V CSK 431/19
WyrokIzba Cywilna2020-11-24
Skład orzekający: Grzegorz Misiurek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego dotyczącego alimentów jest dopuszczalna?Ratio decidendi
Skarga kasacyjna w sprawie o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego dotyczącego alimentów jest niedopuszczalna na podstawie art. 3982 § 2 pkt 2 k.p.c. Przepis ten wyłącza dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o alimenty, a pojęcie to obejmuje wszystkie sprawy dotyczące alimentów, w tym sprawy o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego w tym zakresie.Stan faktyczny
Powód domagał się pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego w postaci ugody sądowej dotyczącej alimentów. Sąd pierwszej instancji częściowo uwzględnił powództwo. Sąd drugiej instancji zmienił wyrok w zakresie kosztów i oddalił apelacje pozwanych. Pozwana wniosła skargę kasacyjną, która została odrzucona przez Sąd Najwyższy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną pozwanej V. K. jako niedopuszczalną i oddalił wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CSK 431/19 POSTANOWIENIE Dnia 24 listopada 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek w sprawie z powództwa T. K. przeciwko V. K. i mał. J. K. reprezentowanemu przez kuratora M. P. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 listopada 2020 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanej V. K. od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 4 grudnia 2018 r., sygn. akt XIII Ca (…), odrzuca skargę kasacyjną i oddala wniosek pełnomocnika skarżącego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w W. wyrokiem z dnia 19 marca 2018 r. w sprawie z powództwa T. K. przeciwko V. K. oraz małoletniemu J. K. pozbawił wykonalności tytuł wykonawczy w postaci ugody sądowej z dnia 2 sierpnia 2010 r., zawartej przed Sądem Rejonowym w W. w sprawie III RC (…), co do należności alimentacyjnych za „okres od 1 lipca 2010 r. do 5 listopada 2014 r. co do kwoty 88.456,68 zł oraz orzekł o kosztach procesu. Na skutek apelacji wniesionej przez poznawanych, Sąd Okręgowy we W. zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że kwotę wynagrodzenia należnego kuratorowi M. P. określił na kwotę 1.440 zł, oddalił apelację małoletniego
2 pozwanego w pozostałej części oraz w całości apelację pozwanej i orzekł o kosztach procesu. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku pozwana V. K., powołując się na obie podstawy kasacyjne określone w art. 3983 § 1 k.p.c., wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej oddalenia jej apelacji i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu we W.. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna pozwanej podlegała odrzuceniu z uwagi na treść art. 3982 § 2 pkt 2 k.p.c., który stanowi, że skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach o rozwód, o separację, o alimenty, o czynsz najmu lub dzierżawy oraz o naruszenie posiadania. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że przewidziane w art. 3982 § 2 pkt 1 k.p.c. wyłączenie dopuszczalności skargi kasacyjnej odnosi się - niezależnie od rodzaju powództwa - do wszystkich spraw dotyczących alimentów, również tych, których przedmiotem jest ocena istnienia obowiązku alimentacyjnego (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 19 października 2006 r., V CZ 72/06, nie publ., z dnia 30 stycznia 2009 r., II CZ 92/08, nie publ., z dnia 30 stycznia 2014 r., IV CZ 109/13, nie publ oraz z dnia 6 maja 2016 r., I CZ 24/16, nie publ.). W uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 2015 r., III CZP 77/15 (OSNC 2016, nr 5, poz. 53), wyjaśniono, że sprawą o alimenty w rozumieniu art. 3982 § 2 pkt 1 k.p.c. jest sprawa o roszczenie regresowe, przewidziane w art. 140 k.r.o., a pojęcie „sprawy o alimenty” obejmuje zarówno dochodzenie roszczeń o świadczenia alimentacyjne, jak i roszczeń regresowych. Podzielając przedstawione wyżej poglądy, należy przyjąć, że sprawami o alimenty w ujęciu art. 3982 § 2 pkt 2 k.p.c. są wszystkich sprawy dotyczące alimentów. W związku z tym, w sprawie mniejszej, w której powód domagał się pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego, zaopatrzonego w klauzulę wykonalności, nakładającego na powoda obowiązek płacenia alimentów na rzecz małoletnich pozwanych V. K. i J. K., skarga kasacyjna była niedopuszczalna. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3986 § 3 k.p.c.).
3 Sąd Najwyższy oddalił wniosek pełnomocnika skarżącej o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. Pełnomocnik pozwanej V. K. został bowiem ustanowiony przez sąd w celu udzielenia skarżącej pomocy prawnej, a skoro należało odrzucić skargę kasacyjną z powodu jej oczywistej niedopuszczalności ze względu na przedmiot sprawy, to w istocie „pomoc prawna” nie została udzielona. Brak było zatem podstaw do uwzględnienia wniosku o przyznanie od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (zob. postanowienie SN z dnia 20 września 2007 r., sygn. akt II CZ 69/07, OSNC z 2008 r., nr 3, poz. 41, postanowienie SN z dnia 26 listopada 2010 r., IV CSK 332/10, nie publ., postanowienie SN z dnia 11 maja 2011 r., II CSK 699/10, OSNC-ZD C/2011, poz. 72). jw
Powiązane orzeczenia
- I CSK 341/17 2018-06-29Czy w sentencji wyroku Sądu Najwyższego zachodzi oczywista omyłka pisarska polegająca na pominięciu słowa „ponad” przed kwotą zasądzoną w wyroku sądu drugiej instancji, co skutkuje koniecznością jej sprostowania?
- I CSK 3369/24 2025-08-08Czy w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2025 r., sygn. I CSK 3369/24, występuje oczywista omyłka pisarska, która wymaga sprostowania?
- I CSK 1948/24 2025-07-04Czy oczywista omyłka w postanowieniu Sądu Najwyższego może zostać sprostowana z urzędu w ten sposób, że słowa „oddala skargę kasacyjną” zastępuje się słowami „odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania”?
- I BP 12/16 2017-10-25Czy w postanowieniu Sądu Najwyższego o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej można sprostować oczywistą omyłkę pisarską polegającą na użyciu zwrotów odnoszących się do skargi kasacyjnej, podczas gdy w rzeczywistości złożon…
- I CSK 3568/22 2023-09-07Czy Sąd Najwyższy powinien sprostować oczywistą omyłkę pisarską w nazwisku powoda w punkcie drugim sentencji postanowienia Sądu Najwyższego?
Powołane przepisy
art. 3983 § 1 KPCart. 3982 § 2 pkt 2 KPCart. 3982 § 2 pkt 1 KPCart. 140 KROart. 3986 § 3 KPC§ 1§ 2 pkt 2§ 2 pkt 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy