I SA/Łd 669/18
WyrokWSA w Łodzi2019-01-22
Skład orzekający: Anna Świderska, Paweł Janicki, Joanna Grzegorczyk-Drozda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Rada Gminy ma kompetencje do nałożenia na podatników obowiązku złożenia oświadczenia o odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym w deklaracjach podatkowych oraz obowiązku podania numeru telefonu kontaktowego, a także czy prawidłowo uregulowano kwestię wejścia w życie uchwały w sprawie wzorów formularzy deklaracji podatkowych?Ratio decidendi
Rada Gminy nie posiadała kompetencji do nałożenia na podatników obowiązku złożenia oświadczenia o odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym w deklaracjach podatkowych, ani obowiązku podania numeru telefonu kontaktowego, gdyż wykraczało to poza zakres upoważnienia ustawowego do określania wzorów formularzy. Ponadto, uchwała zawierała wadliwe postanowienie dotyczące daty wejścia w życie, naruszające zasady demokratycznego państwa prawnego. W związku z tym, zaskarżona uchwała została stwierdzona nieważna w części obejmującej te postanowienia.Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy w Ł. zaskarżył uchwałę Rady Gminy Dobroń dotyczącą wzorów formularzy deklaracji podatkowych. Zarzucił naruszenie przepisów ustawy o samorządzie gminnym oraz ustaw podatkowych poprzez nałożenie obowiązku złożenia oświadczenia o odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych z prawdą oraz obowiązku podania numeru telefonu. Dodatkowo zarzucono naruszenie ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych poprzez wadliwe określenie daty wejścia w życie uchwały. Rada Gminy wniosła o oddalenie skargi.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej postanowienia: załącznika nr 1 w punkcie F, załącznika nr 2 w punkcie G, załącznika nr 3 w punkcie H, załącznika nr 4 w punkcie K, załącznika nr 4 w punkcie B, pozycja 12, oraz § 7 uchwały.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia NSA Anna Świderska Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Janicki (spr.) Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda Protokolant: Specjalista Alina Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Ł. na uchwałę Rady Gminy D. z dnia 24 listopada 2011 r. nr XIV/93/2011 w przedmiocie określenia wzorów formularzy deklaracji i informacji podatkowych stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej postanowienia: - załącznika nr 1 w punkcie F załącznika, - załącznika nr 2 w punkcie G załącznika, - załącznika nr 3 w punkcie H załącznika, - załącznika nr 4 w punkcie K załącznika, - załącznika nr 4 w punkcie B, pozycja 12 załącznika - § 7.
Prokuratur Rejonowy w Ł. zaskarżył uchwałę nr XIV/93/2011 Rady Gminy Dobroń z dnia 24 listopada 2011 roku w sprawie określenia wzoru formularzy informacji i deklaracji podatkowych wraz z załącznikami nr 1-4 w części dotyczącej odpowiednio punktu F, G, H, K każdego z załączników, punktu B poz. 12 załącznika nr 4 oraz w zakresie § 7 uchwały.
Uchwale tej zarzucił:
1. naruszenie art. 18 ust. 2 pkt. 8, art. 40 ust. 1 i art. 42 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2002 roku Nr 23, poz. 220 ze zm.) oraz art. 6 ust. 3 ust. 13 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U z 2010 nr 95, poz. 613 ze zm.), art. 6a ust. 11 ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym (Dz. U. 2006r., nr 136, poz. 969 ze zm.) art. 6 ust. 9 ustawy z dnia 30 października 2002 roku o podatku leśnym (Dz. U. 2002 r. nr 100, poz. 1682 ze zm.) polegające na:
a) nałożeniu na osoby składające deklarację podania w załącznikach nr 1-4 do zaskarżonej uchwały złożenia oświadczenia o zgodności z prawdą danych pod rygorem odpowiedzialności karnej (punkt F załącznika nr 1, punkt G załącznika nr 2, punkt H załącznika nr 3, punkt K załącznika nr 4), podczas gdy brak jest upoważnienia ustawowego do podejmowania takich działań przez organy jednostek samorządu terytorialnego;
b) nałożeniu na osoby składające deklarację obowiązku podania w formularzu stanowiącym załącznik nr 4 danych w postaci numeru telefonu kontaktowego (punkt B. poz. 12 załącznika nr 4), podczas gdy dane te nie są konieczne do obliczenia wysokości podatku od nieruchomości, rolnego, leśnego;
2. naruszenia art. 4 ust. 1 i art. 5 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych poprzez zawarcie w § 7 uchwały sformułowania, iż wchodzi ona w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Łódzkiego z mocą obowiązującą od 1 stycznia 2012 r..
Wskazując na wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części dotyczącej:
- załącznika nr 1 w zakresie znajdującego się oświadczenia w przedmiocie odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym (punkt F załącznika);
- załącznika nr 2 w zakresie znajdującego się oświadczenia w przedmiocie odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym (punkt G załącznika);
- załącznika nr 3 w zakresie znajdującego się oświadczenia w przedmiocie odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym (punkt H załącznika);
- załącznika nr 4 w zakresie znajdującego się oświadczenia w przedmiocie odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym (punkt K załącznika) oraz oświadczenia w przedmiocie podania swojego numeru telefonu (punkt B poz. 12 załącznika) oraz w zakresie § 7 uchwały.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że Rada Gminy w Dobroniu w dniu 24 listopada 2011 roku podjęła uchwałę nr XIV/93/2011 w sprawie określenia wzoru formularzy informacji i deklaracji podatkowych wraz z załącznikami nr 1-4. Uchwała ta została podjęta w oparciu o przepis art. art. 18 ust. 2 pkt. 8, art. 40 ust. 1 i art. 42 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym oraz art. 6 ust. 3 ust. 13 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych, art. 6a ust. 11 ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym, art. 6 ust. 9 ustawy z dnia 30 października 2002 roku o podatku leśnym.
Kwestionowana uchwała Rady Gminy zobowiązywała wszystkich właścicieli nieruchomości zamieszkałych, a położonych na terenie gminy D. do składania deklaracji i informacji podatkowych na uchwalonych tym aktem formularzach. Zdaniem strony skarżącej powołane w podstawie prawnej uchwały przepisy nie stanowiły podstawy do zawarcia w treści załączników nr 1-4 w części dotyczącej odpowiednio punktu F, G, H, K każdego z nich w rubryce "oświadczenie i podpis składającego/osoby reprezentującej składającego" oświadczenia o treści: "Oświadczam, że podane przeze mnie dane są zgodne z prawdą. Niniejsze dane potwierdzam własnoręcznym podpisem, uprzedzony o odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 k.k.". Co więcej, nie upoważniały one Rady Gminy do zawarcia w deklaracji jakiegokolwiek rygoru odpowiedzialności karnej za podanie niezgodnych z prawdą. Nadto brak jest jakichkolwiek przepisów ustawowych, które nadawałyby radzie ogólną kompetencję do stanowienia aktów prawa miejscowego, których poszanowanie wymuszane byłoby odpowiedzialnością karną. Każdorazowo w ustawie zawarta musi być norma kompetencyjna upoważniająca organy samorządu terytorialnego do tego typu działań. Powołane na wstępie przepisy, a stanowiące podstawę wydania zaskarżonych uchwał nie stwarzają jakichkolwiek podstaw wprowadzenia do deklaracji i informacji składanych przez właściciela nieruchomości klauzuli, zgodnie z którą podmiot podpisujący deklarację oświadczałby, że jest świadomy odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym. Kwestionowana klauzula nie stanowi objaśnienia dotyczącego sposobu wypełnienia deklaracji. Odnośnie zaś zamieszczenia w deklaracji innych pouczeń skarżący wskazał, że upoważnienie ustawowe dopuszcza tylko jedno, a mianowicie że deklaracja stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Wprowadzenie do deklaracji kwestionowanego oświadczenia oznacza zatem przekroczenie upoważnienia ustawowego z ww. ustaw.
Skoro więc nie istnieje ogólna norma kompetencyjna w tym zakresie, a powołane w uchwale przepisy ustaw nie stanowiły podstawy do zawarcia w formularzu deklaracji rygoru odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym to w tym zakresie powinna zostać stwierdzona nieważność uchwał Rady Gminy w D. o której mowa powyżej.
Odnosząc się do kwestii zobowiązania składającego deklarację do podania numeru telefonu podkreślono, że ustawowe wyliczenie kwestii przekazanych radzie gminy do uregulowania w drodze uchwały w sprawie wzoru deklaracji jest wyczerpujące, nie jest zatem dopuszczalna wykładnia rozszerzająca zastosowania tego przepisu w odniesieniu do innych kwestii, które nie zostały w nim wymienione. Oznacza to, że w akcie prawa miejscowego jakim niewątpliwie jest zaskarżona uchwała nie można zamieszczać postanowień, które wykraczają poza treść tych przepisów. Informacja w sprawie podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego powinna zatem zawierać wyłącznie takie dane, które są niezbędne do prawidłowego obliczenia wysokości podatku. Skoro zobowiązanie takie wykracza poza dane niezbędne do prawidłowego obliczenia podatków, to w ocenie skarżącego podanie tych danych mogło być co najwyżej zamieszczone w informacji jako jej część fakultatywna, której wypełnienie zależy całkowicie od woli składającego. Ustawowe wyliczenie zagadnień przekazanych radzie gminy do uregulowania w drodze uchwały w sprawie wzoru deklaracji jest wyczerpujące, nie jest zatem dopuszczalna wykładnia rozszerzająca zastosowania tego przepisu w odniesieniu do innych kwestii, które nie zostały w nim wymienione. Oznacza to, że w podejmowanym, na podstawie cytowanych przepisów, akcie prawa miejscowego nie można zamieszczać postanowień, które wykraczają poza treść tych przepisów. Deklaracja w przedmiocie podatków powinna zatem zawierać jedynie takie dane, które konieczne są do prawidłowego obliczenia jego wysokości.
Poza tym zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące (a zatem również akty prawa miejscowego) ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia. Z kolei § 7 uchwały wskazuje, iż zaskarżona uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa [...]. Jednocześnie jednak w § 7 uchwały datę jej wejścia w życie określono również w drugi sposób poprzez wskazanie konkretnej daty obowiązywania ustawy tj. 1 stycznia 2012 roku. Wyznaczając w taki sposób dzienną datę wejścia uchwały w życie Rada naruszyła powołany wyżej przepis (art. 4 ust. 1), tym samym powodując rozbieżności między postanowieniem uchwały wskazującym datę jej wejścia w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia i datą dzienną wskazaną § 7 uchwały. Pozostawienie § 7 uchwały w dotychczasowym brzmieniu stanowiłoby naruszenie jednej z podstawowych zasad konstytucyjnych, a mianowicie zasady wyrażonej w art. 2 Konstytucji RP statuującego zasadę demokratycznego państwa prawnego - zasady zaufania do władzy publicznej i stanowionego przez nią prawa. Zaskarżona uchwała w § 7 jest wadliwa, bowiem budzi wątpliwości co do rzeczywistej daty jej wejścia w życie. Z jednej, bowiem strony wskazuje się, że uchwała wchodzi po upływie 14 dni, a z drugiej strony wskazuje się, że ma moc obowiązującą od 1 stycznia 2012 r., a zatem jest wewnętrznie sprzeczna. W takim wypadku winna znaleźć zastosowanie podstawowa zasada zgodnie z którą uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia jej ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym.
Rada Gminy w D. w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego punktu B poz. 12 załącznika nr 4 - polegającego na nałożeniu na osoby składające informację obowiązku podania w formularzu, stanowiącym załącznik nr 4 do uchwały, danych w postaci numeru telefonu kontaktowego (punkt B. poz. 12 załącznika nr 4), podczas gdy w ocenie Prokuratora Rejonowego w Ł. dane te nie są konieczne do obliczenia wysokości podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego organ stwierdził, iż żądanie podania numeru telefonu w informacji podatkowej jest jak najbardziej zasadne, gdyż ułatwia szybki kontakt z podatnikiem. Co więcej, informacja ta jest pomocna w procesie windykacji, gdyż ułatwia kontakt wierzyciela z dłużnikiem przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Informacja dotycząca numeru telefonu podatnika jest także informacją niezbędną w procesie egzekucji zaległości podatkowych, gdyż zgodnie: rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 19 grudnia 2002 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2003 r. Nr 9, poz. 106) obowiązującym w 2011 r. - wzór tytułu wykonawczego również zawierał numer telefonu. Tak więc organ podatkowy mógł żądać informacji dotyczących numeru telefonu kontaktowego podatnika po to, by dane te wykorzystać przy sporządzaniu tytułu wykonawczego.
Ponadto w projekcie rozporządzenia Ministra Finansów z lutego 2018 r. w sprawie wzorów informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych oraz deklaracji na podatek od nieruchomościach, w sprawie wzorów informacji o gruntach deklaracji na podatek rolny oraz w sprawie wzorów informacji o lasach i deklaracji na podatek leśny, numer telefonu podatnika również został wskazany jako część obowiązkowa (część D.4. Kontakt).
Stosownie do ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, ustawy dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym oraz ustawy z dnia 30 października 2002 r. podatku leśnym rada gminy określa, w drodze uchwały, wzory formularzy podatkowych zawierających dane dotyczące podmiotu i przedmiotu opodatkowania niezbędne do wymiaru poboru podatku od nieruchomości, podatku rolnego i podatku leśnego. Biorąc pod uwagę przywołane regulacje organ stwierdził, że ustawowe wyliczenie zagadnień przekazanych radzie miny do uregulowania w drodze uchwały w sprawie wzoru deklaracji jest wyczerpujące, deklaracja podatkowa powinna zawierać tylko takie dane, które konieczne są do prawidłowego obliczenia wysokości podatku - do tych danych należy numer telefonu osoby składającej informację.
Mając na uwadze powyższe w odniesieniu do zarzutu dotyczącego punktu B DZ. 12 załącznika nr 4 do uchwały - polegającego na nałożeniu na osoby składające formację obowiązku podania w formularzu danych w postaci numeru telefonu kontaktowego, organ zarzut uznał za niezasadny.
W odniesieniu do zarzutu dotyczącego znajdującego się w formularzu oświadczenia odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym, w przedmiocie nałożenia na osoby składające deklarację konieczności złożenia oświadczenia zgodności z prawdą danych pod rygorem odpowiedzialności karnej organ uznał go za niezasadny. Podkreślił, iż sporna uchwała obowiązywała do dnia 31 grudnia 2013 r. Została uchylona Uchwałą nr XXXIV/250/2013 Rady Gminy w Dobroniu z dnia 26 listopada 2013 r. w sprawie określenia wzoru formularzy informacji i deklaracji podatkowych. W uchwale tej brak jest już zapisu dotyczącego odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym.
Dodatkowo wskazano, iż znajdujące się w formularzach oświadczenia o odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym można traktować jako mające charakter informacyjny, zmierzające do zwrócenia przez podmiot składający informację szczególnej uwagi i dbałości o to, by informację tę wypełnić prawidłowo, rzetelnie.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego §7 uchwały - tj. zapisu dotyczącego daty wejścia w życie uchwały, z którego wynika, iż uchwała wchodzi wżycie po upływie 14 dni od jej ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] z mocą obowiązującą od dnia 1 stycznia 2012 roku organ wskazał, że można wprawdzie uznać, iż zapis ten został zredagowany w sposób wadliwy, gdyż zawiera dwa, wzajemnie wykluczające się terminy wejścia w życie tej uchwały, jednakże konstrukcja tego przepisu jest formalnie zgodna z zasadami techniki prawodawczej stanowiącymi załącznik do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie zasad techniki prawodawczej. Ponadto mimo zastosowania w §7 uchwały kwestionowanego przez prokuratora zapisu nie doszło do nadania mocy wstecznej uchwale. W konsekwencji można jedynie uznać, iż uchwała Rady Gminy w Dobroniu z dnia 24 listopada 2011 r. w zakresie §7 została podjęta z naruszeniem art. 4 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, przy czym nie powinno to skutkować stwierdzeniem nieważności §7 uchwały, gdyż wówczas zaistniałaby taka sytuacja, w której brak byłoby jakiegokolwiek zapisu w uchwale o jej publikacji w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] oraz o dacie jej wejścia w życie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
W pierwszym rzędzie należy zaznaczyć, że nie ma sporu między stronami co do tego, że zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego.
Pod pojęciem tym należy rozumieć akty normatywne zawierające przepisy o charakterze abstrakcyjnym i generalnym, powszechnie obowiązujące na określonej części terytorium państwa, wydawane przez organy samorządu terytorialnego lub terenowe organy administracji rządowej na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie (art. 87 ust. 2 Konstytucji RP). Uchwała w sprawie określenia wzorów formularzy deklaracji i informacji dotyczących podatków lokalnych, jako skierowana do wszystkich osób zamieszkujących teren Gminy, na których ciąży obowiązek uiszczania tego podatku, jest aktem prawa miejscowego. Dlatego stwierdzić należy, że nie ma przeszkód, aby w razie stwierdzenia naruszenia prawa, sąd mógł stwierdzić nieważność uchwały, mimo że od daty podjęcia aktu upłynął ponad rok, stosownie do art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 1515), w skrócie u.s.g.
Przechodząc następnie do oceny merytorycznej zaskarżonej uchwały należy stwierdzić, że z art. 168 Konstytucji RP wynika prawo jednostek samorządu terytorialnego do uchwalania wysokości podatków i opłat lokalnych w zakresie ustalonym w ustawie. Konkretyzację tego prawa - poza uregulowaniami szczególnymi - zawiera w odniesieniu do gminy art. 40 ust. 1 u.s.g., zgodnie z którym gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązującego na obszarze gminy, przy czym w myśl art. 18 ust. 2 pkt 8 tej ustawy podejmowanie uchwał w sprawach podatków i opłat należy do wyłącznej właściwości rady gminy, lecz tylko w granicach określonych w odrębnych ustawach.
Mając na uwadze powyższe, w ocenie sądu, skarga Prokuratora zawiera usprawiedliwione podstawy i zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona uchwała została bowiem podjęta z naruszeniem przepisów obowiązującego prawa, tj. ustawy samorządzie gminnym oraz ustaw podatkowych.
Zgodnie z art. 6 ust. 9 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1821) art. 6 ust. 13 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz. U. z 2018r., poz. 445) i art. 6a ust. 11 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (tekst jednolity Dz. U. z 2017r., poz. 1892) - rada gminy określa, w drodze uchwały, wzory formularzy niezbędnych do określenia wysokości podatku. W formularzach będą zawarte dane dotyczące podmiotu i przedmiotu opodatkowania, niezbędne do wymiaru i poboru podatku leśnego, podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego.
Biorąc pod uwagę wskazane przepisy stwierdzić należy, że ustawowe wyliczenie zagadnień przekazanych radzie gminy do uregulowania w drodze uchwały w sprawie wzoru deklaracji jest wyczerpujące. Zdaniem sądu, nie jest zatem dopuszczalna wykładnia rozszerzająca zastosowania tego przepisu w odniesieniu do innych kwestii, które nie zostały w nim wymienione. Oznacza to, że w podejmowanym, na podstawie cytowanych przepisów, akcie prawa miejscowego nie można zamieszczać postanowień, które wykraczają poza treść tych przepisów. Deklaracja podatkowa powinna zatem zawierać jedynie takie dane, które konieczne są do prawidłowego obliczenia wysokości podatku.
Uwzględniając powyższe, należy uznać, że ustalenie w uchwale Rady Gminy w D. obowiązku złożenia przez podatnika oświadczenia o poniesieniu odpowiedzialności karnej wynikającej z art. 233 § 1 kk za podanie danych niezgodnych z rzeczywistością wykracza poza zakres kompetencji organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego do kształtowania zawartości uchwały ustalającej wzory formularzy informacji i deklaracji podatkowej.
Zauważyć należy, że w myśl art. 233 § 1 kk spenalizowane jest składanie fałszywych zeznań mających służyć za dowód w postępowaniu sądowym lub w innym postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy. Składanie deklaracji podatkowych, choć jest ustawowym obowiązkiem podatnika, nie jest elementem jakiegokolwiek postępowania prowadzonego na podstawie ustawy, w tym także postępowania podatkowego. Nie ma też ustawowego upoważnienia dla opatrywania przedmiotowych deklaracji podatkowych sankcją z art. 233 §1 kk w żadnej innej obowiązującej ustawie. Dlatego deklaracja o danym podatku powinna zawierać wyłącznie takie dane, które są niezbędne do prawidłowego obliczenia wysokości podatku.
Stosownie do art. 91 ust. 1 i 4 u.s.g. przesłanką stwierdzenia nieważności uchwały organu samorządu gminnego jest istotna sprzeczność uchwały z prawem. Skoro ustawowe wyliczenie zagadnień przekazanych radzie gminy do uregulowania w drodze uchwały w sprawie wzoru deklaracji jest wyczerpujące i nie jest dopuszczalna wykładnia rozszerzająca zastosowania tego przepisu w odniesieniu do innych kwestii, które nie zostały w nim wymienione, to w podejmowanym, na podstawie wyżej cytowanych przepisów, akcie prawa miejscowego nie można zamieszczać postanowień, które wykraczają poza treść tych przepisów. Natomiast w niniejszej sprawie zamieszczenie w deklaracji danych niewymienionych w ustawowym wyliczeniu oznacza istotną sprzeczność uchwały w zaskarżonej części z prawem i w konsekwencji skutkuje stwierdzeniem jej nieważności. Takie stanowisko zaprezentowano m.in. w wyrokach WSA w Krakowie z dnia 22 września 2015 r. sygn. akt I SA/Kr 1053/15, z dnia 8 września 2015 r. sygn. akt I SA/Kr 1203/15 i sygn. akt I SA/Kr 1205/15, 27 lipca 2015 r. sygn. akt I SA/Kr 973/15, 22 lipca 2015 sygn. akt I SA/Kr 415/15, z dnia 29 czerwca 2015r. sygn. akt I SA/Kr 653/15, sygn. akt I SA/Kr 652/15 oraz sygn. akt I SA/Kr 758/15, z dnia 13 lipca 2014 sygn. akt I SA/Kr 900/15 oraz wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2012 r., sygn. akt II OSK 2012/12 oraz z dnia 11 lipca 2017r.,sygn. akt II FSK 1219/17.
Tym samym WSA w Łodzi nie podziela argumentacji i stanowiska zawartego w powołanym w odpowiedzi na skargę wyroku NSA z dnia 12 stycznia 2018r. sygn. akt II FSK 3452/17.
Należy przy tym wskazać, że nawet uchylenie zaskarżonej uchwały nie czyni bezprzedmiotowej jej sądowej kontroli. Jak słusznie wskazuje się w orzecznictwie, istotą sądowej kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne jest ocena legalności zaskarżonych aktów i czynności według stanu prawnego i faktycznego sprawy z daty ich podjęcia. Nawet ewentualna zmiana lub uchylenie zaskarżonej do sądu uchwały nie czyni zbędnym wydania przez sąd wyroku, jeżeli zaskarżona uchwała może być zastosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego jej zmianę. Tak więc nawet uchylenie zaskarżonej uchwały przez organ, który ją podjął, przed wydaniem wyroku nie czyni bezprzedmiotowym rozpoznania skargi na tą uchwałę. Uchylenia uchwały nie można utożsamiać z uwzględnieniem skargi. Skutki stwierdzenia nieważności uchwały polegające na orzeczeniu o jej nieważności od daty jej podjęcia, są dalej idące niż uchylenie uchwały - wywierające skutki od daty uchylenia (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2007r., sygn. akt II OSK 1776/06, Lex Omega nr 327767).
Skarga jest też zasadna w zakresie punktu B pozycja 12 załącznika nr 4 dotyczącego nałożonego na podatników obowiązku wskazania numeru telefonu. Jest oczywiste, jak ujmuje to organ w odpowiedzi na skargę, że wskazanie numeru telefonu podatnika ułatwia szybki kontakt z podatnikiem. Jednak zapewnienie kontaktu z podatnikiem za pomocą telefonu z całą pewnością wykracza poza naturę przedmiotu to jest wskazanie danych niezbędnych do obliczenia wysokości podatku i związku z tym żądanie jego wskazania w deklaracji nie ma podstaw prawnych.
Skarga jest uzasadniona także w pozostałym zakresie, a więc w odniesieniu do § 7 zaskarżonej uchwały.
Stosownie do treści jej § 7 uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia z mocą obowiązującą od 1 stycznia 2012 roku.
W ocenie sądu takie sformułowanie w połączeniu z faktem, że przedmiotowa uchwała opublikowana została w Dzienniku Urzędowym 13 grudnia 2011 r. (poz. 3806), oznacza, że można mieć wątpliwości co do daty wejścia w życie tego aktu. Czy zatem akt prawa miejscowego, jakim jest przedmiotowa uchwała, wszedł w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, czyli z dniem 28 grudnia 2011 r., czy też z dniem 1 stycznia 2016 r. Należy wskazać, że początek mocy obowiązującej uchwały oznacza jej wejście w życie.
Zdaniem sądu taka regulacja jest nie do pogodzenia z zasadami demokratycznego państwa prawa, gdy chodzi o przepisy prawa miejscowego. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1523), akty prawne zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane są w dziennikach urzędowych i wchodzą w życie po upływie 14 dni od ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy. Jak stanowi jednocześnie ust. 2 tego przepisu, w uzasadnionych przypadkach akty normatywne mogą wchodzić w życie w terminie krótszym niż 14 dni, a jeżeli ważny interes prawny państwa wymaga natychmiastowego wejścia w życie aktu normatywnego i zasady demokratycznego państwa prawnego nie stoją temu na przeszkodzie, dniem wejścia w życie może być dzień ogłoszenia aktu w dzienniku urzędowym. Natomiast art. 5 stanowi, że przepisy art. 4 nie wyłączają możliwości nadania aktowi normatywnemu wstecznej mocy obowiązującej, jeżeli zasady demokratycznego państwa prawnego nie stoją temu na przeszkodzie.
Nie ulega wątpliwości, że § 7 kwestionowanej uchwały pozostaje w sprzeczności z ww. przepisami.
W myśl art. 88 ust. 1 Konstytucji RP warunkiem wejścia w życie ustaw, rozporządzeń oraz aktów prawa miejscowego jest ich ogłoszenie. Zasady i tryb ogłaszania aktów normatywnych określa wspomniana ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych aktów prawnych.
Powtórzeniem zapisu konstytucyjnego jest art. 42 ustawy o samorządzie gminnym, zgodnie z którym zasady i tryb ogłaszania aktów prawa miejscowego określa przytaczana wyżej ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i innych aktów prawnych, a w szczególności treść cytowanego wyżej art. 4 ust. 1 wymienionej ustawy.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd podziela w całości argumentację skargi, że treść § 4 kwestionowanej uchwały zawiera nie tylko wewnętrzną sprzeczność, ale narusza także art. 4 ust. 1 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i innych aktów prawnych. Data wejścia w życia aktu prawa miejscowego nie może budzić wątpliwości, czy też wprowadzać w błąd, godząc jednocześnie w wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP zasadę demokratycznego państwa prawnego.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji na mocy art. 147 § 1 p.p.s.a..
dch
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło