VI SA/Wa 75/18
WyrokWSA w Warszawie2018-03-21
Skład orzekający: Pamela Kuraś - Dębecka, Agnieszka Łąpieś – Rosińska, Grażyna Śliwińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, stosując fakultatywne zawieszenie praw wynikających z licencji detektywa na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy o usługach detektywistycznych, prawidłowo wyważył interes społeczny i słuszny interes obywatela, przeprowadzając w tym celu wyczerpujące postępowanie dowodowe?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, stosując przepis o charakterze uznaniowym, jakim jest art. 38 ust. 2 ustawy o usługach detektywistycznych, ma obowiązek przeprowadzić wyczerpujące postępowanie dowodowe, uwzględniając całokształt okoliczności sprawy, w tym słuszny interes obywatela i interes społeczny. Samo wszczęcie postępowania karnego przeciwko detektywowi nie jest wystarczającą przesłanką do obligatoryjnego zawieszenia praw wynikających z licencji, a decyzja w tym zakresie musi być uzasadniona i wyważona, a nie dowolna.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. R. na decyzję Komendanta Głównego Policji, która utrzymała w mocy decyzję Komendanta Policji o zawieszeniu praw wynikających z licencji detektywa. Zawieszenie nastąpiło na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy o usługach detektywistycznych, w związku z toczącym się przeciwko skarżącemu postępowaniem karnym o podżeganie do udzielania korzyści majątkowych funkcjonariuszowi Policji w zamian za naruszenie przepisów prawa i dokonywanie sprawdzeń danych w systemach informatycznych. Skarżący zarzucił organom naruszenie zasady domniemania niewinności oraz dowolność decyzji, wskazując na brak wystarczających dowodów i nieprawidłowe zastosowanie przepisu o charakterze fakultatywnym.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Komendanta Głównego Policji i utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta [...] Policji. Zasądzono od Komendanta Głównego Policji na rzecz M. R. kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś – Rosińska Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant st. sekr. sąd. Jarosław Kielczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2018 r. sprawy ze skargi M. R. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia praw wynikających z licencji detektywa 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta [...] Policji z [...] września 2017 r.; 2. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz M. R. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Komendant Główny Policji (dalej KGP) zaskarżoną decyzją z [...] listopada 2017 r. utrzymał mocy decyzję Komendanta [...] Policji (dalej KSP) z [...] września 2017 r., zawieszającą prawa wynikające z licencji detektywa Panu A. R. (dalej"skarżący").
Jako podstawę materialnoprawną skarżonej decyzji wskazano art. 38 ust. 2 ustawy o usługach detektywistycznych, detektywistycznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 556, ze zm.- dalej ustawa o usługach detektywistycznych)
Do powyższych rozstrzygnięć doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Komendant [...] Policji w czerwcu 2017 r. uzyskał informację , że w Prokuraturze Okręgowej w [...] toczy się przeciwko skarżącemu postępowanie karne o czyn z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 229 § 3 k.k. w zw. z art. 12 k.k., polegający na podżeganiu, w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, innej osoby do popełnienia czynu zabronionego polegającego na udzielaniu korzyści majątkowych ustalonemu funkcjonariuszowi Policji w zamian za naruszenie przez niego przepisów prawa i dokonanie sprawdzeń danych osobowych, danych firm, danych pojazdów w systemach informatycznych CEL, PESEL, CEPiK, KSIP, w ten sposób, że zlecał ustalenie tych danych w celu późniejszego ich wykorzystania w ramach prowadzonej przez siebie działalności detektywistycznej, będąc świadomy, że ich uzyskanie bez podstawy prawnej i faktycznej nie jest możliwe w sposób legalny za pośrednictwem osób mających dostęp do ww. systemów informatycznych (k. 64 akt administracyjnych).
W tej sytuacji organ I instancji decyzją z [...] września 2017 r. zawiesił Panu M. R. prawa wynikające z posiadanej przez niego licencji detektywa na podstawie art.38 ust. 2 ustawy o usługach detektywistycznych.
Skarżący wniósł od powyższej decyzji odwołanie. W odwołaniu, zarzucając naruszenie przepisu art. 7 k.p.a. oraz art. 75 § 1 k.p.a., podniósł, że organ I instancji nie podjął żadnych czynności dowodowych zmierzających do ustalenia czy w realiach niniejszej sprawy uzasadnione jest zawieszenie stronie praw wynikających z licencji detektywa, a w konsekwencji dowolność tej decyzji oraz naruszenie art. 38 ust. 2 ustawy o usługach detektywistycznych poprzez zastosowanie tego przepisu o charakterze fakultatywnym w sytuacji, gdy organ dysponował jedynie informacją o wszczęciu przeciwko stronie postępowania karnego, co samo w sobie nie obligowało organu do zawieszenia praw wynikających z licencji. W przekonaniu strony, organ wydał decyzję w jej sprawie na zasadzie automatyzmu, jakby spełnione były przesłania obligatoryjnego zawieszenia praw wynikających z licencji, co nie ma w tej sprawie miejsca. Ponadto, zaskarżona decyzja pozostaje w sprzeczności nie tylko ze słusznym interesem strony, lecz również z interesem społecznym, ponieważ strona dzięki swej działalności ujawniła lub udaremniła popełnienie wielu przestępstw, zwłaszcza przeciwko obrotowi gospodarczemu na łączną kwotę ok. 170- 190 mln zł, na dowód czego do odwołania załączono informację o prowadzonych przez nią sprawach. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania.
Komendant Główny Policji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśnił, że organ I instancji dysponował jedynie pismem z Prokuratury Okręgowej w [...] z dnia [...] czerwca 2017 r., w którym zbiorczo wskazano, iż kilku osobom, w tym skarżącemu przedstawiono i ogłoszono jeden zarzut popełnienia opisanego wyżej przestępstwa. Pismo to nie zawiera zatem szczegółowych danych opisujących konkretne działania wymienionego, w związku z czym można zarzucić organowi I instancji brak dokładnych ustaleń w niniejszej sprawie. Słuszność tego zarzutu nie daje jednak podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji, bowiem organ odwoławczy mógł na podstawie art. 136 § 1 k.p.a. - i uczynił to - odpowiednio uzupełnić materiał dowodowy, poprzez uzyskanie z Prokuratury Okręgowej w [...] postanowienia o przedstawieniu zarzutów z dnia [...] kwietnia 2017 r. oraz postanowienia z dnia [...] czerwca 2017 r. zmieniającego to postanowienie.
KGP ocenił zatem, że po uzupełnieniu materiału dowodowego w sprawie okazało się, iż zarzucane stronie przestępstwo dotyczy kilkudziesięciu konkretnych przypadków uzyskania przez nią w sposób niezgodny z prawem danych dotyczących różnych osób, firm, pojazdów i dokumentów, przy czym miała ona działać w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru. Chodzi zatem niewątpliwie o przestępstwo umyślne. Co przy tym istotne, strona jest byłym funkcjonariuszem Policji (k. 6), a zdobywanie przez nią potrzebnych jej informacji miało polegać na udzielaniu, przy pomocy osoby trzeciej, korzyści majątkowych innemu funkcjonariuszowi Policji, pozostającemu w służbie oraz mającemu dostęp do informatycznych baz danych. W postanowieniu z [...] kwietnia 2017 r. o przedstawieniu zarzutów oraz w postanowieniu z dnia [...] czerwca 2017 r. o zmianie zarzutów wskazano wyraźnie na świadomość strony, że uzyskanie potrzebnych jej danych bez podstawy prawnej i faktycznej nie jest możliwe w sposób legalny za pośrednictwem osób mających dostęp do systemów informatycznych CEL, PESEL, CEPiK, KSIP.
Organ II instancji podkreślił, że zarzucane Panu M. R. przestępstwo ewidentnie koliduje z uprawnieniami licencjonowanego detektywa, który powinien, przy wykonywaniu czynności usług detektywistycznych polegających, m.in. na uzyskiwaniu, przetwarzaniu i przekazywaniu informacji, kierować się zasadami etyki, lojalnością wobec zlecającego usługę i szczególną starannością, aby nie naruszyć wolności i praw człowieka i obywatela, a przy tym wykonując usługi detektywistyczne nie może stosować środków technicznych oraz metod i czynności operacyjno-rozpoznawczych, zastrzeżonych dla upoważnionych organów na mocy odrębnych przepisów, lecz powinien przestrzegać przepisów prawa oraz odmówić wykonania czynności niezgodnej z prawem lub nieetycznej (art. 6, 7 i 11 ustawy o usługach detektywistycznych). Skoro więc wymieniony stoi pod wskazanymi wyżej zarzutami, z których wynika, że w okresie od 17 lutego 2014 r. do 4 marca 2015 r. bez podstawy prawnej i faktycznej, w drodze korumpowania funkcjonariusza Policji, uzyskiwał dostęp do danych pochodzących z baz informatycznych zastrzeżonych, m.in. dla Policji, to nie daje gwarancji, iż w taki sam sposób nie będzie nadal postępował prowadząc działalność w zakresie usług detektywistycznych. Charakter i waga zarzucanego przestępstwa, przeczącego wskazanym wyżej zasadom określonym w przepisach prawa materialnego, przekonują zatem Komendanta Głównego Policji o słuszności i celowości zawieszenia praw wynikających z licencji detektywa Pana M. R. w interesie społecznym (art. 7 k.p.a.), z punku widzenia którego prowadzeniem działalności detektywistycznej winny zajmować się osoby dające gwarancję przestrzegania prawa.
Zdaniem KGP, celem art. 38 ust. 2 ustawy o usługach detektywistycznych jest czasowe odsunięcie detektywa od realizacji przez niego zadań, które wymagają posiadania licencji. Ustawodawca bowiem określił termin zawieszenia tych uprawnień - do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego. W przypadku korzystnego dla detektywa wyniku tego postępowania zawieszenie ustaje i odzyskuje on uprawnienia do wykonywania tego zawodu.
Dlatego też nie uznano zatem argumentów bowiem w ustalonym stanie faktycznym interes strony w możliwości wykonywania działalności detektywistycznej musi zatem ustąpić interesowi społecznemu. Bez znaczenia jest przy tym okoliczność, iż postępowanie karne przeciwko stronie nie zostało jeszcze prawomocnie zakończone. Z woli bowiem samego ustawodawcy prawno-karna zasada domniemania niewinności nie ma zastosowania w postępowaniu administracyjnym w sprawie zawieszenia praw wynikających z licencji detektywa. Ustawodawca dopuścił możliwość skorzystania z tej instytucji tylko w czasie, gdy toczy się przeciwko detektywowi postępowanie karne. Zatem wystarczającym jest ustalenie, iż w postępowaniu przygotowawczym wydane zostało postanowienie o przedstawieniu zarzutów, a więc przesłanka, o której mowa w art. 38 ust. 2 ustawy o usługach detektywistycznych, została w tym przypadku niewątpliwie spełniona, a tym samym decyzja organu I instancji zawieszająca stronie prawa wynikające z jej licencji detektywa, nie narusza prawa materialnego.
W interesie społecznym leży, aby stronie, na czas toczącego się przeciwko niej postępowania karnego, uniemożliwić korzystanie z praw wynikających z posiadanej przez nią licencji detektywa, mimo pozytywnej opinii w miejscu zamieszkania. Podnoszone przez pełnomocnika w odwołaniu sukcesy, które strona miała odnieść w ramach grupy Business Security Agency, w rozpatrywanym przypadku nie mają znaczenia i nie stanowią okoliczności łagodzących, skoro toczy się przeciwko niej postępowanie karne o popełnienie przestępstwa umyślnego. Nie budzi natomiast wątpliwości fakt, że strona jako były funkcjonariusz Policji ma wyższą, niż przeciętny obywatel świadomość postępowania, w tym w zakresie zasad dotyczących dostępu do danych przetwarzanych przez Policję na podstawie i w granicach powszechnie obowiązującego prawa. Niewątpliwie więc zupełnie świadomie i celowo w przekonaniu prokuratury zdobywała interesujące ją dane w sposób nielegalny.
Skarżący A. R. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając:
1) - naruszenie przepisu art. 42 ust. 3 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, art. 1 ust. 1 Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka, art. 14 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich, art. 6 ust. 2 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności poprzez odrzucenie wprost wynikającej z tych przepisów zasady domniemania niewinności i faktyczne przyjęcie domniemania, że zarzucone M. R. przestępstwo zostało przez niego popełnione i ponosi on winę za jego popełnienie, co z kolei stało się podstawą zaskarżanej decyzji, podczas gdy postępowanie karne przeciwko M. R. nie zostało dotychczas prawomocnie zakończone;
- naruszenie przepisu art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 2011 r. o usługach de-tektywistycznych poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i utrzymanie na jego podstawie w mocy decyzji zawieszającej M. R. praw wynikających z licencji detektywa, pomimo nieustalenia przez Organ ziszczenia się żadnych przesłanek uzasadniających zawieszenie praw z licencji na podstawie tego przepisu innych niż fakt wszczęcia przeciwko M. R. postępowania karnego o przestępstwo umyślne, podczas gdy sam fakt wszczęcia takiego postępowania nie obliguje Organu do zawieszenia praw wynikających z licencji detektywa, a jedynie umożliwia takie zawieszenie, a w konsekwencji zastosowanie tego środka prawnego musi być uzasadnione również innymi okolicznościami niż sam fakt wszczęcia postępowania karnego;
2) - naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
naruszenie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a. oraz art. 77 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Komendanta [...] Policji zawieszającej M. R. prawa z licencji detektywa, pomimo nie-podjęcia przez Organ - zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji - żadnych czynności dowodowych (innych niż jedynie ustalenie treści zarzutów postawionych skarżącemu) zmierzających do ustalenia czy w realiach niniejszej sprawy uzasadnione jest zawieszenie M. R. praw wynikających z licencji detektywa. którą to możliwość (a nie konieczność) przewiduje przepis art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych, w konsekwencji czego zaskarżana decyzja jest dowolna i wykracza poza ramy uznania administracyjnego ustanowionego w tym przepisie.
Mając na względzie powyższe skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżanej decyzji Komendanta Głównego Policji oraz o uchylenie w całości decyzji Komendanta [...] Policji z dnia [...] września 2017 r.
W uzasadnieniu skargi podnoszone zarzuty zostały szeroko omówione.
Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Oceniając zaskarżone decyzje Sąd uznał, że naruszają one prawo w stopniu mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.
Podlegająca kontroli sądowoadministracyjnej w tej sprawie decyzja Komendanta Głównego Policji wydana została w wyniku odwołania wniesionego przez skarżącego, od decyzji Komendanta [...] Policji o zawieszeniu praw wynikających z licencji detektywa Panu A. R.
Na wstępie podkreślić należy, że istota zarzutów skargi polega na tym, że według skarżącego zaskarżona decyzja jest dowolna i wykracza poza ramy uznania administracyjnego ustanowionego w art. 38 ust. 2 ustawy o usługach detektywistycznych.
Stosownie do tego przepisu Komendant [...] Policji, w przypadku powzięcia wiadomości o wszczęciu postępowania karnego przeciwko detektywowi o przestępstwo umyślne inne niż wymienione w ust. 1 lub postępowania w sprawie o umyślne przestępstwo skarbowe, może zawiesić prawa wynikające z licencji do czasu wydania prawomocnego orzeczenia w sprawie.
Z cytowanego przepisu wynika zatem, że organ może zawiesić prawa wynikające z licencji (a nie ma takiego obowiązku) to organ realizując to uprawnienie powinien przeprowadzić postępowanie z zachowaniem zasady celowości i słuszności wyrażonej w art. 7 k.p.a. Zakres swobody organu wynikający z przepisów prawa materialnego jest ograniczony ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego w szczególności tą, o której w powołanym przepisie mowa. Tym samym więc rozstrzygnięcie wymaga uprzedniego ustalenia szeregu okoliczności pozwalających na ocenę zaistniałego stanu rzeczy z punktu widzenia interesu społecznego i słusznego interesu obywatela.
W świetle orzecznictwa NSA i wojewódzkich sądów administracyjnych o wyniku sprawy załatwianej w trybie uznania administracyjnego powinien ostatecznie decydować proces zestawienia słusznego interesu strony postępowania z interesem publicznym i wyważenia tych dwóch wartości.
Z bezspornych ustaleń organu wynika, że przeciwko skarżącemu toczy się postępowanie karne o czyn z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 229 § 3 k.k. w zw. z art. 12 k.k., polegający na podżeganiu, w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, innej osoby do popełnienia czynu zabronionego polegającego na udzielaniu korzyści majątkowych ustalonemu funkcjonariuszowi Policji w zamian za naruszenie przez niego przepisów prawa i dokonanie sprawdzeń danych osobowych, danych firm, danych pojazdów w systemach informatycznych CEL, PESEL, CEPiK, KSIP, w ten sposób, że zlecał ustalenie tych danych w celu późniejszego ich wykorzystania w ramach prowadzonej przez siebie działalności detektywistycznej, będąc świadomy, że ich uzyskanie bez podstawy prawnej i faktycznej nie jest możliwe w sposób legalny za pośrednictwem osób mających dostęp do ww. systemów informatycznych (k. 64 akt administracyjnych).
Natomiast w skardze strona podnosiła, że postępowanie dowodowe w sprawie prowadzone przez organy Policji ograniczyło się tylko i wyłącznie do powzięcia informacji o toczącym się postępowaniu karnym przeciwko skarżącemu (który jest jednym z wielu podejrzanych w tej sprawie) oraz uzyskania postanowienia o przedstawieniu zarzutów (oraz następnie o zmianie tego postanowienia).
W ocenie Sądu poczynione przez organ ustalenia uznać należy za niewystarczające. Stanowisko Komendanta Głównego Policji w tym zakresie jest zbyt ogólnikowe. Stanowisko to zasadzie sprowadza się do przytoczenia treści art. 38 ust. 2 ustawy o usługach detektywistycznych a następnie wskazania, że sam fakt, iż osoba, wykonująca licencjonowany zawód detektywa ( były funkcjonariusz Policji) jest podejrzana o popełnienia przestępstwa innego niż określone w ust. 1 art. 38 ustawy o usługach detektywistycznych, automatycznie uzasadnia tej osobie zawieszenie praw wynikających z licencji detektywa.
Zdaniem Sądu, organy Policji w istocie nie rozważyły zaistniałej w sprawie kolizji pomiędzy interesem społecznym a słusznym interesem obywatela, choć wykładając przepis art. 38 ust. 2 cyt. ustawy widziały taką konieczność. Co więcej, pominęły całkowicie wyjaśnienie, co w okolicznościach tej sprawy mieści się w pojęciu interesu społecznego, które to pojęcie jest typowym zwrotem niedookreślonym, wymagającym konkretyzacji przez podmiot stosujący prawo. Obowiązkiem organów administracji publicznej było wyjaśnienie i zindywidualizowanie treści tego pojęcia w analizowanym przypadku w stosunku do osoby skarżącego. Było to niezbędne wobec dalej idących obowiązków organów, odnoszących się do jednoznacznego ustalenia, że w rozstrzyganej sprawie, w konfrontacji ze słusznym interesem strony, należy dać prymat interesowi społecznemu, czego także organy administracji zaniechały.
W ocenie Wojewódzkiego Administracyjnego wyżej wskazane wymagania są istotnymi gwarancjami ochronnymi jednostki w postępowaniu, w którym organ administracji orzeka w granicach swobodnego uznania, a orzeczenie wywołuje dolegliwe skutki wobec jednostki, w tym poważne skutki materialne. W takiej sytuacji rozstrzygnięcie kolizji pomiędzy interesem społecznym a słusznym interesem obywatela nie może sprowadzać się do pozornej oceny, a za taką należy uznać ocenę dokonaną przez KGP.
Wystarczy w tym miejscu wskazać, że organy w sposób kategoryczny stwierdziły, że w okolicznościach sprawy nie ma podstaw do przyjęcia, by organ rozważając kwestię interesu społecznego i interesu skarżącego uznał interes skarżącego za nadrzędny. Już samo to stwierdzenie organu prowadzi do wniosku, że w sprawie przeprowadzenie oceny interesu skarżącego z punktu widzenia skutków takiej decyzji dla jego interesów gospodarczych i finansowych uznano za zbędne. Natomiast, jak podkreślał sam skarżący posiada on dobrze prosperującą do tej pory firmę detektywistyczną.
Sąd zauważa, że prawa wynikające z licencji nie są iluzoryczne, gdyż licencja detektywa może być realizowana w różnych formach, w celach zarobkowych. Pozbawienie prawa do podejmowania pracy bądź wykonywania działalności gospodarczej, dopuszczalnej na podstawie licencji detektywa, jest oczywistym ograniczeniem wolności wyboru i wykonywania zawodu oraz wyboru miejsca pracy (art. 65 ust. 1 Konstytucji), co wymaga oceny z punktu widzenia konieczności zawieszenia tej licencji na podstawie przepisu art. 38 ust. 2 ustawy o usługach detektywistycznych.
Organ administracji, działający na podstawie przepisów prawa materialnego przewidujących uznaniowy charakter rozstrzygnięcia, jest obowiązany - zgodnie z art. 7 k.p.a. - załatwić sprawę w sposób zgodny ze słusznym interesem obywatela, jeśli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny, ani nie przekracza to możliwości organu administracji wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków (por. wyroki NSA z dnia 21 lutego 2007 r. sygn. akt II GSK 301/06 i z dnia 10 października 2007 r., sygn. akt II GSK 176/07 oraz wyrok NSA z dnia 11 czerwca 1981 r., sygn. akt SA 820/81). Poza sporem jest więc, że decyzja wydana w warunkach uznania administracyjnego, nie może być decyzją dowolną, lecz musi wynikać z wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy (wyrok NSA z dnia 2 lutego 1996 r., sygn. akt II są 2875/95). Jak podkreślił Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 23 listopada 1994 r., sygn. akt III ARN 55/94, jako dowolne należy traktować bowiem ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszystkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści (art. 7 k.p.a.). Dopiero więc, przeprowadzana na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego analiza sytuacji materialnej zobowiązanego i jego rodziny, uwzględniająca ewentualne niebezpieczeństwo powstania zbyt ciężkich skutków materialnych dla skarżącego i jego rodziny, służy wydaniu prawidłowego rozstrzygnięcia, które zważywszy na podejmowanie go w ramach uznania administracyjnego wymaga, aby interes społeczny i słuszny interes obywatela (często sprzeczne) zostały należycie wyważone przy uwzględnieniu wskazanych okoliczności.
W orzecznictwie podkreśla się, że organ administracji, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez stronę za istotne dla sposobu załatwienia sprawy lub czyni to ogólnikowo, uchybia swym obowiązkom wynikającym z art. 8 i art. 11 k.p.a. w sposób, który ma istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż sprawa nie zostaje załatwiona zgodnie z wynikającymi z tych przepisów zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1371/12, cbois.nsa.gov.pl oraz wyrok WSA w Krakowie z 24 marca 2009 r., sygn. akt I SA/Kr 1380/08, LEX nr 522436).
Nie ustosunkowanie się do zarzutów narusza przepis art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, z tym, że odniesienie się do zarzutów nie może mieć charakteru "sygnalnego". Chodzi bowiem o to, by organ w sposób wyczerpujący i jawny wskazał stronie motywy, które w jego ocenie stanowią o ich bezzasadności (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1371/12, cbois.nsa.gov.pl oraz wyrok WSA w Warszawie z 12 maja 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 264/08, LEX nr 495343).
W wyroku z 20 lutego 2014 r. (II GSK 1758/12 publ. LEX nr 1495108) Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że obowiązek odniesienia się do stawianych przez stronę postępowania zarzutów wiąże się z regułą "uczciwego procesowania", która według Naczelnego Sądu Administracyjnego oznacza powinność wyczerpującego odniesienia się do wszystkich wysuniętych przez odwołujący się podmiot zarzutów i żądań (zob. wyrok NSA z 30 października 2001 r., III SA 1409/00, niepubl.; przywołany przez B. Gruszczyńskiego (w:) S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2006, s. 471 oraz wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1371/12, cbois.nsa.gov.pl, także wyrok WSA w Warszawie z 28 marca 2007 r., sygn. akt VIII SA/Wa 135/07, LEX nr 378827, jak również wyrok WSA w Warszawie z 20 czerwca 2007 r., sygn. akt VIII SA/Wa 339/07, LEX nr 488568).
Jak wskazał Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 28 listopada 2013 r. sygn. akt I KZP 17/13; Czynności operacyjno-rozpoznawcze zastrzeżone dla upoważnionych organów i instytucji państwowych z mocy odrębnych przepisów, w rozumieniu art. 45 w zw. z art. 7 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych (Dz.U. z 2002 r. Nr 12, poz. 110), to takie czynności operacyjno-rozpoznawcze, które zostały wprost wymienione w ustawach i dla których określono przesłanki warunkujące ich podjęcie. OSNKW 2014/1/5, Prok.i Pr.-wkł. 2014/2/28, Biul.PK 2013/11/7, Biul.SN 2014/1/17, Dz.U.2017.556: art. 7; art. 45.LEX 1403940).
Faktem powszechnie znanym jest to, że wykonywanie zawodu detektywa wiąże się także z podejmowaniem działań ryzykownych ale w granicach prawa.
Sąd Najwyższy w ww. postanowieniu stwierdził, że ustawa o usługach detektywistycznych w sposób niezwykle szeroki określa zakres przedmiotowy informacji, które mogą być przez detektywa pozyskiwane - do nich należą, stosownie do art. 2 ust. 1 tej ustawy - informacje o osobach, przedmiotach i zdarzeniach. Ich uzyskiwanie, przetwarzanie i przekazywanie może odbywać się jednak w formach i zakresach niezastrzeżonych dla organów i instytucji państwowych na mocy odrębnych przepisów (art. 2 ust. 1 in fine u.u.d.). Przy tym katalog rodzajowy takich informacji, określony w kolejnych punktach art. 2 ust. 1, ma jedynie charakter przykładowy, a to z uwagi na posłużenie się przez ustawodawcę formułą "w szczególności". To w świetle tego unormowania postrzegać należy sformułowanie zawarte w art. 267 § 3 k.k. "uzyskania informacji, do której nie był uprawniony"
Mając na uwadze, że sąd administracyjny nie czyni własnych ustaleń w sprawie, a jedynie ocenia zaskarżony akt pod względem jego zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a taka kontrola jest jednak możliwa tylko w warunkach wyczerpujących istotę zagadnień ustaleń faktycznych i prawnych dokonanych przez organ administracyjny rozstrzygający sprawę, za niezbędne Sąd uznał uchylenie zaskarżonych decyzji i przekazanie sprawy organowi administracji publicznej.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy zawieszenia licencji organy Policji uwzględnią wyrażone powyżej poglądy prawne i w ramach uznania administracyjnego jeszcze raz rozważą czy istotnie interes społeczny w rozpoznawanej sprawie przeważa nad słusznym interesem obywatela które, jak wyżej wspomniano, są często sprzeczne.
Przede wszystkim organy zobowiązane będą do przeprowadzenia postępowania dowodowego w szerszym zakresie niż dotychczas, w szczególności na okoliczności wskazywanie przez skarżącego w toku postępowania, a dotyczące jego sytuacji osobistej i rodzinnej oraz zawodowej, która podczas zawieszenia licencji może ulec znacznemu pogorszeniu. Niezależnie od tego organy powinny poddać pogłębionej analizie kwestię charakteru zarzutów przedstawionych skarżącemu w sprawie karnej i ocenić to także w aspekcie dotychczasowej postawy skarżącego i jego współpracy z organami ścigania.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
W oparciu o art. 200, art. 205 § 1 i 2 oraz art. 209 p.p.s.a., Sąd zasądził od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego kwotę 680 zł, w tym kwotę 200 zł, stanowiącą wartość uiszczonego wpisu od skargi, i kwotę 480 zł, poniesioną tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło