III SA/Wr 170/23
WyrokWSA we Wrocławiu2024-03-20
Skład orzekający: Katarzyna Borońska, Annetta Chołuj, Anna Kuczyńska-Szczytkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy informacja zawarta w opinii sądowo-psychiatrycznej, sporządzonej w toku postępowania karnego, może stanowić wystarczającą podstawę do skierowania kierowcy na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, nawet jeśli opinia ta nie dotyczyła bezpośrednio bezpieczeństwa w ruchu drogowym?Ratio decidendi
Informacja zawarta w opinii sądowo-psychiatrycznej, sporządzonej przez specjalistów, może stanowić wiarygodny dokument stanowiący podstawę do skierowania kierowcy na badania lekarskie, jeśli wskazuje na uzasadnione wątpliwości co do stanu zdrowia pod kątem możliwości kierowania pojazdami. Nie jest konieczne, aby opinia ta dotyczyła bezpośrednio bezpieczeństwa w ruchu drogowym, a organy administracyjne ani sąd nie są władne do podważania ustaleń biegłych lekarzy. Wystarczające jest wysokie prawdopodobieństwo istotnego zmniejszenia sprawności do prowadzenia pojazdów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Jeleniej Góry o skierowaniu skarżącego na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Podstawą decyzji była informacja Prokuratury Rejonowej o zastrzeżeniach co do stanu zdrowia skarżącego, wynikająca z opinii sądowo-psychiatrycznej sporządzonej w toku postępowania karnego. Skarżący zarzucił nieważność postępowania, pozbawienie możliwości obrony oraz naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędną wykładnię pojęcia "uzasadnione zastrzeżenia".Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Borońska, Sędziowie: Sędzia WSA Anetta Chołuj, Asesor WSA Anna Kuczyńska-Szczytkowska (sprawozdawca), Protokolant: specjalista Renata Pawlak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 20 marca 2024 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia 4 kwietnia 2023 r. nr SKO.RD/41/21/23 w przedmiocie skierowania na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi I. oddala skargę w całości; II. przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na rzecz pełnomocnika skarżącego adw. H. W.-B. ustanowionej z urzędu kwotę 590,40 zł (pięćset dziewięćdziesiąt złotych i czterdzieści groszy) uwzględniającą podatek VAT w kwocie 110,40 zł (sto dziesięć złotych i czterdzieści groszy) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Prezydent Miasta Jeleniej Góry (dalej: organ I instancji) wydał w dniu 13 stycznia 2023 r. decyzję nr ON.5430.07.73.2.2022 o skierowaniu K. P. (dalej: skarżący) na badana lekarskie do wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał m.in. art. 99 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2021 r., poz. 1212 ze zm., dalej: "u.k.p."). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji podał, że powziął informację o zastrzeżeniach, co do stanu zdrowia skarżącego, mogącą mieć wpływ na kierowanie pojazdami. Podkreślił, że choroba psychiczna, na którą cierpi skarżący, może stwarzać realne zagrożenie dla życia kierowcy oraz innych uczestników ruchu drogowego.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zauważył, że opiera się ona na fałszywej opinii psychiatrycznej. Wskazał, że biegli psychiatrzy odmówili nagrywania badania, dlatego on unikał odpowiedzi na zadawane mu pytania. Zwrócił się do SKO z wnioskiem o przeniesienie badań psychiatrycznych poza teren jeleniogórski, podkreślając, że jest w opozycji do władz miasta Jeleniej Góry.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Jeleniej Górze (dalej: SKO, Kolegium, organ odwoławczy) decyzją z dnia 4 kwietnia 2023 r. (nr SKO.RD/41/21/23), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r., poz. 2000, dalej: k.p.a.) oraz art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p., utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji SKO przywołało treść art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p. i wskazało, że pismem z dnia 22 listopada 2022 r. Prokuratura Rejonowa w Jeleniej Górze wystąpiła do Prezydenta Miasta Jeleniej Góry o skierowanie skarżącego na badania lekarskie, celem określenia możliwości kierowania przez niego pojazdami mechanicznymi. Prokurator zauważył, że w toku postępowania przygotowawczego została sporządzona opinia sądowo-psychiatryczna, z której wynika, że skarżący [...]. Jednocześnie biegli zawnioskowali o zastosowanie wobec niego [...].
SKO zauważyło, że z normy art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p., wynika, że ujawnienie właściwemu organowi informacji, z których wynikają uzasadnione zastrzeżenia, co do stanu zdrowia kierowcy, jest wystarczającą przesłanką do skierowania tego kierowcy na badanie lekarskie. Pojęcie "uzasadnione zastrzeżenia" jest pojęciem bardzo ogólnym, które należy odczytywać w granicach wiedzy osoby, która nie jest uprawniona do badań lekarskich i nie ma w tym zakresie specjalnej wiedzy. To właśnie badanie przeprowadzone przez uprawnionego lekarza pozwala w pełni na weryfikację zastrzeżeń w zakresie stanu zdrowia kierowcy. W sprawie, jak podkreśliło SKO, Prokuratura zasygnalizowała organowi I instancji, że skarżący [...], co wynika z opinii sądowo-psychiatrycznej, sporządzonej przez dwóch lekarzy psychiatrów. Co więcej, biegli sądowi [...]. W ocenie SKO, informacja ta jest wiarygodna, ponieważ pochodzi od państwowego organu, którego ustawowym obowiązkiem jest strzeżenie praworządności i przestrzegania prawa. Ponadto stanowisko Prokuratury potwierdza opinia sądowa. W konsekwencji, w ocenie organu odwoławczego, w sprawie zachodzi przypadek nasuwający zastrzeżenia, co do stanu zdrowia, mogący powodować niezdolność do prowadzenia pojazdu. Choroba [...] strony wymaga bowiem wyjaśnienia w kontekście zdolności do prowadzenia pojazdów. Stąd też również, w ocenie organu odwoławczego, wystąpiła w tej sprawie określona w ustawie przesłanka do skierowania odwołującego się na badanie lekarskie dla kierowców. SKO za bezzasadne uznało zarzuty podniesione w odwołaniu.
W skardze na powyższą decyzję skarżący zarzucił nieważność postępowania z uwagi na zaoczne rozpoznanie sprawy i pozbawienie go możliwości obrony. Podniósł, że SKO nie odniosło się do jego żądania, by badanie przez biegłych psychiatrów było nagrywane, a także do sytuacji politycznej, na którą zwracał uwagę. Wniósł o rzetelną weryfikację opinii biegłych psychiatrów.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Na rozprawie w dniu 20 marca 2024 r., pełnomocniczka skarżącego podtrzymała skargę i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania, a także o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, oświadczając, że nie zostały one opłacone ani w całości, ani w części. Ponadto złożyła, jako załącznik do protokołu, pismo, w którym zarzuciła naruszenie art. 10 k.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącemu wypowiedzenia się w sprawie, co do zgromadzonych dowodów, art. 7 i 77 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób wyczerpujący i w niezbędnym zakresie tj. ograniczenie postępowania dowodowego wyłącznie do dołączonej opinii sądowo - psychiatrycznej przeprowadzonej w ramach postępowania karnego o czyn z art. 190a kodeksu karnego, a więc niezwiązanego z naruszeniem bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Podkreśliła, że organy obu instancji dokonały pewnego automatyzmu w wydaniu decyzji, w sytuacji, gdy przedmiotem opinii biegłych nie była w żadnym razie ocena predyspozycji skarżącego do kierowania pojazdami. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 22 marca 2022 r., II SA/Bk 766/21, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 3 lipca 2014 r., III SA/Gd 346/14) dodała, że nie zawsze opinia sądowo-psychiatryczna dołączana do wniosku prokuratora o skierowanie kierowcy na badanie lekarskie powinna stanowić dla organu jedyny i rozstrzygający dowód, uzasadniający wydanie decyzji o skierowaniu kierowcy na badanie lekarskie. Podkreśliła, że wniosek prokuratora nie został sporządzony z urzędu, a na wniosek pełnomocnika pokrzywdzonego w postępowaniu karnym. W jej ocenie, informacja, czy nawet odpis opinii z postępowania karnego nie może być jedynym tylko dowodem, na którym starosta powinien opierać swoją decyzję wydaną w trybie art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p. Obowiązkiem organu administracyjnego, wynikającym z brzmienia art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., jest bowiem zgromadzenie takich dowodów, które mogą stać się podstawą do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy o skierowanie kierowcy na badanie lekarskie. Ponadto zarzuciła naruszenie art. 107 § 3 k.p.a., art. 136 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie przez organ II instancji uzupełniającego postępowania wyjaśniającego, naruszenie prawa materialnego polegające na błędnej wykładni art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p. w zakresie pojęcia "uzasadnione zastrzeżenia".
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Wojewódzkie sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontrolują zgodność zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowość wykładni i zastosowania norm prawa materialnego. Daje temu wyraz art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: "p.p.s.a."), który w § 1 stanowi między innymi, że sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, podobnie jak decyzja organu I instancji, nie naruszają prawa w stopniu, który powodowałby konieczność wyeliminowania tych aktów z obrotu prawnego.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p., zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie [...] na badanie lekarskie, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do ich stanu zdrowia. Stosownie do art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p., badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, podlega osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie [...], jeżeli istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do stanu jej zdrowia. W myśl art. 75 ust. 2 pkt 2 u.k.p., badanie lekarskie, o którym mowa w ust. 1, przeprowadza się na podstawie skierowania w przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 5 i 7.
Skierowanie na badania lekarskie może mieć zatem miejsce, jeżeli istnieją uzasadnione i poważne, zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Uzasadnione i poważne zastrzeżenia muszą być na tyle oczywiste, aby nie było wątpliwości, co do tego, że istotnie stan zdrowia osoby, posiadającej prawo jazdy, wymaga oceny w badaniu lekarskim, które potwierdzi istnienie bądź brak przeciwwskazań do kierowania pojazdami (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 maja 2016 r., sygn. akt I OSK 2019/14, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: CBOSA). Ugruntowany w orzecznictwie oraz doktrynie jest pogląd, zgodnie z którym przesłanka istnienia "uzasadnionych zastrzeżeń co do stanu zdrowia" powinna być oceniana zgodnie z celem ustawy, którym jest zapobieganie zagrożeniom w ruchu drogowym, spowodowanym przez osoby, których stan zdrowia uniemożliwia sprawne prowadzenie pojazdów. Zatem zastrzeżenia, co do stanu zdrowia kierowcy powinny dotyczyć tego rodzaju aspektów zdrowia, które mogłyby mieć wpływ na zdolność do bezpiecznego prowadzenia pojazdów. Sformułowanie "zastrzeżenia uzasadnione" oznacza, że są one oparte na słusznych i usprawiedliwionych podstawach. Nie jest przy tym konieczne uzyskanie przez organ pewności, co do istnienia takich przeciwwskazań, bowiem kwestia zdolności do prowadzenia pojazdu będzie dopiero weryfikowana w toku specjalistycznego badania, na które kierowca ma być skierowany. Niezbędne jednak jest wysokie prawdopodobieństwo istotnego zmniejszenia sprawności do prowadzenia pojazdów w ruchu drogowym, co musi być potwierdzone przez właściwego starostę w toku przeprowadzonego postępowania (por. np. wyroki: NSA z 14 grudnia 2021 r., sygn. akt II GSK 2319/21; z 18 maja 2020 r., sygn. I OSK 514/19; z 26 maja 2020 r., sygn. I OSK 1739/19; z 5 października 2018 r., sygn. I OSK 2741/16, z 7 września 2016 r., sygn. akt I OSK 1051/16, CBOSA).
Jednocześnie trzeba podkreślić, że wydanie decyzji o skierowaniu kierowcy na badanie lekarskie na podstawie powołanych wyżej przepisów nie musi być poprzedzone wykazaniem pewności istnienia przeciwwskazań zdrowotnych kierowcy do prowadzenia pojazdami. Wystarczające jest, gdy okoliczności ustalone przez organ przynajmniej z dużym prawdopodobieństwem wskazują, że – z uwagi na stan zdrowia – w stosunku do kierującego mogą występować przeciwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami i powinny one zostać zweryfikowane podczas badania lekarskiego (por. wyroki NSA z 3 grudnia 2015 r., sygn. akt I OSK 605/14 oraz z 7 września 2016 r., sygn. akt I OSK 1051/16, CBOSA). Decyzja o skierowaniu na badanie lekarskie nie przesądza bowiem jeszcze o istnieniu przeciwwskazań do prowadzenia pojazdów w przypadku konkretnego kierowcy. Służy ona jedynie do wyjaśnienia istniejących w tym względzie uzasadnionych zastrzeżeń. W wyniku przeprowadzonego badania może się okazać, że zastrzeżenia te nie zostaną potwierdzone, a więc nie istnieją żadne przeciwwskazania do prowadzenia pojazdów.
W rozpoznawanej sprawie, podstawą złożenia przez Prokuratora Rejonowego w Jeleniej Górze wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie skierowania skarżącego na badania lekarskie były ustalenia opinii sądowo-psychiatrycznej sporządzonej [...] r. w toku postępowania przygotowawczego prowadzonego przeciwko skarżącemu, podejrzanemu o popełnienie czynu z art. 190 § 1 kodeksu karnego. Z opinii tej wynika, że biegli lekarze psychiatrzy stwierdzili u skarżącego [...] [...]. Przyczyną rozpoznanej [...] – jak wskazano – są [...] skarżącego. Biegli dodali, że przy aktualnym stanie psychicznym skarżącego, ze względu na [...], jego przebywanie [...]. Nie jest możliwe skuteczne leczenie psychiatryczne podejrzanego w warunkach ambulatoryjnych, ponieważ nie ma on poczucia [...], a propozycję leczenia psychiatrycznego z dużym prawdopodobieństwem zinterpretuje [...], jak kolejną, skierowaną przeciwko niemu, represję. Lekarze psychiatrzy [...].
W rozpoznawanej sprawie informacje, o których mowa w art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p., stanowiły zatem informacje zawarte w opinii sądowo-psychiatrycznej, sporządzonej przez specjalistów w zakresie psychiatrii. Sąd podziela przy tym stanowisko organu odwoławczego, że informacja o stanie zdrowia skarżącego sporządzona przez psychiatrów posiadających specjalistyczną wiedzę w zakresie wykonywanych obowiązków ma charakter wiarygodnego dokumentu. Słusznie także organy obu instancji przyjęły, że stan zdrowia skarżącego, opisany w opinii, należało ocenić, jako uzasadniający wątpliwości, co do możliwości sprawnego prowadzenia pojazdów, a zatem uzasadniający skierowanie na badania lekarskie. Dodać przy tym należy, że ani organy administracyjne, ani Sąd nie są władne do podważania, czy weryfikowania ustaleń zawartych w opinii sądowo-psychiatrycznej, sporządzonej przez biegłych lekarzy.
Podkreślić należy, że z dołączonej do akt administracyjnych opinii w szczególności wynika, że skarżący [...], co – zdaniem Sądu – może mieć wpływ na zdolność do kierowania pojazdami i powoduje uzasadnione zastrzeżenia, co do stanu zdrowia skarżącego. Sąd zgadza się przy tym z poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zawartym m.in. w wyrokach: z dnia 6 listopada 2009 r. sygn. I OSK 126/09 oraz z 17 listopada 2008 r. sygn. I OSK 1467/07 (CBOSA), zgodnie z którym z punktu widzenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym nie jest obojętne, czy kierowca potrafi powściągnąć emocje w sytuacjach stresowych, z którymi będzie stykał się na drodze. Każda trwała niemożność emocjonalnego poradzenia sobie przez kierowcę z sytuacjami drogowymi będzie elementem dyskwalifikującym. Dlatego też stan psychiczny, emocjonalny kierującego pojazdem nie jest bez znaczenia dla bezpieczeństwa w ruchu drogowym.
Wobec faktu, że z opinii sądowo-psychiatrycznej wynikały uzasadnione wątpliwości, co do stanu zdrowia skarżącego pod kątem możliwości kierowania pojazdami, nie można skutecznie zarzucać organowi, że wziął pod uwagę zawarte w takiej opinii wnioski. Nie ma przy tym znaczenia, wbrew podnoszonym zarzutom, okoliczność, że organy oparły się na jednym dokumencie dotyczącym czynu, który nie był związany z bezpieczeństwem w ruchu drogowym. Skoro został w nim opisany stan zdrowia skarżącego wskazujący, w szczególności na jego chorobę [...] w postaci [...] i [...], to dokument ten – w ocenie Sądu – był wystarczającym dowodem, na podstawie którego możliwe było skierowanie na badania. Należy także zauważyć, że skarżący nie przedstawił innego dowodu, który podważyłby moc dowodową opinii. Organ dokonując oceny musiał mieć na względzie cel ustawy o kierujących pojazdami, to jest zapobieganie zagrożeniom w ruchu drogowym. Dla bezpieczeństwa w ruchu drogowym niezbędne jest czuwanie nad tym, aby osoby mające uprawnienia do kierowania pojazdami miały wymaganą w tym zakresie sprawność i to nie tylko w chwili ubiegania się o uprawnienia, ale również w okresie późniejszego z nich korzystania. W interesie społecznym pozostaje, by wszyscy kierowcy posiadali predyspozycje zdrowotne do prowadzenia pojazdów silnikowych, w sposób który nie będzie zagrażał nie tylko ich zdrowiu i życiu, lecz również zdrowiu i życiu wszystkich innych użytkowników dróg (zob. wyroki NSA z dnia 11 grudnia 2018 r., sygn. akt I OSK 497/17, z dnia 11 lipca 2019 r., I OSK 2407/17, CBOSA).
W konsekwencji trzeba stwierdzić, że zastrzeżenia co do stanu zdrowia skarżącego pochodziły z wiarygodnego źródła oraz były uprawdopodobnione stosowną dokumentacją. Należało zatem uznać, że stan faktyczny przedmiotowej sprawy został prawidłowo wyjaśniony. Informacje wynikające z opinii biegłych sądowych stanowiły podstawę do ustalenia, że istnieją w sprawie uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia skarżącego jako kierowcy, co obligowało organ do zastosowania art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p. Przeprowadzone przez organy postępowanie nie naruszało przy tym przepisów postępowania administracyjnego. Organy dochowały zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), uwzględniły i oceniły dowody w sprawie w granicach wyznaczonych w u.k.p. (art. 75 k.p.a, art. 77 i art. 80 k.p.a.). Zdaniem Sądu, w sprawie nie było potrzeby przeprowadzenia przez organ odwoławczy uzupełniającego postępowania wyjaśniającego, a zatem nie doszło także do naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. i art. 136 k.p.a. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 10 k.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącemu wypowiedzenia się w sprawie, co do zgromadzonych dowodów, wskazać należy, że organ I instancji pismem z 7 grudnia 2022 r. (doręczonym skarżącemu w trybie fikcji doręczenia) zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania i prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia. Ponadto, wobec zarzucanego w skardze zaocznego rozpoznania sprawy przez SKO, należy podkreślić, że w postępowaniu administracyjnym nie obowiązuje reguła, zgodnie z którą organ orzekający rozpoznaje sprawę na rozprawie.
Ze względu na powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd skargę oddalił (pkt I sentencji wyroku).
W punkcie II sentencji wyroku Sąd przyznał od Skarbu Państwa na rzecz pełnomocnik skarżącego ustanowionego z urzędu kwotę 590,40 zł, uwzględniającą podatek VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zgodnie z art. 250 § 1 p.p.s.a., wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W odniesieniu do adwokatów powyższe zasady określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2019 r., poz. 18). Z uwagi na wyroki Trybunału Konstytucyjnego w sprawach o sygn. SK 66/19, SK 78/21, SK 53/22, SK 85/22 oraz SK 83/19 i orzeczoną nimi niekonstytucyjność stawek opłat określonych w rozporządzeniach Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu i w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu oraz wskazywaną przez Trybunał konieczność zasądzania na rzecz pełnomocników z urzędu opłat nie niższych niż przewidziane w rozporządzeniach regulujących stawki dla adwokatów i radców prawnych z wyboru, a więc w tym przypadku przy uwzględnieniu rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r. poz. 1964), Sąd, mając na względzie dyspozycję art. 178 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, postanowił przyznać pełnomocnikowi wynagrodzenie obejmujące opłatę w wysokości określonej w § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie, w kwocie 480 zł. Minister Sprawiedliwości nie dostosował bowiem dotychczas rozporządzeń o wynagrodzeniach pełnomocników z urzędu do wyroków Trybunału Konstytucyjnego. Wskazaną powyżej opłatę zgodnie z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu należało podwyższyć o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (23 %) tj. o 110,40 złotych. W konsekwencji finalne wynagrodzenie należne pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu wynosi 590,40 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło