III SA/Łd 314/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Ewa Alberciak po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. – M. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. K. – M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za samowolne zajęcie pasa drogowego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. M. K. – M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za samowolne zajęcie pasa drogowego. W skardze tej skarżąca wniosła także o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając powyższy wniosek skarżąca stwierdziła, iż jest on zasadny, albowiem wszczęcie egzekucji może narazić ją na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a, wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. zawiera zamknięty katalog przesłanek pozytywnych warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podstawową przesłanką zastosowania instytucji ochrony tymczasowej jest zatem istniejące realnie niebezpieczeństwo zaistnienia takiej szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego z uwagi na utratę przedmiotu świadczenia, który w skutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub poniesie on straty na życiu lub zdrowiu (zob. postanowienia NSA: z 25 października 2005r., I OZ 1074/05; z 20 grudnia 2004r., GZ 138/04; z 3 lipca 2012r., II OSK 1438/12). Omawiana instytucja ma więc na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem przez sąd administracyjny legalności zaskarżonego aktu lub czynności. Z art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że wystąpienie z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu wiąże się z obowiązkiem takiego jego sformułowania, by powołane w nim okoliczności wskazywały na spełnienie przynajmniej jednej z dwóch przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie i literaturze konsekwentnie podkreśla się, że uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) pozwalających wywieść, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Obowiązkiem strony jest więc poparcie wniosku twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania wspomnianego aktu lub czynności występowały w sprawie – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (zob. postanowienia NSA: z 26 listopada 2007r., II FZ 338/07; z 29 maja 2009r., I FZ 148/09; z 10 grudnia 2010r., II FZ 536/10; z 1 marca 2011r., II FZ 17/11; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wydanie 4, Wolters Kluwer 2011, s. 229). Zdaniem sądu w niniejszej sprawie skarżąca nie przedstawiła żadnych, konkretnych argumentów uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadnienie wniosku ograniczyła do przytoczenia ustawowych podstaw wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji – "niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków". Skutki te w przekonaniu skarżącej mogłoby spowodować wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Przy czym z uzasadnienia tego nie wynika nawet to, czy takie postepowania już się toczy. Skarżąca nie przedstawiła żadnych konkretnych okoliczności odnoszących się do swojej aktualnej sytuacji finansowej, które pozwalałyby uznać, że zapłata kary pieniężnej nałożonej zaskarżoną decyzją może rzeczywiście spowodować dla niej negatywne skutki, o jakich stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a. Skarżąca nie uzasadniła więc swojego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w wystarczającym stopniu. Nie wykazała, że w niniejszej sprawie istnieje potencjalnie możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków związanych z wykonaniem zaskarżonej decyzji. Do wniosku nie załączono żadnych dokumentów mogących potwierdzać argumentację zawartą w jego uzasadnieniu. Poza tym należy zauważyć, iż przedmiotem zaskarżonej decyzji jest kara pieniężna. Nie ulega wątpliwości, że wykonanie jakiejkolwiek decyzji tego rodzaju ma dla jej adresata niekorzystne konsekwencje, gdyż każda decyzja administracyjna tego rodzaju pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do jej uiszczenia. Rodzaj obowiązku objętego tą decyzją nie wywołuje jednak stanu, który byłby nieodwracalny, gdyż odnosi się do świadczenia pieniężnego, z natury rzeczy przecież odwracalnego. W sytuacji uwzględnienia skargi istnieje możliwość zwrotu nadpłaconych kwot. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Nadto w przepisie art. 61 § 4 p.p.s.a. ustawodawca przewidział możliwość zmiany lub uchylenia przez sąd w każdym czasie, z urzędu lub na żądanie skarżącego, własnego postanowienia w sprawie wstrzymania wykonania aktu, w sytuacji wykazania zmiany okoliczności, które warunkowały jego podjęcie (por. postanowienie NSA z 7 października 2009 r., II FSK 1549/09). Samo zaś wstrzymanie wykonania aktu lub czynności upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji, o czym stanowi art. 61 § 6 p.p.s.a. Rozstrzygnięcia podejmowane w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów lub czynności mają zatem charakter wyłącznie tymczasowy. Co do zasady więc, z wyjątkami przewidzianymi w przepisach szczególnych, okres obowiązywania ochrony tymczasowej i tak kończy się z chwilą wydania orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji. Orzeczeniami tymi będą zarówno wyroki, jak i postanowienia o odrzuceniu skargi lub umorzeniu postępowania. Podkreślić jednocześnie należy, że przy rozpoznaniu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie jest brana pod uwagę ewentualna zasadność zarzutów skargi. Rozpatrując wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji sąd ocenia bowiem jedynie, czy w istocie wskazana przez stronę szkoda ma znaczny rozmiar lub istnieje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie dokonuje wówczas oceny zasadności skargi, gdyż ustawa normująca postępowanie przed sądami administracyjnymi nie zawiera regulacji umożliwiającej zastosowanie omawianej instytucji w zależności od oceny prawdopodobieństwa wadliwości zaskarżonego aktu lub czynności (por. postanowienia NSA: z 16 czerwca 2005r., II OZ 513/05; z 6 lutego 2008r., I OZ 47/08; z 1 kwietnia 2008r., I OZ 209/08; z 3 lipca 2008r., I OZ 493/08; z 18 czerwca 2008r., I OZ 386/08; z 13 czerwca 2008r., I OZ 410/08). Oceny takiej sąd administracyjny dokonuje dopiero wydając wyrok w rozpatrywanej sprawie (art. 132 p.p.s.a.). Wobec powyższego sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu. e.o.