I SA/Wa 74/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-06-14

Skład orzekający: Anna Wesołowska, Dorota Apostolidis, Emilia Lewandowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy okoliczność, że sędzia wydawał w przeszłości wyroki uchylające postanowienia organu administracji lub orzekał w sprawach dotyczących tego samego podmiotu, stanowi podstawę do jego wyłączenia od udziału w sprawie z powodu braku bezstronności?
Ratio decidendi
Sam fakt bycia członkiem składu orzekającego w innych sprawach i wydanie wyroku uchylającego rozstrzygnięcie organu administracji, czy też wydanie orzeczenia, z którym organ administracyjny się nie zgadza, nie świadczy o braku bezstronności sędziego. Podobnie, orzekanie w różnych sprawach tych samych podmiotów lub reprezentowanie poglądu prawnego niekorzystnego dla strony nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego. Wnioski takie mogą być uzasadniać wniesienie środka odwoławczego, a nie wniosku o wyłączenie sędziego.
Stan faktyczny
Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości wniosła o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Jolanty Dargas od rozpoznania sprawy dotyczącej skarg na decyzję Komisji w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. Jako podstawę wniosku wskazano, że sędzia była członkiem składów orzekających wydających wyroki uchylające postanowienia Komisji, orzekających w sprawach zwrotu nieruchomości i nakazujących wydanie decyzji, a także wyrażających pogląd sprzeczny z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego. Sąd oddalił wniosek.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wesołowska (spr.) Sędziowie WSA Dorota Apostolidis WSA Emilia Lewandowska po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...] o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Jolanty Dargas od udziału w sprawie ze skarg A. D., Z. S., B. R., T. R., E. R. i Miasta [...] na decyzję Komisji do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości [...], wydanych z naruszeniem prawa z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: - oddalić wniosek - Pismem z [...] czerwca 2018 r. Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości [...] (Komisja) wniosła o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Jolanty Dargas od rozpoznania sprawy ze skarg A. D., Z. S., B. R., T. R., E. R. i Miasta [...] na decyzję Komisji do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości [...], wydanych z naruszeniem prawa z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że sędzia Jolanta Dargas była członkiem składów sędziowskich, które wydawały wyroki uchylające postanowienia Komisji (wyrok z 13 listopada 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 1604/17). Ponadto, w ocenie Komisji wątpliwości co do bezstronności sędziego wynikają z podejścia tego sędziego do spraw rozpoznawanych z udziałem Komisji. Każda sprawa wymaga zawsze zindywidualizowanej oceny. Komisja wskazała również, że sędzia Jolanta Dargas była członkiem składu orzekającego w sprawach, w których Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nakazał wydanie decyzji w sprawach zwrotu nieruchomości [...] i nałożył na Prezydenta [...] grzywny (wyrok z 16 maja 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 295/18, wyrok z 11 maja 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 152/17, wyrok z 10 kwietnia 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 2194/17). Podniosła także, że w toku podejmowanej dotychczas przez Komisję działalności ujawniono, że w wyniku wydawania przedmiotowych orzeczeń postępowania dekretowe prowadzone przez Prezydenta [...] kończyły się wydaniem decyzji obarczonych poważnymi wadami prawnymi, na mocy których wielokrotnie przyznawano nieruchomości w ręce osób nieuprawnionych. Ponadto Komisja wskazała, że sędzia Jolanta Dargas była członkiem składu orzekającego w sprawach o sygn. akt I SA/Wa 1306/16, wyrok z 6 lipca 2016 r., I SA/Wa 994/16, wyrok z 24 maja 2017 r i I SA/Wa 1258/16, wyrok z 16 listopada 2016 r., w których Sąd wyraził pogląd stojący w sprzeczności z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 19 lipca 2016 r., sygn. akt Kp 3/15. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sędzia jest wyłączony od udziału w sprawie z mocy samej ustawy w sprawach określonych w art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz.1369 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.". Niezależnie od przyczyn wymienionych w powołanym przepisie, stosownie do treści art. 19 P.p.s.a., sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W niniejszej sprawie wnioskiem z [...] czerwca 2018 r. Komisja wystąpiła o wyłączenie sędziego Jolanty Dargas od rozpoznania sprawy ze skarg A. D., Z. S., B. R., T. R., E. R. i Miasta [...] na decyzję Komisji do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości [...], wydanych z naruszeniem prawa z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. Oświadczeniem z 11 czerwca 2018 r. sędzia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Jolanta Dargas wyjaśniła, że nie zachodzą przesłanki z art. 18 i 19 P.p.s.a. Sąd wyjaśnia w tym miejscu, że o wyłączeniu sędziego nie może decydować subiektywne przekonanie Komisji o stronniczości sędziego i niewłaściwym podejściu do rozpoznawanych spraw, wynikające z bycia członkiem składów sędziowskich, wydających uprzednio wyroki uchylające postanowienia Komisji. Sam fakt bycia członkiem składu orzekającego w innych sprawach i wydanie wyroku uchylającego rozstrzygnięcie organu administracji, czy też wydanie orzeczenia, z którego treścią nie zgadza się organ administracyjny, którego działanie jest przedmiotem kontroli w danym postępowaniu sądowoadministracyjnym nie świadczy o braku bezstronności sędziego. Przypomnieć należy w tym miejscu, że wojewódzkie sądy administracyjne powołane zostały celem realizacji konstytucyjnej zasady kontroli działalności administracji publicznej (art. 184 Konstytucji). W ramach tej kontroli sądy administracyjne uprawnione są m.in. do uchylania decyzji i postanowień wydawanych przez organy administracji publicznej. Zatem okoliczność, że sędzia był członkiem składu orzekającego, który uchylił rozstrzygnięcie organu, nie oznacza, że sędzia ten winien być wyłączony od rozpoznawania innych spraw będących następstwem skarg na kolejne rozstrzygnięcia danego organu administracji. Nieuzasadniony jest również wniosek o wyłączenie sędziego na tej podstawie, że sędzia orzeka w różnych sprawach tych samych podmiotów (por. stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 1 października 2014 roku, sygn. akt II OZ 1008/14 i cytowane tam orzecznictwo). Wskazać należy, że zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego poglądem okoliczność, że sędzia reprezentuje pogląd prawny, w ocenie danej strony postępowania dla niej niekorzystny, oraz że wydaje odmienne od jej oczekiwań rozstrzygnięcia, nie stanowi podstawy wyłączenia sędziego. Taka sytuacja nie może być oceniana jako okoliczność mogąca wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Zarzuty dotyczące wydanego w sprawie orzeczenia bądź opierające się na naruszeniu przepisów procesowych w toku postępowania mogą uzasadniać wniesienie środka odwoławczego, a nie wniosku o wyłączenie sędziego (postanowienie SN z: 26 marca 1997 r., III AO 5/97, OSNP 1997/24/502; 8 marca 1972 r., I PZ 9/72, Lex 7068; postanowienia NSA z: 13 lutego 2014 r., II OZ 149/14, Lex 1450957; 16 stycznia 2013 r., II OZ 1174/12, Lex 1274472; 1 grudnia 2016 r., II FSK 2912/14, Lex 2170165, 4 lipca 2017 r. I OZ 1087/17, 27 września 2017 r., I OZ 1409/17). Sąd podkreśla, że Komisja w swoim wniosku nie powołała się na zaistnienie, a tym bardziej nie wykazała, istnienia jakiejkolwiek przesłanki z art. 18 P.p.s.a. Reasumując, w ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające uwzględnienie wniosku o wyłączenie wskazanego sędziego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 22 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło