II OSK 1799/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Miron Sędziowie: sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz (spr.) sędzia del. WSA Anna Szymańska Protokolant starszy asystent sędziego Małgorzata Mańkowska po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 26 stycznia 2022 r. sygn. akt II SA/Lu 763/21 w sprawie ze skargi P. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 lipca 2021 r. znak: ZOA-VII.7721.18.2021 w przedmiocie wstrzymania rozbudowy obiektu budowlanego oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 26 stycznia 2022 r., II SA/Lu 763/21, oddalił skargę P. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z 20 lipca 2021 r. znak: ZOA-VII.7721.18.2021 utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Biłgoraju z 30 kwietnia 2021 r. znak: PINB.7335-VII/10/20 w przedmiocie wstrzymania rozbudowy obiektu budowlanego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła P. sp. z o.o. z siedzibą w W., zaskarżając go w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie merytorycznie skargi kasacyjnej, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym wynagrodzenia radcy prawnego oraz o przeprowadzenie rozprawy. Sądowi I instancji zarzucono naruszenie: I. przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 oraz 80 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm.; dalej: k.p.a.) przez błędne przyjęcie przez Sąd I instancji, że organy administracji I i II instancji przeprowadziły w sposób wystarczający postępowanie dowodowe w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy i dokonały prawidłowych ustaleń w zakresie uznania, że instalowanie przez spółkę urządzeń na istniejącej wieży stanowiło roboty budowlane wymagające uzyskania pozwolenia na budowę, w wyniku czego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zaakceptował, iż organy administracji obu instancji naruszyły przywołane powyżej przepisy procedury administracyjnej; 2. art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 z późn. zm.; dalej: p.u.s.a.) w zw. z art. 3 § 1 i 2 pkt 1 p.p.s.a. przez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na nieprawidłowym spełnieniu funkcji kontrolnej, gdyż pomimo naruszenia przepisów prawa przez organy I i II instancji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie we wspomnianym wyroku nie uchylił ich postanowień; 3. art. 141 § 4 p.p.s.a. przez zamieszczenie w uzasadnieniu wyroku błędnych wskazań, co do interpretacji przepisów prawa budowlanego, które nie znajdują oparcia w przepisach prawa i stanie faktycznym sprawy; II. przepisów prawa materialnego, tj.: 1. art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 z późn. zm.; dalej: u.p.b.) w zw. z § 3 pkt 2 i 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 26 października 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie (Dz. U. z 2005 r. Nr 219, poz. 1864 ze, zm.; dalej: rozporządzenie) przez ich niezastosowanie i uznanie przez Sąd I instancji, że zamierzenie inwestycyjne skarżącej polegające na instalowaniu urządzeń w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych na istniejącym obiekcie budowlanym wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, jak również uznanie, iż przedmiotowa inwestycja powoduje zmianę parametrów obiektu, podczas gdy postępowanie dotyczy instalowania urządzeń na istniejącej wieży, których wysokość nie przekracza 3m w związku czym nie wymaga zgłoszenia, a tym bardziej pozwolenia na budowę; 2. art. 48 ust. 1 u.p.b. przez jego nieprawidłowe zastosowanie, czyli nakazanie wstrzymania robót budowlanych przy stacji bazowej w sytuacji, gdy przeprowadzone roboty zostały zakończone i nie doprowadziły do powstania obiektu budowlanego w postaci budowli; 3. art. 3 pkt 3 i 6 u.p.b. przez ich błędną wykładnię prowadzącą do uznania, że instalacja dodatkowych anten na stacji bazowej, która w ocenie Sądu jest budowlą, stanowi jej rozbudowę wymagającą uzyskania pozwolenia na budowę, podczas gdy uznanie stacji bazowej za budowlę nie wyklucza możliwości uzyskania zgody budowlanej na jej budowę czy rozbudowę bez pozwolenia na budowę, ani nawet bez zgłoszenia, albowiem kwalifikacja obiektu jako budowli pozostaje irrelewantna z punktu widzenia trybu wykonywania i powiększania tegoż obiektu, w szczególności, iż brak jakichkolwiek przeciwwskazań, aby budowlę uznać za urządzenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego rozpoznanie sprawy nastąpiło w granicach zgłoszonych podstaw i zarzutów skargi kasacyjnej. Na wstępie wskazać należy, że w skardze kasacyjnej całkowicie bezpodstawnie zarzucono Sądowi I instancji naruszenie art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i 2 pkt 1 p.p.s.a. Wyjaśnić należy, że przepis art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. ma charakter ustrojowy i określa jedynie kryterium, pod jakim sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej. Wydanie wyroku niezgodnie z oczekiwaniem strony nie może być zatem utożsamiane z uchybieniem powołanej normie. Nie ma bowiem żadnych podstaw do przyjęcia, że Sąd I instancji nie dokonał kontroli działalności administracji publicznej oraz że badanie to przeprowadził w innym aspekcie niż zgodność z przepisami, które w sprawie miały zastosowanie. Niezależnie od tego zauważyć także należy, że powołany przepis p.u.s.a. wyznacza jedynie ramy sądowej kontroli. Sąd I instancji przeprowadził kontrolę legalności zaskarżonego postanowienia, a to, że wydał wyrok, który został zakwestionowany skargą kasacyjną, nie oznacza naruszenia powyższej normy ustrojowej. Z kolei art. 3 § 1 p.p.s.a. jest przepisem ogólnym o charakterze kompetencyjnym, stanowiącym że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Art. 3 § 2 pkt 1-9 p.p.s.a. określa natomiast zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego. Przywołane przepisy p.p.s.a. określają zatem zakres sądowej kontroli działalności organów administracji, a sposób przeprowadzania tej kontroli regulowany jest w dalszych przepisach p.p.s.a. W tym miejscu dodatkowo zauważyć należy, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie było postanowienie a nie decyzja, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. Autor skargi kasacyjnej powinien był zatem wskazać na art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Podsumowując, do naruszenia art. 3 § 1 i § 2 p.p.s.a. może dojść w przypadku, gdy sąd rozpoznający skargę uchyla się od obowiązku wykonania kontroli, o której mowa w tym przepisie, nie zaś z tego powodu, że skarżąca kasacyjnie nie zgadza się z rozstrzygnięciem sądu oraz z uzasadnieniem zaskarżonego orzeczenia. W tej sprawie kontrola legalności zaskarżonego postanowienia miała miejsce i powyższy zarzut jest całkowicie chybiony. O naruszeniu powyższych przepisów można by mówić w przypadku, gdyby sąd administracyjny zaniechał wykonania kontroli zaskarżonego postanowienia, odmawiając rozpoznania skargi, lub wykonując tę kontrolę zastosowałby inne kryteria niż kryterium zgodności z prawem, względnie zastosował środek nie przewidziany ustawą. W niniejszej sprawie nie można doszukać się takiej zależności. Na uwzględnienie nie zasługiwał również zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Przepis ten wskazuje na obligatoryjne elementy uzasadnienia wyroku i nie służy do kwestionowania merytorycznej treści uzasadnienia wyroku. Zarzut naruszenia tego przepisu może być skuteczny tylko wtedy, gdy uzasadnienie wyroku sporządzone jest w sposób uniemożliwiający kontrolę instancyjną, w szczególności, gdy nie zawiera któregoś z elementów konstrukcyjnych wymienionych w omawianym przepisie. Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. zasadniczo w sytuacji, gdy nie zawiera ono stanowiska odnośnie stanu faktycznego przyjętego jako podstawa zaskarżonego rozstrzygnięcia lub brak jest uzasadnienia któregokolwiek z rozstrzygnięć sądu albo gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji orzeczenia, jak również, gdy jest ono sporządzone w sposób uniemożliwiający instancyjną kontrolę zaskarżonego wyroku, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie wymagane elementy, w szczególności stanowisko Sądu I instancji odnoszące się do kwestii istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, podstawę prawną wyroku (art. 151 p.p.s.a.) oraz wyjaśnia w dostateczny i jednoznaczny sposób przyczyny podjętego rozstrzygnięcia. Zostało zatem sporządzone zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a. Skarżąca kasacyjnie przez zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. próbuje natomiast podważyć dokonaną przez Sąd I instancji ocenę stanu prawnego, czego nie może skutecznie uczynić w ramach zarzutu naruszenia tego przepisu. Sam fakt, że skarżąca kasacyjnie nie zgadza się z rozstrzygnięciem Sądu I instancji nie oznacza bowiem, że doszło do naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Na podstawie art. 141 § 4 p.p.s.a. można kwestionować kompletność elementów uzasadnienia, a nie jego prawidłowość merytoryczną, czego w istocie dotyczy argumentacja zarzutu naruszenia ww. przepisu prawa zawarta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Ewentualna wadliwość argumentacji bądź prezentowanie przez stronę innego poglądu niż wskazany w uzasadnieniu nie stanowi o naruszeniu przez Sąd art. 141 § 4 p.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego brak jest zatem podstaw, aby uznać, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera błędne wskazania co do interpretacji przepisów u.p.b., które jak twierdzi skarżąca kasacyjnie nie znajdują oparcia w przepisach prawa i stanie faktycznym. Taki pogląd wynika wyłącznie z braku akceptacji wykładni przepisów u.p.b. przedstawionych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku a odnoszącym się do ujawnionego stanu faktycznego sprawy, lecz nie może być aprobowany przez Naczelny Sąd Administracyjny. Za niezasadny należało także uznać zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji przeprowadzając kontrolę legalności zaskarżonego postanowienia zasadnie uznał, że w pełni odpowiada ono prawu i słusznie zastosował konstrukcję prawną oddalenia wniesionej skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. Zarzuty skargi kasacyjnej wskazujące na wadliwość zastosowania w tej sprawie powołanej normy procedury sądowoadministracyjnej w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. pozostają w przedmiotowych okolicznościach nieusprawiedliwione. Nie sposób bowiem zarzucić organom dokonanie błędnej oceny zebranego materiału dowodowego, niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych i prawnych oraz w sposób niewyczerpujący zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego. Na gruncie tego postępowania nie ujawniono naruszeń prawa materialnego jak i nie zaistniały okoliczności uzasadniające przyjęcie naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd I instancji zasadnie przyjął, że organy dokonały prawidłowej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, nie naruszając zasady swobodnej oceny dowodów, a ustalenia faktyczne poczynione w sprawie były w istocie bezsporne, spór dotyczył jedynie kwalifikacji prawnej ustalonych faktów – zakres wykonanych robót, czas ich wykonania, strona podmiotowa, nie budziły żadnych wątpliwości, Spółka nie oponowała w żaden sposób wobec tych ustaleń potwierdzonych w protokole oględzin (w tym oświadczeniach złożonych przez przedstawiciela Spółki) oraz zgromadzonej dokumentacji. Przechodząc do oceny zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że zakwalifikowanie robót jako instalowanie antenowych konstrukcji wsporczych oraz instalacji radiokomunikacyjnych na obiektach budowlanych w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 15 u.p.b. (w brzmieniu sprzed nowelizacji, która weszła w życie w dniu 19 września 2020 r.), jak i w brzmieniu po nowelizacji – art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) u.p.b. (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.), może nastąpić tylko wówczas, gdy ich umiejscowienie na obiektach budowlanych nie stanowi rozbudowy, nadbudowy lub przebudowy tych obiektów (por. wyroki NSA z: 12 października 2016 r., II OSK 3341/14; 16 lutego 2017 r., II OSK 1424/15; 22 lutego 2017 r., II OSK 1494/15). Przepis ten, wyłączający obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, ma zastosowanie jedynie do tego rodzaju robót budowlanych, które polegają na instalowaniu, a więc prostym montowaniu (zakładaniu, umieszczaniu) określonych urządzeń (np. radiokomunikacyjnych) na istniejących legalnie obiektach budowlanych. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku z 6 lipca 2022 r., II OSK 1967/19, że zakresem przedmiotowym powyższego przepisu nie są objęte złożone roboty budowlane obejmujące nie tylko instalowanie nowych urządzeń, lecz także deinstalowanie już istniejących urządzeń, na skutek których dojdzie do zmiany parametrów technicznych lub użytkowych stacji. Tego rodzaju kumulacja prac budowlanych wykracza poza warunki zwolnienia wynikającego z art. 29 u.p.b. (wyroki NSA z: 20 lutego 2019 r. II OSK 789/17 i 26 stycznia 2012 r., II OSK 2145/10). Ustawodawca w ww. przepisach posłużył się terminem "instalowanie". Należy więc uznać, że instalowanie jest innym rodzajem robót budowlanych, niż rozbudowa, przebudowa, czy remont. Definiowane jest jako montowanie urządzeń technicznych, a synonimy tego słowa to montować, podłączać, zamontowywać, zakładać. Pojęcie instalowanie odnosi się do wykonywania robót budowlanych polegających na umocowaniu (połączeniu, złączeniu) jakiegoś elementu do istniejącej już konstrukcji nośnej. Wyraz "instalowanie" użyty w art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) u.p.b. oznacza zatem wykonywanie prostych prac odnoszących się np. do poszczególnych elementów stacji bazowej, jej pojedynczych urządzeń lub konstrukcji, a nie do budowy takiej stacji jako całego zamierzenia budowlanego. W tym miejscu warto przywołać wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 lutego 2023 r., II OSK 2786/21, w którym wskazano, że użyte w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. a), b), c) oraz art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a), b), d) u.p.b. pojęcie "instalowanie" stanowi roboty budowlane wykonywane na istniejących już obiektach, które służą za nośnik dla owej instalacji urządzeń i na których mają one być zamontowane. Natomiast zamierzenie budowlane polegające na wykonaniu nośnika i zainstalowaniu na nim urządzeń – obejmuje szerszy zakres robót niż tylko instalacja i może wiązać się już z budową obiektu budowlanego (budowli), a więc z obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 3 pkt 3 u.p.b. ilekroć w ustawie jest mowa o budowli należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak m.in. wolno stojące maszty antenowe, a z takim mamy do czynienia w okolicznościach niniejszej sprawy. Z powyższego wynika, że jedynie instalacje wolno stojące stanowią budowlę, w przeciwieństwie do masztów i anten stacji bazowych zainstalowanych na istniejących obiektach budowlanych. Konstrukcja składająca się z masztu antenowego wraz z urządzeniami nadawczymi i osprzętem, stanowi całość techniczno-użytkową, a więc obiekt budowlany i zarazem budowlę. Nie jest to jednak typowy obiekt budowlany, który należy oceniać tak jak np. budynek, gdyż istota jego działania polega głównie na wytwarzaniu i emitowaniu fal elektromagnetycznych. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego aktualne pozostaje zatem ukształtowane w orzecznictwie stanowisko, że stacja bazowa telefonii komórkowej jest budowlą stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami (art. 3 pkt 3 u.p.b.), a tym samym stanowi obiekt budowlany wymagający zgodnie z art. 28 ust. 1 u.p.b. pozwolenia na budowę (por. wyroki NSA z: 21 stycznia 2016 r., II OSK 1224/14; 15 lutego 2017 r., II OSK 596/17; 20 stycznia 2017 r., II OSK 1148/15; 12 kwietnia 2018 r., II OSK 1389/16). Wobec powyższego art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) u.p.b. (podobnie jak wcześniej art. 29 ust. 2 pkt 15 u.p.b.) nie ma zastosowania do robót budowlanych stanowiących budowę (rozbudowę, przebudowę) stacji bazowej telefonii komórkowej. Podkreślenia wymaga, że generalną zasadą wynikającą z art. 28 ust. 1 u.p.b. jest, że wszelkie roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem wyjątków określonych w art. 29-31 u.p.b., których nie należy interpretować w drodze wykładni rozszerzającej. Skoro ustawodawca nie wymienił wyraźnie w przepisach art. 29 u.p.b. wykonywania robót budowlanych polegających na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej, to ich realizacja wymaga uzyskania pozwolenia na budowę (por. wyroki NSA z: 19 stycznia 2023 r., II OSK 2620/21 i 18 września 2024 r., II OSK 1607/24). Stosownie zaś do treści art. 3 pkt 7 u.p.b. przez roboty budowlane należy rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Z kolei zgodnie z art. 3 pkt 6 u.p.b. budowa to wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowa, rozbudowa, nadbudowa obiektu budowlanego. Wobec powyższego, z uwagi na zakres przedmiotowej inwestycji polegający na zamontowaniu dodatkowych trzech anten sektorowych i radiolinii oraz ustawieniu na rusztach stalowych urządzeń sterujących, należało ją zaliczyć do kategorii budowy w rozumieniu art. 3 pkt 6 u.p.b., co też zasadnie uczyniły organy orzekające w sprawie i co zaaprobował Sąd I instancji stwierdzając, że montaż dodatkowych anten sektorowych powoduje zmianę parametrów użytkowych lub technicznych istniejącej stacji, m.in. przez zwiększenie emisji pola elektromagnetycznego lub chociażby przez zwiększenie obciążenia samego masztu. Skoro zaś, w sytuacji, w której posadowienie (budowa) samej stacji bazowej telefonii komórkowej wraz z zainstalowaniem na niej anten wymaga pozwolenia na budowę, to dodatkowe zainstalowanie kolejnych anten sektorowych sieci komórkowej, wraz z osprzętem, stanowi w takiej sytuacji przebudowę lub rozbudowę pierwotnej budowli. Roboty budowalne wykonane przy realizacji przedmiotowej stacji bazowej należy zatem zakwalifikować jako budowę – rozbudowę obiektu budowlanego. Wymiana anten i doposażenie stacji bazowej w dodatkowe anteny zwłaszcza sektorowe to działania wpływające na zmianę parametrów użytkowych i technicznych istniejącego obiektu budowlanego. W związku z powyższym zakres robót budowlanych wykonanych przez skarżącą kasacyjnie wykracza poza zakres prac objętych regulacją przepisu art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) u.p.b. jako niewymagających pozwolenia na budowę oraz zgłoszenia. Sąd I instancji zasadnie przyjął, że w wyniku umieszczenia na wieży kolejnych anten doszło do rozbudowy obiektu budowlanego, jako stanowiącego całość techniczno-użytkową, z uwagi na przeznaczenie, wyposażenie oraz sposób i możliwość wykorzystania obiektu jako całości. Naczelny Sąd Administracyjny zwraca również uwagę, że przepis art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) u.p.b. wprowadza wyjątek od zasady prowadzenia robót budowlanych na podstawie pozwolenia na budowę. Wyjątek ten nie powinien być interpretowany rozszerzająco. W świetle dotychczasowego orzecznictwa przyjmuje się, że art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) u.p.b. może mieć zastosowanie do modernizacji istniejących już konstrukcji urządzeń radiokomunikacyjnych, jeżeli na przykład ma dojść do wykonania robót budowlanych polegających na demontażu części anten zainstalowanych na wieży antenowej i montażu anten nowych o podobnych mocach – w ramach prac konserwacyjnych, naprawczych bądź innowacyjnych, czy też w przypadku instalowania pojedynczych urządzeń na obiektach budowlanych, a nie budowy czy przebudowy takiego zamierzenia budowlanego, jakim jest stacja bazowa telefonii komórkowej (zob. wyrok NSA z 21 maja 2024 r., II OSK 539/23). W tej sprawie istotne jest jednak to, że zrealizowane przez skarżącą kasacyjnie prace obiektywnie dotyczyły stacji bazowej telefonii komórkowej wybudowanej na podstawie pozwolenia na budowę, a doposażenie stacji o nowe anteny sektorowe zmieniło jej parametry użytkowe i techniczne. Ustawodawca w art. 29 ust. 4 pkt. 3 lit. a) u.p.b. stanowi bowiem o "instalowaniu" urządzeń i to właśnie sformułowanie, użyte przecież w tekście prawnym, wyznacza charakter i zakres przedmiotowy zawartego w tym przepisie zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Przyjęcie założenia, że wymiana anten i doposażenie takiej stacji w nowe anteny, zwłaszcza sektorowe, jest tylko niereglamentowanym "instalowaniem" urządzeń w rozumieniu art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) u.p.b. byłoby równoznaczne z uznaniem, że powołując się na ten przepis można przebudowywać istniejące obiekty budowlane. Byłoby to trudne do pogodzenia z charakterem przepisu, jako wyjątkiem od art. 28 ust. 1 u.p.b., ale też z generalną, przyjętą przez ustawodawcę metodą regulacji u.p.b., gdzie roboty budowlane wyrażające się w ingerencji w istniejące obiekty budowlane (ich przebudowie czy nawet remoncie) również ujęte zostały w odrębnych, dedykowanych zwolnieniach (por. art. 29 ust. 3 pkt 1 i 2, art. 29 ust. 4 pkt 1 i 2 u.p.b.) i to chociażby pierwotnie budowa takich obiektów była zwolniona z pozwolenia na budowę (por. np. art. 29 ust. 3 pkt 1 lit. b u.p.b.). W niniejszej sprawie trafnie uznano, że przedmiotowa inwestycja (zamontowanie dodatkowych anten i radiolinii na maszcie telefonii komórkowej – stacji bazowej) stanowi całość użytkowo-techniczną i jako taka jest budowlą, a roboty budowlane związane z jej realizacją podlegają obowiązkowi uzyskania pozwolenia na budowę. Zrealizowane przez skarżącą kasacyjnie roboty budowlane – w warunkach niniejszej sprawy – nie podpadają pod wymieniony w powyższym przepisie wyjątek od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Tym samym, nie sposób zarzucić Sądowi I instancji naruszenia art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) u.p.b. w zw. z § 3 pkt 2 i 9 rozporządzenia przez ich niezastosowanie oraz art. 3 pkt 3 i pkt 6 u.p.b. przez błędną wykładnię. Nietrafny okazał się także zarzut naruszenia "art. 48 ust. 1" u.p.b. przez jego nieprawidłowe zastosowanie. Zauważyć należy, że przepis art. 48 w ust. 1 zawiera dwie jednostki redakcyjne w postaci punktów. Skarżąca kasacyjnie stawiając powyższy zarzut uczyniła to zatem w sposób nieprecyzyjny. Mając jednak na uwadze, że podstawę prawną postanowienia organu I instancji stanowił art. 48 ust. 1 pkt 1 u.p.b. przyjąć należało, że tego przepisu dotyczy zarzut podniesiony w skardze kasacyjnej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, mając na względzie poczynione wyżej rozważania, trafnie uznano w niniejszej sprawie, że przedmiotowa inwestycja stanowi całość użytkowo-techniczną i jako taka jest budowlą, a roboty budowlane związane z jej realizacją podlegały obowiązkowi uzyskania pozwolenia na budowę. Zgodnie zaś z art. 48 ust. 1 pkt 1 u.p.b. organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o wstrzymaniu budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę. Stosownie z kolei do art. 48 ust. 5 u.p.b. postanowienie o wstrzymaniu budowy wydaje się również w przypadku zakończenia budowy. W stanie faktycznym niniejszej sprawy Sąd I instancji prawidłowo uznał za zasadne zastosowanie przez organy procedury przewidzianej w art. 48 ust. 1 pkt 1 u.p.b. w zw. z art. 48 ust. 5 u.p.b. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.