II SA/Op 409/13
WyrokWSA w Opolu2013-11-18
Skład orzekający: Teresa Cisyk, Ewa Janowska, Elżbieta Naumowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego przysługuje w kwocie 400 zł na każde dziecko urodzone podczas jednego porodu, czy też w jednej kwocie 400 zł niezależnie od liczby dzieci?Ratio decidendi
Sąd uznał, że dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego przysługuje w jednej kwocie 400 zł miesięcznie, niezależnie od liczby dzieci urodzonych podczas jednego porodu. Ustawodawca przewidział wydłużenie okresu pobierania dodatku w przypadku wieloraczków, a nie zwielokrotnienie jego wysokości.Stan faktyczny
B. K. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku rodzinnego i dodatków do niego, w tym dodatku z tytułu opieki nad dziećmi w okresie urlopu wychowawczego. Organ I instancji przyznał zasiłek i dodatki, w tym jeden dodatek wychowawczy w kwocie 400 zł miesięcznie na troje dzieci urodzonych podczas jednego porodu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca kwestionowała przyznanie tylko jednego dodatku wychowawczego, domagając się kwoty po 400 zł na każde dziecko.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Cisyk Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska – spr. Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Stykała po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 listopada 2013 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 26 czerwca 2013 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia rodzinnego oddala skargę.
Wnioskiem złożonym w dniu 14 grudnia 2012 r. B. K. zwróciła się do Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] o przyznanie zasiłku rodzinnego na dzieci: D., O. i H. K. (urodzonych w dniu [...]) oraz dodatków do zasiłku rodzinnego z tytułu urodzenia trójki dzieci, wychowywania dzieci w rodzinie wielodzietnej na D. K. oraz opieki nad dziećmi w okresie korzystania z urlopu wychowawczego na: D., O. i H. K. Do wniosku dołączyła wymagane prawem dokumenty.
Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], po rozpatrzeniu ww. wniosku, działając z upoważnienia Wójta Gminy [...], decyzją z dnia 9 stycznia 2013 r., nr [...], przyznał wnioskodawczyni świadczenie w formie:
1. zasiłku rodzinnego na dziecko do 5 lat, przyznanego na D. K., w kwocie 77 zł miesięcznie, na okres od 1 grudnia 2012 r. do 31 października 2013 r.,
2. zasiłku rodzinnego na dziecko do 5 lat, przyznanego na O. K., w kwocie 77 zł miesięcznie, na okres od 1 grudnia 2012 r. do 31 października 2013 r.,
3. zasiłku rodzinnego na dziecko do 5 lat, przyznanego na H. K., w kwocie 77 zł miesięcznie, na okres od 1 grudnia 2012 r. do 31 października 2013 r.,
4. dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu urodzenia dziecka, przyznanego na D. K., w kwocie 1000 zł jednorazowo,
5. dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu urodzenia dziecka, przyznanego na O. K., w kwocie 1000 zł jednorazowo,
6. dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu urodzenia dziecka, przyznanego na H. K., w kwocie 1000 zł jednorazowo,
7. dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego - opieka nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym w trakcie jednego porodu, przyznany na H. K., O. K., D. K., w kwocie 400 zł miesięcznie, na okres od 14 grudnia 2012 r. do 31 października 2013 r., z zastrzeżeniem, że dodatek ten za miesiąc grudzień 2012 r. wynosi 240 zł (naliczony proporcjonalnie od dnia udzielenia urlopu wychowawczego przez pracodawcę, to jest od dnia 14 grudnia 2012 r. zgodnie z art. 10 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych),
8. dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej, przyznanego na D. K., w kwocie 80 zł miesięcznie, na okres od 1 grudnia 2012 r. do 31 października 2013 r.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ przywołał odpowiednie przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych, po czym dodał, że dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego przysługuje w związku z przebywaniem matki lub ojca na urlopie wychowawczym, co potwierdza wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 czerwca 2012 r. W związku z powyższym organ przyznał dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego w wysokości 400 zł na wszystkie dzieci, tj. H. K., O. K. i D. K. Dodał, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy spełnione są inne warunki, które kwalifikują B. K. do przyznania zasiłku rodzinnego i wymienionych we wniosku świadczeń.
B. K. w odwołaniu do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, zakwestionowała rozstrzygnięcie organu I instancji w punkcie 7, wnosząc o zmianę w tym zakresie i przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dziećmi w okresie korzystania z urlopu wychowawczego - opieki nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym w trakcie jednego porodu dla H., O. i D. K. w kwocie po 400 zł na każde dziecko miesięcznie na okres od 1 grudnia 2012 r. do 31 października 2013 r., ponieważ dodatek ten powinien być przyznany na każde dziecko z ciąży mnogiej. Według wnioskodawczyni, ustawa oświadczeniach rodzinnych nie zawiera wskazania, że dodatek podczas korzystania z urlopu wychowawczego przysługuje tylko na jedno z dzieci. Zaskarżoną decyzją organ naruszył prawo materialne, dokonując błędnej interpretacji art. 8 pkt 2 w zw. z art. 10 ust. 1 i ust. 2 ustawy przyjmując, że urodzenie więcej niż jednego dziecka podczas jednego porodu uprawnia wyłącznie do jednego dodatku wychowawczego na wszystkie dzieci.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu decyzją z dnia 26 czerwca
2013 r., działając na podstawie art. 138 § 1 K.p.a. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu, po zrelacjonowaniu przebiegu postępowania, Kolegium wskazało, że podstawę prawną decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. nr 139, poz. 992, ze zm. - zwanej dalej ustawą) w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2013 r. oraz przepisy rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 sierpnia 2012 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się, o zasiłek rodzinny oraz wysokości świadczeń rodzinnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 959), a także rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 3 stycznia 2013 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2013 r. poz. 3).
Podzielając w pełni ustalenia prawne i faktyczne organu I instancji wywiodło, że w myśl art. 8 ustawy prawo do dodatków do zasiłku rodzinnego przysługuje pod warunkiem przysługiwania stronie prawa do zasiłku rodzinnego, co oznacza, że dodatki te przysługują stronie, która spełnia przesłanki uprawniające do przyznania zasiłku rodzinnego i dodatkowo przesłanki określone dla konkretnego dodatku do zasiłku rodzinnego. Wskazało, że zgodnie z art. 10 ust. 1 i 2 ustawy dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli dziecko pozostaje pod jego faktyczną opieką, uprawnionemu do urlopu wychowawczego, nie dłużej jednak niż przez okres m.in. 36 miesięcy kalendarzowych, jeżeli sprawuje opiekę nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym podczas jednego porodu, w wysokości 400 zł.
Odnosząc się natomiast do kwestii spornej, Kolegium stwierdziło, że przysługiwanie tego dodatku powiązane jest z urlopem wychowawczym, dlatego skarżącej przyznany został jeden urlop wychowawczy, mimo urodzenia podczas jednego porodu trojga dzieci. Uznało, że brak jest podstaw prawnych do przyznania trzech dodatków do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad trojgiem dzieci w okresie korzystania z urlopu wychowawczego. Stanowisko w tym zakresie Kolegium poparło orzecznictwem sądowoadministracyjnym, zgodnie z którym artykuł 10 ust. 1 i 2 ustawy ustala w sposób jednoznaczny i kategoryczny kwotę przysługującego świadczenia, nie dając organowi żadnych uprawnień do określenia jej w innej wysokości i nie uzależniając w żaden sposób kwoty dodatku od ilości dzieci wychowywanych przez osobę uprawnioną do jego uzyskania. Kolegium odnotowało, że wysokość dodatku nie podlega zróżnicowaniu, a wyłącznym elementem faworyzującym osoby opiekujące się większą liczbą dzieci w okresie korzystania z urlopu wychowawczego jest wydłużony okres przysługiwania comiesięcznej kwoty tego dodatku, a tak sformułowana norma prawna, jak w art. 10 ust. 1 i 2 ustawy, powoduje związanie organu jej treścią. Związanie "dodatku wychowawczego" z zasiłkiem rodzinnym, przyznawanym na każde dziecko byłoby za daleko idące. Gdyby bowiem ustawodawca przewidział inne rozwiązanie, a więc przyznanie przedmiotowego dodatku w kwocie określonej na każde dziecko (ust. 2), wynikałoby to z przyjętej w tym zakresie regulacji prawnej i rozwiązanie takie zostało sformułowane w odniesieniu do dodatku z tytułu urodzenia więcej niż jednego dziecka w czasie jednego porodu (art. 9 ust. 1 i ust. 4 ustawy), dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka (art. 11 a ust. 1 i 3 ustawy), dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego (art. 14 ust. 1 i 2 ustawy). Natomiast w zakresie dodatku z tytułu korzystania z urlopu wychowawczego ustawodawca takiej możliwości nie przewidział.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu B. K. zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. 8 pkt 2 w zw. z art. 10 ust. 1 i ust. 2 ustawy w związku z przyjęciem przez organ, iż dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dziećmi w okresie korzystania z urlopu wychowawczego nie przysługuje na każde dziecko urodzone z ciąży mnogiej oraz art. 3 ust. 1 Konwencji o Prawach Dziecka przez brak jego zastosowania, co także doprowadziło do niewłaściwej interpretacji ww. przepisu ustawy, poprzez brak najlepszego zabezpieczenia interesów dziecka urodzonego z ciąży mnogiej, do czego zobowiązane są władze administracyjne. Wniosła o uchylenie obu decyzji organów administracji publicznej.
W przekonaniu skarżącej, ustawa o świadczeniach rodzinnych nie zawiera wskazania, że dodatek podczas korzystania z urlopu wychowawczego przysługuje tylko na jedno z dzieci. Co oznacza, że organ wydając zaskarżoną decyzję naruszył prawo materialne, dokonując błędnej interpretacji art. 8 pkt 2 w zw. z art. 10 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych przyjmując, że urodzenie więcej niż jednego dziecka podczas jednego porodu uprawnia do jednego dodatku wychowawczego w kwocie 400 zł. Na poparcie swojego stanowiska skarżąca przywołała orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym wyrok WSA w Poznaniu z dnia 24 stycznia 2008 r., sygn. akt IV SA/Po 848/07 oraz poglądy doktryny – W. Maciejko w: A. Korcz, W. Maciejko "Świadczenia rodzinne. Komentarz", C.H. Beck 2007, str. 140, nb 4. Zwróciła także uwagę, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 15 maja 2013 r., sygn. akt VIII SA/Wa 137/13, wycofał się z uprzednio prezentowanego poglądu, wynikającego z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 czerwca 2012 r., sygn. akt VIII SA/Wa 152/12, na który to wyrok powołało się Samorządowe Kolegium Odwoławcze w zaskarżonej decyzji.
Zaakcentowała, że wobec przyznania jej zasiłków rodzinnych na każde z trojaczków i spełnianie w stosunku do każdego dziecka warunków określonych w art. 10 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, w tym korzystania z urlopu wychowawczego na trójkę dzieci, stosownie do poglądu wyrażonego przez Sąd Najwyższy i doktrynę (wyrok SN z dnia 28 listopada 2002 r., II UK 94/2002 OSNP 2004/6, poz. 106; K. Jaśkowski, E. Maniewska "Kodeks pracy. Komentarz. Ustawy towarzyszące z orzecznictwem. Europejskie prawo pracy z orzecznictwem", Tom I, Zakamycze 2006, kom. do art. 186 K.p. t.3 LexOmega) – do każdego z przyznanych zasiłków rodzinnych przysługuje jej dodatek wychowawczy. Twierdziła, że taki sposób interpretacji przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych znajduje oparcie w uzasadnieniu do projektu ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji.
Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269 ze zm.) w związku z art. 3 § 2 pkt.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.), zwaną dalej P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art. 145 lub art. 151 P.p.s.a.
Oceniając - według powyższych kryteriów - prawidłowość zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, Sąd doszedł do przekonania, że decyzje te odpowiadają prawu i wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżona decyzja wydana została na podstawie przepisów ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. nr 139, poz. 992, ze zm.), zwanej dalej także ustawą.
Regulacja ta ustanawia ogólną zasadę prawa osób uprawnionych do otrzymania świadczeń rodzinnych, w tym zasiłków rodzinnych oraz dodatków do zasiłków rodzinnych. Konstrukcja art. 8 ustawy oznacza, że objęte nim dodatki nie są świadczeniami samodzielnymi, lecz są wypłacane łącznie z zasiłkiem rodzinnym, ale na zasadach i warunkach oraz wysokości przewidzianych w unormowaniach regulujących instytucję poszczególnych dodatków. Są to normy o charakterze przepisów szczególnych, które mają pierwszeństwo stosowania w stosunku do zasad ogólnych ustawy.
W sprawie niniejszej istotnym dla rozstrzygnięcia skargi było zbadanie, czy organ, który zaskarżoną decyzją przyznał skarżącej zasiłek rodzinny (art. 5 ustawy) właściwe zinterpretował normę przepisu art. 10 ustawy poprzez uznanie, że przewidziany w tym przepisie "dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego", przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli dziecko pozostaje pod jego faktyczną opieką, uprawnionemu do urlopu wychowawczego w wysokości 400 zł miesięcznie, bez względu na ilość dzieci urodzonych podczas jednego porodu.
Organ uznał, że mimo iż B. K. urodziła trojaczki, przysługuje jej jeden dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego w kwocie 400 zł miesięcznie, natomiast w ocenie skarżącej, dodatek ten przysługuje na każde dziecko po 400 zł miesięcznie.
Zdaniem Sądu, w sprawie niniejszej należy podzielić wykładnię art. 10 ustawy dokonaną przez organ orzekający.
Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 i 2 ustawy dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli dziecko pozostaje pod jego faktyczną opieką, uprawnionemu do urlopu wychowawczego, nie dłużej niż przez okres: 1) 24 miesięcy kalendarzowych, 2) 36 miesięcy kalendarzowych, jeżeli sprawuje opiekę nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym podczas jednego porodu, 3) 72 miesięcy kalendarzowych, jeżeli sprawuje opiekę nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności albo o znacznym stopniu niepełnosprawności. Dodatek ten przysługuje w wysokości 400 zł miesięcznie.
Dodatek ten stanowi wsparcie dla osób, które sprawują osobistą opiekę nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego.
Stwierdzić należy, że przepis ten ustala w sposób jednoznaczny kwotę przysługującego świadczenia, nie pozostawiając organowi żadnych uprawnień do określenia innej wysokości tego dodatku. Zatem przepis ten nie uzależnia wysokości dodatku od ilości dzieci wychowywanych przez osobę uprawnioną do jego otrzymania, tak jak to czyni ustawodawca w przepisie art. 9 ust. 4 (dodatek w tytułu urodzenia dziecka przysługuje na każde dziecko w wysokości 1.000 zł), art. 11a ust. 1 i 3 (dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka przysługuje w wysokości 170 zł miesięcznie na każde dziecko, nie więcej niż 340 zł na wszystkie dzieci), art. 14 ust. 1 i 2 (dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego przysługuje raz w roku (...) w wysokości 100 zł na dziecko), czy też w art. 12a ust. 2 (dodatek z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej przysługuje w wysokości 80 zł na trzecie i następne dzieci uprawnione zasiłku rodzinnego).
Ustawodawca nie przewidział takiego rozwiązania, które pozwoliłoby na przyznanie dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w kwocie 400 zł na każde dziecko urodzone podczas jednego porodu. Dodatek z tytułu opieki przyznawany jest nie "na każde dziecko", ale w związku z przebywaniem na urlopie wychowawczym. Prawo do kilku dodatków, przysługujących na każde z dzieci urodzone podczas jednego porodu, musiałoby być wyraźnie przewidziane w ustawie. Ustalając ten dodatek w jednej, sztywnej kwocie 400 zł, uniezależniono jego wysokość od liczby dzieci urodzonych podczas jednego porodu.
Należy więc podzielić stanowisko organu administracji, że wysokość dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania w urlopu wychowawczego nie podlega zróżnicowaniu w zależności od ilości dzieci urodzonych podczas jednego porodu. Natomiast kryterium liczby dzieci urodzonych podczas jednego porodu ma znaczenie przy ustalaniu okresu przysługiwania tego dodatku, co wynika z art. 10 ust. 1 pkt 2 ustawy.
W ocenie Sądu, oznacza to, że ustawodawca uznał, że w przypadku urodzenia więcej niż jednego dziecka podczas jednego porodu forma szczególnego wsparcia władz publicznych nad taką rodziną przybierać powinna postać istotnego wydłużenia czasu pobierania tego dodatku, a nie zwielokrotnienia jego wysokości. Dotyczy to także sytuacji sprawowania opieki nad dzieckiem lub dziećmi legitymującymi się orzeczeniem o niepełnosprawności, w których wsparcie władz publicznych polega na wydłużeniu okresu pobierania dodatku do 72 miesięcy kalendarzowych, przy czym dodatek wynosi 400 zł, niezależnie od liczby dzieci niepełnosprawnych poddanych opiece.
Zauważyć przyjdzie, że przedstawioną interpretację potwierdza także wykładnia historyczna. Analizowany przepis art. 10 ustawy nawiązuje wprost do rozporządzeń Rady Ministrów: z dnia 17 lipca 1981 r. w sprawie urlopów wychowawczych (Dz. U. z 1990 r. nr 76, poz. 454, ze zm.) i z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie urlopów i zasiłków wychowawczych (Dz. U. nr 63, poz. 277, ze zm.). Stanowiły one, że zasiłek wychowawczy (zastąpiony obecnie dodatkiem z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego) przysługiwał: 1) nie dłużej niż przez okres 24 miesięcy kalendarzowych, 2) nie dłużej niż przez okres 36 miesięcy kalendarzowych, jeżeli pracownica sprawowała opiekę nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym przy jednym porodzie, 3) nie dłużej niż przez okres 72 miesięcy kalendarzowych, jeżeli pracownica sprawowała opiekę nad dzieckiem niepełnosprawnym. Na tle tych przepisów poza sporem było, że w razie sprawowania opieki nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym przy jednym porodzie osobie uprawnionej wypłacano tylko jeden zasiłek wychowawczy, przez okres do 36 miesięcy (por. A. Michalska, T. Radziński, Urlopy wychowawcze, Warszawa 1983 r., s. 46, 47). Potwierdzał to art. 30a ust. 1 ustawy z dnia 1 grudnia 1994 r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych (Dz. U. z 1998 r. nr 102, poz. 651, ze zm.), który stanowił, że uprawnionemu wypłaca się tylko jeden zasiłek wychowawczy.
Wskazane uregulowania stanowią realizację obowiązków państwa, wyrażonych w art. 71 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, w myśl których Państwo w swojej polityce społecznej i gospodarczej uwzględnia dobro rodziny. Rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, zwłaszcza wielodzietne i niepełne, mają prawo do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych. Matka przed i po urodzeniu dziecka ma prawo do szczególnej pomocy władz publicznych, której zakres określa ustawa. Należy nadmienić, że omawiana ustawa nie jest jedynym aktem w całym systemie norm realizujących wskazaną wyżej zasadę konstytucyjną. Poza nią, zasadę tę wypełniają m.in. przepisy prawa pracy, prawa podatkowego, prawa pomocy społecznej, przepisy o dodatkach mieszkaniowych i inne, które należy traktować jako całość.
W tym zakresie Sąd w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie zgadza się z argumentacją zawartą w wyrokach: WSA w Olsztynie z dnia 5 grudnia 2006 r., sygn. akt II SA/01 837/06, WSA w Szczecinie z dnia 6 maja 2013 r., sygn. akt. II SA/Sz 177/13, WSA w Warszawie z dnia 5 czerwca 2012 r., sygn. akt VIII SA/Wa 152/12, WSA w Krakowie z dnia 18 października 2012 r., sygn. akt III SA/Kr 1495/11, WSA w Gliwicach z dnia 26 marca 2013 r. sygn. akt IV SA/GL 748/12, jak również w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 17 października 2013 r., sygn. akt II SA/Op 319/13 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl.
Dodatkowo należy zwrócić uwagę na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 11 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK 2692/12 (dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl.). W orzeczeniu tym, wydanym w analogicznym stanie faktycznym i prawnym, Sąd stwierdził, że nie zachodzi przypadek wieloznaczności sensu zwrotu prawnego, bowiem przepis art. 10 ustawy, na tle brzmienia jej innych unormowań, w sensie językowym nie budzi wątpliwości. Warto także przywołać tę część rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której odwołuje się do uzasadnienia projektu ustawy o świadczeniach rodzinnych (Sejm IV kadencji nr druku 1555). W dokumencie tym, przedstawiając założenia i cel projektowanej regulacji podkreślono potrzebę utworzenia nowego, wyraźnie odrębnego od systemu pomocy społecznej, systemu pozaubezpieczeniowych świadczeń rodzinnych, które mają na celu wspieranie rodziny w realizacji jej funkcji, głównie opiekuńczej, wychowawczej edukacyjnej. W rozważaniach szczegółowych dotyczących zasiłku rodzinnego stwierdzono, że przesłanką utworzenia tego zasiłku jest potrzeba wsparcia finansowego rodzin, których dochody są poniżej poziomu ustalonego na podstawie badań jako próg wsparcia dochodowego rodzin. Wskazano, że rodzina uprawniona do zasiłku rodzinnego może otrzymać jednorazowe lub okresowe jego zwiększenie, w formie dodatku do zasiłku rodzinnego w związku z sytuacjami wymienionymi w art 8 ustawy.
W odniesieniu zaś do dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego podano "wysokość dodatku do zasiłku rodzinnego dla tych rodzin wyniesie 400 zł miesięcznie". Podkreślono, że zaproponowano w ustawie jednakową wysokość świadczenia, odnotowując min. jednocześnie, że w przypadku sprawowania opieki nad więcej niż dzieckiem urodzonym podczas jednego porodu zasiłek wypłacany będzie nie dłużej niż przez trzy lata.
Zapisy te, przedstawiające zamierzenia ustawodawcy, potwierdzają prawidłowość wykładni przyjętej przez organy. W konsekwencji, w ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, należy również zaakceptować przyznanie skarżącej jednego dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, pomimo, że B. K. sprawuje w tym okresie opiekę nad trojgiem dzieci urodzonych podczas jednego porodu.
W tym stanie rzeczy Sąd nie podzielił argumentów skargi, jak też motywów wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 24 stycznia 2008 r., sygn. akt IV SA/Po 848/07 i innych wymienionych w skardze i dlatego, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło