I SA/Gl 429/15

WyrokWSA w Gliwicach2015-09-02

Skład orzekający: Przemysław Dumana, Wojciech Organiściak, Anna Tyszkiewicz-Ziętek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zbliżający się termin przedawnienia zobowiązania podatkowego (krótszy niż 3 miesiące) może samodzielnie stanowić podstawę do nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności, bez konieczności dodatkowego uprawdopodobnienia, że zobowiązanie nie zostanie wykonane?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zbliżający się termin przedawnienia zobowiązania podatkowego (krótszy niż 3 miesiące) może stanowić podstawę do nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności, ale wymaga to łącznego spełnienia przesłanki z art. 239b § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej oraz wymogu uprawdopodobnienia, że zobowiązanie nie zostanie wykonane zgodnie z art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej. Sąd stwierdził, że w okolicznościach sprawy, gdy do przedawnienia pozostało 27 dni, a podatnik kwestionował wysokość zobowiązania i nie podjął działań zmierzających do jego zabezpieczenia lub zapłaty, istniało prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania, co uzasadniało nadanie rygoru.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A S.A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., które utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy M. o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej określającej A S.A. wysokość podatku od nieruchomości za 2009 r. Organ I instancji uzasadnił nadanie rygoru tym, że okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania za 2009 r. był krótszy niż trzy miesiące, co uprawdopodabniało niewykonanie zobowiązania. SKO podtrzymało to stanowisko, wskazując, że wystarczy jedna z przesłanek z art. 239b § 1 Ordynacji podatkowej oraz uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania. Skarżąca kwestionowała, że sam fakt zbliżającego się terminu przedawnienia jest wystarczający do uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Przemysław Dumana, Sędziowie WSA Wojciech Organiściak (spr.), Anna Tyszkiewicz-Ziętek, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 września 2015 r. sprawy ze skargi A S.A. w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej w sprawie podatku od nieruchomości za 2009 r. oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (dalej SKO lub Kolegium) działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, art. 239, art. 239a § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. 2012 r. poz. 749, ze zm. dalej O.p.) postanowieniem z dnia [...] (Nr [...]) utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy M. z dnia [...] (Nr [...],[...]) w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej z dnia [...] (Nr [...],[...]) określającej A S.A. (dalej podatnik, strona lub Spółka) wysokość podatku od nieruchomości za 2009 r. w kwocie [...]zł. W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, że z dokumentacji księgowej oraz akt wymiarowych wynika, że okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania za rok 2009 podatnika, na dzień wydania postanowienia sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, jest krótszy niż trzy miesiące. W tej sytuacji okoliczność uprawdopodabnia, że zobowiązanie wynikające z ww. decyzji nieostatecznej z dnia [...] określającej podatnikowi wysokość podatku od nieruchomości za 2009 r. w kwocie [...]zł. nie zostanie wykonane. W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik Spółki podkreślał, że organ I instancji nie wykazał, iż prawdopodobne jest niewykonanie przez Spółkę zapadłej w przedmiocie podatku od nieruchomości decyzji z dnia [...]. Zdaniem pełnomocnika, za przesłankę uprawdopodobniającą zajście takiej sytuacji nie może być w szczególności uznane samo ziszczenie się przesłanki określonej w art. 239b §1 pkt 4 O.p. SKO postanowieniem z dnia [...] utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Kolegium odnosząc się do zarzutu pełnomocnika strony zauważało, że w art. 239b § 1 pkt 1) do 4) Ordynacji podatkowej zawarto katalog okoliczności otwierających organowi podatkowemu I instancji drogę do nadania decyzji podatkowej rygoru natychmiastowej wykonalności, a to: 1) organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych lub 2) strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia, lub 3) strona dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości, lub 4) okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące. SKO zaznaczało jednocześnie, że organ podatkowy I instancji stosując rygor natychmiastowej wykonalności decyzji obowiązany jest uprawdopodobnić, iż zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane - art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej. Kolegium stwierdziło, że organ podatkowy I instancji może nadać rygor natychmiastowej wykonalności jeżeli wystąpi choćby tylko jedna spośród wspomnianych okoliczności (na co wskazuje użyty w treści art. 239b § 1 spójnik "lub"- alternatywa nierozłączna) i równocześnie uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. SKO podkreślało, że stan w którym decyzja nie zostanie wykonana przez stronę nie musi być ustalony ponad wszelką wątpliwość lecz wystarczające jest aby został uprawdopodobniony. Dopuszczalne jest zatem stosowanie przez organ podatkowy domniemań faktycznych mających wsparcie w materiale dowodowym, zasadach logiki i doświadczenia życiowego. Zdaniem SKO stan zagrożenia nie wykonaniem zobowiązania, o którym mowa w art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej może wynikać z okoliczności o charakterze subiektywnym związanych z postawą podatnika, gdy dotychczasowe zachowanie podatnika wskazuje, że nie uiści on podatku, bowiem unikał już wcześniej zapłaty zobowiązań podatkowych albo oświadczył, że zobowiązania w ogóle nie zamierza dobrowolnie wykonać. Stan ten może również wynikać z istnienia okoliczności o charakterze obiektywnym, a w szczególności ze stanu majątkowego podatnika. W ocenie Kolegium w takiej sytuacji należy skonfrontować dochody uzyskiwane przez zobowiązanego, poziom zadłużenia wobec innych wierzycieli, stan majątku strony, z wysokością ciążącego na nim zobowiązania podatkowego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego szeroko prezentowany jest pogląd w myśl którego w kontekście krótszego niż 3 miesiące terminu do przedawnienia zobowiązania podatkowego dla uprawdopodobnienia niewykonania obowiązku bez znaczenia są wszystkie te okoliczności, które odnoszą się do sytuacji majątkowej, czy też działań podatnika w stosunku do jego majątku (por. wyroki NSA: z dnia 3 lipca 2013 r., sygn. akt I FSK 1307/12, z dnia 3.12.2013 r. sygn. akia 2014 r. I FSK 260/13, z dnia 12 marca 2014 r. sygn. akt I FSK 523/12, z dnia 27 sierpnia 2014 r. sygn. akt I FSK 1316/13). Kolegium wywodziło, że niewykonanie decyzji jest wysoce prawdopodobne gdy przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania decyzja podatkowa nie uzyska przymiotu ostateczności. Sytuacja taka wystąpić może w szczególności jeżeli strona wniesie odwołanie od decyzji podatkowej, a czas pozostający do rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy jest bliski przewidzianemu w ustawie terminowi załatwienia sprawy w postępowaniu odwoławczym z art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej. Zdaniem Kolegium ocenę prawdopodobieństwa wykonania nieostatecznej decyzji podatkowej dokonać można także przez pryzmat korzyści i ewentualnego ryzyka dla jej interesu jakie niesie niewykonanie nieostatecznej decyzji podatkowej. Nieostateczna decyzja podatkowa może być wykonana jedynie dobrowolnie przez stronę. O ile jednak podatnik nie zapłaci zobowiązania wynikającego z nieostatecznej decyzji podatkowej i bezskutecznie upłynie termin przedawnienia zobowiązania podatkowego, to w takiej sytuacji podatnik odnowi oczywistą korzyść w postaci wygaśnięcia spoczywającego na nim ciężaru podatkowego bez konieczności jego zapłaty. Świadomość takiego rezultatu złożenia odwołania od nieostatecznej decyzji podatkowej znacząco zwiększa prawdopodobieństwo wniesienia środka zaskarżenia, a co najmniej do czasu jego rozpoznania istotnie zwiększa prawdopodobieństwo niewykonania decyzji podatkowej. Ryzyko związane z ewentualnymi dodatkowymi kosztami niewykonania decyzji (koszty egzekucyjne) jest pomijalne jeżeli odnieść je do potencjalnych korzyści jakie uzyskać może strona w związku z niewykonaniem nieostatecznej decyzji podatkowej. Postawa podatnika i kwestionowanie przez niego ustaleń dokonanych przez organ I instancji świadczy o tym, iż wnosić on będzie odwołanie od decyzji i dobrowolnie nie wykona decyzji podatkowej. Na marginesie Kolegium dodało, że sposób postępowania prezentowany przez Spółkę w toku postępowania podatkowego w sprawie określenia zobowiązania podatkowego za 2009 r., fakt istnienia sporu pomiędzy podatnikiem, a Gminą w zakresie opodatkowania budowli pozwala na stwierdzenie, iż istnieje duże prawdopodobieństwo, że podatnik złoży odwołanie od decyzji określającej wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2009 r. W ocenie SKO nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności możliwe jest m. in. wówczas gdy okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące - art. 239a § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Dla ustalenia, czy w danej sprawie okres pozostały do przedawnienia jest krótszy niż 3 miesiące niezbędne jest przede wszystkim ustalenie, kiedy termin przedawnienia rozpoczął bieg oraz czy w czasie biegu terminu przedawnienia nie nastąpiły zdarzenia powodujące jego przerwanie bądź zawieszenie. Termin przedawnienia zobowiązania podatkowego wskazany w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej wynosi 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Bieg terminu może ulec modyfikacją m. in. w związku z przerwą jego biegu wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. W uproszczeniu stwierdzić można, że w przypadku przerwania biegu przedawnienia termin przedawnienia biegnie na nowo od dnia następnego po wystąpieniu okoliczności powodujących jego przerwanie. Kolegium akcentowało, że w pełni podziela stanowisko organu I instancji wyrażone w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...], w którym zostało uprawdopodobnione, że Spółka nie wykona ciążącego na niej zobowiązania podatkowego. W skardze na ww. postanowienie SKO z dnia [...] pełnomocnik Spółki (dalej jako skarżąca) domagając się jego uchylenia zarzucał naruszenie przepisów postępowania tj. art. 239b § 1 pkt. 4 oraz § 2 Ordynacji podatkowej, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik spółki po zaprezentowaniu dotychczasowego przebiegu postępowania podkreślał, że w sprawie brak jest w zasadzie ustosunkowania się SKO do argumentacji zawartej w zażaleniu z dnia 9 grudnia 2014 r., co powoduje, że argumentacja ta w znacznej mierze musi zostać powtórzona. Autor skargi wskazał, że zgodnie z art. 239b § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące. Przepis ten jednocześnie w myśl art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej stosuje się, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Z treści wskazanych regulacji prawnych wynika, że decyzji nieostatecznej może zostać nadany rygor natychmiastowej wykonalności jedynie w przypadku kumulatywnego spełnienia się określonych w tych regulacjach przesłanek. Zdaniem pełnomocnika konstrukcja omawianych przepisów przesądza również, iż krótszy niż 3 miesiące okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie może sam w sobie oznaczać, że jest uprawdopodobnione, iż wynikające z nieostatecznej decyzji podatkowej zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane. Autor skargi wywodził, że gdyby w ocenie ustawodawcy sam fakt zbliżającego się upływu terminu biegu przedawnienia był wystarczający do uznania, iż zobowiązanie podatkowe nie zostanie przez podatnika wykonane, to nie zawarłby on w omawianych przepisach wymogu wykazania uprawdopodobnienia zajścia takiego zdarzenia niezależnie od przesłanki upływu tego terminu w okresie trzymiesięcznym. Z kolei odmienne przyjęcie, że zakreślony na 3 miesiące upływ biegu terminu przedawnienia jest równoznaczny z uprawdopodobnieniem się okoliczności niewykonania decyzji podatkowej, czyniłoby bezprzedmiotowym zawarcie w art. 239b Ordynacji podatkowej przepisu § 2 powiązanego z § 1 pkt 4 tego artykułu. W ostatnim przypadku należałoby oczekiwać, że w art. 239b Ordynacji podatkowej § 2 odwoływałby się jedynie do § 1 pkt 1—3, a nie jak ma to miejsce do całego § 1, przewidując konieczność uprawdopodobnienia, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Nieracjonalnym bowiem w takim przypadku byłoby działanie ustawodawcy, który konstruując omawiane przepisy i zakładając, że zbliżający się upływ biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego uprawdopodabnia niewykonanie nieostatecznej decyzji, nakładałby na organy podatkowe obowiązek wykazania możliwości zaistnienia takiej okoliczności. Niezależnie od powyższego, pełnomocnik podnosił, że w orzecznictwie sądów administracyjnych kwestia zbliżającego się upływu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jako kryterium uprawdopodobnienia, że zobowiązanie to nie zostanie wykonane, jest oceniana jednolicie. Ugruntowany w tym przypadku jest pogląd, że sama okoliczność upływu biegu terminu przedawnienia w okresie krótszym od trzech miesięcy nie jest równoznaczna z uprawdopodobnieniem niewykonania zobowiązania podatkowego. Zdaniem sądów administracyjnych okoliczność zbliżającego się upływu terminu przedawnienia może uzasadniać obawę, że zobowiązanie nie zostanie wykonane, jednak jedynie z innymi okolicznościami faktycznymi. Istotna w tym przypadku jest przykładowo wysokość należności, która powinna być oceniana relatywnie do możliwości ekonomicznych podatnika (por.: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2014 r. sygn. akt II FSK 1102/13 i sygn. akt II FSK 1681/13, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 11 marca 2014 r. sygn. akt I SA/Rz 38/14, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 13 maja 2014 r. sygn. akt I SA/Bd 348/14 i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 lipca 2014 r. sygn. akt I SA/GL 337/14). W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie w całości podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji (postanowienia), sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych – t. j. Dz. U. 2014 r., poz. 1647 oraz art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej p.p.s.a.). Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest więc eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się wskazanych naruszeń prawa przez organy podatkowe, dających podstawę do uchylenia, czy stwierdzenia nieważności w całości lub w części zaskarżonego postanowienia. Należy podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (wyrok NSA z 6 lutego 2008 r. sygn. akt II FSK 1665/06, opubl. w: LEX nr 471526), zatem oceniając stan faktyczny ustalony przez organ, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organ administracji publicznej (organy podatkowe) albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Innymi słowy - ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd. Podkreślenia wymaga jednak to, że stan faktyczny sprawy jest w przeważającej części bezsporny i został nakreślony przy okazji prezentowania stanowisk strony skarżącej i organów podatkowych. W ocenie Sądu brak zatem potrzeby jego ponownego prezentowania. W rozpatrywanej sprawie spór sprowadza się do zasadności nadania rygoru natychmiastowej wykonalności przez Wójta Gminy M. decyzji nieostatecznej z dnia [...] (Nr [...],[...]) określającej Spółce wysokość podatku od nieruchomości za 2009 r. w kwocie [...]zł. Tym samym istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny przez Sąd zasadności nadania przez organ podatkowy rygoru natychmiastowej wykonalności ww. nieostatecznej decyzji. Badając legalność działań organów podatkowy należy w pierwszej kolejności wskazać, że zgodnie z art. 239b § 1 O.p., decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności gdy: 1) organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych lub 2) strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia, lub 3) strona dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości, lub 4) okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące. Z uwagi na treść skargi i istotę sporu należy także podkreślić, iż zgodnie z dyspozycją art. 239b § 2 O.p. rygor natychmiastowej wykonalności zostanie nadany, gdy organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Zdaniem Sądu z brzmienia tych przepisów należy wywieść, że przesłanki uzasadniające nałożenie rygoru natychmiastowej wykonalności określone w art. 239b § 1 i § 2 O.p. dzielą się na dwie kategorie: po pierwsze - związane z sytuacją majątkową podatnika; po drugie zaś - z upływem terminu przedawnienia. Wobec treści przytoczonego przepisu art. 239b § 1 i § 2 O.p., musi wystąpić przynajmniej jedna z czterech przesłanek wymienionych w art. 239b § 1 O.p., przy czym, w przypadku tychże przesłanek wymienionych w art. 239b § 1 O.p. organ podatkowy obowiązany jest ustalić ich wystąpienie przez udowodnienie, natomiast w przypadku przesłanki określonej w art. 239b § 2 O.p. wystarczy uprawdopodobnienie, przez które należy rozumieć takie działanie, które ma na celu sprawienie, że coś stanie się prawdopodobne, czyli że przypuszczalnie nastąpi. W ocenie Sądu uzasadniona jest zatem teza, że dla nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności konieczne jest spełnienie łącznie dwóch przesłanek tj. jednej ze wskazanych w art. 239b § 1 pkt 1-4 O.p. oraz w § 2 art. 239b O.p. Warunkiem koniecznym dla nadania rygoru natychmiastowej wykonalności w trybie art. 239b § 1 O.p. jest bowiem jednoczesne uprawdopodobnienie przez organ podatkowy, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane (art. 239b § 2 O.p.). Mając na względzie wywody i zarzuty skargi podkreślenia wymaga, że to organ podatkowy ustala, czy zaistnienie jednej z przesłanek o jakich mowa w art. 239b § 1 O.p. daje prawdopodobieństwo, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Po przeprowadzeniu tego procesu dowodzenia organ podatkowy może nadać decyzji nieostatecznej rygor natychmiastowej wykonalności, jednak należy to do uznania organu podatkowego, który mimo spełnienia wszystkich przesłanek określonych w art. 239b § 1 i 2 O.p. może dojść do przekonania, że nie ma potrzeby stosowania omawianej regulacji. Taki sposób wykładni zacytowanych przepisów jest, co do zasady niesporny w rozpoznawanej sprawie. Jednakże w odniesieniu do stanu faktycznego tej sprawy oraz mając na uwadze treść wydanych przez organy podatkowe rozstrzygnięć, skarżąca uważa, iż nie została spełniona przesłanka z § 2, albowiem nie zostało przez organy podatkowe uprawdopodobnione, iż zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Przeciwnego zdania jest podatkowy organ odwoławczy, który twierdzi, iż w sprawie miały miejsce okoliczności uprawdopodobniające niewykonanie zobowiązania. W ocenie Sądu, rację w tym sporze należy przyznać Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu. Uzasadniając taki pogląd trzeba wskazać, iż regulacje zamieszczone w § 1 i § 2 art. 239b Ordynacji podatkowej powinny być odczytywane we wzajemnym powiązaniu, na co wskazuje choćby zawarte w § 2 bezpośrednie odniesienie do § 1. Oznacza to również, iż zakres, sposób i sens "uprawdopodobnienia" z § 2 powinny być odczytywane poprzez pryzmat przesłanek z pkt 1-4 § 1, a konkretnie rzecz biorąc tych, bądź tej z nich, na zaistnienie których organy podatkowe nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, w danej sprawie się powołały. W rozpatrywanej sprawie, organy podatkowe powołały się na zaistnienie przesłanki z pkt 4 (zbliżający się termin przedawnienia zobowiązania – krótszy niż 3 miesiące), a więc uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania powinno mieć za punkt odniesienia tę właśnie przesłankę. Słuszne jest zatem w tym kontekście stanowisko, iż nie tyle chodzi tu o okoliczności leżące po stronie podatnika, ale także te związane z samym upływem czasu. Skoro zatem powołana została przesłanka z pkt 4, a nie np. z pkt 2 lub 3, to przy tym uprawdopodobnieniu organ podatkowy nie musi odwoływać się do argumentacji i ustaleń, które miałyby na celu wykazanie braku wystarczającego majątku u podatnika, czy też podejmowania przez niego działań zmierzających do udaremnienia przyszłej egzekucji. Należy także zwrócić uwagę na znaczenie (sposób rozumienia) pojęcia "uprawdopodobnienie", które polega nie na wykazaniu i udowodnieniu zaistnienia określonego faktu jako czegoś pewnego, lecz wskazaniu jedynie okoliczności wystarczających do powzięcia przekonania o prawdopodobieństwie zaistnienia tego faktu. Skoro decyzja, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności w dniu 4 grudnia 2014 r., wydana została w dniu [...] i odnosiła się do zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości za 2009 rok, które przedawniało się 31 grudnia 2014 r., a skarżąca nie podjęła działań zmierzających czy to do zabezpieczenia tych należności, ani ich zapłaty, a do tego jeszcze kwestionowała ich wysokość i pozostawała w otwartym terminie do złożenia odwołania, co wstrzymało możliwość przymusowego dochodzenia tych należności w drodze egzekucji to nie sposób uznać, że przywołując kwestię przedawnienia organy podatkowe nie uprawdopodobniły tego, że zobowiązanie określone w nieostatecznej decyzji z dnia [...] nie zostanie wykonane. Argumentacja ta tym bardziej zyskuje wzmocnienie, gdy uwzględni się fakt, że należność wygasłaby z dniem upływu biegu terminu przedawnienia. Za nieracjonalne i działające na szkodę Spółki należałoby uznać działania jej organów, regulowania należności, która z upływem 27 dni przestałaby istnieć. W interesie Spółki bezspornie było nieuregulowanie należności wynikającej z decyzji i w istocie już ten fakt stanowi dostateczne prawdopodobnienie wskazanej okoliczności. Dodatkowo należy wskazać, że decyzja organu była datowana na dzień [...] oraz biorąc pod uwagę terminy procesowe co do złożenia odwołania, a także dalsze terminy procesowe związane z przekazaniem sprawy organowi II instancji oraz termin załatwienia sprawy przez organ odwoławczy nie sposób przyjąć - w realiach niniejszej sprawy - że Spółka uregulowałaby zobowiązanie wynikające z nieostatecznej decyzji. Te wszystkie okoliczności - w ocenie Sądu - w sposób nie budzący wątpliwości przesądzają o tym, że przesłanka określona w § 2 art. 239b Ordynacji podatkowej została przez organy podatkowe wykazana, a zatem zarzut naruszenia tego przepisu nie znajduje uzasadnienia. Ze względów wyżej wyrażony za bezzasadny należało uznać także zarzut naruszenia art. 239 § 1 pkt. 4 O.p. Mając na uwadze argumentację skargi przyjdzie podkreślić, że już w postanowieniu organu I instancji wyraźnie wskazano i podkreślono, że " z dokumentacji księgowej orz akt wymiarowych wynika, że okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania za rok 2009 wyżej wymienionego podatnika, na dzień wydania niniejszego postanowienia, jest krótszy niż 3 miesiące. W tej sytuacji powyższa okoliczność uprawdopodabnia, że zobowiązanie wynikające z decyzji nieostatecznej z dnia [...] (...), nie zostanie wykonane". Powyższe wskazuje, że wbrew stanowisku skarżącej Spółki, zarówno organ I, jak i II instancji, który uczynił to znacznie obszerniej, odniosły się zarówno do przesłanki z art. 239 § 1 pkt. 4 O.p. jak i przesłanki z art. 239 § 2 O.p., a czemu dały wyraz w uzasadnieniach spornych postanowień. Wskazać także przyjdzie, że skarżąca posiada prawo do czynnego udziału w postępowaniu i składania skarg, czy wniosków oraz zasadnym i zrozumiałym jest korzystanie przez nią z przysługujących jej środków prawnych. Okoliczności te tworzą jednak określone elementy stanu faktycznego, którego całokształt podlega ocenie organu podatkowego w kontekście prawdopodobieństwa zaistnienia faktu, że zobowiązanie nie zostanie wykonane. W sytuacji więc, gdy skarżąca nie uiściła tych należności (ani wcześniej, ani po wydaniu decyzji w wysokości w niej określonej) to w ocenie Sądu, nie narusza zasad logiki i doświadczenia życiowego pogląd, który legł u podstaw rozstrzygnięcia organu podatkowego, iż jest prawdopodobne, że skarżąca w ostatnich 27 dniach jakie pozostały do przedawnienia przedmiotowego zobowiązania, także go nie wykona. W świetle przedstawionych wyżej okoliczności, ziszczenie się takiego wariantu dalszych zdarzeń było w ocenie Sądu całkowicie realne i możliwe a więc prawdopodobne, co stanowiło wypełnienie przesłanki wymienionej w art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej, a jej zaistnienie organy podatkowe, zdaniem Sądu, wykazały w stopniu wystarczającym dla uznania, że ich działania nie naruszały prawa w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonego, jak i poprzedzającego go postanowienia. Ze względów wyżej wyrażonych, a także z uwagi na odrębności w stanie faktycznym sprawy na stanowisko Sądu nie mogły mieć wpływu przywołane przez stronę skarżącą wyroki Sądów Administracyjnych. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ją oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło