IV SA/Wa 99/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-02-13
Skład orzekający: Piotr Korzeniowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej, oparty jedynie na ogólnym stwierdzeniu o trudnej sytuacji majątkowej i długach, spełnia wymogi uzasadnienia przewidziane w art. 61 § 3 PPSA?Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli skarżący nie przedstawił konkretnych dowodów i dokumentów potwierdzających jego trudną sytuację majątkową, które uzasadniałyby możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ciężar wykazania tych przesłanek spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego nakładającą karę pieniężną za złożenie sprawozdania po terminie. W ramach skargi wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, powołując się ogólnie na swoją trudną sytuację finansową i długi wynikające ze śmierci członków rodziny. Sąd uznał, że wniosek nie został wystarczająco uzasadniony.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Korzeniowski po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożonej kary pieniężnej postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Wójt Gminy [...] decyzją z dnia [...] 2016 r. nr [...], po przeprowadzeniu postępowania wszczętego z urzędu, orzekł o nałożeniu na podmiot prowadzący działalność w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transport nieczystości ciekłych Usługi [...] z siedzibą [...] ul. [...] w [...] karę pieniężną za przekazanie 53 dni po terminie "Sprawozdania podmiotu prowadzącego działalność w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych za [...] kwartał 2016 r." w wysokości 5300 zł za złożenie po terminie sprawozdania za [...] kwartał 2016 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpatrzeniu odwołania A.B. od powyższej decyzji, decyzją z dnia [...] 2016 r. nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w zakresie wysokości kary i w tym zakresie orzekło o nałożeniu na przedsiębiorcę A.B. kary pieniężnej w wysokości 5400 zł.
Na powyższą decyzję Kolegium z dnia [...] 2016 r. A.B. wniosła za pośrednictwem organu skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podnosząc, że "po śmierci mojej rodziny popadłam w długi i do chwili obecnej nadal pozostaję dłużnikiem".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem skarżąca nie ujawniła swojej sytuacji majątkowej, a więc nie dopełniła ciążących na niej obowiązków wykazania zasadności złożonego wniosku w zakresie uprawdopodobnienia zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności została w sposób kompleksowy uregulowana w art. 61 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.), zaś katalog pozytywnych przesłanek warunkujących wstrzymanie przez sąd administracyjny wykonania aktu lub czynności określony został w art. 61 § 3 tej ustawy i ma on charakter taksatywny. Zgodnie z treścią tego przepisu, sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, tj. zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji powyższej normy prawnej art. 61 § 3 powołanej ustawy wynika, że na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w powołanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Przyznanie skarżącemu ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi odstępstwo od ogólnej reguły, wyrażonej w art. 61 § 1 powyższej ustawy, zgodnie z którym wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Ponadto jak przyjęto w judykaturze, wniosek o wstrzymanie wykonania w całości lub w części aktu lub czynności powinien zawierać odrębne uzasadnienie, gdyż sąd rozpoznając wniosek nie dokonuje oceny zasadności skargi (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 października 2006 r., sygn. akt I OZ 1381/06, dostępne na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tymczasem wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie został uzasadniony, bowiem u jego podstaw legło jedynie ogólne stwierdzenie, że "po śmierci mojej rodziny popadłam w długi i do chwili obecnej nadal pozostaję dłużnikiem", podczas gdy to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania aktu w świetle art. 61 § 3 powołanej ustawy. Analiza orzecznictwa sądów administracyjnych wskazuje, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie wystarczy samo powtórzenie treści przepisu i powołanie się na trudną sytuację majątkową, a tym bardziej samo wniesienie o zastosowanie ochrony tymczasowej. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania aktu jest zasadne. Brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania aktu uniemożliwia jego merytoryczną ocenę [por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2004 r., FZ 65/04, z dnia 3 października 2007 r., I OZ 707/07 i z dnia 6 lutego 2009 r., II FZ 39/09 – dostępne na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl].
Wyjaśnić bowiem należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się już dominujący pogląd przemawiający za udzieleniem ochrony tymczasowej, jeżeli skarżący wykaże, że w jego konkretnej sytuacji majątkowej wywiązanie się z nałożonego obowiązku finansowego wiązać się będzie z wyrządzeniem znacznej szkody, w szczególności skarżący powinien złożyć stosowne dokumenty obrazujące jego sytuację finansową, pozwalające uprawdopodobnić podnoszone okoliczności. W tym tonie już wielokrotnie wypowiadał się Naczelny Sąd Administracyjny między innymi w postanowieniach: z dnia 9 kwietnia 2013 r., II OZ 253/13; z dnia 17 stycznia 2012 r., I OZ 13/12; z dnia 21 stycznia 2013 r., II FZ 1076/12; z dnia 22 grudnia 2011, II FZ 743/11; z dnia 5 lutego 2014 r., II OSK 131/14; z dnia 30 listopada 2004 r., GZ 121/04; z dnia 5 kwietnia 2013 r., II OZ 223/13; z dnia 29 stycznia 2014 r., I FZ 436/13; z dnia 7 lutego 2014 r., I FZ 4/14; z dnia 10 lutego 2014 r., I FSK 76/14; z dnia 11 lutego 2014 r., I GSK 184/14; z dnia 12 lutego 2014 r., II FZ 31/14; z dnia 14 lutego 2014 r., I OZ 94/14; z dnia 14 lutego 2014 r., II FZ 1594/13 – wszystkie dostępne na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl – a wyrażone w nich jednolite i ugruntowane stanowisko Sąd rozpoznający wniosek w niniejszej sprawie w pełni aprobuje.
Przedstawione wyżej orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie poruszonej problematyki, niezależnie od tego, że posiada walor ujednolicający orzecznictwo sądowoadministracyjne, dostrzega i chroni te wartości prawne, które w istocie stanowią motyw wniosku. Wyrazem przedstawionego kierunku orzecznictwa sądowoadministracyjnego jest także niniejsze postanowienie.
Okoliczności wskazane we wniosku muszą mieć charakter konkretny i zindywidualizowany, pozwalający ustalić, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do danego wnioskodawcy. Zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ogranicza się tylko do jego gołosłownego twierdzenia, że "po śmierci mojej rodziny popadłam w długi i do chwili obecnej nadal pozostaję dłużnikiem", niczym nie popartego. Tak sformułowany wniosek nie jest wystarczający w zakresie uzasadnienia wystąpienia przesłanek do wstrzymania wykonania aktu. Skarżąca nie udokumentowała swojej sytuacji majątkowej, zatem nie dopełniła ciążących na niej obowiązków wykazania zasadności złożonego wniosku w zakresie uprawdopodobnienia zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. To do strony ubiegającej się o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności należy wykazanie, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przepisie art. 61 § 3 powołanej ustawy. Tymczasem skarżąca na poparcie argumentów swojego wniosku nie przedstawiła jakichkolwiek dokumentów źródłowych obrazujących jej sytuację majątkową i żadnych dowodów, które pozwoliłyby zweryfikować jej twierdzenie o tym, że "pozostaje dłużnikiem". W tej sytuacji brak jest podstaw, aby uznać, że wyegzekwowanie nałożonej kary pieniężnej rzeczywiście spowoduje skutki o jakich mowa w art. 61 § 3 powołanej ustawy. Należy wskazać, że sąd, oceniając w sprawie w której powstaje obowiązek zapłaty określonej kwoty, czy może powstać znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki, bierze pod uwagę nie tylko wysokość nałożonej opłaty ale i całokształt sytuacji finansowej strony wnoszącej o wstrzymanie wykonania decyzji, której skutkiem jest wyegzekwowanie nałożonej kary pieniężnej. Skarżąca powinna więc przedstawić konkretne argumenty i dokumenty wskazujące jak wyegzekwowanie nałożonej opłaty wpłynie na jej sytuację finansową. W niniejszej sprawie ani z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ani z akt sprawy nie wynika, czy obciążenie skarżącej kwotą nałożonej kary pieniężnej spowoduje kwalifikowaną, tj. znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę majątkową lub niemajątkową, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek późniejszego zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Będzie to miało miejsce w takich przypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., II SA/Bk 352/06, LEX nr 192964 oraz postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04, LEX nr 281811, z dnia 6 lutego 2009 r., II FZ 39/09, LEX nr 489786 i z dnia 13 maja 2010 r., II FSK 182/10 – dostępne również na wskazanej wyżej stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych).
Zatem badając całokształt okoliczności sprawy należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie nie zachodzą żadne okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, bowiem twierdzenia strony winny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jej sytuacji finansowej i majątkowej, skarżąca nie wskazała jednak jaka jest jej sytuacja finansowa, a tym samym nie jest możliwa ocena, w jaki sposób uiszczenie nałożonej kary pieniężnej mogłoby wpłynąć na kondycję finansową skarżącej.
Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 61 § 3 a contrario ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło