VIII SA/Wa 230/16
WyrokWSA w Warszawie2016-10-26
Skład orzekający: Justyna Mazur, Sławomir Fularski, Iwona Szymanowicz-Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy ma kompetencje do modyfikacji decyzji organu I instancji w sprawie ustalenia warunków zabudowy oraz jakie są zasady ustalania stron postępowania i obszaru analizowanego w takim postępowaniu?Ratio decidendi
Organ odwoławczy jest uprawniony do uchylenia decyzji organu I instancji w części i rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, w tym do modyfikacji parametrów ustalonych w decyzji o warunkach zabudowy. W postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy organ musi prawidłowo ustalić krąg stron postępowania, uwzględniając właścicieli działek bezpośrednio sąsiadujących oraz tych dalej położonych, jeśli wykażą interes prawny związany z oddziaływaniem inwestycji. Organ powinien także uzasadnić przyjęcie obszaru analizowanego większego niż minimalny oraz rozważyć zastosowanie uproszczonego trybu z art. 61 ust. 4 u.p.z.p. w przypadku zabudowy zagrodowej.Stan faktyczny
Wójt Gminy wydał decyzję o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku gospodarczo-magazynowego i pawilonów do hodowli zwierząt na działkach rolnych w miejscowości bez miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ odwoławczy uchylił część decyzji dotyczącej parametrów zabudowy, ustalając inne wskaźniki i linię zabudowy bliżej drogi. Skarżący właściciel nieruchomości sąsiednich zarzucił naruszenie prawa przez organ odwoławczy, w tym przekroczenie kompetencji i błędy proceduralne w ustaleniu stron postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w części dotyczącej ustalenia stron postępowania i obszaru analizowanego oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z uwzględnieniem wskazówek Sądu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz- Nowak (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Karolina Kaca, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2016 r. w Radomiu sprawy ze skargi E. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu uchyla zaskarżoną decyzję.
Decyzją Nr [...] z [...] grudnia 2015 r. Wójt Gminy [...] (dalej: Wójt, organ I instancji), działając na podstawie: art. 4 ust. 2, art. 59 ust. 1, art. 60 ust. 1, art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2015 r. poz. 199 ze zm., zwana dalej: u.p.z.p.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U.
z 2013 r., poz. 267 ze. zm., zwana dalej: k.p.a.), orzekł o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu na rzecz Ł. M. i P. K. (dalej: inwestorzy, wnioskodawcy) dla inwestycji polegającej na budowie budynku gospodarczo-magazynowego i 10 pawilonów do hodowli zwierząt – [...] w obsadzie nieprzekraczającej 25 DJP (tj. 10.000 sztuk) wraz
z niezbędną infrastrukturą techniczną, w tym zbiornik szczelny na nieczystości ciekłe
o pojemności do 10 m³ oraz ogrodzeniem, zlokalizowanej na częściach działek nr ewid. [...] i [...] w miejscowości [...], gmina [...].
Organ I instancji podał, iż inwestycja dotyczy zabudowy zagrodowej
w gospodarstwie hodowlanym. Określając warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, Wójt ustalił, że:
- linia zabudowy od strony drogi obsługującej przebiegać będzie w odległości 43 m od krawędzi jezdni, w sposób uwidoczniony na załączniku nr 1, stanowiącym integralną część niniejszej decyzji (przez linię zabudowy należy rozumieć linię, poza którą nie wolno wysunąć w kierunku granicy terenu inwestycji zewnętrznej krawędzi rzutu elewacji budynku projektowanego; -maksymalna wielkość powierzchni i minimalna wielkość powierzchni biologicznie czynnej nowej zabudowy w stosunku do powierzchni terenu wynosi odpowiednio 40% i 30%; - wysokość projektowanej zabudowy, tj. wysokość elewacji frontowej budynku gospodarczego max. 4,5 m, a dla pawilonów do hodowli [...] – wysokość całkowita obiektu max. 3,5 m;- szerokość elewacji frontowych max. 16 m; - geometria dachów: dachy dwuspadowe lub złożone z brył dwuspadowych o nachyleniu połaci dachowych pod kątem w zakresie 25-45º, wysokość kalenic dachów wynikająca z wyżej określonych wysokości elewacji frontowych oraz dopuszczalnego zakresu nachylenia połaci dachów.
Organ I instancji zalecił zachowanie odległości od granic działek sąsiednich, określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r.
w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm., zwane dalej: rozporządzeniem
w sprawie warunków technicznych), oraz odległość pokryw i wylotów wentylacji ze zbiornika bezodpływowego na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 m³, winna być nie mniejsza niż 5 m od okien i drzwi zewnętrznych w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi i 2 m od granic z działkami sąsiednimi, w tym od granic z drogami i ciągami pieszymi.
Określając warunki i wymagania dotyczące ochrony środowiska i zdrowia ludzi, Wójt nakazał ogrodzenie terenu inwestycji szczelnym ogrodzeniem o wysokości minimum 1,7 m, wkopanym w grunt na głębokości minimum 0,4 m, oraz ograniczenie przekształcenia elementów przyrodniczych do minimum niezbędnego dla realizacji zamierzonej inwestycji. Projektowana inwestycja nie może powodować zanieczyszczenia powietrza, wody i gleby; nie dotyczą jej inne nakazy, zakazy, dopuszczenia i ograniczenia w zagospodarowaniu terenu, wynikające z potrzeb ochrony środowiska i ochrony przyrody, o których mowa w ustawie z dnia 23 stycznia 2008 r. Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 1232 ze zm.) oraz
w ustawie z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz.U. z 2005 r. poz. 1651). W zakresie warunków i wymagań ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków Wójt nakazał zastosowanie kolorystyki pokrycia dachu projektowanych obiektów zbliżonej do kolorystyki dachów budynków znajdujących się w obszarze analizy, którego zasięg przedstawia załącznik nr 2A do decyzji. Określił także, że przedmiotowej inwestycji nie dotyczą zakazy, nakazy, dopuszczenia i ograniczenia w zagospodarowaniu terenu wynikające z potrzeb środowiska, dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej, o których mowa w ustawie z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków
i opiece nad zabytkami (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1446).
Określając warunki obsługi w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji wskazał, że obsługa komunikacyjna planowanej inwestycji winna odbywać się bez zmian w stosunku do stanu obecnego, tj. z przyległej drogi powiatowej, za pośrednictwem istniejącego zjazdu indywidualnego na nią. Odstąpiono od ustalenia liczby miejsc parkingowych dla obsługi inwestycji. Ponadto projektowana inwestycja otrzyma zaopatrzenie w energię elektryczną oraz zaopatrzenie w wodę za pomocą istniejących przyłączy do sieci energetycznej i sieci wodociągowej. Odprowadzanie ścieków bytowych odbywać się będzie do projektowanego zbiornika szczelnego
o pojemności do 10 m³, zlokalizowanego na terenie inwestycji w sposób zgodny
z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Natomiast odprowadzanie nieczystości ciekłych i odchodów zwierzęcych do urządzeń rolniczych (płyta obornikowa i zbiornik na gnojowicę), wykonanych i zlokalizowanych zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 132, poz. 877). Gromadzenie odpadów stałych odbywać się ma w kontenerze lub pojemniku usytuowanym na terenie inwestycji w sposób zgodny z odpowiednimi przepisami, a odprowadzenie wód deszczowych na powierzchnie biologicznie czynne terenu inwestycji. Nie dopuszcza się odprowadzania wód opadowych poprzez takie ukształtowanie terenu (w tym części utwardzonych terenu) oraz geometrii dachu, które spowodują spływ wód opadowych w kierunku sąsiednich działek budowlanych.
Określił także warunki wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich wskazując, iż realizacja oraz docelowe funkcjonowanie projektowanej inwestycji winno być zaprojektowane w sposób, który w stosunku do nieruchomości sąsiednich nie będzie: pozbawiał ich dostępu do dróg publicznych, pozbawiał ich możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej oraz środków łączności, powodował uciążliwości związanych z hałasem, wibracjami, zakłóceniami elektrycznymi i promieniowaniem, powodował zanieczyszczenie powietrza, wody i gleby.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, iż planowana inwestycja nie jest zaliczona do kategorii przedsięwzięć mogących potencjalnie i/lub znacząco oddziaływać na środowisko, w tym na obszar Natura 2000, skutkiem czego odstąpił od nałożenia na inwestorów obowiązku, o którym mowa w art. 96 ust. 3 ustawy z dnia
3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2013 r. poz. 1235 ze zm., zwana dalej: ustawą środowiskową). Planowana inwestycja zlokalizowana jest na działkach wykazanych w ewidencji gruntów jako tereny rolne, częściowo zabudowane (oznaczenia w ewidencji gruntów: RIIIb, B-RIVa, RIVa i PsIV). Ze względu na charakter planowanej inwestycji (budowa obiektów
w zabudowie zagrodowej) oraz brak gruntów leśnych, teren inwestycji nie wymaga zgody na zmianę przeznaczenia gruntów na cele nierolnicze i nieleśne. Teren inwestycji znajduje się poza terenami zmeliorowanymi; nie wymaga uzgodnienia
z ministrem właściwym do spraw zdrowia, wojewódzkim konserwatorem zabytków, dyrektorem właściwego urzędu morskiego, właściwym organem nadzoru górniczego, właściwym organem administracji geologicznej, regionalnym dyrektorem ochrony środowiska ani dyrektorem parku narodowego, dyrektorem regionalnego zarządu gospodarki wodnej.
Wójt wskazał, że w toku postępowania, stosownie do art. 106 k.p.a. w związku
z art. 53 ust. 4 u.p.z.p., dokonano uzgodnienia decyzji ze Starostą Powiatu [...] w zakresie ochrony gruntów rolnych, Marszałkiem Województwa [...] za pośrednictwem Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w [...] w zakresie melioracji wodnych, Zarządem Dróg Powiatowych w [...] (jako zarządcą drogi, której część pasa drogowego stanowi teren inwestycji).
Organ I instancji wskazał, że teren inwestycji jest zainwestowany, posiada dostęp do drogi publicznej za pośrednictwem drogi powiatowej i jest lub może być wyposażony w infrastrukturę techniczną, niezbędną dla realizacji zamierzonej inwestycji. Planowana inwestycja zlokalizowana jest na terenie nieobjętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Pozostałe istotne w sprawie ustalenia zostały uwzględnione w analizie dokonanej na podstawie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. Nr 164, poz. 1588, zwane dalej: rozporządzeniem MI z 2003 r.), stanowiącej załącznik nr 2 do niniejszej decyzji.
W trakcie postępowania w niniejszej sprawie wpłynęły uwagi i protesty od 14 stron postępowania co do braku zgody na realizację planowanego przedsięwzięcia
z uwagi na jego uciążliwość odorową, możliwość ucieczek z hodowli zwierząt niebezpiecznych dla dzieci i dorosłych oraz spadek cen nieruchomości sąsiednich na skutek ww. oddziaływań.
Po rozpoznaniu powyższych uwag organ I instancji stwierdził, że brak jest podstaw prawnych do uzależnienia ustalenia warunków zabudowy od zgody stron, jak również dla uznania ich merytorycznych racji w zakresie oceny uciążliwości planowanego przedsięwzięcia, ponieważ oddziaływanie odorowe w obowiązującym stanie prawnym nie jest normowane, a przedmiotowe przedsięwzięcie stanowi kontynuację funkcji zabudowy zagrodowej sąsiedztwa terenu inwestycji, w której mogą być lokalizowane obiekty inwentarskie. Ponadto przedsięwzięcie to nie jest zaliczone do kategorii przedsięwzięć mogących potencjalnie i/lub znacząco oddziaływać na środowisko, a możliwość ucieczki zwierząt jest hipotetyczna i może być zlikwidowana za pomocą odpowiednich rozwiązań technicznych. Ponadto organ I instancji zauważył, że w przypadku spadku wartości nieruchomości na skutek negatywnego oddziaływania planowanej inwestycji, zastosowanie mają przepisy art. 63 ust. 3 u.p.z.p., umożliwiające dochodzenie rekompensaty za obniżenie wartości nieruchomości od inwestora.
W świetle powyższych ustaleń stwierdzono, że planowana inwestycja jest zgodna z przepisami prawa, spełnia łącznie warunki z art. 61 ust. 1 u.p.z.p., dlatego organ nie miał podstaw prawnych do odmowy ustalenia warunków zabudowy.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyły strony postępowania: E. R. (dalej: skarżący) oraz H. Z., sprzeciwiając się budowie fermy norek
z uwagi na jej planowaną lokalizację oraz zagrożenie dla zdrowia. Podnieśli, że hodowla ma być umieszczona w środku wsi, bardzo blisko domów mieszkalnych, świetlicy i boiska wiejskiego. Rozmnażające się na odchodach owady będą uciążliwe dla mieszkańców, a uciekające z fermy zwierzęta będą stanowić zagrożenie dla zwierząt domowych (kury), drobnej zwierzyny łownej w całej okolicy (bażanty, kuropatwy), a przede wszystkim dla dzieci. Zauważyli, że dobiegający z fermy zapach będzie uciążliwy dla zdrowia. Nadto wskazali, powołując się na treść art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., że brak jest działki sąsiedniej, zabudowanej w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy.
Decyzją znak [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: Kolegium, organ odwoławczy, organ II instancji), biorąc za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a., orzekło o uchyleniu zaskarżonej decyzji w części dotyczącej punktów: 2.1.1, 2.1.2 i 2.1.3. (tj. w zakresie ustalenia linii zabudowy wyznaczonej w odległości 43 m od krawędzi jezdni, maksymalnej wielkości powierzchni nowej zabudowy oraz minimalnej wielkości powierzchni biologicznie czynnej w stosunku do powierzchni terenu inwestycji, wynoszących odpowiednio 40% i 30%) i ustaliło nieprzekraczalną linię zabudowy w odległości 5 m od zewnętrznej krawędzi drogi powiatowej nr [...][...] -[...] – [...], w sposób uwidoczniony w załączniku nr 1, stanowiącym integralną część niniejszej decyzji oraz ustalił wskaźnik wielkości powierzchni nowej zabudowy w wysokości 17%. W pozostałej części zaskarżoną decyzję Kolegium utrzymało w mocy.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium oceniło wniosek inwestorów z 6 lipca 2015 r.
o ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji jako zgodny z art. 52 ust. 2 u.p.z.p. Wskazało, że obecnie nieruchomości, obejmujące działki nr [...] i [...]
w miejscowości [...], gmina [...], są zabudowane budynkiem mieszkalnym
i budynkami gospodarskimi. Planowana zabudowa ma być rozbudową istniejącej już zabudowy zagrodowej. Kolegium stwierdziło, że organ I instancji prawidłowo uznał za strony postępowania właścicieli nieruchomości położonych w obszarze analizowanym. Podkreślono, że realizowana inwestycja polegająca na budowie fermy [...] o obsadzie 10.000 sztuk z pewnością wiązać się będzie z szerokim oddziaływaniem na działki sąsiednie i to nie tylko bezpośrednio graniczące z terenem inwestycji. W szczególności oddziaływanie polegać będzie na rozprzestrzenianiu się zapachów pochodzących
z hodowli zwierząt.
Odnosząc się do sporządzonej w niniejszej sprawie analizy podało, że została ona wykonana zarówno w formie graficznej i tekstowej. Kolegium zaakceptowało wyznaczony obszar analizowany (3x35 m szerokość elewacji frontowej działek objętych wnioskiem), powiększony do 208 m w związku z przewidywaną możliwością oddziaływania odorowego inwestycji. W ocenie organów obu instancji nie budzi wątpliwości, że planowana inwestycja nie będzie stanowiła sprzeczności z obecną funkcją terenu. Skoro w obszarze analizowanym znajduje się zabudowa mieszkaniowa
i zagrodowa (teren wsi [...]), a nawet na nieruchomości planowanej pod zainwestowanie jest usytuowana zabudowa zagrodowa, to nie można mieć wątpliwości, że jej rozbudowa będzie kontynuacją istniejącej i dominującej funkcji.
Zdaniem Kolegium, istniejąca w obszarze analizowanym zabudowa pozwala również na wyznaczenie parametrów dla nowej zabudowy, w tym:
- linii zabudowy, jako 5 m od linii stanowiącej rozgraniczenie drogi powiatowej w miejscu obecnie istniejącej linii zabudowy (w oparciu o § 4 ust. 1 rozporządzenia MI z 2003 r.). Niewłaściwym było natomiast ustalenie przez organ I instancji linii zabudowy
w odległości 43 m od linii rozgraniczenia drogi, skoro w bliższej odległości od drogi, na działkach nr [...] i [...], usytuowane są budynki mieszkalny i gospodarcze. Organ odwoławczy zauważył, że w decyzji o warunkach zabudowy ustala się tylko jedną linię zabudowy i to tylko od strony drogi publicznej, brak zaś jest podstaw prawnych do ustalenia kilku linii zabudowy;
- wskaźnika wielkości powierzchni nowej zabudowy – 17%. Kolegium w tym zakresie ustaliło, że teren nieruchomości ma powierzchnię 15.500 m² i jest zabudowany budynkami o łącznej powierzchni zabudowy 1,78%. Powierzchnia zabudowy wg. wniosku wynosi 2.560 m² i stanowi niespełna 17% nieruchomości. Ww. wskaźnik został ustalony na podstawie § 5 ust. 2 rozporządzenia MI z 2003 r., biorąc pod uwagę specyfikę zainwestowania nieruchomości w obszarze analizowanym, jej rozproszenie, znaczące różnice w powierzchni nieruchomości i różnice wskaźników zabudowy od 2% na działce nr [...] do 40% na działce nr [...];
- szerokość elewacji frontowej – max. 16 m, zgodnie z wnioskiem. W tym zakresie organ odwoławczy wskazał, że w obszarze analizowanym istnieje mocno zróżnicowana zabudowa. Budynki mieszkalne są o szerokości elewacji frontowych od 5,5 m na działce nr [...] do 10 m na działce nr [...]. W przypadku budynków gospodarczych szerokości te wynoszą od 5 m na działce nr [...] do 13 m na działce nr [...]. W tej sytuacji uznano za zasadne wyznaczenie innej niż średnia szerokość elewacji frontowej w oparciu o § 6 ust. 2 rozporządzenia MI z 2003 r. Ustalony parametr dotyczy budynku gospodarczo-magazynowego, bowiem odnośnie pawilonów odstąpiono od wyznaczenia parametru (zadaszenie/wiata brak elewacji frontowej);
- wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki, wysokość kalenicy -4,5 m dla budynku gospodarczo-magazynowego i max. 3,5 m dla pawilonów, zgodnie
z wnioskiem. Parametr ten wyznaczono w oparciu o § 4 ust. 4 rozporządzenia MI
z 2003 r., ponieważ w obszarze analizowanym występuje zróżnicowana zabudowa
o wysokości elewacji frontowej od 2 m do 6 m;
- geometria dachu – dach dwuspadowy o kącie nachylenia połaci dachowych max. 45%, zgodnie z wnioskiem i większością dachów w obszarze analizowanym.
W ocenie Kolegium, planowana inwestycja spełnia wymogi tzw. "dobrego sąsiedztwa", stawiane przez art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. Spełnione są przy tym pozostałe przesłanki z punktów 2-5 tego ustępu art. 61 u.p.z.p. Poza tym istotne jest
w sprawie, że do wydania pozytywnej decyzji o warunkach zabudowy nie jest wymagane wcześniejsze uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (obsada inwentarska mniejsza niż 40 DJP).
Kolegium zauważyło przy tym, że inwestorzy ubiegali się o wydanie decyzji
o warunkach zabudowy dla zabudowy zagrodowej. Organ I instancji nie wyjaśnił jednak, czy wnioskodawcy posiadają obecnie gospodarstwo rolne o powierzchni przekraczającej średnią wielkość gospodarstwa w gminie. Dzięki takim ustaleniom możliwe byłoby bowiem zastosowanie trybu uproszczonego przewidzianego przepisami art. 61 ust. 4 u.p.z.p. Mimo jednak przeprowadzenia procedury w pełnym zakresie stwierdzono, że istnieją podstawy do pozytywnego załatwienia wniosku inwestorów.
Odnosząc się do zarzutów odwołania, Kolegium wskazało, że ograniczenie zagospodarowania dotyczy nie tylko wnioskodawców, ale i innych stron postępowania, będących właścicielami nieruchomości. Decyzja o warunkach zabudowy ma na celu wykazanie, czy i na jakich warunkach możliwe jest zagospodarowanie nieruchomości przy zachowaniu ładu przestrzennego. Nie przesądza zaś o tym, czy planowane zamierzenie inwestycyjne powstanie, a także jakie będzie ostateczne usytuowanie obiektów budowlanych. Kwestia ewentualnej uciążliwości obiektów, np. zacienienia, emisji zanieczyszczeń, będzie badana na etapie pozwolenia na budowę, zgodnie
z wytycznymi zawartymi w punkcie 2.5. decyzji organu I instancji.
Skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję złożył skarżący, wnioskując o uchylenie zaskarżonej decyzji, której zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, tj.:
1) art. 53 ust. 3 pkt 1 i art. 60 ust. 4 w związku z art. 5 u.p.z.p.;
2) art. 43 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 460 ze zm., zwana dalej: u.d.p.);
3) art. 10 i art. 30 k.p.a.;
4) § 4 ust. 2 rozporządzenia MI z 2003 r.
Uzasadniając skargę podał, iż organ odwoławczy, dokonując modyfikacji treści zaskarżonej decyzji, nie miał umocowania do ingerencji w to rozstrzygnięcie w związku z czym wkroczył w kompetencje Wójta. Dodatkowo nie zweryfikował, czy planowane przedsięwzięcie jest zgodne z przepisami odrębnymi, a w szczególności: nie odniósł się do prawidłowości określenia zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji, zlekceważył przepisy u.d.p. w zakresie odległości obiektów budowlanych od dróg publicznych, zmniejszając odległość linii zabudowy poniżej parametrów określonych w przepisach szczególnych oraz naruszył § 4 rozporządzenia MI z 2003 r., ustalając odległość linii zabudowy dla planowanej inwestycji sprzeczną z art. 43 ust. 1 u.d.p. Kolegium naruszyło również kompetencje zarządcy drogi publicznej, obsługującej teren inwestycji, dokonując zmniejszenia odległości linii zabudowy poniżej parametrów określonych
w u.d.p., ponieważ zgodnie z art. 43 ust. 2 u.d.p. czynność ta należy do właściwego organu.
Zdaniem skarżącego, organ odwoławczy nie odniósł się w żaden sposób do ustalenia przez organ I instancji stron postępowania, odstępując od ustalenia następców prawnych po osobach nieżyjących. W przypadku ustalenia, że osoby, którym należało przyznać przymiot strony, nie żyją, organ winien udokumentować oraz ustalić ich następców prawnych, zapewniając im czynny udział w tym postępowaniu, zgodnie z art. 10 k.p.a. Powyższe wskazania dają podstawę do stwierdzenia, że strony postępowania zostały ustalone nieprawidłowo.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie o tyle, że skutkowała uchyleniem zaskarżonej decyzji. Jednak nie wszystkie jej zarzuty są zasadne.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., zwana dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 p.p.s.a.
Wydanie decyzji o warunkach zabudowy winno być poprzedzone przeprowadzeniem przez właściwy organ postępowania wyjaśniającego w zakresie spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 - 5 u.p.z.p. Zgodnie z tym przepisem, wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust.1; 5) decyzja jest zgodna
z przepisami odrębnymi.
Uzupełnieniem regulacji zawartej w art. 61 u.p.z.p. są przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (publ. jw.), które określa sposób ustalania w decyzji o warunkach zabudowy wymagań dotyczących ustalania: 1) linii zabudowy; 2) wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu; 3) szerokości elewacji frontowej; 4) wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki; 5) geometrii dachu. Przepisy rozporządzenia wyznaczają też zakres postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez organ w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Zgodnie z § 3 ust 1 rozporządzenia MI z 2003 r., w celu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 u.p.z.p. Jak wynika z § 3 ust. 2 ww. aktu, granice obszaru analizowanego wyznacza się w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, nie mniejszej jednak niż 50 m. Określenie minimalnych granic obszaru analizowanego oznacza, że organ wydający decyzję
o warunkach zabudowy może wyznaczyć większy obszar wokół terenu inwestycji, który będzie tworzył całość urbanistyczną. Organ powinien jednak uzasadnić dlaczego przyjął taki, a nie inny obszar. Uzasadnienie dla przyjętej wielkości obszaru analizowanego winno spełniać warunki określone w art. 107 § 3 k.p.a. i przekonywać stronę
o słuszności tego wyboru (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 18 lutego 2015 r., II SA/Gl 1131/14, Lex nr 1652454).
W niniejszej sprawie niesporne jest, iż działki o numerach: [...] i [...]
w miejscowości [...], gmina [...] znajdują się na terenie, na którym aktualnie brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Oznacza to, iż inwestor przed realizacją przedsięwzięcia zobowiązany jest do uzyskania decyzji ustalającej sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy. Jak bowiem wynika z art. 58 ust. 1 u.p.z.p., zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy.
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy. Z treści powołanego przepisu wyraźnie wynika, że organ II instancji upoważniony jest do uchylenia decyzji organu I instancji
w części i orzeczenia w tym zakresie co do istoty sprawy. Decyzje w przedmiocie ustalania warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nie są wyłączone spod powyższego przepisu. Organ odwoławczy w przedmiotowej sprawie, zgodnie z art. 15 k.p.a., dokonał rozpatrzenia po raz drugi istoty sprawy w oparciu o ten sam materiał dowodowy (analizę urbanistyczną). Na legalność administracyjnego toku instancji nie ma znaczenia odmienna materialnoprawna ocena dokonana przez organy obu instancji. Niezasadny jest więc zarzut skargi naruszenia przepisów art. 53 ust. 3 pkt 1 w związku z art. 60 ust. 4 u.p.z.p., odnoszący się do braku uprawnień Kolegium do modyfikacji zaskarżonej pozytywnej dla inwestorów decyzji organu I instancji w zakresie korekty wskaźników wynikających z analizy. Sąd nie dopatrzył się w tym zakresie przekroczenia przez organ odwoławczy swoich kompetencji czy też wkroczenia w kompetencje organu I instancji.
Niezasadny jest zarzut skarżącego dotyczący zmniejszenia odległości linii zabudowy, wynikającej m.in. z art. 43 ust. 1 u.d.p., z którego wynika, że obiekty budowlane przy drogach powinny być usytuowane w odległości od zewnętrznej krawędzi jezdni (drogi powiatowej) co najmniej 8 m w terenie zabudowy, a 20 m poza terenem zabudowy. W przedmiotowej sprawie do wydania decyzji o warunkach zabudowy niezbędne było uzgodnienie z zarządcą drogi w trybie art. 106 § 5 k.p.a.
w związku z art. 60 ust. 1 i art. 53 ust. 4 pkt 9 u.p.z.p. Postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. Zarząd Dróg Powiatowych w [...] uzgodnił projekt decyzji
o warunkach zabudowy w odniesieniu do obszarów przyległych do pasa drogowego, wskazując na brak występowania na wskazanym terenie inwestycyjnym zadań drogowych, których realizacja mogłaby kolidować z zamierzeniem inwestycyjnym, określonym przedmiotową decyzją. Wyżej wskazany przepis art. 43 ust. 1 u.d.p. nie wskazuje linii zabudowy dla nowej inwestycji. Kolegium zasadnie stwierdziło,
że w decyzjach o warunkach zabudowy ustala się jedną linię zabudowy na podstawie
§ 4 ust. 1 rozporządzenia MI z 2003 r., z którego wynika, że obowiązującą linię nowej zabudowy na działce objętej wnioskiem wyznacza się jako przedłużenie linii istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich. Wykładnia językowa sformułowania zwrotu "przedłużenie" prowadzi do wniosku, że chodzi o kontynuację istniejącej linii zabudowy na działkach sąsiednich. Logicznym jest, że kontynuowanie czegoś, to robienie tego dalej – bez przerwy.
Tak więc brak było podstaw do ustalania w decyzji organu I instancji nowej linii zabudowy w odległości 43 m od krawędzi jezdni, jeśli na działkach nr [...] i [...] usytuowane są budynki mieszkalny i gospodarcze w odległości 5 m od linii stanowiącej rozgraniczenie drogi powiatowej, które przez swoje usytuowanie utworzyły istniejącą linię zabudowy. Na uwagę zasługuje pogląd wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 14 marca 2012 r. w sprawie II SA/Łd 31/12 (publ. Lex nr 1139080 ), w świetle którego linia zabudowy w rozumieniu rozporządzenia MI z 2003 r. nie jest linią, do której budynki muszą przylegać. Budynki mogą być sytuowane w różnej odległości od linii zabudowy. Jest ona bowiem jedynie nieprzekraczalną granicą, ale tylko od strony pasa drogowego.
Odległości wskazane w art. 43 ust. 1 u.d.p. nie mają więc znaczenia
w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Dopiero gdyby inwestor zamierzał usytuować budynek w mniejszej odległości od drogi publicznej (w tym wypadku od drogi powiatowej), to jest zobowiązany do złożenia do właściwego zarządcy drogi wniosku o wyrażenie zgody na planowane odstępstwo, o którym mowa w art. 43 ust. 2 u.d.p. (por. wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 2010 r., II OSK 652/09. Lex nr 597756). Następuje to dopiero na następnym etapie procesu inwestycyjnego, dotyczącym wydania pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego. Nie został również naruszony § 4 ust. 2 rozporządzenia MI z 2003 r., ponieważ, jak już wyżej wskazano, obowiązującą linię nowej zabudowy ustalono na podstawie § 4 ust. 1 tego rozporządzenia.
W okolicznościach tej sprawy, zdaniem Sądu, pozostaje jednak do oceny, czy zasadne było badanie dla planowanej inwestycji zasady dobrego sąsiedztwa z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. w sytuacji bezspornej okoliczności, że budowa obiektów dotyczy zabudowy zagrodowej. Wspomina o tym analiza urbanistyczna oraz podnosi Kolegium
w zaskarżonej decyzji (strona 6), jednak ogranicza się jedynie do stwierdzenia, że dzięki ustaleniom Wójta, czy wnioskodawcy posiadają obecnie gospodarstwo rolne
o powierzchni przekraczającej średnią wielkość gospodarstwa w gminie, możliwe byłoby zastosowanie trybu uproszczonego przewidzianego w art. 61 ust. 4 u.p.z.p.
Z treści tego przepisu wynika, że art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. nie stosuje się do zabudowy zagrodowej, w przypadku gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego związanego z tą zabudową przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego
w danej gminie. Warunkiem do zastosowania ww. przepisu jest więc jednoznaczne ustalenie, że - po pierwsze - inwestorzy planują zabudowę zagrodową i - po drugie – prowadzą gospodarstwo rolne, które - po trzecie - ma określoną powierzchnię (jest większe niż średnia powierzchnia gospodarstwa w gminie). Istotne znaczenie dla prawidłowej interpretacji art. 61 ust. 4 u.p.z.p. ma także pojęcie gospodarstwa rolnego, z którym ma być powiązana planowana przez inwestora zabudowa zagrodowa.
W związku z tym, że u.p.z.p. nie zawiera pojęcia gospodarstwa rolnego, należy dokonać jego wykładni przy uwzględnieniu treści art. 553 k.c. (wyrok WSA w Gdańsku
z dnia 10 listopada 2015 r., II SA/Gd 360/15, Lex nr 1948817). Z kolei zabudowa zagrodowa to inaczej siedlisko, czyli funkcjonalnie zorganizowane w ramach jednego podwórka zabudowania o charakterze gospodarczym (w tym produkcyjnym) oraz mieszkaniowym służące prowadzeniu gospodarstwa rolnego (por. wyrok WSA
w Poznaniu z dnia 4 listopada 2015 r., IV SA/Po 442/15, Lex nr 1933081).
Wprawdzie należy się zgodzić z organem odwoławczym, że mimo prowadzenia procedury w pełnym zakresie, to i tak istnieją podstawy do pozytywnego załatwienia wniosku inwestorów, jednak Kolegium w ramach rozpatrywania na nowo sprawy w jej całokształcie, zauważając, iż Wójt nie zbadał przesłanki z art. 61 ust. 4 u.p.z.p., powinno samo uzupełnić ten brak. Gdyby organy ustaliły ponad wszelką wątpliwość warunki określone przepisem art. 61 ust. 4 u.p.z.p., to nie byłoby podstaw do stawiania zarzutów co do prawidłowości wyznaczenia obszaru analizowanego oraz ustalonych wskaźników dla nowej zabudowy, zgodnie z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p.
W przedmiotowej sprawie bowiem organ odwoławczy, akceptując przyjęty przez Wójta obszar analizowany, wskazany w analizie urbanistycznej, nie uzasadnił w sposób przekonujący dla strony i Sądu zasadności jego rozszerzenia. Zasadny jest więc zarzut skargi co do braku odniesienia się przez Kolegium do zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji, który determinował przyjęcie powiększonego obszaru analizowanego. Wskazanie w analizie, że obszar analizowany został ze 105 m powiększony do 208 m w związku z przewidywaną możliwością oddziaływania odorowego inwestycji, określonego na podstawie oddziaływania podobnych inwestycji, jest - zdaniem Sądu - dowolne, niepoparte żadnymi prawnymi czy faktycznymi argumentami.
Z powołanych regulacji prawnych wynika, że w ramach postępowania administracyjnego, prowadzonego z wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego, organy administracji zobligowane są do przeprowadzenia czynności, polegających w pierwszej kolejności na wyznaczeniu obszaru analizowanego, a w drugiej – na metodycznym porównaniu parametrów projektowanej inwestycji z parametrami istniejącej zabudowy. Efektem tego porównania są wyniki analizy urbanistyczno-architektonicznej, zawierające część tekstową i graficzną, stanowiące załącznik do decyzji o warunkach zabudowy. Przyjęcie w danej sytuacji obszaru większego niż minimalny wpływa automatycznie na ustalone wskaźniki nowej zabudowy oraz na krąg stron postępowania.
Podstawową kwestią postępowania o ustalenie warunków zabudowy (jak zresztą każdego postępowania administracyjnego) jest ustalenie stron postępowania. Przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie zawierają unormowania
w tym zakresie, co oznacza, że ma zastosowanie przepis art. 28 k.p.a., zgodnie
z którym stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Postępowanie dotyczy interesu prawnego określonego podmiotu wówczas, gdy rozstrzygnięcie w sprawie oddziałuje na sytuację prawną tego podmiotu. Zatem pierwszą czynnością organu w takim postępowaniu jest ustalenie kręgu stron postępowania oraz zawiadomienie ich o wszczęciu postępowania, a następnie powiadomienie o prawie wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego, kończąc na doręczeniu decyzji.
W orzecznictwie sądów administracyjnych zwraca się uwagę, że stronami postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy zawsze będą inwestor (wnioskodawca) oraz podmioty posiadające tytuł prawny do nieruchomości, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 12 stycznia 2015 r., II SA/Gl 791/14, Lex Omega nr 1643851). Następnie organ winien ustalić podmioty posiadające tytuł prawny do nieruchomości sąsiednich, bowiem ugruntowana już linia orzecznictwa w tym zakresie wskazuje, że stronami postępowania administracyjnego o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu mogą być właściciele lub użytkownicy wieczyści działek sąsiednich (por. uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 25 września 1995 r., sygn. akt VI SA 13/95, Lex Omega nr nr 10650; z dnia 4 grudnia 1995 r., sygn. akt VI SA 20/95, Lex Omega nr 23844; wyroki NSA: z dnia 29 czerwca 2001 r. sygn. akt IV SA 594/99, Lex Omega nr 54166;
z dnia 23 maja 2005 r., sygn. akt OSK 1618/04, Lex Omega nr 168098; z dnia 17 września 2014 r. sygn. akt II OSK 1261/13, Lex Omega 1664409; z dnia 29 stycznia 2016 r., sygn. akt II OSK 1358/14, Lex Omega nr 2034071).
Z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika również możliwość uznania za strony postępowania właścicieli i użytkowników wieczystych działek sąsiednich, które nie sąsiadują bezpośrednio z terenem inwestycji (nie graniczą z nim, nie przylegają do niego fizycznie, por. np. wyrok NSA z 6 lipca 2007 r., II OSK 1016/06, Lex nr 355287). Wskazuje się przy tym, że możliwość uznania za strony właścicieli tak rozumianych działek sąsiednich zależy od rodzaju inwestycji, która jest planowana. W kontekście ustalania kręgu stron postępowania administracyjnego, a tym samym ich interesu prawnego, w zakresie realizowanych inwestycji należy uwzględnić nie tylko sposób zagospodarowania wywołany planowaną inwestycją, ale też charakter takiej inwestycji. W zależności od rodzaju inwestycji, wykonywana tam działalność będzie mogła powodować oddziaływanie nie tylko na nieruchomości bezpośrednio z jej terenem graniczące, lecz również na nieruchomości położone dalej.
Pojęcie "działki sąsiedniej" przy rozważaniu kwestii oddziaływania nie ogranicza się zatem tylko do uznania za taką wyłącznie działki bezpośrednio graniczącej
z terenem inwestycji, lecz także może dotyczyć innych działek znajdujących się
w sąsiedztwie, nawet w znacznej odległości od terenu inwestycji. To wszystko zależy od immisji jakie będzie lub już powoduje konkretne zainwestowanie na działce inwestora (zob. wyroki NSA: z dnia 3 grudnia 2014 r., sygn. akt II OSK 1204/13, Lex Omega nr 1643768 oraz z dnia 8 września 2004 r., sygn. akt OSK 394/04, Lex Omega nr 160631; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 12 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Gl 791/14, Lex Omega nr 1643851).
W przypadku działek niesąsiadujących bezpośrednio z terenem planowanej inwestycji o interesie prawnym ich właścicieli decydował będzie zatem zasięg oddziaływania danej inwestycji na nieruchomości sąsiednie oraz stopień jej uciążliwości dla tych nieruchomości. Organ prowadzący postępowanie w sprawie warunków zabudowy ma obowiązek zbadać rodzaj inwestycji, jej rozmiary oraz stopień i zakres jej uciążliwości dla otoczenia, a następnie ustalić, jak daleko sięgać będzie oddziaływanie planowanej inwestycji (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt II SA/Kr 1224/13, Lex nr 1493081).
Zdaniem Sądu, w przedmiotowej sprawie Kolegium przedwcześnie stwierdziło, nie dokonując w tym zakresie żadnej weryfikacji, że organ I instancji prawidłowo uznał za strony postępowania właścicieli nieruchomości położonych w obszarze analizowanym. W aktach administracyjnych znajduje się wykaz stron sporządzony przez organ
I instancji na podstawie udostępnionej przez Starostę [...] bazy danych ewidencyjnych gruntów i budynków (tom I akt, k. 41-42). Z kolei na kartach 15-17 tego tomu znajduje się informacja z rejestru gruntów, obejmująca kilkadziesiąt pozycji ze wskazaniami osób władających poszczególnymi działkami. Na wykazie informacji
z rejestru gruntów widnieją również adnotacje odnośnie do osób, które nie żyją albo brak jest ich danych adresowych. Organ I instancji w swojej decyzji nie odniósł się do kwestii, kogo i dlaczego uznał za strony postępowania oraz jaki jest zasięg oddziaływania przedmiotowej inwestycji.
W ocenie Sądu, zawarty w aktach administracyjnych wykaz stron nie jest przejrzysty i możliwy do zweryfikowania; nie wiadomo na jakiej zasadzie został skonstruowany, kto i na jakiej podstawie jest uznany za stronę postępowania jako bezpośredni sąsiad, jaki jest zasięg oddziaływania inwestycji, jaki interes prawny mają poszczególne osoby uznane za stronę. Kolegium natomiast zaniechało dokładnego sprawdzenia i zweryfikowania kręgu stron postępowania, uznając za wystarczające wyjaśnienie tej kwestii zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż Wójt prawidłowo uznał za strony postępowania właścicieli nieruchomości położonych w obszarze analizowanym. Tymczasem nie jest uprawniony pogląd, iż interes prawny w sprawie
o ustalenie warunków zabudowy mają wszystkie osoby, których działki znajdują się
w obszarze analizowanym, lecz jedynie te spośród nich, które wykażą swój indywidualny i konkretny interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a. (por. wyrok WSA
w Łodzi z dnia 21 lutego 2012 r., II SA/Łd 1403/11, Lex nr 1130447, wyrok WSA
w Lublinie z dnia 1 marca 2012 r., II SA/Lu 1081/11, publ. cbosa, wyrok WSA
w Bydgoszczy z dnia 28 maja 2008 r. II SA/Bd 243/08, Lex nr 557002).
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał za zasadny zarzut skargi co do nieprawidłowego zweryfikowania przez Kolegium stron postępowania w przedmiotowej sprawie. Wnioskowane przedsięwzięcie obejmuje chów i hodowlę [...] o maksymalnej obsadzie 25 DJP, a więc zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 i § 3 ust. 1 pkt 102 lub 103 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. nr 213, poz. 1397 ze zm.) przed wystąpieniem o ustalenie warunków zabudowy nie jest wymagane uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. Dla ustalenia stron postępowania istotne jest jednak w sprawie ustalenie zakresu oddziaływania przedmiotowej inwestycji. Niewystarczające jest, w ocenie Sądu, stwierdzenie w tym zakresie przez Kolegium, zawarte na stronie 3 zaskarżonej decyzji, uzasadniające prawidłowość uznania za strony postępowania właścicieli nieruchomości położonych w obszarze analizowanym.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ II instancji uwzględni powyższe wytyczne Sądu, a przede wszystkim rozważy prawidłowość ustalenia stron postępowania według wyżej wskazanych kryteriów, tj.: bezwzględnie stronami w tego rodzaju sprawach są: inwestorzy, właściciele działek, których dotyczy wniosek
o ustalenie warunków zabudowy oraz właściciele działek bezpośrednio sąsiadujących
z terenem inwestycji. Właściciele działek dalej położonych mogą być uznani za stronę tylko wówczas, gdy wykażą swój interes prawny związany z zasięgiem oddziaływania danej inwestycji oraz stopniem jej uciążliwości dla ich nieruchomości.
Organ odwoławczy uzasadni również w sposób przekonujący, dlaczego przyjął obszar analizowany większy, aniżeli minimalny oraz ustali przesłanki wynikające z art. 61 ust. 4 u.p.z.p. W zależności od wagi powyższych ustaleń wyda stosowne rozstrzygnięcie w trybie art. 138 § 1 lub § 2 k.p.a.
Mając na uwadze powołane okoliczności Sąd uznał, że powyższe stwierdzone uchybienia Kolegium należy zakwalifikować jako naruszenie przepisów postępowania powodujące niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności faktycznych (art. 7 art. 77 § 1 k.p.a.). Poza tym wady postępowania polegające na naruszeniu art. 10 k.p.a. i art. 28 k.p.a. w sytuacji, kiedy organ nie poczynił odpowiednich kroków w celu ustalenia prawidłowego kręgu stron postępowania, stanowią naruszenie przepisów proceduralnych, które może mieć wpływ na wynik sprawy. Dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera c) p.p.s.a. Sąd orzekł jak
w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło