II GSK 1791/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia del. WSA Grzegorz Wałejko (spr.) protokolant Anna Pańczyk po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2022 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 maja 2018 r. sygn. akt III SA/Kr 32/18 w sprawie ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 30 października 2017 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 30 maja 2018 r., sygn. akt III SA/Kr 32/18, działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.), oddalił skargę J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z 30 października 2017 r. w przedmiocie cofnięcia uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku WSA wywiódł J. R. zaskarżając powyższy wyrok w całości oraz domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie: - przepisów art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1260 ze zm.; powoływanej dalej jako: p.r.d.) w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. polegające na ich niewłaściwym zastosowaniu wskutek uznania, że wobec skarżącego zachodzi podstawa do cofnięcia uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów nr [...], a zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego. Argumentację na poparcie zarzutu sformułowanego w petitum skargi kasacyjnej, przedstawiono w jej uzasadnieniu. Naczelny Sąd Administracyjny zaważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia. W skardze kasacyjnej sformułowano zarzut naruszenia przepisów art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. polegające na ich niewłaściwym zastosowaniu wskutek uznania, że wobec skarżącego zachodzi podstawa do cofnięcia uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów nr [...], a zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego. Odnosząc się do tego zarzutu na wstępie podkreślenia wymaga, że przepis art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 p.r.d. spełnia funkcję zapobiegawczą i sankcyjną jednocześnie. Jego celem jest odsunięcie nierzetelnych diagnostów od czynności kontroli stanu technicznego pojazdów (zob. wyroki NSA z dnia: 13 czerwca 2018 r., sygn. akt II GSK 1239/15; 21 września 2017 r., sygn. akt II GSK 3537/15). Ponadto przepis art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, stanowiący podstawę prawną cofnięcia skarżącemu uprawnień diagnosty, ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co trafnie podkreślił Sąd I instancji. Oznacza to, że stwierdzenie określonych uchybień skutkuje zastosowaniem przewidzianej w nim sankcji. W przepisie tym nie ma mowy o winie, wystarczy stwierdzenie obiektywnie dokonanych uchybień. Aby zaistniała odpowiedzialność administracyjna diagnosty, musi on wydać zaświadczenie albo dokonać wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami. Oznacza to, że stwierdzenie określonych uchybień skutkuje zastosowaniem przewidzianej w nim sankcji. Ustawa nie dopuszcza żadnego wyjątku, który wyłączałby wydanie takiej decyzji, w szczególności decyzja ta nie jest uzależniona od motywów, którymi kierował się diagnosta, naruszając art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym (por. wyroki NSA z dnia: 21 listopada 2019 r., sygn. akt II GSK 3598/17; 6 grudnia 2018 r., sygn. akt II GSK 277/18; 17 grudnia 2013 r., sygn. akt II GSK 1460/12; 12 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 60/12; 12 września 2012 r., sygn. akt II GSK 422/11; 27 czerwca 2012 r., sygn. akt II GSK 619/11; 12 stycznia 2012 r., sygn. akt II GSK 1395/10). Przepis art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym nie daje również organowi prawa do miarkowania konsekwencji, co oznacza, że uchybienia o dużym ciężarze gatunkowym są traktowane na równi z uchybieniami o mniejszych skutkach. Wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami będzie rodziło po stronie organu obowiązek cofnięcia uprawnień (por. wyroki NSA z dnia: 30 sierpnia 2018 r., sygn. akt II GSK 1387/18; 25 lutego 2015 r., sygn. akt II GSK 46/14; 12 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 60/12). Zatem - wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej - na odpowiedzialność skarżącego, wynikającą z przepisu art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, nie mogły mieć wpływu okoliczności i waga stwierdzonych uchybień. Chodzi o okoliczności podniesione przez skarżącego kasacyjnie, że "stan [pic]prawny pojazdu poddanego badaniu technicznemu był bez zastrzeżeń". Bez znaczenia pozostawały też wyjaśnienia autora skargi kasacyjnej, że "nie doszło w tym wypadku do żadnych manipulacji ze strony posiadacza pojazdu co do zmiany numeru VIN na nadwoziu". Skarżący jako diagnosta miał obowiązek - w przypadku stwierdzenia niezgodności cech identyfikacyjnych umieszczonych w pojeździe z danymi zapisanymi w dowodzie rejestracyjnym - wydać zaświadczenie z wynikiem negatywnym i wpisać tę niezgodność do zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu i do rejestru - zgodnie z § 5 ust. 6 rozporządzenia w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych, czego nie uczynił. Dodatkowo należy pamiętać, że o zgodności z Konstytucją RP art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym wielokrotnie wypowiadał się Naczelny Sąd Administracyjny, który w swoim orzecznictwie podkreślał, że przepis ten nie narusza ani konstytucyjnej zasady proporcjonalności ani zasady państwa prawnego (por. m.in. wyroki NSA z dnia: 25 maja 2015 r., sygn. akt II GSK 1213/14; 30 lipca 2015 r., sygn. akt II GSK 1231/14; 28 sierpnia 2014 r., sygn. akt II GSK 928/13; 17 grudnia 2013 r., sygn. akt II GSK 1460/12; 16 marca 2018 r. sygn. akt II GSK 1664/16). Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę kasacyjną, poglądy zaprezentowane w wymienionych orzeczeniach w pełni podziela. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można mówić o nieproporcjonalności skutków przewidzianych przez art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, albowiem ustawodawca ustalając wymieniony skutek stwierdzenia deliktu diagnosty wyraził pogląd o doniosłości prawidłowości kontroli technicznej dla bezpieczeństwa drogowego (por. wyrok NSA z dnia 17 września 2020 r., sygn. akt II GSK 187/20). Należy też powołać się na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 grudnia 2017 r., sygn. akt P 16/16 (opubl. OTK-A 2017/88, LEX nr 2414945), który umorzył postępowanie dotyczące pytania prawnego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu: "czy art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137, ze zm.) w zakresie, w jakim nakłada na starostę obowiązek cofnięcia diagnoście uprawnienia do wykonywania badań technicznych bez uwzględnienia okoliczności podmiotowych i przedmiotowych, jest zgodny z art. 65 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 2 Konstytucji". Mając powyższe okoliczności na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji wyroku.