II SO/Lu 39/17

PostanowienieWSA w Lublinie2017-12-06

Skład orzekający: Marta Laskowska – Pietrzak, Joanna Cylc - Malec, Bogusław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów i referendarzy sądowych od rozpoznania sprawy jest zasadny, jeśli skarżący podnosi jedynie ogólne zarzuty o wadliwym orzekaniu i zależnościach gospodarczych, nie wskazując konkretnych okoliczności uzasadniających wątpliwość co do bezstronności?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów i referendarzy sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, gdy skarżący nie przedstawia konkretnych okoliczności uzasadniających wątpliwość co do ich bezstronności, a jedynie ogólne zarzuty o wadliwym orzekaniu lub zależnościach gospodarczych. Samo przeświadczenie strony o nieobiektywnym prowadzeniu postępowania nie jest wystarczającą przesłanką do wyłączenia, a podstawą mogą być jedynie okoliczności wskazane w art. 18 i 19 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów i referendarzy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie od rozpoznania sprawy dotyczącej odmowy udostępnienia informacji publicznej oraz wniosku o przyznanie prawa pomocy. Uzasadnił to rzekomym notorycznym odmawianiem prawa pomocy i popełnianiem błędów, a także zależnościami osobistymi i gospodarczymi sędziów z Prezesem Sądu. Sędziowie i referendarze złożyli oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów i referendarzy sądowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Laskowska – Pietrzak (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Cylc - Malec Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. o wyłączenie wszystkich sędziów i referendarzy sądowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie od orzekania w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 186/17 ze skargi M. B. na decyzję Prezesa Sądu z dnia [...]., nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a oddalić wniosek. W sprawie toczącej się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Rzeszowie oznaczonej sygn. akt II SA/Rz 186/17 ze skargi M. B. na decyzję Prezesa Sądu z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej - skarżący złożył w dniu 10 lipca 2017 r. wniosek o wyłączenie "następujących sędziów i referendarzy sądowych WSA od rozpoznania wniosku powoda o przyznanie prawa pomocy: J. S., P. G., K. J., M. J., M. K., M. K., E. M. – S., M. N., G. P., E. P., P. P., T. S., J. S., S. Ś., K. W., P. Z., J. Z., J. S. i M. W.". Uzasadniając wniosek skarżący podniósł, że WSA notorycznie odmawia przyznania mu prawa pomocy i popełnia przy tym rażące błędy. Poza tym sędziowie WSA pozostają w zależnościach osobistych i gospodarczych z uczestnikiem tego postępowania tj. Prezesem Sądu , korzystając bezpłatnie z infrastruktury tego Sądu. Mając powyższe na uwadze, wszyscy sędziowie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego : J. S., P. G. , K. J., M. J., M. K., M.K., E. M.- S., M. N. , G. P., E. P., P. P., T. S., J. S., S.. K. W., P.Z., J. Z., J. S., M. W. i J.B. (asesor sądowy), a także referendarze sądowi tego Sądu tj. M. F., A. K. – D. i A.T. złożyli pisemne oświadczenia(k.6-7), z których wynika, iż nie zachodzą po ich stronie przyczyny wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy II SA/Rz 186/17, w tym rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, wymienione w art. 18 i 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz.1369), dalej "p.p.s.a.". Postanowieniem z dnia 30 października 2017 r., sygn. akt I OW 279/17 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie do rozpoznania wniosku o wyłączenie wszystkich sędziów i referendarzy sądowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wyznaczył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 18 § 1 p.p.s.a., sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Niezależnie jednak od przyczyn wymienionych powyżej, zgodnie z art. 19 p.p.s.a., sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Przepis ten odnosi się również do referendarzy sądowych na podstawie art. 24 § 1 p.p.s.a. Instytucja wyłączenia sędziego, zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony, jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Zaznaczyć przy tym należy, że podstawą wyłączenia sędziego nie mogą być jedynie gołosłowne twierdzenia i subiektywne odczucia strony skarżącej. Konieczne jest wskazanie konkretnych okoliczności, czy to wymienionych enumeratywnie w art. 18 p.p.s.a., czy też innych, z których wynika, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do bezstronności tego sędziego zgodnie z treścią art. 19 p.p.s.a. Domagając się wyłączenia wszystkich sędziów i referendarzy WSA skarżący takich okoliczności nie wykazał, kwestionując ogólnie sposób orzekania w jego sprawach. Odnosząc się do powyższych zarzutów stwierdzić należy, że samo przeświadczenie strony o prowadzeniu przez sędziego postępowania w sposób wadliwy i nieobiektywny, nie stanowi wystarczającej przesłanki uzasadniającej jego wyłączenie na podstawie art. 19 p.p.s.a. od orzekania w sprawie. Strona może bowiem zwalczać wadliwe orzeczenia wydawane przez sąd za pomocą środków odwoławczych. (por. postanowienie NSA z dnia 5 września 2008 r., sygn. akt I OZ 665/08, Lex 440113 oraz postanowienie NSA z dnia 27 września 2005 r., I OZ 939/05). Zarzuty skarżącego są więc gołosłowne i niepoparte żadnymi dowodami. Dotyczy to również ogólnego zarzutu "zależności gospodarczej" sędziów i referendarzy sądowych WSA z Prezesem Sądu Okręgowego . Domaganie się zatem wyłączenia wskazanych we wniosku osób, bez podania konkretnych sytuacji, do których te zarzuty miałyby odniesienie, nie może zostać przez Sąd uznane za przesłankę skutkującą wyłączeniem. Wskazać ponadto należy, że sędziowie i referendarze, których dotyczył wniosek o wyłączenie, w postępowaniu przed Sądem złożyli oświadczenia o braku okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w sprawie II SA/Rz 186/17. Natomiast w świetle utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych, autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które podważałyby wiarygodność oświadczenia sędziego (postanowienie NSA z: 12 marca 2012 r. I FZ 147/12; 9 października 2013 r. II OZ 851/13; 24 września 2014 r. I OZ 754/14, cbosa). Mając na uwadze podniesione okoliczności oraz treść oświadczeń złożonych przez sędziów i referendarzy, których wyłączenia żądał skarżący, uznać należy, że w sprawie nie zachodzą wymienione w art. 18 i art. 19 p.p.s.a. okoliczności, które uzasadniałyby uwzględnienie wniosku o wyłączenie. Z tych względów Sąd oddalił wniosek na podstawie art. 22 § 1 i 2 i art. 24 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło