IV SA/Po 791/15
WyrokWSA w Poznaniu2016-02-04
Skład orzekający: Jerzy Stankowski, Ewa Kręcichwost-Durchowska, Donata Starosta
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ inspekcji sanitarnej jest związany merytorycznie orzeczeniami lekarskimi jednostek uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej?Ratio decidendi
Organy inspekcji sanitarnej są związane merytorycznie orzeczeniami lekarskimi jednostek uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych. Mogą one jedynie oceniać te orzeczenia pod kątem formalnym, kompletności i rzetelności uzasadnienia, ale nie mogą dokonywać własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania schorzenia. Jeśli orzeczenia lekarskie wykluczają chorobę zawodową, organy administracyjne są związane tymi ustaleniami i nie mogą wydać decyzji stwierdzającej chorobę zawodową.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W.T. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego utrzymującą w mocy decyzję o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej – obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu spowodowanego hałasem. Skarżący zarzucił organom naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania, w tym błędną wykładnię przepisów, niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego oraz oparcie decyzji na nieprawidłowo przeprowadzonych badaniach lekarskich. Organy administracji oparły swoje rozstrzygnięcie na orzeczeniach lekarskich, które wykluczyły chorobę zawodową, uznając, że nie spełniono kryteriów diagnostycznych.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska WSA Donata Starosta (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 lutego 2016 r. sprawy ze skargi W.T. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] lipca 2015 r. znak [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę
Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...][...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (zwany dalej również jako "WPWIS" albo "organ odwoławczy") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zmianami zwanej dalej jako "k.p.a."), art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263 ze zmianami), art. 2351 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz.U. z 2014 r. poz. 1502 zwanej dalej jako "k.p."), w związku z § 5 ust. 1, § 6 i § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. z 2013 r. poz. 1367 zwanego dalej jako "rozporządzenie") utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. (zwanego dalej jako "PPIS") z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...].
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym:
Dwoma decyzjami nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. oraz z dnia [...] lipca 2012 r. PPIS nie stwierdził u W.T. (zwanego dalej również jako "Skarżący") choroby zawodowej: obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznej 1,2 i 3 kH, choroby zawodowej wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonych w załączniku do rozporządzenia.
Decyzją z dnia [...] października 2012 r. nr [...] WPWIS wskazując że rozpatrzył odwołanie od decyzji z dnia [...] lipca 2012 r. - uchylił
w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez PPIS.
Decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] PPIS nie stwierdził
u Skarżącego ww. choroby zawodowej wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia.
Następnie decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] WPWIS uchylił w całości decyzję PPIS z dnia [...] lutego 2013 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej.
Wyrokiem z dnia 3 września 2014 r. sygn. akt IV SA/Po 146/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję PPIS z dnia [...] lipca 2012 r.
nr [...], decyzję PPIS z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...], decyzję WPWIS z dnia [...] października 2012 r. nr [...], decyzję PPIS z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] oraz decyzję WPWIS z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...].
W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, że PPIS wydał w odstępie kilku dni dwa rozstrzygnięcia w tej samej sprawie tj. decyzje z dnia [...] lipca 2012 r. oraz z dnia
[...] lipca 2012 r. o takim samym numerze: [...]. W ocenie Sądu stwierdzone naruszenie przepisów postępowania skutkowało koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego wszystkich decyzji wydanych w sprawie później niż decyzja WPWIS z dnia [...] kwietnia 2012 r.
Sąd zaznaczył, że eliminacji z obrotu prawnego podlegały decyzje administracyjne, nie zaś materiał dowodowy dotąd zgromadzony. Do organu administracji należy ocena tego materiału oraz jego kompletność.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy PPIS decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r.
nr [...] nie stwierdził u Skarżącego choroby zawodowej: obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo - nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości
co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznej 1,2 i 3 kHz wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu.
W uzasadnieniu PPIS wyjaśnił, że Skarżący w okresie od [...] sierpnia 1973 r.- [...] kwietnia 1974 r. był zatrudniony w Spółce A na stanowisku ślusarza, kontynuując pracę na tym stanowisku w okresie od [...] maja 1976 r.
do [...] czerwca 1994 r. Następnie w okresie od [...] lipca 1994 r. do [...] maja 2009 r. pracował na stanowisku montera dwusuwowych silników okrętowych.
PPIS wyjaśnił również, że Skarżący został skierowany na badanie w celu rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu do [...] Centrum Medycyny Pracy w P. Po wykonaniu badań: internistycznego, laryngologicznego, audiologieznego, audiometrycznego oraz po zapoznaniu się z dokumentacją medyczną rozpoznano niedosłuch odbiorczy obustronny o lokalizacji pozaślimakowej (orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej). W wyniku złożonego przez Skarżącego odwołania od ww. orzeczenia został on skierowany na badanie w trybie odwoławczym do Instytutu Medycyny Pracy w Ł. W trakcie hospitalizacji w Klinice [...] w dniach [...] grudnia 2010 r. – [...] grudnia 2010 r. przeprowadzono specjalistyczną konsultację laryngologiczną z kompleksową oceną audiologiczną i rozpoznano obustronne uszkodzenie słuchu odbiorczego (czuciowo nerwowego) w zakresie wysokich częstotliwości. Wielkość średniego uszkodzenia słuchu (wyliczona jako średnia arytmetyczna z 1,2.3 kHz z najlepszego audiogramu) wynosiła dla ucha prawego 40dB" a dla ucha lewego 45dB, zatem nie spełniała kryterium diagnostyczno-orzeczniczego wymaganego do rozpoznania choroby zawodowej (orzeczenie lekarskie [...] z dnia [...] stycznia 2011 r.).
PPIS stwierdził, że od czasu wydania wyroku nie zaszły żadne nowe okoliczności, które miałyby wpływ na rozstrzygnięcie merytoryczne sprawy, zatem PPIS oparł się o te same dowody, które znane mu były przed uchyleniem wszystkich decyzji przez WSA w Poznaniu. Niemniej dla potwierdzenia swego stanowiska
i nadania niniejszej sprawie pełnej przejrzystości PPIS zwrócił się do [...] Centrum Medycyny Pracy w P. z prośbą o przeprowadzenie badań słuchu
w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu otrzymując pismo, że nie ma podstaw do kierowania Skarżącego na badanie w innym instytucie, bowiem skorzystał on już z prawa do ponownego badania w jednostce orzeczniczej
II stopnia.
PPIS uznał, że zgromadzony materiał dowodowy nie daje podstaw
do stwierdzenia choroby zawodowej narządu słuchu bowiem obie instancje orzecznicze uprawnione do orzekania w sprawie chorób zawodowych wydały orzeczenia o braku podstaw do jej rozpoznania. Zdaniem PPIS orzeczenia te są spójne, kompletne oraz wyczerpujące. W żadnym z wykonanych podczas diagnostyki badań audiometrycznych poziom uszkodzenia narządu słuchu nie spełniał kryteriów diagnostycznych niezbędnych do rozpoznania choroby zawodowej. PPIS stwierdził, że choroba zawodowa zgłoszona przez Skarżącego nie została rozpoznana przez obie jednostki orzecznicze, pomimo bezspornego narażenia zawodowego na hałas ponadnormatywny.
W odwołaniu od decyzji PPIS Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu
I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu Skarżący podniósł, że żadne z badań lekarskich nie zostało przeprowadzone
w warunkach prawidłowych i umożliwiających uzyskanie rzetelnych i zgodnych
ze stanem faktycznym wyników badań. W jego ocenie w trakcie badania
w [...] Centrum Medycyny Pracy w P. oraz w trakcie badania
w Instytucie Medycyny Pracy w Ł. nie został poddany badaniu w kabinie audiometrycznej, tj. wyciszonej kabinie pomiarowej.
Po rozpatrzeniu odwołania WPWIS zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją
z dnia z dnia [...] lipca 2915 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję PPIS. W uzasadnieniu WPIPS stwierdził, że jest związany orzeczeniem lekarskim wydanym w sprawie w tym znaczeniu, że nie jest uprawniony do kontroli merytorycznej orzeczeń lekarskich jednostek uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych, ani też do dokonywania własnych ustaleń prowadzących
do odmiennego rozpoznania schorzenia. Ocena opinii lekarskich dokonywana przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej sprowadza się do badania ich pod względem formalnym, czyli oceny czy wyjaśniają istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności wymagające wiadomości specjalnych oraz do tego czy są rzeczowo i przekonująco uzasadnione.
W niniejszej sprawie wydane zostało orzeczenie lekarskie [...] Centrum Medycyny Pracy w P. nr [...] z dnia [...] października 2010 r.
o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wraz z opiniami uzupełniającymi z dnia [...] maja 2011 r., z dnia [...] czerwca 2011 r., z dnia
[...] października 2013 r. i z dnia [...] lutego 2015 r. oraz orzeczenie lekarskie Instytutu Medycyny Pracy w Ł. nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wraz z opinią uzupełniającą z dnia
[...] sierpnia 2013 r.
WPWIS wskazał, że [...] Centrum Medycyny Pracy w P. stwierdziło, iż Skarżący w swojej pracy zawodowej był narażony na hałas ponadnormatywny, ale rodzaj i stopień uszkodzenia słuchu nie spełnia kryteriów choroby zawodowej. Lekarska jednostka orzecznicza I stopnia stwierdziła średni ubytek słuchu: ucho lewe 42 dB, ucho prawe 32 dB. Rozpoznany niedosłuch odbiorczy obustronny o lokalizacji pozaślimakowej nie mieści się w wykazie chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. Stanowisko to zostało podtrzymane również w opiniach uzupełniających. WPWIS wyjaśnił, że Instytut Medycyny Pracy w Ł. w orzeczeniu lekarskim nr [...] wskazał, iż u Skarżącego przeprowadzono specjalistyczną konsultację laryngologiczną z kompleksową oceną audiologiczną, a jej wynikiem było rozpoznanie obustronnego uszkodzenia słuchu odbiorczego (czuciowo-nerwowego) w zakresie wysokich częstotliwości. Wielkość średniego uszkodzenia słuchu (wyliczona jako średnia arytmetyczna z 1, 2 i 3 kHz z najlepszego audiogramu) wyniosła dla ucha lewego 45 dB, a dla ucha prawego 40 dB - zatem wielkość średniego uszkodzenia słuchu w uchu lepiej słyszącym nie spełniała kryterium diagnostyczno-orzeczniczego wymaganego do rozpoznania choroby zawodowej, tj. co najmniej 45 dB zgodnie z wykazem chorób zawodowych. W opinii uzupełniającej z dnia [...] czerwca 2011 r. [...] Centrum Medycyny Pracy
w P. stwierdziło, iż zmiany opisane jako niedosłuch odbiorczy obustronny
o lokalizacji ślimakowej, a obustronne uszkodzenie słuchu odbiorcze (czuciowo-nerwowe) w zakresie wysokich częstotliwości można uznać za tożsame. WPWIS zaznaczył, że stanowisko takie było potwierdzane w opiniach uzupełniających.
W ocenie WPWIS opinie wydane w niniejszej sprawie przez [...] Centrum Medycyny Pracy w P. oraz Instytut Medycyny Pracy w Ł.
są rzeczowe, spójne i logiczne.
Zdaniem WPWIS wydanie decyzji stwierdzającej chorobę zawodową możliwe jest gdy zajdą następujące przesłanki: w środowisku pracy występuje, bądź występował czynnik uciążliwy lub szkodliwy dla zdrowia, rozpoznane schorzenie jest objęte wykazem chorób zawodowych oraz ocena narażenia zawodowego musi wykazać związek przyczynowy rozpoznanej choroby z warunkami lub sposobem wykonywanej pracy. W ocenie WPWIS w niniejszej sprawie spełniona została jedynie pierwsza przesłanka, a mianowicie narażenie zawodowe potwierdzone przez pracodawcę, które mogło, ale nie musiało wywołać chorobę zawodową. Powyższe
w ocenie WPWIS nie pozwala uznać, aby u Skarżącego wystąpiła choroba zawodowa wymieniona w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych.
W skardze do wojewódzkiego sądu administracyjnego W.T. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania oraz o przeprowadzenie na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz.U. z 2013 r. poz. 270 zwanej dalej jako "p.p.s.a." – uwaga Sądu) dowodu
z dokumentów - karty badania słuchu z dnia [...] stycznia 2015 roku na okoliczność ustalenia rzeczywistego ubytku słuchu skarżącego, a w konsekwencji wykazania,
iż u Skarżącego zostały spełnione wszystkie przesłanki uprawniające do wydania decyzji stwierdzającej chorobę zawodową.
Skarżący zarzucił decyzji WPWIS:
- naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 2351 K.p. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że u Skarżącego nie zostały spełnione wszystkie przesłanki uprawniające do wydania decyzji stwierdzającej chorobę zawodową;
- naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy,
tj. art. 7, art 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. oraz 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów, niewyczerpujące rozpatrzenie całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, nienależyte uzasadnienie faktów przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia oraz pominięcie istotnych dowodów mających znaczenie dla sprawy, niepodjęcie wszelkich kroków mających na celu wyjaśnienie stanu faktycznego, w szczególności poprzez oparcie wydanej decyzji na orzeczeniach lekarskich wydanych na podstawie badań lekarskich przeprowadzonych w sposób nieprawidłowy, w warunkach uniemożliwiających rzetelne zdiagnozowanie rzeczywistego ubytku słuchu Skarżącego, oparcie rozstrzygnięcia o rozbieżne wyniki badań lekarskich niedające jednoznacznej informacji w zakresie rzeczywistego ubytku słuchu Skarżącego
oraz o niespójne w treści opinie lekarskie nie zawierające wyjaśnienia wszystkich okoliczności niezbędnych do ustalenia rzeczywistego ubytku słuchu skarżącego
oraz jednoczesne nieuwzględnienie wyników badań przedłożonych przez Skarżącego i podnoszonych przez Skarżącego problemów z rozumieniem mowy mających wpływ na wymiar rzeczywistego ubytku słuchu, a także wydanie decyzji
w powołaniu na okoliczność rzekomego wystąpienia u Skarżącego chorób zakaźnych, bez przeprowadzenia postępowania dowodowego w tym kierunku,
a zatem nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego na okoliczność ustalenia rzeczywistego trwałego ubytku słuchu u Skarżącego.
W ocenie Skarżącego w sprawie zostały spełnione wszystkie trzy przesłanki pozwalające na stwierdzenie u niego choroby zawodowej. Zgodnie z treścią karty oceny narażenia zawodowego w związku z podejrzeniem choroby zawodowej z dnia [...] kwietnia 2010 r., warunki pracy i narażenie zawodowe Skarżącego stanowiły możliwość powstania choroby zawodowej. Ponadto rozpoznanie schorzenia
w postaci ubytku słuchu zostało objęte wykazem chorób zawodowych. Zdaniem Skarżącego rzeczywisty ubytek słuchu jest znacznie większy niż zostało to potwierdzone w treści opinii jednostek orzeczniczych w ramach niniejszego postępowania, a same opinie zostały wydane po przeprowadzeniu badań
w warunkach uniemożliwiających ustalenie rzeczywistego ubytku słuchu.
Zgodnie z treścią karty badania słuchu z dnia [...] stycznia 2015 r., ubytek słuchu u odwołującego dla ucha prawego i lewego wyliczona jako średnia arytmetyczna z 1,2,3, kHz spełnia kryterium diagnostyczno orzecznicze wymagane do rozpoznania choroby zawodowej, gdyż obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem wyrażony jest podwyższeniem progu słuchu o wielkości o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym.
Skarżący zaznaczył, że wielokrotnie podnosił, iż nie zgadza się z treścią orzeczeń lekarskich. W jego ocenie w sprawie doszło do fundamentalnych uchybień w zakresie sposobu przeprowadzenia badań lekarskich będących podstawą wydanych orzeczeń lekarskich. Podstawowym warunkiem prawidłowego przeprowadzenia badania audiologicznego w celu rzetelnego ustalenia rzeczywistego ubytku słuchu powinno być przeprowadzenie pomiarów w warunkach całkowitej izolacji od środowiska zewnętrznego. Tymczasem żadne z badań audiometrycznych, którym poddany został Skarżący nie spełniało tych warunków.
Organ wydający decyzję w żaden sposób nie odniósł się merytoryczne do stawianych przez Skarżącego zarzutów, a zatem nie uzasadnił w sposób wyczerpujący podstaw wydanej decyzji, w której brak jest jakiegokolwiek podjęcia kwestii związanych z brakiem użycia "kabiny ciszy" w trakcie badania.
Skarżący podkreślił, że wydane w sprawie orzeczenia są niespójne, niekompletne i nie zawierają wyczerpującego wyjaśnienia wszystkich okoliczności niezbędnych do ustalenia rzeczywistego ubytku słuchu.
W odpowiedzi na skargę WPWIS wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 ust. 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), kontrola dokonywana przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej. Ewentualne stwierdzenie uchybień w działaniu administracji publicznej obliguje sąd od uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności, bądź też stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa (art. 145 ust. 1 p.p.s.a.). Sąd administracyjny, kontrolując działalność administracji publicznej, pozostaje zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. związany granicami sprawy, a nie granicami skargi.
Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja WPWIS z dnia [...] lipca 2915 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję PPIS z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w sprawie braku podstaw do stwierdzenia
u Skarżącego choroby zawodowej: obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo - nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznej 1,2 i 3 kHz wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu.
Materialnoprawne przesłanki stwierdzenia choroby zawodowej wyznacza przepis art. 2351 k.p. Przepis ten wskazuje, że za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".
Przepis ten uzależnia więc stwierdzenie choroby zawodowej
od jednoczesnego wystąpienia dwóch warunków. Pierwszym z nich jest stwierdzenie u pracownika jednostki chorobowej zamieszczonej w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia. Drugim warunkiem jest ustalenie związku przyczynowego pomiędzy powstaniem choroby, a działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy.
Z § 8 ust. 1 rozporządzenia wynika, że decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika.
Natomiast zgodnie z § 5 ust. 1 i § 6 ust. 1 rozporządzenia orzeczenie
o rozpoznaniu choroby zawodowej albo braku podstaw do jej rozpoznania wydaje lekarz spełniający odpowiednie wymagania kwalifikacyjne. Organy inspekcji sanitarnej nie mają natomiast uprawnień do kwestionowania orzeczeń lekarskich wydanych w tym przedmiocie z uwagi na brak posiadania specjalistycznej wiedzy medycznej ( wyroki NSA z dnia 10 kwietnia 2014r. sygn. akt II OSK 2734/12, z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 246/12 oraz z dnia 27 kwietnia 2012 r., sygn. akt
II OSK 247/12 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w skrócie: "CBOSA"). W orzecznictwie jednolicie uznaje się, że państwowy inspektor sanitarny wydający decyzję w sprawie choroby zawodowej nie jest uprawniony do kontroli merytorycznej orzeczeń lekarskich uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostek organizacyjnych, ani też dokonywania własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej (wyroki NSA z 5 stycznia 2007 r. II OSK 1078/06, z dnia
12 maja 2010r. sygn. akt II OSK 335/10, CBOSA). Orzeczenie lekarskie jednostki właściwej do rozpoznania chorób zawodowych ma charakter opinii biegłego, a organ prowadzący postępowanie jest nim związany. Organ nie ma prawa samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Związanie to wynika z tego, że orzeczenie lekarskie stanowi jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Organy administracji są związane ustaleniami orzeczeń diagnostycznych i nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby orzeczenia te podważyć, nie mają w tym zakresie podstaw do przyjęcia,
że rzeczywisty stan zdrowia skarżącego kształtuje się odmiennie od wyników badań stanowiących podstawę orzeczeń lekarskich (wyroki NSA z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1078/06, z dnia 24 maja 2012 r. sygn. akt II OSK 654/12 oraz z dnia 10 kwietnia 2014r. sygn. akt II OSK 2734/12, CBOSA). Zaznaczyć jednak należy,
że orzeczenie jednostki leczniczej podlega jak każdy dowód w postępowaniu - ocenie pod kątem zachowania kryteriów wyznaczonych treścią art. 7, art. 77 § 1
i art. 107 § 3 k.p.a. (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 8 marca 2012 r. sygn. akt
III SA/Kr 749/11, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 23 listopada 2010 r. sygn. akt
IV SA/Gl 572/10, CBOSA).
W niniejszej sprawie Skarżący wnosił o stwierdzenie u niego choroby wymienionej pod poz. 21 załącznika do rozporządzenia - obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości
co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz.
Zaznaczyć należy, ze organy inspekcji sanitarnej uznając, że brak jest podstaw do stwierdzenia u Skarżącego choroby zawodowej oparły swe rozstrzygnięcie o orzeczenia uprawnionych jednostek medycznych.
Orzeczeniem [...] Centrum Medycyny Pracy z dnia
[...] października 2010 r. nr [...] stwierdzono u Skarżącego brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Z orzeczenia wynika, że po przeprowadzeniu
u Skarżącego badania internistycznego, laryngologicznego, audiologicznego
i audiometrycznego stwierdzono u niego niedosłuch odbiorczy obustronny
o lokalizacji pozaślimakowej. W uzasadnieniu orzeczenia wskazano,
że w wielokrotnych badaniach słuchu nie stwierdzono cech zawodowego uszkodzenia słuchu. Uszkodzenie słuchu wynosiło UL 42dB UP 32dB, ma charakter pozaślimakowy i może być związane z chorobami współistniejącymi, np. przebytymi chorobami zakaźnymi. Wskazano też, że Skarżący w toku pracy zawodowej był narażony na hałas ponadnormatywny, ale rodzaj i stopień uszkodzenia słuchu nie spełnia kryteriów choroby zawodowej.
Skarżący skorzystał z prawa do ponownego przeprowadzenia badania, jednak również z orzeczenia z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] wynika, iż brak było podstaw do stwierdzenia u niego choroby zawodowej. W treści orzeczenia wskazano, iż u Skarżącego przeprowadzono specjalistyczną konsultację laryngologiczną z kompleksową oceną audiologiczną i rozpoznano obustronne uszkodzenie słuchu odbiorczego (czuciowo-nerwowego) w zakresie wysokich częstotliwości. Wielkość średniego uszkodzenia słuchu (wyliczona jako średnia arytmetyczna z 1,2.3 kHz z najlepszego audiogramu) wynosiła dla ucha prawego 40dB" a dla ucha lewego 45dB, zatem nie spełniała kryterium diagnostyczno-orzeczniczego wymaganego do rozpoznania choroby zawodowej.
Zwrócić należy również uwagę, że pismem z dnia [...] sierpnia 2013r. WPWIS zwrócił się do Instytutu Medycyny Pracy w Ł. o dodatkową konsultację i zawarcie stanowiska w sprawie. W odpowiedzi Instytut Medycyny Pracy w Ł. stwierdził, że badanie zostało przeprowadzone zgodnie z zasadami przyjętymi w orzecznictwie o chorobach zawodowych i brak jest podstaw do rozpoznania u Skarżącego choroby zawodowej pod postacią uszkodzenia słuchu spowodowanego hałasem. Instytut Medycyny Pracy w Ł. odniósł się również do argumentów Skarżącego podnoszonych w toku postępowania.
Podobną ocenę wyrażało [...] Centrum Medycyny Pracy w P. w pismach z dnia [...] października 2013 r. oraz z dnia [...] lutego 2015 r.
Wyjaśnić w tym miejscu należy, że wprawdzie w znacznej większości badania te zostały wykonane przed wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Poznaniu z dnia 3 września 2014 r. sygn. akt IV SA/Po 146/14, to jednak należy mieć na uwadze, iż uchylenie poprzednich decyzji wydanych w sprawie związane było ze stwierdzonymi przez Sąd uchybieniami natury procesowej i Sąd nie podważył ustaleń faktycznych poczynionych przez organy inspekcji sanitarnej. Brak było więc potrzeby ponownego przeprowadzania badań na okoliczność wystąpienia
u Skarżącego choroby zawodowej.
Trzeba zaakcentować, że tylko rozpoznanie zawodowego schorzenia przez lekarza specjalistę zatrudnionego w placówce służby zdrowia określonej w § 5 ust. 2
i 3 rozporządzenia stanowi miarodajną podstawę upoważniającą organy sanitarne do stwierdzenia choroby zawodowej. W rozpoznawanej sprawie kryteria te spełniają zarówno [...] Centrum Medycyny Pracy w P. jak również Instytut Medycyny Pracy w Ł.. Zaznaczyć należy, że organy inspekcji sanitarnej orzekające w kontrolowanej sprawie związane były wskazanymi powyżej orzeczeniami jednostek leczniczych i nie były uprawnione do ich oceny pod kątem stwierdzonego schorzenia. Ocena takiego orzeczenia jest dopuszczalna jedynie pod kątem argumentacji, kompletności i rzetelności, co też WPWIS uczynił wskazując,
że w jego ocenie opinia ta jest rzeczowa, spójna i logiczna. Nie należy też zapominać, że organy inspekcji sanitarnej po uzyskaniu opinii jednostek leczniczych z dnia [...] października 2010 r. oraz z dnia [...] stycznia 2011 r. kilkukrotnie zwracały się do tych jednostek celem uzyskania dodatkowych informacji i zweryfikowania stanowiska Skarżącego.
Skoro zatem orzeczenia lekarskie upoważnionych placówek medycznych, stanowiące podstawę zaskarżonej decyzji, wykluczyły u Skarżącego rozpoznanie choroby zawodowej określonej w poz. 21 załącznika rozporządzenia,
tj. obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem, wyrażonym podwyższeniem progu słuchowego o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonym jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz, należało przyjąć, że organy administracyjne były związane treścią tych opinii lekarskich w zakresie wiedzy medycznej. Prawidłowo organu uznały więc, że brak było do wydania decyzji stwierdzającej u Skarżącego chorobę zawodową. Tym samym za niezasadny Sąd uznał podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 2351 k.p.
Ponadto w ocenie Sądu niezasadne są zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Orzekające w kontrolowanej sprawie organy w sposób wyczerpujący zebrały materiał dowodowy, a następnie rozpatrzyły ten materiał dowodowy, czemu dały wyraz w uzasadnieniu decyzji. Przede wszystkim zaznaczyć należy, że organy dysponując opiniami jednostek leczniczych I i II instancji podjęły dodatkowe czynności celem rozwiania wszystkich wątpliwości powstałych w sprawie oraz zastrzeżeń przedstawionych przez Skarżącego. Bez znaczenia pozostają podnoszone przez Skarżącego argumenty poddające w wątpliwość rzetelność przeprowadzonych badań i niespełnienia przez jednostki lecznicze wydające opinie
w niniejszej sprawie podstawowych warunków prawidłowego przeprowadzenia badania audiologicznego. Zaznaczyć trzeba, że opinie te wydane zostały przez jednostki określone w § 5 ust. 2 i 3 rozporządzenia. Ponadto zastrzeżenia Skarżącego dotyczące warunków przeprowadzenia badań nie zostały poparte żadną fachową literaturą przedmiotu przez co muszą zostać uznane za gołosłowne.
W ocenie Sądu zarzuty podniesione w skardze nie zasługiwały na uwzględnienie, a zaskarżona decyzja jak również poprzedzająca ją decyzja PPIS nie naruszają prawa w stopniu wskazanym w art. 145 § 1 p.p.s.a.
Sąd wyjaśnia również, iż brak było podstaw do uwzględnienia zgłoszonego
w skardze wniosku o przeprowadzenie w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. uzupełniającego dowodu z dokumentów. Zebrany przez organy inspekcji sanitarnej materiał dowodowy w ocenie Sądu nie budził wątpliwości. Ponadto dyspozycja art. 106 § 3 p.p.s.a. nie daje podstaw, by żądać przeprowadzenia przed sądem administracyjnym postępowania dowodowego wskazującego na istnienie nowych okoliczności faktycznych, których strona nie podniosła w toku postępowania przed organem administracji.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło