II SA/Go 793/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka -Trzebiatowski po rozpoznaniu w dniu 04 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.L. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...] r. nr XX/169/2013 w przedmiocie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty postanawia: odrzucić skargę. J.L. wystąpił ze skargą na uchwałę Rady Miejskiej Rady Miejskiej z dnia 27 marca 2013 r. nr XX/169/2013 w przedmiocie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty . W odpowiedzi na skargę organ uprawniony do reprezentowania Miasta i Gminy wniósł o odrzucenie skargi, wskazując, iż zaskarżona uchwała została uchylona , a sama skarga została wniesiona po upływie terminu . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza jej dopuszczalności. W niniejszej sprawie skarga dotyczy uchwały Rady Miejskiej z dnia 27 marca 2013 r. nr XX/ 169/2013 w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty. Uchwała ta została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa ( określanym w dalszej części uzasadnienia jako Dz. U. Woj.) z 2013 r. pod pozycją 1068. Wprawdzie z § 4 tej uchwały wynika, iż wchodzi ona w życie po upływie 14 dni od jej ogłoszenia w Dz. U. Woj., jednakże terminy uiszczania tych opłat określa inna uchwała, a mianowicie uchwała Rady Miejskiej z dnia 20 grudnia 2012 r. nr XVIII/147/2012 (Dz. U. Woj. z 2012 r. poz. 2914), która wskazuje w §3 , iż termin wniesienia pierwszej opłaty za gospodarowanie odpadami upływa w dniu 10 lipca 2013 r. i obejmuje okres od 1 lipca 2013r. do 30 września 2013r. Zaskarżona uchwała została uchylona uchwałą Rady Miejskiej z dnia 29 maja 2013r. nr XXI/179/2013 w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnym oraz ustalenia stawki tej opłaty ( Dz. U. Woj. z 2013 r. poz. 1462 ). Oznacza to, metoda ustalenia opłaty za gospodarowanie oraz stawki tej opłaty określone w zaskarżonej uchwale nigdy nie obowiązywały . Podstawą prawną do wniesienia skargi na tego rodzaju uchwałę stanowi art. 101 ust. 1 ustawy 1 ustawy z dnia 08 marca 1990 o samorządzie gminnym ( Dz. U nr 142 z 2001 r. poz. 1591 ze zm. zwana dalej "u.s.g" ), który stanowi , iż każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Skarga na uchwałę organu gminy jest dopuszczalna wtedy, gdy uchwała ta została wprawdzie uchylona lub zmieniona, lecz może być stosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego uchylenie lub zmianę, a zmiana lub uchylenie uchwały podjętej przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej dokonana po zaskarżeniu tej uchwały do sądu administracyjnego nie czyni zbędnym wydania przez sąd administracyjny wyroku, jeżeli zaskarżona uchwała może być stosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego uchylenie lub zmianę. Jeżeli uchwała (akt prawa miejscowego), mimo jej uchylenia lub zmiany nie przestała kształtować stosunków prawnych, wywołała trwające skutki prawne lub może znaleźć zastosowanie w okresie po utracie mocy obowiązującej, to jej zaskarżenie do sądu jest dopuszczalne, a prowadzone postępowanie nie jest bezprzedmiotowe ( por. uzasadnienie wyroku TK z dnia 14 września 1994 r. , W 5/94, OTK 1994/2/44 ) . Stąd też w kwestii dopuszczalności dokonywania przez sąd administracyjny kontroli aktów prawa miejscowego, które utraciły moc obowiązującą (lub uległy zmianie), nie można zająć stanowiska albo generalnie wykluczającego możliwość takiej kontroli, albo bez wyjątku ją dopuszczającego. Kryterium istotnym w takich przypadkach jest właśnie kwestia, czy kontrola taka jest wymagana ze względu na skutki wywołane aktem lub mogące powstać w przyszłości, w związku z możliwością jego zastosowania. Warunkiem wniesienia skargi z art. 101 ust. 1 u.s.g jest wykazanie naruszenia własnego interesu prawnego, któremu w orzecznictwie sądowym stawia się wymóg aktualności, realności i konkretności. W przypadku podmiotów powołujących się na naruszenie interesu prawnego uchwałą, która utraciła moc obowiązującą, konieczne będzie zatem wykazanie, że na jej podstawie powstały lub mogą powstać skutki prawne, wkraczające w sferę praw i obowiązków tych podmiotów ( por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 15 maja 2013 r. II SA/GL 143/13 ) . Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, iż w związku z uchyleniem zaskarżonej uchwały, zanim zawarta w tej uchwale metoda ustalenia opłaty za gospodarowanie oraz stawki tej opłaty zaczęły obowiązywać, nie powstały tym samym na podstawie tej uchwały dla skarżącego żadne skutki prawne, wkraczające w sferę jego praw i obowiązków. Skarżący wprawdzie zaskarżył również uchwałę nr XX/179/2013 r. , jednakże jego skarga została odrzucona postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie z dnia 15 października 2013 r. wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Go 794/13 . Dlatego też Sąd uznał skargę na tą uchwałę za niedopuszczalną , co uzasadniało odrzucenie skargi na podstawie art. 58 §1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."). Ponadto - zdaniem Sądu – skarga została wniesiona po terminie . Zgodnie z art. 101 ust. 1 u.s.g warunkiem wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę lub zarządzenie podjęte przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, jest wniesienie wezwania do usunięcia naruszenia prawa do właściwego organu, który zaskarżoną uchwałę lub zarządzenie wydał. Do skarg wnoszonych do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. ma zastosowanie art. 53 § 2 p.p.s.a , mimo, że wyłączono stosowanie art. 52 § 4 tej ustawy. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 52 § 4 p.p.s.a. i wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego i uprawnienia, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g. mają taki sam charakter prawny i służą temu samemu celowi, którym jest wykorzystanie możliwości załatwienia sprawy przez organ bez konieczności wnoszenia skargi do sądu. Z tego względu nie ma podstaw do wyłącznie stosowania art. 53 § 2 p.p.s.a. w przypadku wnoszenia skargi na uchwałę organu gminy. Wyłączenie w art. 102a u.s.g. dotyczy jedynie wyłączenia stosowania art. 52 § 3 i 4 p.p.s.a., a więc wyłączenia wezwania, o którym mowa w tych przepisach, co oznacza, że wniesienie skargi na uchwałę rady gminy jest przypadkiem, o którym mowa w art. 53 § 2 p.p.s.a. Analiza art. 101 ust. 3 u.s.g. w związku z art. 35 k.p.a. nie daje podstaw do wnioskowania, że po stronie organu powstaje uprawnienie do załatwienia wezwania do usunięcia naruszenia w terminie dwóch miesięcy od dnia wniesienia wezwania oraz że tego rodzaju uprawnienie organu gminy jest przeszkodą do wniesienia skargi przed załatwieniem wezwania przez organ gminy. Nie sposób więc przyjąć, bez względu na to jaki akt i jakiego organu jest zaskarżany, iż z przepisu art. 101 ust. 3 w związku z art. 35 k.p.a. wynika jednolity termin do załatwienia wezwania do usunięcia naruszenie wynoszący dwa miesiące. Jedynym warunkiem wniesienia skargi na uchwałę lub zarządzenie organu gminy jest uprzednie bezskuteczne wezwanie do usunięcia naruszenia, co należy rozumieć w ten sposób, że przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego skarżący ma obowiązek wezwać organ do usunięcia naruszenia i to wezwanie ma być bezskuteczne. Z dniem wniesienia wezwania do usunięcia naruszenie prawa rozpoczyna bieg termin sześćdziesięciu dni do wniesienia skargi, mimo że sprawa udzielenia odpowiedzi na to wezwanie jest otwarta. W okresie biegu tego terminu organ może udzielić odpowiedzi na wezwanie i w takim przypadku dalszy bieg tego terminu staje się bezprzedmiotowy, ponieważ od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie, rozpoczyna bieg termin trzydziestu dni od dnia doręczenia tej odpowiedzi. Jeżeli natomiast w tym okresie organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, to nieprzerwanie biegnie termin sześćdziesięciu dni, liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Takie stanowisko zostało przyjęte i przekonywująco uzasadnione w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OPS 2/07 (ONSAiWSA z 2007 r., z. 3, poz. 60). Skarżący w imieniu własnym złożył wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w dniu 17 maja 2013 r. ( k. 49 ). Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi ( por pismo Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] października 2013r. i pismo skarżącego z dnia [...] października 2013 r.). Stąd też od dnia 17 maja 2013 r. zaczął biec 60 dniowy termin do złożenia skargi na sporną uchwałę Rady Miejskiej i upłynął skarżącemu bezskutecznie w dniu 16 lipca 2013 r. Skarżący bowiem złożył skargę dopiero w dniu 05 sierpnia 2013 r. Przy czym podkreślić należy , iż wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, określone w art. 101 ust. 1 u.s.g., przysługuje danemu podmiotowi jednokrotnie jest powszechnie podzielany w orzecznictwie ( post. NSA z 6 lipca 2012 r., I OSK 1516/12, z 13 marca 2012 r., II OSK 596/12, z 2 czerwca 2011 r., I OSK 895/11, z 11 maja 2011 r., II OSK 744/11, z 3 marca 2011 r., II OSK 202/11, z 13 stycznia 2011 r., II OSK 2488/10, z 25 maja 2009 r. II OSK 769/09, z 16 grudnia 2008 r. II OSK 552/08 oraz postanowienie składu siedmiu sędziów NSA z 24 czerwca 2002 r., OSA 2/02, publ. ONSA 2003/1/2). Stąd też kolejne wezwania do usunięcia naruszenia prawa kierowane przez skarżącego z dnia [...] maja 2013 r. , [...] czerwca 2013 r. i [...] lipca 2013 r. nie mogły spowodować , iż skarżącemu na nowo zaczął biec termin do złożenia skargi. Dlatego też skarga podlegała również odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a, który stanowi, iż sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji .