II SA/Wr 568/12

WyrokWSA we Wrocławiu2012-11-29

Skład orzekający: Zygmunt Wiśniewski, Ireneusz Dukiel, Andrzej Wawrzyniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy narusza interes prawny współwłaściciela nieruchomości, jeśli zachowuje dotychczasowe przeznaczenie jego działek, a skarżący podnosi zarzuty dotyczące trybu rozpatrywania jego uwag?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżący nie wykazał naruszenia swojego interesu prawnego. Skoro uchwała w sprawie studium zachowała dotychczasowe przeznaczenie działek skarżącego (mieszkaniowo-rolne i rolne), nie można mówić o negatywnych skutkach prawnych dla skarżącego. Ponadto, studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, w przeciwieństwie do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ma jedynie pośredni wpływ na prawa i obowiązki jednostek i nie stanowi źródła prawa, co ogranicza możliwość bezpośredniego naruszenia interesu prawnego.
Stan faktyczny
Skarżący, współwłaściciel działek, wniósł uwagi do projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, domagając się możliwości zabudowy mieszkaniowej dla swoich działek, które były oznaczone jako rolne lub częściowo mieszkaniowe. Uwagi te nie zostały uwzględnione w uchwalonym studium. Po bezskutecznym wezwaniu rady gminy do usunięcia naruszenia prawa, skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie trybu sporządzania studium i ograniczenie jego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (spr.) Protokolant: Starszy asystent sędziego Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 listopada 2012 r. sprawy ze skarg S.J. na uchwałę Rady Gminy W.M. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy W.M. oddala skargę. W dniu [...] r. Rada Gminy W.M. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy W.M.. Pismem z dnia 4 lipca 2012 r. skarżący S.J. wezwał Radę Gminy W.M. do usunięcia naruszenia prawa. W wezwaniu tym skarżący podał, że będąc współwłaścicielem działek 94/2, 191/2 i 347 obręb W.M. w dniu 10 września 2009 r. złożył dwie uwagi do projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy W.M.. Wskazując, że w projekcie studium działki 191/2 i 347 oznaczone zostały jako działki rolne, a działka 94/2 jako w części rolna i w części mieszkaniowa, skarżący podniósł, że pierwsza uwaga dotyczyła działek 94/2 i 191/2, które sąsiadują ze sobą, ale są przedzielone rzeką Ł.. W uwadze tej wnioskował o objęcie tego terenu w całości możliwością zabudowy mieszkaniowej. Druga uwaga dotyczyła działki 347, graniczącej z obrębem S. w zakresie również dotyczącym możliwości zabudowy mieszkaniowej. Obie uwagi nie zostały uwzględnione w projekcie, o czym świadczy zawiadomienie Wójta Gminy W.M. z dnia 6 listopada 2009 r. Wskazując, że projekt studium został przedstawiony Radzie Gminy W.M. do uchwalenia podczas sesji w dniu 29 grudnia 2009 r., skarżący, powołując się na treść protokołu z sesji rady gminy oraz załącznika nr 4, w którym pod pozycją 49 odniesiono się do jego uwag, stwierdził, że Rada Gminy W.M. nie rozpatrzyła jego uwagi odnoszącej się do działki nr 347 i nie zadecydowała, jakie ma być jej przeznaczenie po rozpatrzeniu uwagi w uchwalonym studium. Zdaniem skarżącego, wada ta stanowi istotne naruszenie art. 12 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zakresie trybu sporządzania studium. Skarżący wywodził, że podstawą niniejszego wezwania jest naruszenie jego interesu prawnego w postaci swobodnego dysponowania nieruchomościami na cele budowlane. Uznanie w studium jego nieruchomości za rolne z zakazem lokalizacji obiektów kubaturowych powoduje, że w przyszłości uchwalony plan miejscowy dla tych terenów będzie musiał być również zgodny z tym zapisem oraz usankcjonuje zakaz jakiejkolwiek zabudowy poprzez prawo miejscowe. W opinii skarżącego, istotny jest również sposób w jaki rada gminy zapoznała się z jego uwagami na sesji w dniu 29 grudnia 2009 r., gdyż – jego zdaniem – przedstawienie uwagi dotyczącej działki 347 poprzez referat projektanta z zewnętrznej firmy architektonicznej było skrajnie niewłaściwe. Uchwałą z dnia 1 sierpnia 2012 r. nr [...] Rada Gminy W.M. nie uwzględniła powyższego wezwania. W uzasadnieniu tej uchwały, powołując się na art. 94 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym i zaznaczając, że przedmiotowa uchwała nie jest aktem prawa miejscowego, podniesiono, że obecnie nie można stwierdzić jej nieważności. Odnosząc się do podnoszonych przez skarżącego zarzutów podano, że odróżnić należy prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane w sposób zupełnie dowolny od ograniczenia tego prawa przewidzianego przez ustawę z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.). Przedstawiwszy sposób rozpatrzenia uwag wniesionych przez skarżącego wywodzono, że zostały one rozpatrzone zgodnie z prawem. W odniesieniu do pominięcia w załączniku nr 4 pod pozycją 49 w kolumnie 7 działki nr 347 podano, że wpisu tam zawartego dokonano w sposób skrótowy lecz zgodny ze stanem faktycznym, bowiem adnotacja w kolumnie 7 o działce znacznie oddalonej od istniejącej wsi "w sposób oczywisty" dotyczyła działki 347, bo działki 94/2 i 192/1 leżą w środku wsi, a brak numeru 347 w kolumnie 6 wykazu nie jest istotnym błędem i naruszeniem prawa, ponieważ numer działki 347 jest wymieniony w oznaczeniu nieruchomości, której dotyczy uwaga i na mapie prezentowanej na sesji Rady Gminy. Pismem z dnia 22 sierpnia 2012 r. S.J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na uchwałę Rady Gminy W.M. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy W.M.. Skarżący wniósł o "wycofanie" zaskarżonej uchwały "z obrotu prawnego na wskutek istniejących przesłanek stwierdzenia nieważności i orzeczenie jej niezgodności z prawem" oraz o zasądzenie od Rady Gminy W.M. zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadniając wniesioną skargę skarżący powtórzył argumenty podniesione w wezwaniu od usunięcia naruszenie prawa. Zaznaczył, że w załączniku nr 4 jego uwagi "znalazły się na pozycji 49 z której wynika, że w wyniku rozpatrywania uwagi zostały częściowo uwzględnione w taki sposób, iż: działka 94/2 w części została uznana za M, a w części za R, natomiast działka 191/2 została w całości uznana za R. W powyższym zapisie nie została uwzględniona działka nr 347", w związku z czym nie jest mu znane, "czy uwaga dotycząca działki 347 została uwzględniona w całości, czy w części, a może całkowicie odrzucona". Skarżący stwierdzając, że w sprawie tej doszło do naruszenia jego interesu prawnego podniósł, że jego prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane zostało ograniczone w taki sposób, iż zapisy studium będą wiążące dla przyszłego planu miejscowego dla terenu działki 347 i "nie będzie możliwe złożenie dla tego terenu skutecznej uwagi obejmującej ten teren z przeznaczeniem na zabudowę mieszkaniową, ani inną kubaturową, albowiem zapis taki będzie nie zgodny z zaskarżanym Studium". Dlatego niewłaściwe rozpoznanie jego uwagi do studium w sposób pośredni uniemożliwi mu przyszły wpływ na kształt planu miejscowego i uniemożliwi mu "skuteczną ochronę przed ograniczaniem prawa dysponowania terenem na cele budowlane w przeznaczeniu mieszkaniowym". Polemizując ze stanowiskiem Rady Gminy skarżący stwierdził, iż trudno uznać, że Rada Gminy dokonała rozpatrywania uwag, skoro ograniczyła się jedynie do czynności wysłuchania referatu autora studium i biernie zaakceptowała jego stanowisko, przy czym radni nie zapoznali się z treścią i argumentacją składających uwagi. Skarżący nie zgodził się z tym, że nieuwzględnienie działki nr 347 w zapisie kolumny 7 w rozstrzygnięciu o sposobie rozpatrzenia uwag jest nieistotnym błędem, albowiem na podstawie takiego zapisu nie można stwierdzić, czy uwaga dotycząca działki 347 została uwzględniona w całości, czy w części, a może całkowicie odrzucona, a nie jest jego zadaniem ustalanie, jaki zamysł mogła mieć Rada Gminy. W opinii skarżącego, niedopuszczalna jest akceptacja poglądu Rady, że o sposobie rozpatrzenia uwagi składający ją ma dowiedzieć się z załącznika graficznego. Stanowisko Rady "powinno być wyrażone jednoznacznie i w sposób nie stwarzający jakichkolwiek wątpliwości, a jeśli takowe wystąpią powinny być rozstrzygane na niekorzyść Gminy, albowiem to od organu Gminy stanowiącego akty miejscowe wymaga się ścisłego przestrzegania przepisów prawa i utrzymania wysokiego standardu podejmowanych uchwał". Zaznaczając, że ustawodawca w art. 12 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nakazał jednoczesne rozpatrywanie uwag wraz z uchwaleniem studium, skarżący podniósł, że oznacza to, iż obie czynności powinny być wykonane w ramach tej samej sesji Rady Gminy. Zauważył przy tym, że w załączniku nr 4 umieszczono 143 odrzucone uwagi, a zgodnie z protokołem nr [...] w dniu 29 grudnia 2009 r. przedstawiono 5 wybranych uwag dotyczących jedynie 8 działek, natomiast pozostałe nieuwzględnione uwagi nie były rozpatrywane na sesji Rady Gminy. Wskazując na powyższe skarżący wywiódł, że powyższe niewłaściwe zastosowanie art. 12 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym narusza zasady i tryb sporządzania studium, "co w związku z art. 28 pkt 1 nakazuje wycofanie uchwały z obrotu prawnego poprzez orzeczenie jej niezgodności z prawem" zgodnie z art. 94 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu uchwały Rady Gminy W.M. z dnia 1 sierpnia 2012 r. nr [...] podkreślono, że na sesji 29 grudnia 2009 r. omawiane były odrębnie uwagi skarżącego. Na specjalnie przygotowanym rysunku studium z naniesionymi działkami będącymi przedmiotem uwag pokazywano położenie omawianych terenów. Brak precyzji zapisu protokołu z sesji nie zmienia faktu, że radni wiedzieli, o których działkach jest mowa i zaakceptowali prezentowane rozstrzygnięcia oraz studium w całości, natomiast autor studium prezentował na sesji stanowisko Wójta (a nie swoje) w odniesieniu do rozstrzygnięcia uwag. Zaznaczając, że po zapoznaniu się z wszystkimi uwagami na roboczym spotkaniu w dniu 17 listopada 2009 r. radni swoją decyzję wyrazili w głosowaniu na sesji nad listą uwag oraz w głosowaniu nad uchwałą w sprawie uchwalenia studium, podkreślono, że trybu podejmowania zaskarżonej uchwały nie kwestionował organ nadzoru – Wojewoda D.. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Wyjaśniając przesłanki podjętego rozstrzygnięcia wskazać przede wszystkim należy, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). W ten sposób sformułowane zostało przez ustawodawcę generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Wykonywana przez sądy administracyjne kontrola administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż wyżej wskazane, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.jedn. Dz.U. z 2012, poz. 270 z późn. zm.). Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest uchwała Rady Gminy W.M. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy W.M.. Stosownie do art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.), każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Jak trafnie podkreślano w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wniesienie skargi do sądu jest możliwe po spełnieniu warunków formalnych określonych w cytowanym wyżej przepisie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Do warunków tych ustawodawca zalicza obok bezskutecznego wezwania rady do usunięcia zarzucanego naruszenia, wykazanie się naruszeniem interesu prawnego. Tak więc skarżący w postępowaniu planistycznym musi się wykazać nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także naruszeniem tego interesu lub uprawnienia. Naruszenie interesu prawnego nie oznacza obowiązku uwzględnienia skargi. Obowiązek jej uwzględnienia powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia jest związane z jednoczesnym naruszeniem przepisu prawa materialnego (por. wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2007 r. sygn. akt II OSK 1627/06 – LEX nr 315977). W niniejszej sprawie S.J. bezskutecznie wzywał organ gminy do usunięcia naruszenia. Ta przesłanka została więc spełniona. Rozważyć zatem trzeba, czy zaskarżona uchwała naruszyła interes prawny lub uprawnienie skarżącego, a jeżeli tak, to czy naruszenie jego interesu prawnego lub uprawnienia jest związane z jednoczesnym naruszeniem przepisu prawa materialnego. W piśmiennictwie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym wielokrotnie podkreślano, że pojęcie "interes prawny" oznacza interes oparty na prawie lub chroniony przez prawo. Cechami tego interesu będzie to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Interes prawny mają tylko te z podmiotów, których sytuacja prawna wynika wprost z normy prawa materialnego, a nie powstaje za pośrednictwem drugiego podmiotu. Drugą szczególną cechą interesu prawnego jest jego realność, interes ten musi rzeczywiście istnieć w dacie stosowania danych norm prawa administracyjnego. Nie może to być interes tylko przewidywany w przyszłości ani hipotetyczny (por. np. Wróbel Andrzej, Komentarz do art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego, [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2005, wyd. II; Matan Andrzej, Komentarz do art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego, [w:] G. Łaszczyca, A. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom I. Komentarz do art. 1-103, LEX, 2007, wyd. II oraz piśmiennictwo i orzecznictwo tam podane; wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 sierpnia 2007 r. sygn. akt IV SA/Wa 907/07 - LEX nr 364765; wyroki NSA z dnia 25 października 2006 r. sygn. akt II GSK 163/06 - LEX nr 274855; z dnia 9 grudnia 2005 r. sygn. akt II OSK 310/05 - LEX nr 190891). Prawo do wniesienia na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym skargi do sądu przysługuje podmiotowi, który wykaże naruszenie przez zaskarżoną uchwałę własnego interesu prawnego lub uprawnienia, a zatem w przypadku, gdy zaskarżona uchwała godzi w sferę prawną podmiotu przez wywołanie negatywnych następstw prawnych, np. przez zniesienie, ograniczenie czy też uniemożliwienie realizacji jego uprawnienia lub interesu prawnego. Naruszenie zatem interesu prawnego lub uprawnienia to naruszenie przysługującej podmiotowi z mocy prawa ochrony. Podstawą do wyprowadzenia tej ochrony są przepisy prawa materialnego, które regulują treść działania organów administracji publicznej, na mocy których kształtowane są uprawnienia lub obowiązki jednostki. Przepisy prawa procesowego stanowią podstawę do wyprowadzenia interesu prawnego lub uprawnienia tylko w razie, gdy występuje bezpośredni związek z autorytatywną konkretyzacją uprawnienia lub obowiązku (wyrok NSA z dnia 19 czerwca 2012 r. sygn. akt II OSK 790/12 – LEX nr 1212683). W rozpatrywanej sprawie skarżący uważa, że doszło do naruszenia jego interesu prawnego poprzez to, że jego prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane zostało ograniczone w taki sposób, że zapisy studium będą wiążące dla przyszłego planu miejscowego dla terenu działki 347 i "nie będzie możliwe złożenie dla tego terenu skutecznej uwagi obejmującej ten teren z przeznaczeniem na zabudowę mieszkaniową, ani inną kubaturową, albowiem zapis taki będzie nie zgodny z zaskarżanym Studium". Analizując powyższą kwestię stwierdzić trzeba, że co do zasady skarżący – będąc współwłaścicielem działek objętych zaskarżonym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego – w rozpatrywanej sprawie legitymuje się własnym, indywidualnym interesem prawnym. Aby jednak móc skutecznie wnieść skargę w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, konieczne jest nie tylko posiadanie interesu prawnego, ale ponadto naruszenie tego interesu przez zaskarżoną uchwałę. W realiach niniejszej sprawy skarżący nie wykazał, w jaki sposób naruszono jego prawem chroniony interes lub uprawnienie. Zauważyć wypada, że skoro przed podjęciem zaskarżonej uchwały działka nr 94/2 miała przeznaczenie mieszkaniowo-rolne, a działki nr 191/2 i nr 347 miały przeznaczenie rolne (co potwierdził sam skarżący na rozprawie), to w sytuacji, gdy zapisy zaskarżonej uchwały przewidują takie samo przeznaczenie jak dotychczasowe, nie można mówić o naruszeniu interesu prawnego skarżącego przez wprowadzenie takich zapisów. Nie bez znaczenia jest też fakt, że zaskarżona uchwała została podjęta w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Jak trafnie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 30 maja 2012 r. sygn. akt II OSK 574/12, wprawdzie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy nie jest aktem prawa miejscowego (art. 9 ust. 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - Dz.U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.), lecz nie można nie dostrzegać, że z mocy art. 9 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. Związanie ustaleniami studium przy sporządzaniu i uchwalaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego może w okolicznościach konkretnej sprawy skutkować uznaniem, iż już studium może doprowadzić do naruszenia interesu prawnego określonych członków wspólnoty samorządowej. Nie można jednak generalnie przyjmować, że w każdym przypadku studium taki skutek może spowodować. Nie można bowiem z góry zakładać, że studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy staje się aktem, który wywołuje skutki prawne zbliżone do tych, które wywołuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Dopuszczając skargę z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym na studium trzeba widzieć różnicę pomiędzy studium i planem miejscowym w zakresie bezpośredniości i realności naruszenia interesu prawnego. Należy także przypomnieć, że naruszenia interesu prawnego jako warunku dopuszczalności skargi nie można też upatrywać w naruszeniu przepisów procedury planistycznej. Procedura planistyczna może być bowiem kontrolowana przez sąd administracyjny dopiero wówczas, gdy strona skarżąca wykaże, że został naruszony jej interes prawny (por. wyrok NSA z dnia 26 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 1765/07). Poprzez uchwalenie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego organy gminy podejmują podstawowe ustalenia w zakresie kształtowania polityki przestrzennej. W studium określa się w szczególności: kierunki zmian w strukturze przestrzennej gminy oraz w przeznaczeniu terenów (art. 10 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym), kierunki i wskaźniki dotyczące zagospodarowania oraz użytkowania terenów, w tym tereny wyłączone spod zabudowy (pkt 2), obszary, dla których gmina zamierza sporządzić miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, w tym obszary wymagające zmiany przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne (pkt 9). W studium dokonuje się zatem kwalifikacji poszczególnych obszarów gminy i ich przeznaczenia. I chociaż studium nie ma mocy aktu powszechnie obowiązującego, nie jest aktem prawa miejscowego, to jako akt planistyczny określa politykę przestrzenną gminy i bezwzględnie wiąże organy gminy przy sporządzeniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Określone obszary gminy mogą być zatem przeznaczone w planie miejscowym pod zabudowę danego rodzaju, jeśli wcześniej w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmina wskaże te obszary jako przewidziane pod taką zabudowę. Ustalenia planu miejscowego są konsekwencją zapisów studium. Jak już wyżej wskazano – studium nie jest aktem prawa miejscowego, lecz jest aktem wewnętrznie obowiązującym jedynie organy gminy. Z tego względu jedynie pośrednio może wpływać na prawa i obowiązki podmiotów spoza systemu organów administracji publicznej (wyrok NSA z dnia 3 sierpnia 2007 r., II OSK 614/07). Ustalenia studium dopóki nie zostaną w odpowiedniej formie uwzględnione w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, nie mogą stanowić podstawy do wydawania decyzji administracyjnych, bowiem studium nie jest źródłem prawa (wyroki NSA z dnia 23 czerwca 2010 r., II OSK 1025/09; z dnia 22 listopada 2010 r., II OSK 1203/10). Należy zatem zauważyć, że naruszenie interesu prawnego właścicieli nieruchomości aktami planowania przestrzennego następuje z reguły ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - aktu prawa miejscowego, a nie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy nie mającego charakteru aktu prawa powszechnie obowiązującego. Tak więc ustaleniami studium realnie i bezpośrednio nie można naruszyć prawa własności. I choć nie można wykluczyć naruszenia interesu prawnego ustaleniami studium (zob. np. wyroki NSA z dnia 6 lutego 2007 r., II OSK 1357/06 i z dnia 14 czerwca 2007 r., II OSK 359/07, niepubl.) trzeba widzieć różnicę pomiędzy studium i planem miejscowym w zakresie bezpośredniości i realności naruszenia interesu prawnego. Jak już wyżej podkreślano, zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, skarżący musi wykazać naruszenie jego interesu prawnego lub uprawnienia polegające na istnieniu związku między zaskarżoną uchwałą a własną, indywidualną sytuacją prawną. Taki związek musi istnieć obecnie, a nie w przyszłości i powodować następstwo w postaci ograniczenia lub pozbawienia konkretnych uprawnień albo nałożenia obowiązków. Skoro zatem dotychczasowe przeznaczenie działek skarżącego zostało zachowane w zaskarżonym studium, to również przy uchwalaniu w przyszłości miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przeznaczenie to zostanie zachowane. Tak więc w żaden sposób zaskarżona uchwała nie narusza interesu prawnego skarżącego, tym bardziej, że dotyczy ona studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, a nie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W tym stanie rzeczy – zgodnie z art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło