III SA/Wa 451/18

WyrokWSA w Warszawie2018-12-11

Skład orzekający: Włodzimierz Gurba, Katarzyna Owsiak, Anna Zaorska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy członek zarządu spółki kapitałowej może ponosić solidarną odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółki, jeśli egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości, albo że niezgłoszenie wniosku nastąpiło bez jego winy?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organ prawidłowo orzekł o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki. Stwierdzono, że egzekucja z majątku spółki była bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał przesłanek zwalniających go od odpowiedzialności, w szczególności nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości, ani że niezgłoszenie wniosku nastąpiło bez jego winy.
Stan faktyczny
Skarżący, M.M., zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego orzekającą o solidarnej odpowiedzialności skarżącego wraz ze spółką za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym wybiórcze gromadzenie dowodów, brak działań zmierzających do ustalenia sytuacji finansowej spółki oraz wydanie decyzji przed zapoznaniem się z jego wypowiedzią. Wniósł o uzupełnienie materiału dowodowego i przesłuchanie świadków.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Włodzimierz Gurba (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Owsiak, sędzia WSA Anna Zaorska, Protokolant referent stażysta Agnieszka Mazańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2012 r. oddala skargę. Pismem z 12 stycznia 2018 r. M.M. (zwany dalej: "Skarżącym" lub "Stroną") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z [...] listopada 2017 r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2012 r. Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy. 1.1. Decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. orzekł o solidarnej odpowiedzialności Skarżącego wraz z H. sp. z o.o. (zwanej dalej: "Spółką") za zaległości podatkowe ww. Spółki w podatku od towarów i usług za kwiecień 2012 r. oraz okres od sierpnia do listopada 2012 r. 1.2. Pismem z 18 sierpnia 2017 r. Strona złożyła odwołanie od ww. decyzji, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Decyzji organu pierwszej instancji zarzucono naruszenie: - art. 121 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r., poz. 201 ze zm., dalej: "O.p."), polegającym na wybiórczym gromadzeniu dowodów, - art. 122 O.p., polegającym na braku jakichkolwiek działań zmierzających do ustalenia sytuacji finansowej Spółki w okresie, kiedy funkcję Prezesa Zarządu sprawował Skarżący, - art. 123 § 1 O.p., polegającym na wydaniu decyzji przed zapoznaniem się z wypowiedzią na temat zgromadzonego materiału dowodowego. Ponadto Strona zarzuciła, że w uzasadnieniu decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego przywołano przesłanki określone w art. 116 O.p., jednakże ograniczono się wyłącznie do ich przedstawienia i stwierdzenia, że żadna z nich w niniejszej sprawie nie ma zastosowania, gdyż Strona nie wykazała aktywności w zakresie wykazania przesłanek zwalniających. 1.3. W piśmie z 21 listopada 2017r. Skarżący wniósł o: - uzupełnienie materiału dowodowego w zakresie sprawozdań finansowych Spółki. W ocenie Strony sprawozdania są niezbędne, aby móc prawidłowo ocenić, czy nie zachodzi jedna z przesłanek zwolnienia z odpowiedzialności za zobowiązana podatkowe spółki, mianowicie przesłanka braku winy Skarżącego przy zgłoszeniu wniosku o upadłość spółki, - przesłuchanie w charakterze świadka P. G. prowadzącego biuro rachunkowe pod firmą I. w W. , który dysponuje wiedzą, kto zajmował się prowadzeniem ksiąg spółki, być może ma również dostęp do kopii sprawozdań, - przesłuchanie w charakterze świadka H. C. większościowego udziałowca Spółki, który ma wiedzę na temat kondycji finansowej spółki w okresie, kiedy Skarżący był Prezesem Zarządu Spółki. 1.4. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. decyzją z [...] listopada 2017 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] lipca 2017 r. W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwala uznać, że w rozpoznawanej sprawie spełnione zostały pozytywne przesłanki odpowiedzialności członka zarządu za zaległości spółki wskazane w art. 116 O.p., tj. bezskuteczność egzekucji w stosunku do Spółki oraz pełnienie przez Stronę funkcji członka zarządu tej spółki w czasie upływu terminu płatności zobowiązań podatkowych. Organ odwoławczy wskazał, że z odpisu pełnego Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego nr KRS [...] , według stanu na 25 września 2014 r., wynika, że Skarżący wpisany został jako prezes zarządu ww. Spółki 12 października 2012 r. i figurował w tym rejestrze do [...] października 2013 r., a zarząd w tym czasie był jednoosobowy. Strona pełniła więc funkcję członka zarządu Spółki w czasie upływu terminu płatności zobowiązań podatkowych Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za okresy objęte przedmiotowym postępowaniem. Następnie organ odwoławczy wskazał, że w związku z niewykonanymi przez Spółkę zobowiązaniami podatkowymi Naczelnik Urzędu Skarbowego wystawił: - [...] października 2015 r. tytuł wykonawczy obejmujący zaległości podatkowe Spółki w podatku VAT za kwiecień i okres od sierpnia do października 2012 r., - [...] października 2015 r. tytuł wykonawczy obejmujący zaległość podatkową Spółki w podatku VAT za listopad 2012 r. Ww. tytuły wykonawcze zostały doręczone Spółce 2 grudnia 2015 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. podał, że wobec majątku Spółki prowadzono postępowanie egzekucyjne, które nie doprowadziło jednak do zaspokojenia zaległości podatkowych Spółki w związku z czym, postanowieniem z [...] listopada 2016 r., zostało umorzone przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego podjęto szereg czynności egzekucyjnych, tj. zawiadomieniami z 2 października 2014 r. w [...] S.A. oraz z 28 kwietnia 2015 r. i 9 listopada 2015 r. w [...]S.A., dokonano próby zajęcia rachunków bankowych. W odpowiedzi [...]S.A poinformował, iż zajęcie nie może zostać zrealizowane, ponieważ rachunek wykazuje brak środków. Ponadto nastąpił zbieg egzekucji Komornikami Sądowymi w: G., W., W., B., L. i K.. W dniu 14 stycznia 2016 r., przydzielono tytuły poborcy skarbowemu do realizacji w terenie - bezskutecznie. Efektem wizyty pod adresem wskazanym w tytułach wykonawczych jest raport o niemożności dokonania czynności egzekucyjnych. W sporządzonym raporcie poborca zawarł informację, iż pod wskazanym adresem Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej od kilku lat, co w rozmowie telefonicznej potwierdził jeden z byłych wspólników Spółki - M.K. . Według bazy Urzędu Spółka złożyła ostatnie zeznanie CIT-8 za 2013 r. wykazując dochód w wysokości 0 zł. Według danych Urzędu Spółka figuruje jako nabywca samochodu marki [...] . rok produkcji 2004. Potwierdza to także wydruk z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców z 22 czerwca 2016 r., zgodnie z którym Spółka jest współwłaścicielem ww. pojazdu wraz z [...] S.A. W piśmie z 15 listopada 2016r. [...] S.A. poinformował organ egzekucyjny, iż jedynym właścicielem pojazdu, w związku z całkowitą spłatą umowy jest Spółka. W toku postępowania egzekucyjnego uzyskano informację od Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w W., że ww. pojazd jest aktualnie zarejestrowany na Spółkę oraz na [...]S.A. Organ egzekucyjny nie ustalił jednak lokalizacji ww. ruchomości. Ponadto stwierdzono, że spółka nie prowadzi działalności pod adresem siedziby i nie ustalono nowego adresu. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego na podstawie wydruku z Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych ustalono, iż Spółka nie posiada nieruchomości. Nie ustalono również innych rachunków bankowych, wierzytelności i praw majątkowych należnych Spółce, w stosunku do których można by było skierować egzekucję administracyjną. W poszukiwaniu majątku Spółki, Organ egzekucyjny wykorzystał dostępne systemy informatyczne (m. in. system O. - elektroniczny system zapytań o posiadane rachunki bankowe, System Rejestracji Centralnej CERBER) oraz bazy danych tutejszego urzędu skarbowego. Powyższe okoliczności zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej pozwalają uznać za prawidłowy wniosek organu pierwszej instancji, iż spełniona została druga z pozytywnych przesłanek odpowiedzialności członka zarządu, wymienionych w art. 116 ustawy Ordynacja podatkowa, tj. bezskuteczność egzekucji z majątku podatnika. W dalszej kolejności organ odwoławczy stwierdził, że organ pierwszej instancji słusznie uznał, iż zgromadzony materiał dowodowy nie potwierdza, aby została spełniona którakolwiek z przesłanek wyłączających odpowiedzialność Spółki za zaległości podatkowe Spółki. Wskazał, iż Skarżący nie złożył wniosku o ogłoszenie upadłości w terminie określonym w art. 21 ust. 1 ustawy z 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2003 r., nr 60, poz. 535 ze zm., dalej: "P.u.n."), bowiem w ogóle nie wystąpił z takim wnioskiem. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej nie podzielił stanowiska Strony, iż w okresie, w którym pełnił funkcję członka zarządu Spółki brak było podstaw do zgłoszenia wniosku o upadłość lub wszczęcie postępowania zapobiegającego upadłości. Organ odwoławczy stwierdził, że Spółka na 21 kwietnia 2016 r., posiadała zaległości wobec: - Naczelnika Urzędu Skarbowego w W.z tytułu podatku VAT za maj 2010r., kwiecień oraz okres od sierpnia do listopada 2012 r., luty, czerwiec, sierpień 2013 r. oraz z tytułu podatku PIT za luty, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień 2013 r. - Prezydenta Miasta W. -Zarząd Dróg Miejskich za poszczególne okresy 2012 r. i 2013 r., - Prezydenta Miasta W. za 2011 r. i 2012 r. Wobec powyższego Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, że stan niewypłacalności Spółki utrwalił się w drugiej połowie 2012 r., zatem w czasie pełnienia funkcji w zarządzie Spółki przez M.M.zaistniały podstawy do złożenia wniosku o upadłość na podst. art. 11 ust. 1 P.u.n. i trwały w całym okresie jej sprawowania. Organ odwoławczy podkreślił również, że najpóźniejsze ujawnione zaległości Spółki sięgają sierpnia 2013 r., podczas gdy Strona widniała jako Prezes zarządu Spółki do [...] października 2013 r. W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na odpowiedzialność Skarżącego nie ma wpływu fakt ujawnienia tych zaległości po ustąpieniu Skarżącego z pełnionej funkcji, gdyż zobowiązania podatkowe w podatku VAT powstały z mocy prawa w okresie gdy był on członkiem zarządu. Odnosząc się do wniosków dowodowych strony złożonych w piśmie z 21 listopada 2017 r. organ odwoławczy wskazał, że ocenę kondycji finansowej Spółki z pełnego okresu, kiedy funkcję w zarządzie pełnił Skarżący tj. za 2012 r. uniemożliwia brak złożenia sprawozdania finansowego Spółki w organach podatkowych i sądzie rejestrowym. Wskazał, iż nawet gdyby dokumenty takie zostałyby złożone, to i tak w związku z zakwestionowaniem przez organ kontroli skarbowej rzetelności dokumentów, jakimi w 2012 r. posługiwała się w działalności gospodarczej Spółka, bilanse te nie mogłyby stanowić rzetelnego źródła informacji o jej sytuacji majątkowej. W związku z powyższym organ odwoławczy wyjaśnił, iż w sprawie nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia wnioskowanych dowodów na okoliczność dokonania analizy sytuacji majątkowej Spółki z okresu w jakim Skarżący pełnił funkcję w zarządzie, celem wykazania czy wystąpiła przesłanka z art. 10 P.u.n., jak również na okoliczność wykazania czy w sprawie zaistniały przesłanki opisane w art. 116 O.p. Okoliczności te zostały bowiem wystarczająco stwierdzone zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. Wykazano bowiem, że Spółka zaprzestała regulowania wymagalnych zobowiązań. Jednocześnie zaś w świetle art. 10 P.u.n. brak było podstaw do badania czy majątek spółki wystarczał na zaspokojenie zaległych zobowiązań. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, iż wydanie decyzji przez organ pierwszej instancji przed zapoznaniem się z pismem strony z 17 lipca 2017 r. stanowiło naruszenie art. 200 § 1 O.p. Nie miało ono jednak, w jego ocenie, wpływu na wynik sprawy. 2.1. W przywołanej na wstępie skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca sformułowała żądanie uchylenia w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego oraz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych prawem. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: - art. 116 § 1 pkt 1 lit. b O.p., polegające na jego niezastosowaniu poprzez uznanie, że w sprawie nie zachodzą okoliczności wyłączające odpowiedzialność osoby trzeciej, czego skutkiem jest wydanie decyzji niezgodnej z prawem, - art. 123 § 1 O.p., polegające na jego niezastosowaniu poprzez wydanie decyzji przed zapoznaniem się z wypowiedzią na temat zgromadzonego materiału dowodowego, skutkiem czego materiał dowodowy należy uznać za niepełny, - art. 121 § 1 O.p., polegające na jego niezastosowaniu poprzez wybiórcze gromadzenie dowodów oraz odmowę przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez stronę, skutkiem czego materiał dowodowy należy uznać za niepełny. 2.2. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. 3. Kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do badania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa. W wyniku kontroli sądu administracyjnego decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności naruszających prawo i przez to mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 - dalej zwanej "P.p.s.a.") lub też wystąpiło naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia jej nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Stosownie zaś do treści art. 134 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. 4. Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy istniały przesłanki do orzeczenia odpowiedzialności Skarżącego tj. czy w czasie pełnienia przez niego funkcji członka zarządu istniały przesłanki wnioskowania o ogłoszenie upadłości. 5. Zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżący nie złożył wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie i nie wykazał, że nastąpiło to bez jego winy. 6.1. Istotą postępowania w przedmiocie odpowiedzialności członka zarządu spółek kapitałowych jest badanie przesłanek pozytywnych i negatywnych mających znaczenie dla określenia istnienia odpowiedzialności konkretnego członka zarządu. Przesłanki odpowiedzialności osób trzecich - członków zarządu spółek z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległości podatkowe tych spółek określa art. 116 § 1 O.p. Według postanowień tego przepisu za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu: 1) nie wykazał, że: a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości lub postępowanie układowe (od 1 stycznia 2016 r. także, że w tym czasie zostało otwarte postępowanie restrukturyzacyjne w rozumieniu ustawy z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne albo zatwierdzono układ w postępowaniu o zatwierdzenie układu, o którym mowa w ustawie z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne) albo b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy; 2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. 6.2. Pozytywną przesłanką obciążenia odpowiedzialnością członka zarządu jest nieskuteczna w całości lub w części egzekucja z majątku spółki. Stwierdzenie bezskuteczności egzekucji ustala się na podstawie każdego prawnie dopuszczalnego dowodu, przy czym może to nastąpić jedynie po przeprowadzeniu postępowania egzekucyjnego (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 grudnia 2008 r., II FPS 6/08 - wyroki sądów administracyjnych powołane w niniejszym uzasadnieniu są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej zwanej też CBOSA, pod adresem "orzeczenia.nsa.gov.pl"). Zatem o bezskuteczności postępowania egzekucyjnego, w rozumieniu art. 116 O.p., nie musi przesądzać wyłącznie umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz wydanie, w jego konsekwencji, postanowienia w sprawie umorzenia tego postępowania. Mogą za tym przemawiać inne działania organu egzekucyjnego, niekoniecznie zakończone postanowieniem o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Muszą one jednak nie pozostawiać żadnych wątpliwości co do tego, że egzekwowana wierzytelność nie może być zaspokojona z jakiejkolwiek części majątku spółki (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 lutego 2007 r., II FSK 233/06 i wyrok Sądu Najwyższego z 23 marca 2012 r., II UK 152/11). 6.3. Przed przystąpieniem do rozważenia sporu wyjaśnić należy, że w orzecznictwie przyjmuje się, że ocena, czy zgłoszenie upadłości nastąpiło we "właściwym czasie", o którym mowa w art. 116 § 1 O.p., powinna być dokonywana w świetle przepisów dotyczących postępowania upadłościowego i układowego, które obecnie regulowane jest przepisami ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze. Aby członkowi zarządu spółki kapitałowej można było przypisać odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółki powstałe w okresie pełnienia przez niego funkcji, spółka w okresie tym musi znajdować się w stanie uzasadniającym wystąpienie o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania układowego. Wynika to z treści uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 sierpnia 2009 r., II FPS 3/09, w świetle której członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością może również po zakończeniu pełnienia tej funkcji uwolnić się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe powstałe w tym czasie, jeżeli wykaże w postępowaniu podatkowym, że w okresie pełnienia przez niego funkcji członka zarządu nie było podstaw do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub postępowania zapobiegającego upadłości (postępowanie układowe). W uzasadnieniu tej uchwały Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że "zgodnie z art. 5 § 1 Prawa upadłościowego przedsiębiorca zobowiązany jest nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia zaprzestania płacenia długów zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości. Wszczęcie postępowania upadłościowego lub układowego może nastąpić wtedy, gdy wystąpią ustawowe przesłanki. Czasem właściwym do podjęcia tych czynności jest czas, w jakim zarząd spółki, niebędący w stanie zrealizować zobowiązań względem jej wierzycieli, powinien złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania układowego, aby w ten sposób chronić zagrożone interesy wierzycieli. Celem postępowania upadłościowego jest ochrona praw wierzycieli oraz zaspokojenie roszczeń wobec upadłego w sposób przewidziany przepisami. Termin 14 dni na złożenie przez przedsiębiorcę wniosku o ogłoszenie upadłości, liczony od dnia, w którym majątek nie wystarcza na zaspokojenie długów, ma na celu ograniczenie do niezbędnego minimum okresu, w którym dłużnik może rozporządzać swoim majątkiem w sposób odmienny, niż czyniłby to syndyk po ogłoszeniu upadłości. Członkowie zarządu dłużnika będącego osobą prawną, nie dochowując tego terminu i rozporządzając majątkiem przedsiębiorcy, narażają prawa wierzycieli. W związku z powyższym należy zaznaczyć, że rygor zawarty w art. 5 § 1 Prawa upadłościowego jest emanacją naczelnej zasady tego rozporządzenia (tj. ochrony praw wierzycieli) i jako taki powinien być interpretowany w świetle art. 116 Ordynacji podatkowej". W świetle powołanych przepisów, jeżeli dłużnik nie wykonuje ciążących na nim wymagalnych zobowiązań, wówczas jest niewypłacalny, co stwarza podstawę ogłoszenia w stosunku do niego upadłości. Dla określenia stanu niewypłacalności nieistotne jest, czy dłużnik nie wykonuje wszystkich swoich zobowiązań, czy też tylko niektórych z nich, jak też, jaka jest przyczyna niewykonywania zobowiązań. Niewypłacalność istnieje nie tylko wtedy, gdy dłużnik nie ma środków, lecz także wtedy, gdy dłużnik nie wykonuje zobowiązań z innych przyczyn (por. A. Jakubecki, F. Zedler, Prawo upadłościowe i naprawcze, Kraków 2003, s. 41 i 42). 6.4. W powołanej wyżej uchwale Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził też, że: 1) w każdym przypadku orzekania o odpowiedzialności członka zarządu organ podatkowy jest zobowiązany zbadać, czy i kiedy wystąpiły przesłanki do ogłoszenia upadłości, gdyż tylko niezłożenie wniosku o upadłość w terminie czyni otwartą kwestię odpowiedzialności członka zarządu na podstawie art. 116 § 1 O.p.; 2) odpowiedzialność członka zarządu może wchodzić w rachubę tylko w sytuacji, gdy w stosunku do spółki wystąpiły przesłanki upadłości; 3) z kolei członek zarządu tylko wtedy ponosi odpowiedzialność, kiedy obowiązku w zakresie złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcia postępowania układowego nie wypełnił w terminie lub też, że ponosi winę za jego niewypełnienie; w każdym przypadku należy zatem ustalić, że taki obowiązek w ogóle na członku zarządu ciążył oraz kiedy powinien być dopełniony; 4) jeśli w okresie pełnienia funkcji przez członka zarządu nie zachodziły przesłanki do ogłoszenia upadłości, to późniejsze pogorszenie się sytuacji finansowej spółki w okresie, kiedy już tej funkcji nie pełnił, powoduje uwolnienie tego członka zarządu od odpowiedzialności ukształtowanej w art. 116 § 1 O.p.; 5) w decyzji podjętej na podstawie art. 116 § 1 O.p. organ podatkowy zobowiązany jest wskazać istnienie przesłanek odpowiedzialności członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za jej zaległości podatkowe oraz zbadać, czy nie zachodziły przesłanki wyłączające tę odpowiedzialność. W przypadku orzeczenia odpowiedzialności byłych członków zarządu tych spółek, badanie przesłanek wyłączających tę odpowiedzialność z uwagi na podstawy ogłoszenia upadłości lub wszczęcia postępowania układowego może dotyczyć wyłącznie okresu, w którym osoby te pełniły obowiązki członka zarządu i dotyczyć zobowiązań podatkowych powstałych w tym okresie (art. 116 § 2 O.p.); 6) badanie przez organ podatkowy "właściwego czasu" na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości jest przesłanką obiektywną, ustaloną w oparciu o okoliczności faktyczne każdej sprawy. 6.5. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 kwietnia 2011 r., I GSK 1033/12, ciężar wykazania istnienia przesłanek negatywnych odpowiedzialności członka zarządu spółki spoczywa na osobie, która zmierza do uwolnienia się od odpowiedzialności. Istnienie lub nieistnienie przesłanek wyłączających odpowiedzialność członka zarządu na podstawie art. 116 § 1 pkt 1 i 2 O.p. nie ma charakteru okoliczności uzupełniającej, lecz jest okolicznością zasadniczą, która podlega badaniu na etapie postępowania zakończonego decyzją organu, a następnie jest w postępowaniu sądowym kontrolowana, zaś ciężar dowodu ich istnienia spoczywa wyłącznie na członku zarządu (por. wyrok Sądu Najwyższego z 10 grudnia 2009 r., III UK 51/09, LEX nr 578159; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2013 r., sygn. akt I FSK 515/12). Z powyższego wynika m.in., że organ tylko wtedy może wydać decyzję o odpowiedzialności członka zarządu, gdy wykaże, że wystąpiły okoliczności uzasadniające złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości i z winy członka zarządu taki wniosek nie został złożony. Dlatego też, określając zakres obowiązków dowodowych organów podatkowych w rozpoznanej sprawie, których niespełnienie zarzucał Skarżący, Sąd wziął również pod uwagę konieczność wykazania istnienia przesłanek upadłości Spółki w okresie pełnienia przez Skarżącego funkcji w zarządzie. 7. Na podstawie art. 208 § 2 Kodeksu spółek handlowych każdy członek zarządu spółki posiada prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki, co jednocześnie oznacza, że odpowiada za wszystkie istotne sprawy spółki, w tym również związane z jej sytuacją ekonomiczno-finansową. Natomiast zgodnie z art. 293 § 2 K.s.h., członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przy wykonywaniu swoich obowiązków powinien dołożyć szczególnej staranności będącej wynikiem zawodowego charakteru i w czasie trwania mandatu stale monitorować dokumentację spółki i stan jej finansów. Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 16 czerwca 2009 r., III SA/GI 1513/08, członek zarządu może uwolnić się od odpowiedzialności za zaległości spółki jedynie wtedy, gdy wykaże, że nie przewidywał i nie mógł w żaden sposób z przyczyn obiektywnych - przewidzieć, że zaistniała w Spółce sytuacja finansowa wymagała zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości bądź wszczęcia postępowania układowego w celu zapewnienia ochrony interesów jej wierzycieli przed niewypłacalnością. Profesjonalizm wymagany od członka zarządu spółki kapitałowej, a także wynikająca z niego podwyższona staranność, pozwala na przyjęcie, że jest on obowiązany kontrolować sytuację w spółce przynajmniej z taką uwagą, która pozwala na zorientowanie się, że jest ona niewypłacalna i że należy wystąpić z wnioskiem o ogłoszenie upadłości (wyrok Sądu Najwyższego z 16 września 2008 r., sygn. akt II UK 381/07). Sąd wyjaśnia, że brak winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość może być odnoszony jedynie do wyjątkowych sytuacji, w których członek zarządu nie ma wiedzy co do rzeczywistej sytuacji w zakresie płacenia zobowiązań przez spółkę z uzasadnionych (obiektywnie) przyczyn i przy dołożeniu należytej staranności nie może tej wiedzy uzyskać albo podjąć stosownych działań (por. wyrok Sądu Najwyższego z 10 lutego 2011 r., sygn. akt II UK 265/10). 8. Przenosząc na grunt rozpatrywanej sprawy powyższe poglądy odnośnie do prawa materialnego, które Sąd podziela i przyjmuje za własne, podkreślenia wymaga to, że postępowanie w sprawie odpowiedzialności członków zarządu spółek kapitałowych toczy się z uwzględnieniem zasad ogólnych Ordynacji podatkowej. Oznacza, to, że organ podatkowy prowadzący postępowanie obowiązany jest do podjęcia wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym (art. 122 O.p.), a także do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 187 § 1 O.p.). Dotyczy to także ustalenia przesłanki bezskuteczności egzekucji w całości lub w części, z uwzględnieniem oceny dowodów stwierdzających lub podważających tę przesłankę oraz okoliczność "właściwego czasu" na wystąpienie o ogłoszenie upadłości (art. 191 O.p.). W ocenie Sądu organ wywiązał się z tych obowiązków. Niezasadne są podnoszone w skardze zarzuty naruszenia przepisów procesowych. 9. Rozstrzygnięcia wymagają zarzuty skargi co do negatywnych kryteriów odpowiedzialności tj. niezgłoszenia we właściwym czasie wniosku o upadłość lub wszczęcia postępowania upadłościowego. W ramach wyjaśnienia podstawy prawnych wyroku należy przywołać orzeczenia sądów administracyjnych, które zapadały na gruncie art. 116 § 1 O.p. W pierwszej kolejności należy wskazać na wyrok z 14 stycznia 2016 r., II FSK 3063/13, w którym Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że "współstosowanie z art. 116 § 1 ust. 1 lit. a) Ordynacji podatkowej oraz odpowiednich przepisów ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze jest niezbędne i uzasadnione, ponieważ przepis ten nie definiuje i nie wyjaśnia terminów i pojęć: zgłoszenia we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości - zagadnienia te są natomiast całościowo uregulowane w powoływanym Prawie upadłościowym, tak więc bez odwołania się do niego zastosowanie wymienionego na początku przepisu prawa podatkowego nie byłoby możliwe". Odnotować jednocześnie należy, że definicja pojęcia niewypłacalności została unormowana w przepisach ustawy z 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1361 ze zm., dalej "P.u.n.". Przesłanka, na którą powołały się organy w kontekście stwierdzenia niewypłacalności Spółki, dotyczyła sytuacji, w której dłużnik nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, o czym stanowi art. 11 ust. 1 P.u.n. Natomiast w ust. 2 tego przepisu była mowa o zobowiązaniach przekraczających wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Użycie w art. 11 ust. 2 P.u.n. sformułowania "dłużnika (...) uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy (...)" prowadzi do wniosku, że nie mamy tu do czynienia z rozwinięciem ust. 1, lecz z dwiema odrębnymi przesłankami, z których pierwsza nie odnosi się do sytuacji materialnej dłużnika. Stąd też uprawniony był wniosek organów, że sam fakt nieregulowania wymagalnych zobowiązań pieniężnych był wystarczający do uznania, iż dłużnik będący osobą prawną jest niewypłacalny, co powinno skłonić jego zarząd do podjęcia stosownych kroków przewidzianych w powołanej ustawie. Zdaniem Sądu dla określenia stanu niewypłacalności bez znaczenia jest przyczyna niewykonywania zobowiązań. Niewypłacalność istnieje nie tylko wtedy, gdy dłużnik nie ma środków, lecz także wtedy, gdy dłużnik nie wykonuje zobowiązań z innych przyczyn. Niewypłacalność dłużnika istnieje zawsze, gdy nie wykonuje on swoich wymagalnych zobowiązań (tak np. wyrok NSA z 11 kwietnia 2014 r., I FSK 656/13). Istotne znaczenie ma wyrok z 15 listopada 2017 r., II FSK 46/16, w którym NSA przypomniał, że "obie sformułowane w nich (art. 11 ust. 1 i 2 P.u.n.) przesłanki mają charakter alternatywny i dlatego zaistnienie chociażby jednej z nich pozwala na ogłoszenie upadłości (...) podmiotu. Jak bowiem wynika z art. 10 P.u.n., upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny, a z kolei stosownie do art. 21 ust. 1 P.u.n., dłużnik jest obowiązany, nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości.(...) Dodać też należy, że określone w art. 11 ust. 1 oraz ust. 2 P.u.n. przesłanki niewypłacalności dłużnika, stanowiące zarazem podstawę do ogłoszenia jego upadłości, normują dwie różne sytuacje. Nie można ich więc ujednolicać i łączyć w ramach ogólnej oceny stanu finansowego dłużnika (tu - Spółki), lecz muszą być one analizowane i oceniane oddzielnie (...)". Wreszcie przywołać należy wyrok NSA z 11 lipca 2017 r., I FSK 2229/15, w którym sąd argumentował, że "(...) prawidłowa jest ocena dokonana przez organy, a następnie zaakceptowana przez Sąd I instancji, że wniosek o ogłoszenie upadłości winien być złożony w sytuacji niewypłacalności rozumianej jako niewykonywanie przez dłużnika jego wymagalnych zobowiązań (art. 11 ust. 1 Prawa upadłościowego i naprawczego). Jeżeli zatem dłużnik nie wykonuje ciążących na nim wymagalnych zobowiązań, wówczas jest niewypłacalny, co stwarza podstawę ogłoszenia go upadłym. Przy czym nieistotne jest, czy nie wykonuje wszystkich zobowiązań czy też tylko niektórych z nich. Dla określenia, czy dłużnik jest niewypłacalny nieistotne jest też, czy nie wykonuje wymagalnych zobowiązań pieniężnych czy też niepieniężnych. Niewykonywanie zarówno jednych, jak i drugich powoduje, że dłużnik jest niewypłacalny w rozumieniu art. 11 ust. 1 Prawa upadłościowego i naprawczego. Nieistotny też jest rozmiar niewykonywanych przez dłużnika zobowiązań. Nawet niewykonywanie zobowiązań o niewielkiej wartości oznacza jego niewypłacalność w rozumieniu art. 11 Prawa upadłościowego i naprawczego. Dla określenia stanu niewypłacalności bez znaczenia też jest przyczyna niewykonywania zobowiązań. Niewypłacalność istnieje nie tylko wtedy, gdy dłużnik nie ma środków, lecz także wtedy, gdy dłużnik nie wykonuje zobowiązań z innych przyczyn. Niewypłacalność dłużnika istnieje zawsze, gdy nie wykonuje on swoich wymagalnych zobowiązań". Dla określenia, czy istnieją podstawy ogłoszenia upadłości, fundamentalne znaczenie ma wyłącznie ustalenie, czy dłużnik nie wykonuje tych zobowiązań, które są wymagalne i to bez względu na ich wysokość (zob. A. Jakubecki, F. Zedler, Komentarz do art. 11 P.u.n., LEX 2011 nr 95901 oraz wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 maja 2016 r., II FSK 798/14; z 24 lutego 2016 r., I FSK 1864/14). W orzecznictwie podnosi się również, że w art. 11 ust. 1 P.u.n. ustawodawca nie powiązał stanu niewypłacalności ze stanem majątku dłużnika, ale z jego zachowaniem, a konkretnie zaniechaniem - zaprzestaniem płacenia długów (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 kwietnia 2015 r., II FSK 853/13; z 11 kwietnia 2014 r., I FSK 656/13; 15 listopada 2017 r., II FSK 3073/15). 10. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że Skarżący pełnił funkcję członka zarządu w okresie, w którym upływał termin płatności zobowiązań przez Spółkę. Zobowiązania, za które Skarżący odpowiada były wymagalne w dacie wydawania zaskarżonej decyzji i nie są przedawnione w dacie orzekania jego odpowiedzialności. Organ prawidłowo wywodzi, że bez wpływu na powyższe pozostaje fakt, że do ujawnienia niewykonanych zobowiązań H. Sp, z o.o. z tytułu podatku od towarów i usług doszło już po ustaniu funkcji Skarżącego w zarządzie Spółki. Decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. z [...] września 2015 r., wykazująca nieprawidłowości w związku z wystawianiem i przyjmowaniem w rozliczeniu tzw. "pustych faktur", nie ukształtowała nowego obowiązku podatkowego. Spółka była zobowiązana do zapłaty podatku w terminach wyznaczonych przez przepisy prawa. Zgodnie z art. 5 O.p., zobowiązaniem podatkowym jest wynikające z obowiązku podatkowego zobowiązanie podatnika do zapłacenia na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu albo gminy podatku w wysokości, w terminie oraz w miejscu określonych w przepisach prawa podatkowego. Zgodnie z art. 21 § 1 pkt 1 O.p., zobowiązania objęte niniejszym postępowaniem powstały z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania, a zatem w 2012 roku i powinny zostać wykonane przez Spółkę w terminach wynikających z przepisów prawa i w prawidłowej wysokości, wynikającej z przepisów prawa, a nie w wysokości wynikającej z nieprawidłowych deklaracji podatkowych. Zgodnie z art. 116 § 2 O.p., odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu. Przepis ten jednoznacznie wiąże odpowiedzialność z momentem powstania zobowiązania podatkowego z mocy prawa, a nie z datą wydania decyzji określającej wysokość zobowiązania w wysokości innej niż deklarowana. Przenosząc to na treść art. 11 ust. 1 P.u.n. nie można powiedzieć, że zobowiązania, za które orzeczono odpowiedzialność Skarżącego w jakimkolwiek momencie ich istnienia były niewymagalne, tj. podatnik nie musiał ich płacić, a organ podatkowy nie mógł żądać ich zapłaty. W każdym czasie istnienia zobowiązania objętego zaskarżoną decyzją wierzyciel podatkowy miał prawo żądać jego zapłacenia w prawidłowej wysokości, bo termin płatności zobowiązania minął. Zaskarżona decyzja opisuje czynności organu podejmowane w celu doprowadzenia do zaspokojenia zaległości podatkowych Spółki. Sąd stwierdza, że wyczerpuje to przesłanki uznania bezskuteczności egzekucji z majątku Spółki. Postępowanie egzekucyjne w latach 2015-2016 nie doprowadziło do pełnego zaspokojenia zaległości podatkowych Spółki. Na ich zaspokojenie Spółka nie posiada środków pieniężnych ani mienia. Powyższe okoliczności zostały prawidłowo ustalone przez organ i nie są negowane w skardze. 11. Obowiązek złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości powstaje z chwilą zaistnienia chociażby jednej z przesłanek upadłościowych niezależnie od tego czy przedsiębiorca ma szansę na wydobycie się z trudności samodzielnie. Nie do dłużnika, a od Sądu upadłościowego należy ocena, czy np. z uwagi na niewielkie trudności przedsiębiorcy nie ogłaszać jego upadłości korzystając z art. 12 ustawy -Prawo upadłościowe i naprawcze. To również Sąd ostatecznie decyduje o wyborze opcji postępowania upadłościowego analizując strukturę zadłużenia, stan majątku, perspektywy prowadzonej działalności gospodarczej zadłużonego przedsiębiorcy. W rozpatrywanej sprawie bezsprzecznie w okresie wykonywania przez Stronę obowiązków w zarządzie Spółki doszło do nieuregulowania wielu zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług. Sąd dostrzegł jednak rozbieżność między aktami sprawy (karta nr 8) a uzasadnieniem decyzji. Organ omyłkowo lokuje zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych (wynagrodzenia pracownicze) w 2013 r., podczas gdy z zestawienia zaległości (karta nr 8 akt sprawy) wynika, że dotyczą one okresów rozliczeniowych w 2014 r., a więc po ustaniu funkcji zarządczej Skarżącego. Nie jest to jednak uchybienie mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a więc ważące o wadliwości całej decyzji, bo zaległości w zakresie PIT są stosunkowo niewielkie wobec zaległości w podatku VAT, które to częściowo są przedmiotem zaskarżonej decyzji. Zaległości w podatku VAT występują ze szczególnie dużym natężeniem w drugiej połowie 2012 r. i obejmują poszczególne okresy rozliczeniowe w 2013 r. Nadto organ wskazuje istnienie zaległości wobec Prezydenta W. -Zarząd Dróg Miejskich za poszczególne okresy 2012 i 2013 r. oraz Prezydenta Miasta W.za 2011 i 2012 r. Wbrew zarzutom skargi w decyzji wykazano tytuł tych zaległości, okres jakiego dotyczą oraz wskazano na kartę nr 8 z akt sprawy, z której wynikają kwoty. Z aktami sprawy Skarżący miał możliwość się zapoznać. Organ przekonująco wykazał, że stan niewypłacalności Spółki utrwalił w drugiej połowie 2012 r. Zatem w czasie pełnienia funkcji w zarządzie Spółki przez Skarżącego zaistniały podstawy do złożenia wniosku o upadłość na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze i trwały w całym okresie jej sprawowania tj. do [...] października 2013 r. Zaległości dotyczą wielu okresów rozliczeniowych na przestrzeni 2012 i 2013 r. W niektórych okresach kwoty zaległości są znaczne (23.920 zł za sierpień 2012 r., 17.282 zł za październik 2012 r.). Zauważalne są też ciągi istnienia zaległości za kolejne okresy, którym można przypisać status trwałości. Przywoływane w skardze orzecznictwo nie jest adekwatne w realiach tej sprawy. Nie mamy tu przecież do czynienia z jedynie krótkotrwałym niespłaceniem długu, czy też jednym wymagalnym zobowiązaniem. Taka sytuacja miała miejsce przed 2012 r., gdy Spółka zalegała w podatku VAT za maj 2010 r. w kwocie 13.634 zł. Jednak już od połowy 2012 r. tych zaległości było znacznie więcej i obejmowały różne okresy. Organ trafnie wywodzi, że w okolicznościach tej sprawy należy dopatrywać się trwałego zaprzestania płacenia długów, a więc niewypłacalności w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze. 12. 1. Linia obrony Skarżącego opiera się na ogólnikowej tezie, że sytuacja Spółki za czasów jego kadencji w zarządzie była na tyle dobra, że nie było podstaw do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Skarżący tak twierdząc nie przywołuje jednak żadnych argumentów, ani informacji dotyczących zasobów majątkowych Spółki za czasów jego zarządzania, chociażby uprawdopodabniających jego tezę. Tezie tej przeczą obiektywne fakty przywołane przez organ tj. coraz większe natężenie zaległości w poszczególnych okresach rozliczeniowych 2011 r. i zerowe dochody w 2013 r. (wedle zeznania CIT). Stanowisko organów podatkowych w tej kwestii jest prawidłowe. Spółka zarządzana przez Skarżącego nie wykonywała swoich zobowiązań, a skala i częstotliwość istnienia zaległości wskazuje na ich trwałość. Nie ma żadnych podstaw, aby twierdzić, że kondycja finansowa Spółki była w 2012 r. dobra. Przekładając to na treść art. 11 ust 2 P.u.n. należy stwierdzić zasadność twierdzenia organu o istnieniu przesłanek do wnioskowania o ogłoszenia upadłości. Inne rozumienie tego przepisu doprowadziłoby do tego, że nie składając sprawozdania finansowego za rok, w którym organ dopatruje się istnienia przesłanki, o której mowa w art. 11 ust 2 P.u.n. możnaby doprowadzić do niemożności badania przez organ sytuacji finansowej Spółki, a konsekwencji zablokować możliwość orzeczenia odpowiedzialności podatkowej członka jej zarządu. 12.2. Nawet w sytuacji, gdy Skarżący nie ma obecnie dostępu do dokumentacji Spółki oczekiwać należy, że jego twierdzenia o tym, że sytuacja Spółki "była dobra" zostaną sformułowane bardziej precyzyjnie, tak aby organ mógł nabrać przekonania, że istnieją istotne dla wyniku sprawy okoliczności faktyczne, które wymagają wyjaśnienia. Wydaje się, że Skarżący we wnioskach o przesłuchanie świadków pokłada nadzieję na uzyskanie argumentów na to, że sytuacja Spółki "była dobra" podczas gdy on sam tych argumentów nie ma. Skarżący oczekuje, że zeznania świadków (były księgowy i udziałowiec Spółki) wykażą to, czego on sam jako były członek zarządu Spółki sam wykazać nie potrafi, poza powtarzanym na kolejnych etapach sporu lakonicznym twierdzeniem o "dobrej sytuacji Spółki". Trudno zakładać, że wiedza osób wskazywanych na świadków o kondycji majątkowej i finansowej Spółki byłaby większa niż wiedza osoby, która bezpośrednio zarządzała Spółką i z uwagi na swoją funkcję powinna mieć największą i najbardziej konkretną wiedzę o jej sytuacji finansowej. Organ przekonująco wykazuje, że nie jest w stanie zrealizować wniosku dowodowego w zakresie analizy sprawozdania finansowego za 2012 r. Spółki, bo jak ustalił Spółka nie złożyła takiego sprawozdania. Niezależnie od tego trafnie organ wskazuje, że skoro dokumentacja Spółki nie była rzetelna (co wynika z ustaleń postępowania kontrolnego) to bilans za 2012 r. nie mógłby stanowić rzetelnego źródła informacji o sytuacji majątkowej Spółki. Z tych samych powodów zbędne byłoby słuchanie zeznań księgowego P.G.na okoliczność, kto zajmował się prowadzeniem ksiąg Spółki i może mieć wiedzę o sprawozdaniach finansowych Spółki. W niniejszej sprawie nie chodzi przecież o to, kto prowadził księgowość Spółki. Niezależnie od tego, że nie było przesłanek do słuchania jako świadka udziałowca Spółki - H.C. zaznaczyć należy, że podjęta w toku postępowania egzekucyjnego próba odebrania wyjaśnień od tej osoby dotyczących zadłużenia Spółki okazała się bezskuteczna, w związku z niestawieniem się na wezwanie organu. 12.3. Nie jest sporne, że zaległości, za które Skarżący odpowiada nie zostały uregulowane w czasie, gdy Skarżący pełnił funkcję członka zarządu. Organ wykazał, że w czasie zarządzania Spółką przez Skarżącego istniały przesłanki do wnioskowania o ogłoszenie upadłości, czego Skarżący jednak nie uczynił. Aby zanegować podstawy swojej odpowiedzialności podatkowej Skarżący winien udowodnić istnienie negatywnych przesłanek, uzasadniających zwolnienie go odpowiedzialności. Wskazują na to wyraźnie sformułowania użyte w przepisie art. 116 § 1 O.p. "członek zarządu nie wykazał", "członek zarządu nie wskazuje". Wymieniony przepis przenosi więc ciężar dowodu z organu na stronę, która zobowiązana jest w związku z tym pozyskiwać i przedstawiać organowi administracji dowody na poparcie swoich twierdzeń. Skarżący nie potrafił takich okoliczności wskazać i udowodnić. 13. 1. W zakresie zarzutu związanego z wydaniem decyzji bez oczekiwania na wypowiedź co do zgromadzonego materiału dowodowego na podstawie art. 200 § 1 O.p. należy zauważyć, że w uchwale z 25 kwietnia 2005 r. sygn. akt II FPS 6/04 (CBOSA) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że niezastosowanie trybu określonego w art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej może doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji, jeżeli naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wyjaśnił również, że w każdej sprawie sąd indywidualnie bada, czy naruszenie art. 200 § 1 mogło mieć istotny wpływ na jej wynik, co może uczynić na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a. Natomiast w interesie strony podnoszącej zarzut naruszenia art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej leży wykazanie wpływu tego uchybienia na wynik sprawy. Nie stanowi przesłanki dla uchylenia decyzji sytuacja, gdy doszło do naruszenia regulacji art. 200 O.p., które nie miało istotnego wpływ na wynik sprawy. 13.2. W ocenie Sądu zarzut naruszenia zasady czynnego udziału w postępowaniu (art. 123 § 1 O.p.) jest niezasadny. W dniu 17 listopada 2017 r. zapoznano się z aktami. Wypowiedź Skarżącego z 21 listopada 2017 r. co do zgromadzonego materiału dowodowego wpłynęła do organu 24 listopada 2017 r. i organ odniósł się do niej w decyzji. Mimo zastrzeżenia Strony co do tego, że sprawozdanie finansowe Spółki zostanie przekazane "niezwłocznie" po jego uzyskaniu z Krajowego Rejestru Sądowego organ nie miał obowiązku oczekiwania na uzupełnienie wypowiedzi Skarżącego (pismo uzupełniające wpłynęło do organu dopiero 4 grudnia 2017 r.). Sąd zauważa, że zastrzegając pozyskanie sprawozdania finansowego z KRS Strona nie zakreśliła żadnego konkretnego terminu w jakim ten dowód przedłoży. Nawet gdyby dopatrywać się naruszenia art. 200 O.p. przez brak wstrzymania się organu odwoławczego z wydaniem decyzji, mimo zastrzeżenia Strony co do oczekiwania na dokumenty z KRS to i tak nie mogło mieć to istotnego wpływu na wynik sprawy. Strona przekazała przy piśmie z 4 grudnia 2017 r. sprawozdanie finansowe za 2011 r., podczas gdy organ dowodzi, że stan niewypłacalności Spółki utrwalił w drugiej połowie 2012 r. Organ wykazuje, że kluczowego sprawozdania finansowego za 2012 r. Spółka nie złożyła. To, że sytuacja finansowa Spółki była względnie dobra w 2011 r. nie oznacza jednak, że tak samo było w 2012 r. 14. Sąd stwierdza, że w przedmiotowej sprawie spełnione zostały pozytywne przesłanki orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej Skarżącego tj. pełnienie przez Stronę obowiązków w zarządzie w czasie powstania i w terminie płatności zobowiązania Spółki oraz bezskuteczność egzekucji prowadzonej do jej majątku. Strona nie wykazała przesłanek egzoneracyjnych, których wystąpienie mogłoby uwolnić ją od obciążenia odpowiedzialnością za zaległość podatkową Spółki, tj. nie wykazała, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe albo niezgłoszenie wniosku o ogłoszeniu upadłości lub niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło bez jej winy, ani nie wskazała mienia Spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części. Zarzut naruszenia art. 116 O.p. jest niezasadny. 15. 1. Sąd nie znajduje powodów do stwierdzenia, że w zaskarżonej decyzji naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, a w szczególności naruszenia przepisów zarzuconych przez Skarżącego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy. Sąd nie dopatruje się wystąpienia okoliczności naruszających prawo i mogących być podstawą wznowienia postępowania. Sąd nie znajduje też przesłanek uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości lub w części. 15.2. Z tych względów, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., należało skargę oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło