I FSK 11/12

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-11-15

Skład orzekający: Marek Kołaczek, Ryszard Mikosz, Krzysztof Stanik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podmiot zagraniczny, któremu zwrócono podatek VAT po upływie ustawowego terminu, ma prawo do naliczenia i wypłaty odsetek od nieterminowego zwrotu, a także czy może zastosować proporcjonalne zaliczenie wypłaconej kwoty na poczet zwrotu i należnych odsetek zgodnie z art. 78a Ordynacji podatkowej?
Ratio decidendi
Podmiot zagraniczny, któremu zwrócono podatek VAT po upływie ustawowego terminu, ma prawo do naliczenia i wypłaty odsetek od nieterminowego zwrotu. Kwota zwróconego podatku, jeśli nie pokrywa całości należności głównej wraz z odsetkami, powinna być zaliczona proporcjonalnie na poczet zwrotu i odsetek zgodnie z art. 78a Ordynacji podatkowej. Zróżnicowanie traktowania podmiotów krajowych i zagranicznych w tym zakresie naruszałoby zasadę równości.
Stan faktyczny
Spółka z Wielkiej Brytanii złożyła wniosek o zwrot podatku VAT za okres od lipca do września 2003 r. Organy podatkowe odmówiły wypłaty niezwróconej części zwrotu oraz naliczenia i wypłaty odsetek z tytułu nieterminowego zwrotu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzje organów, przyznając spółce prawo do odsetek i proporcjonalnego zaliczenia wypłaconej kwoty. Dyrektor Izby Skarbowej wniósł skargę kasacyjną, kwestionując prawo spółki do odsetek i zastosowanie art. 78a Ordynacji podatkowej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej w W. Zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz R. kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Kołaczek (sprawozdawca), Sędzia NSA Ryszard Mikosz, Sędzia NSA Krzysztof Stanik, Protokolant Katarzyna Nowik, po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2012 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 sierpnia 2011 r. sygn. akt III SA/Wa 760/11 w sprawie ze skargi R. z siedzibą w Wielkiej Brytanii na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 13 grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty niezwróconej części kwoty zwrotu podatku oraz odmowy naliczania i wypłaty odsetek z tytułu nieterminowego dokonania zwrotu podatku od towarów i usług za okres od lipca do września 2003 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz R. z siedzibą w Wielkiej Brytanii kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 1. Wyrok Sądu pierwszej instancji i przedstawiony przez ten Sąd tok postępowania przed organami podatkowymi. 1.1. Wyrokiem z dnia 18 sierpnia 2011 r., sygn. akt III SA/Wa 760/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił, zaskarżoną przez R. Ltd z siedzibą w Wielkiej Brytanii, decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 13 grudnia 2010 r., wydaną w przedmiocie odmowy wypłaty niezwróconej części kwoty zwrotu podatku oraz odmowy naliczenia i wypłaty odsetek z tytułu nieterminowego dokonania zwrotu podatku od towarów i usług za okres od lipca do września 2003 r. 1.2. Przedstawiając dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie Sąd pierwszej instancji podał, że decyzją z dnia 31 sierpnia 2010 r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego W. odmówił spółce wypłaty niezwróconej części kwoty zwrotu podatku VAT, a nadto naliczenia i wypłaty odsetek z tytułu nieterminowego dokonania zwrotu podatku od towarów i usług za wskazany wyżej okres rozliczeniowy. W uzasadnieniu organ wskazał, że podmiot zagraniczny ubiegający się o zwrot podatku od towarów i usług, nie jest i nie może być podatnikiem, lecz w świetle rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie zwrotu podatku od towarów i usług niektórym podmiotom (Dz.U. Nr 152 poz. 1478 dalej również jako rozporządzenie MF), pozostaje podmiotem uprawnionym do zwrotu podatku od towarów i usług. Podkreślił, że w sprawach nie ma zastosowania art. 21 ust. 7 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm., dalej również jako ustawa o VAT z 1993 r.), gdyż dotyczy on różnicy podatku niezwróconej przez urząd skarbowy w terminie, którą traktuje się jako nadpłatę podatku podlegającą oprocentowaniu w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej. Wskazał również, że w przedmiotowych sprawach ww. różnica nie występuje, ponieważ przysługuje ona wyłącznie zarejestrowanym podatnikom. Organ stwierdził nadto, że zarówno w ustawie, jak i w wymienionych rozporządzeniach, brak jest przepisów wprowadzających oprocentowanie dla podmiotu zagranicznego w przypadku nieterminowego rozpatrzenia jego wniosku o zwrot podatku od towarów i usług. 1.3. Po rozpatrzeniu odwołania spółki Dyrektor Izby Skarbowej w W., zaskarżoną decyzją z dnia 13 grudnia 2010 r., utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy nie zgodził się z poglądem spółki wskazującym na możliwość zastosowania w sprawie art. 21 ust. 7 ustawy o VAT, gdyż niespełnione są generalne zasady kwalifikujące podatników podatku od towarów i usług oraz podatników podatku od wartości dodanej do ubiegania się o zwrot podatku na mocy ww. regulacji. Świadczy o tym zarówno definicja obu podmiotów, jak i odrębność regulacji prawnych do dokonywania zwrotu podatku od towarów i usług tym podmiotom. Według organu w pierwszym przypadku mamy do czynienia z podatnikiem podatku od towarów i usług (art. 5 ustawy), do którego stosuje się przepisy tej ustawy i aktów wykonawczych, tj. m.in. ww. art. 21 ust. 7 ustawy o VAT, a w drugim przypadku z podatnikiem podatku od wartości dodanej w kraju siedziby, który nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług. Nie można zatem mieszać tych trybów i regulacji. Według organu odwoławczego, gdyby iść tokiem prezentowanym przez skarżącą, nie byłoby konieczności wydawania odrębnych rozporządzeń w sprawie zwrotu podatku od towarów i usług dla podmiotów zagranicznych, gdyż taką regulację stanowiłyby przepisy ustawy. Takie podejście burzy podstawowe kryterium konstrukcyjne systemu podatku od towarów i usług. 2. Skarga do Sądu pierwszej instancji. 2.1. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, spółka podniosła, przeciwko rozstrzygnięciu Dyrektora Izby Skarbowej, zarzuty naruszenia art. 120, art. 121, art. 124 oraz art. 210 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej również jako Ordynacja podatkowa lub O.p.) przez niepełne rozpatrzenie zaprezentowanej przez nią argumentacji i niewystarczające uzasadnienie faktyczne i prawne wydanych decyzji. Wskazała ponadto na naruszenie art. 7 § 2 Ordynacji podatkowej oraz art. 5 i art. 21 ustawy o VAT przez nieprzyznanie spółce statusu podatnika w rozumieniu powyższej ustawy i kwestionowanie na tej podstawie jej prawa do odsetek z tytułu opóźnienia w wypłacie zwrotu VAT. Zarzuciła także naruszenie art. 217 Konstytucji RP oraz art. 21 ust. 7 ustawy o VAT przez stwierdzenie, że w przypadku zwrócenia spółce podatku VAT w terminie, o którym stanowi rozporządzenie, spółka nie jest uprawniona do otrzymania odsetek z uwagi na brak wyraźnego przepisu przyznającego prawo do odsetek w takiej sytuacji. Sformułowała również zarzut naruszenia przepisów rozdziału 9 "Nadpłata" działu III Ordynacji podatkowej przez uznanie, że przepisy te nie mają zastosowania w sprawie. W dalszej kolejności wskazała na naruszenie art. 2 ust. 2 Pierwszej Dyrektywy Rady Unii Europejskiej z dnia 11 kwietnia 1967 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich dotyczących podatków obrotowych (67/227/EWG) oraz Szóstej Dyrektywy Rady Unii Europejskiej z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru (77/388/EWG), dalej również jako VI Dyrektywa, poprzez naruszenie zasad neutralności oraz efektywności w drodze odmowy prawa do odsetek z tytułu opóźnień w zwrocie podatku VAT. 2.2. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał dotychczas prezentowane w sprawie stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. 3. Uzasadnienie rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji. 3.1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga strony zasługuje na uwzględnienie. 3.2. W pisemnych motywach wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że problematykę zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w poprzedniej ustawie o podatku od towarów i usług regulował art. 19 i następne. W art. 21 ust. 6 i 7 poprzedniej ustawy przyjęto, że w razie niedotrzymania terminu zwrotu podatnikowi przysługują odsetki z tytułu opóźnienia, zaś ich wysokość zależała od tego, czy zaszła przesłanka przedłużenia terminu (wówczas odsetki równe były opłacie prolongacyjnej), czy też taka przesłanka nie zaszła, a zwrot pomimo tego był spóźniony (wówczas przysługiwały odsetki w wysokości właściwej dla nadpłaty podatku). Skoro Ustawodawca przyznał podmiotowi krajowemu prawo do odsetek w razie przekroczenia terminu to – jak uznał NSA w wyroku z dnia 21 kwietnia 2009 r., sygn. akt I FSK 96/08 – nie ma podstaw, aby w gorszej sytuacji pozostawał podmiot uprawniony pochodzący z innego kraju. Te podmioty nie różnią się bowiem żadną relewantną cechą prawną, toteż konstytucyjna zasada równości (art. 32 Konstytucji) wymaga potraktowania tych podmiotów jednakowo. Zdaniem Sądu, za koniecznością jednakowego potraktowania obydwu tych podmiotów przemawia też orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego. Sąd wskazał tutaj na wyrok TK z 19 lipca 2005 r., sygn. SK 20/03. 3.3. Mając na uwadze powyższe Sąd przyznał rację spółce, że podstawą prawną do wypłaty odsetek w jej przypadku są art. 21 ust. 6 i 7 ustawy o VAT w związku z art. 78 § 1 Ordynacji podatkowej. Skoro bowiem Skarb Państwa bezpodstawnie dysponował podatkiem po upływie 6 miesięcy od złożenia wniosku o zwrot, to w istocie wystąpiła nadpłata, gdyż wskutek upływu terminu podatek ten stał się nienależnym świadczeniem o charakterze publicznoprawnym. Pogląd ten w opinii WSA w Warszawie wzmacnia dodatkowo § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów, który przewidywał, że ewentualnie nienależny zwrot podatku podlega zwrotowi do urzędu skarbowego - wraz z należnymi odsetkami. Nie można zatem przyjąć, że prawo pozostawało tak niekonsekwentne i asymetryczne w określeniu kwestii oprocentowania kwoty zwrotu. Trudno w świetle tego przepisu bronić tezy, że podmiotowi zagranicznemu nie przysługiwały odsetki za spóźniony zwrot podatku, ale organom administracji podatkowej takie odsetki przysługują, jeśli z jakichś względów zwrot podatku okazał się ostatecznie niezasadny. 3.4. Następnie Sąd zgodził się ze spółką, że otrzymując zwrot podatku, przyznany decyzjami z dnia 2 lipca 2008 r., uprawniona była do proporcjonalnego zaliczenia wypłaconej kwoty na poczet kwoty zwrotu i należnego oprocentowania. Takie zaliczenie możliwe było wprost na podstawie art. 78a Ordynacji podatkowej i nie było konieczne wydawanie w tym zakresie żadnej decyzji organu ani składanie oświadczenia podatnika. Brak odwołania się od decyzji Naczelnika w niczym nie pozbawiał skarżącej uprawnienia do żądania odsetek. 3.5. Według Sądu, wysokość odsetek należnych spółce zdeterminowana była faktem, że zwracając podatek Naczelnik Urzędu Skarbowego dopuścił się kwalifikowanego opóźnienia w tym zwrocie, tj. naruszył termin 6 miesięcy na zwrot podatku, a to naruszenie nie wyniknęło z konieczności "dodatkowego sprawdzenia" w rozumieniu przepisów rozporządzeń wykonawczych. Wysokość odsetek w takich przypadkach równa jest odsetkom od zaległości podatkowych, tj. 200% podstawowej stopy oprocentowania kredytu lombardowego, stosownie do art. 56 Ordynacji podatkowej. Na obniżenie tego oprocentowania o 50%, do wysokości oprocentowania opłaty prolongacyjnej, pozwalała uchwała NSA o sygn. I FPS 5/08, ale tylko wówczas, gdy skutecznie i zasadnie przedłużono termin zwrotu podatku, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Uchwała ta zachowuje swoją przydatność do opóźnienia w wypłacie podatku za okres zarówno sprzed, jak i po akcesji do Unii Europejskiej. Odsetki w takiej wysokości liczone być powinny od kwoty przyznanego zwrotu od dnia 27 kwietnia 2004 r. (dzień następny po upływie terminu 6 miesięcy na zwrot podatku) do dnia rzeczywistej zapłaty całej kwoty zwrotu wraz z odsetkami. 3.6. Sąd za niezasadny uznał jednak wniosek spółki o zobowiązanie organów do wypłaty odsetek oraz niezwróconej dotychczas części kwoty zwrotu samego podatku. Takie zobowiązanie bowiem pozostaje poza kognicją sądu administracyjnego, którego zakres orzekania wynika z art. 145 – 150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej również jako P.p.s.a.). 4. Skarga kasacyjna. 4.1. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem Dyrektor Izby Skarbowej w W., reprezentowany przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, wywiódł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Kwestionując w niej w całości wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucił mu, na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a., naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie art. 78a Ordynacji podatkowej, poprzez przyjęcie, że spółka uprawniona była na podstawie tego przepisu do proporcjonalnego zaliczenia wypłaconej kwoty podatku od towarów i usług na poczet kwoty zwrotu i należnego oprocentowania. Mając na uwadze podniesiony zarzut, w skardze kasacyjnej wniesiono o: - uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie celem ponownego jej rozpoznania; - oraz o zasądzenie od skarżącej na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. 4.2. Spółka w odpowiedzi na skargę kasacyjną, uznając wywiedziony przez organ środek zaskarżenia za niezasadny wniosła o jego oddalenie oraz o zasądzenie na swoją rzecz zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, według norm przepisanych. Wniosła także o zawarcie w uzasadnieniu wyroku wskazania co do dalszego postępowania przez organy podatkowe, w szczególności zobowiązanie organów skarbowych do wypłaty odsetek oraz niezwróconej dotychczas części kwoty zwrotu VAT oraz wskazanie wiążącego organy sposobu liczenia należnych spółce odsetek poprzez uznanie, że spółce należne są odsetki w pełnej wysokości odpowiadającej odsetkom od zaległości podatkowych - liczone od kwoty przyznanego zwrotu VAT od dnia następnego po dniu, w którym upłynęło sześć miesięcy od złożenia wniosku o zwrot podatku do dnia faktycznej zapłaty całej kwoty zwrotu wraz z należnymi odsetkami. 5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna pozbawiona jest uzasadnionych podstaw. 5.1. Sformułowano w niej tylko jeden zarzut dotyczący błędnej wykładni i błędnego zastosowania art. 78a Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Skarbowej w W. nie kwestionuje obecnie prawa do odsetek od nieterminowego dokonania zwrotu podatku od towarów i usług dla podatników zagranicznych. Tym samym organ podatkowy zaakceptował konsekwentnie prezentowane stanowisko sądów administracyjnych zaprezentowane między innymi w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 24 kwietnia 2009 r., I FSK 96/08, 3 września 2009 r., I FSK 742/08, 21 stycznia 2010 r., I FSK 1948/08, 12 stycznia 2011 r., I FSK 176/10, 14 stycznia 2011 r., I FSK 269/10, 23 lutego 2011 r., I FSK 289/10, 7 października 2011 r., I FSK 1526/10, 13 marca 2012 r., I FSK 788/11, 24 kwietnia 2012 r., I FSK 1096/11, 14 lipca 2012 r., I FSK 1134/10 (opubl. CBOS). W wyrokach tych prezentowano pogląd, że zróżnicowanie traktowania podmiotów w aspekcie skutków niedotrzymania terminu zwrotu w zależności od tego, jakie jest ich miejsce wykonywania czynności opodatkowanych z tytułu, których podmioty zobowiązane są do zapłaty podatku, nie jest obiektywnie uzasadnione. Wskazywano, iż z uwagi na porównywalność sytuacji podatnika polskiego i zagranicznego, aktem prawnym, który daje temu ostatniemu uprawnienie do żądania wypłaty odsetek z tytułu nieterminowego zwrotu podatku jest w pierwszej kolejności ustawa o VAT z 1993 r., a w drugiej zaś kolejności ustawa Ordynacja podatkowa (przez art. 21 ust. 7). Odmienne stanowisko stałoby w sprzeczności z innymi przepisami ustawy o VAT z 1993 r. Naruszałoby ponadto konstytucyjnie chronione wartości takie chociażby jak wyrażona w art. 32 Konstytucji zasada równości. Ponadto przyjęcie poglądu, iż Skarb Państwa nie ponosiłby żadnych konsekwencji za niedokonanie należnego podatnikowi zwrotu w określonym terminie, prowadziłoby do sytuacji, w której funkcja ochronna tego terminu byłaby fikcją. Stanowiska takiego nie dałoby się pogodzić z wyrażoną w art. 2 Konstytucji zasadą demokratycznego państwa prawnego. 5.2. W rozpoznawanej skardze kasacyjnej Dyrektor Izby Skarbowej prezentuje stanowisko, że w przypadku opóźnionego zwrotu podatku od towarów i usług, podatnik nie może zastosować proporcjonalnego sposobu zarachowania wpłaty, przewidzianego w art. 78 lit. a) Ordynacji podatkowej. Pogląd ten dotyczy, zgodnie z wyraźnymi twierdzeniami pełnomocnika organu odwoławczego, nie tylko podmiotów zagranicznych (nierezydentów), ale również podatników krajowych. Stąd też zwrot podatku, dokonany po upływie terminu określonego w rozporządzeniu wykonawczym, nie mógł być, w ocenie organu podatkowego, proporcjonalnie zaliczony na poczet nadpłaty oraz kwoty oprocentowania. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w całości ta kwota powinna zostać zaliczona na zwrot podatku od towarów i usług. Z tym poglądem nie sposób się zgodzić. 5.3. Przed ustosunkowaniem się do twierdzeń zawartych w skardze kasacyjnej należy zwrócić uwagę na funkcje jakie pełni analizowany przepis. Przede wszystkim bowiem art. 78 lit. a) Ordynacji podatkowej pełni w stosunku do organów podatkowych funkcję dyscyplinującą. Organ podatkowy, będący wierzycielem nie może bowiem zwolnić się z długu wypłacając jedynie należność główną, zapobiegając w ten sposób dalszemu wzrostowi kwot z tytułu oprocentowania. Regulacja ta zmusza niejako organ do jak najszybszego zwrotu całej kwoty wraz z oprocentowaniem. Z drugiej strony, w stosunku do podatnika przepis ten pełni funkcje ochronne. Podmiot ten ma bowiem gwarancje, że dopóki nie zostanie zapłacona cała należność główna wraz z oprocentowaniem owe odsetki będą naliczane. Innymi słowy, gdyby nie regulacja zawarta w tej normie prawnej organ podatkowy mógłby poprzestawać na zapłacie należności głównej, zwlekając w nieskończoność z zapłatą odsetek. W związku z powyższym, dokonując wykładni art. 78 lit. a) Ordynacji podatkowej, należy mieć na względzie wyżej wskazane funkcje. 5.4. W skardze kasacyjnej podkreślono, ze przepis art. 78 lit a) Ordynacji podatkowej ma zastosowanie wyłącznie do nadpłaty podatku, zaś zwrot podatku od towarów i usług nie jest nadpłatą, lecz konstrukcyjnym elementem tej daniny publicznoprawnej. W związku z tak sformułowanymi twierdzeniami należy podkreślić, że zasady dokonywania zwrotu podatku od towarów i usług, naliczonego przy nabyciu towarów i usług, podmiotom nieposiadającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej siedziby, miejsca zamieszkania albo miejsca prowadzenia działalności gospodarczej regulowało w ówczesnym stanie prawnym rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie zwrotu podatku od towarów i usług niektórym podmiotom (Dz. U. 152, poz. 1478). W § 6 ust. 2 rozporządzenia określono jedynie, że naczelnik urzędu skarbowego wydaje decyzję o wysokości uznanej kwoty zwrotu podatku i urząd skarbowy dokonuje zwrotu tej kwoty w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia wniosku o zwrot podatku. Przepisy dotyczące zwrotu VAT podmiotom zagranicznym (nierezydentom) ustanawiając 6-miesięczny termin na dokonanie zwrotu jednocześnie milczą na temat ewentualnych odsetek od nieterminowego zwrotu VAT (por. wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2009 r., I FSK 96/08, Mon. Podatkowy 2009, nr 7, s. 5). Jak podkreślono na wstępie niniejszych rozważań prawnych, w judykaturze powszechnie przyjmuje się, że jeżeli ustawodawca przyznaje podmiotowi krajowemu uprawnienie do żądania odsetek za opóźnienie w wypłacie należnego mu zwrotu, będącego rezultatem realizacji przez niego prawa do odliczenia podatku naliczonego od zakupów poczynionych w Polsce, wykorzystywanych do czynności wykonywanych (opodatkowanych) na terytorium kraju, to nie ma podstaw, aby w gorszej sytuacji prawnej znajdował się podmiot zagraniczny, który w tych samych okolicznościach, swoją działalność opodatkowuje poza Polską (por. przykładowo wyrok NSA z dnia 7 października 2011 r., I FSK 1526/10, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie zaś z art. 21 ust. 7 ustawy o VAT z 1993 r. (podobnie jak w art. 87 ust. 7 ustawy o VAT z 2004 r.) różnicę podatku nie zwróconą przez urząd skarbowy w terminie, o którym mowa w ust. 6 w zdaniu pierwszym, traktuje się jako nadpłatę podatku podlegającą oprocentowaniu w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej. Także w przypadku gdy podmiot zagraniczny otrzymał zwrot VAT z przekroczeniem 6-miesięcznego terminu, przysługują mu odsetki w wysokości identycznej jak odsetki od nadpłaty. Wynika to z art. 21 ust. 7 ustawy o VAT z 1993 r. oraz art. 87 ust. 7 ustawy o VAT z 2004 r. Naliczenie tego oprocentowania następuje stosownie do treści art. 78 Ordynacji podatkowej. W kontekście powyższych uwag nie ma zatem przeszkód do stosowania art. 78 lit. a) Ordynacji podatkowej do zwrotu podatku po upływie terminu sześciomiesięcznego, która to kwota traktowana jest przez ustawodawcę jak nadpłata oraz naliczonego na podstawie art. 78 Ordynacji podatkowej oprocentowania. 5.5. Nie można także się zgodzić z drugim argumentem podniesionym w skardze kasacyjnej, że przepis art. 78 lit. a) Ordynacji podatkowej ma zastosowanie wyłącznie wówczas, gdy organ zwraca tylko część nadpłaty, a nie całość jak w niniejszej sprawie. Proste odczytanie analizowanego przepisu potwierdza wadliwość tego założenia. Przepis ten bowiem jednoznacznie stanowi, że jeżeli kwota dokonanego zwrotu podatku nie pokrywa kwoty nadpłaty wraz z jej oprocentowaniem, zwróconą kwotę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty nadpłaty oraz kwoty jej oprocentowania w takim stosunku, w jakim w dniu zwrotu pozostaje kwota nadpłaty do kwoty oprocentowania. Zatem jedynie w sytuacji, gdy organ podatkowy zwróciłby całą kwotę nadpłaty oraz całą kwotę naliczoną z tytułu oprocentowania, przepis art. 78 lit. a Ordynacji podatkowej nie miałby zastosowania. Natomiast w sytuacji, która miała miejsce w niniejszej sprawie, gdy organ zwrócił skarżącemu jedynie równowartość podatku, podmiot ten miał prawo dokonać proporcjonalnego rozliczenia tej kwoty, kierując się dyspozycja art. 78 lit. a) Ordynacji podatkowej. 5.6. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. O kosztach orzeczono po myśli art. 204 pkt 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło