nasadzeń zastępczych lub przesadzenia tego drzewa lub krzewu. Organ bierze jednak wskazaną możliwość pod uwagę "jedynie wówczas, gdy już zdecydował, że drzewo zostanie usunięte, a do oceny pozostaje, czy zrekompensować powstały w ten sposób ubytek poprzez nowe nasadzenia" (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 9 maja 2018 r. II SA/Rz 292/18). Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny "w przypadku zezwolenia na usunięcie drzewa mamy do czynienia ze sprzężonymi ze sobą materialnoprawnie podstawami prawnym, w których sprzężenie to polega na tym, że w przypadku korzystnego dla wnioskodawcy rozstrzygnięcia sprawy w przedmiocie samego zezwolenia, właściwy organ powinien rozważyć pewną fakultatywną instytucję w postaci przesadzeń i nasadzeń zamiennych, o której jest mowa w art. 83 ust. 3 ustawy z 2004 r. o ochronie przyrody" (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2016 r. II OSK 3164/14. Sąd dokonując kontroli przeprowadzonej przez organ odwoławczy oceny zgodności wydanej decyzji z warunkami przewidzianymi w obowiązujących przepisach oraz oceny dokonanej względem argumentacji Skarżącej, nie znalazł podstaw do uznania jej za wadliwą. W ocenie Sądu, organ odwoławczy trafnie stwierdził, jak tego wymagają przepisy ustawy o ochronie przyrody, brak podstaw do usunięcia drzew w oparciu o wyniki opinii dendrologicznej oraz dokonane rozważania pomiędzy interesem społecznym odpowiadającym ochronie przyrody a interesem wnioskodawcy (nie popartym dalszymi dowodami), któremu w kontekście przywołanych argumentów (tak odwołania jak i skargi) nie sposób było przyznać wyższej wagi. Analiza załączonej do akt sprawy ekspertyzy, której wnioski zachowują charakter wniosków logicznych i poprawnych nie uzasadnia również twierdzenia, że przedmiotowe drzewa zagrażają bezpieczeństwu ludzi i mienia w istniejących obiektach budowlanych lub funkcjonowaniu urządzeń. Okoliczności tych nie potwierdziło także postępowanie dowodowe. W ocenie Sądu, brak również podstaw do zakwestionowania zgodności wydanej decyzji z obowiązującymi przepisami, w szczególności art. 83 ust. 1, art. 83a ust. 1, art. 125 ustawy o ochronie przyrody, jak również przepisami proceduralnymi. Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja mieści się w granicach uznania. Natomiast przesłanki mające uzasadniać interes wnioskodawcy nie zostały wykazane w stopniu pozwalającym na przyjęcie odmiennego rozstrzygnięcia. Podana w treści wniosku przyczyna usunięcia drzew nie jest niezbędna do urzeczywistnienia interesu, któremu można byłoby przypisać większą ochronę z uwagi na aksjologiczne usytuowanie reprezentowanej przez niego wartości w hierarchii niż to drzewo. Organ słusznie zweryfikował i rozstrzygnął w/w konflikt interesów przyznając większą wagę ochronie elementu przyrody. Organ I instancji poczynił ustalenia rozszerzając postępowanie dowodowe na dopuszczenie dowodu z ekspertyzy dendrologicznej zawierającej również dokumentację fotograficzną (wypełniając tym jednocześnie zalecenia Kolegium określone w decyzji z dnia [...]r. nr [...]), organy wszechstronnie rozważyły materiał dowodowy, ustaliły stan faktyczny oraz dokonały swobodnej oceny zgromadzonych dowodów. Organ odwoławczy odniósł się również do przedstawionego w odwołaniu stanowiska Skarżącej. Nie sposób zatem czynić zarzutu wskazanego w skardze naruszenia przepisów art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. i art. 81a § 1 k.p.a. Sąd nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi, dokonując kontroli w granicach danej sprawy, ale poza granicami zarzutów, także nie dopatrzył się przyczyn mogących stanowić podstawę do zastosowania kompetencji kasacyjnych. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji – oddalił skargę. Orzeczenia przywołane w treści niniejszego uzasadnienia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło