VI KO 66/61
PostanowienieIzba Karna1962-01-25
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy palacz kotłowni c.c. zatrudniony w państwowej fabryce, w razie niedopełnienia obowiązku czuwania nad pracą kotłowni, może odpowiadać jak urzędnik z art. 286 § 1 k.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił udzielenia odpowiedzi na przedstawione zagadnienie prawne, uznając, że zostało ono dostatecznie wyjaśnione w poprzedniej uchwale. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, osoba, której zatrudnienie polega wyłącznie na spełnianiu czynności usługowych, nie może być traktowana jako urzędnik w rozumieniu prawa karnego, nawet jeśli jej czynności są związane z nadzorem nad urządzeniami.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki przedstawił Sądowi Najwyższemu pytanie prawne dotyczące odpowiedzialności karnej palacza kotłowni jako urzędnika. Sąd Wojewódzki powziął wątpliwość, czy palacz kotłowni, w razie niedopełnienia obowiązków, może być pociągnięty do odpowiedzialności na podstawie art. 286 § 1 k.k. jako urzędnik. Sąd Najwyższy rozpoznał przedstawioną kwestię na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić udzielenia odpowiedzi na przedstawione przez Sąd Wojewódzki zagadnienie prawne.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy w Izbie Karnej na posiedzeniu niejawnym, po rozpoznaniu przedstawionej przez Sąd Wojewódzki do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu kwestii, wymagającej zasadniczej wykładni ustawy:."Czy palacz kotłowni c.c. zatrudniony w państwowej fabryce, w razie niedopełnienia obowiązku czuwania nad pracą kotłowni, odpowiadać może jak urzędnik z art. 286 § 1 k.k."postanowił odmówić udzielenia odpowiedzi.Uzasadnienie faktyczneW uzasadnieniu pytania Sąd Wojewódzki dał w sposób zdecydowany wyraz swemu przekonaniu o niesłuszności odpowiedzi, jeśli miałaby brzmieć twierdząco, opierając się trafnie na uchwale z dnia 13.XI.1958 r., IV KO 107/58 (OSN 47/59), która przedmiotowe zagadnienie wyjaśnia dostatecznie.Z uchwały tej bowiem wynika, że ani urzędnikiem w rozumieniu prawa karnego, ani osobą odpowiadającą w myśl art. 292 k.k. i art. 46 m.k.k. na równi z urzędnikiem, nie jest w żadnym razie ten, czyje zatrudnienie polega wyłącznie na spełnianiu czynności usługowych, nie stanowi zaś ono takiego czy innego udziału w sprawowaniu kierownictwa, nadzoru albo innej postaci zarządu (administrowania). Uchwała ta dotyczyła kierowcy pojazdu mechanicznego w instytucji społecznej, którego czynności zawodowe nie wychodziły poza zakres samego tylko kierowania tym pojazdem na potrzeby danej instytucji, analogiczny pogląd wyraził S.N. w odniesieniu do palacza centralnego ogrzewania w nie publikowanym orzeczeniu z dnia 21.IV.1961 r. (sygn. IV K 257/60).Należy wreszcie zauważyć, że Sąd Najwyższy niejednokrotnie już wyrażał pogląd, że odpowiedzialności karnej za przestępstwo urzędnicze, określone w rozdziale XLI k.k., podlega sprawca, którego działanie leży w sferze wykonywania chociażby tylko w pewnym stopniu lub pomocniczo "władzy", "urzędowania" czy "spełniania czynności urzędowej" (por. uchwała S.N. w składzie powiększonym z dnia 23.III.1961 r. w sprawie VI KO 13/61 - OSN 33/61 oraz z dnia 5.XII.1957 r. w sprawie I KO 230/57 - OSN 23/58).
Powiązane orzeczenia
- I K 40/51 1951-10-07Czy dyrektor fabryki prywatnej pozostającej pod zarządem państwowym, wyznaczony przez władze państwowe, może być uznany za sprawującego zlecone czynności w zakresie zarządu państwowego w rozumieniu przepisów o przestępst…
- 2 CR 211/58 1959-02-04Czy skazanie w postępowaniu karnym za przestępstwo z art. 286 § 1 k.k. (oszustwo lub wyłudzenie) wyłącza możliwość zakwalifikowania czynu jako czynu niedozwolonego w rozumieniu art. 134 k.z. (odpowiedzialność deliktowa)…
- II KO 55/58 1958-11-20Czy strażnicy Straży Przemysłowej, wymienieni w art. 46 m.k.k., korzystają z ochrony prawnej przewidzianej dla urzędników w rozdziale XXI k.k.?
- I K 1388/51 1952-11-28Czy pracownik fizyczny, który nie jest urzędnikiem w tradycyjnym rozumieniu, może być uznany za 'urzędnika' w rozumieniu art. 286 § 1 k.k. w związku z art. 46 mkk, jeśli pełni ważne funkcje naprawcze w przedsiębiorstwie…
- II KR 2/68 1968-01-07Czy niedopełnienie obowiązków służbowych przez kierownika działu obrotu towarowego, które umożliwiło ukrywanie niedoborów towarowych, stanowi przestępstwo z art. 286 § 1 k.k., czy jedynie uchybienie dyscyplinarne?
Powołane przepisy
art. 286 § 1 KKart. 292 KKart. 46§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026.