II GSK 700/12
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-08-27
Skład orzekający: Zofia Borowicz, Krystyna Anna Stec, Henryk Wach
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stwierdzenie utraty ważności "poświadczenia rejestracji" automatu do gier o niskich wygranych następuje z mocy prawa, czy też wymaga wydania decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Stwierdzenie utraty ważności "poświadczenia rejestracji" automatu do gier o niskich wygranych następuje w formie decyzji administracyjnej, a nie z mocy prawa. "Poświadczenie rejestracji" ma charakter decyzji administracyjnej potwierdzającej uprawnienie do eksploatacji automatu, a jego utrata, podobnie jak cofnięcie rejestracji, wymaga formalnego rozstrzygnięcia organu.Stan faktyczny
Spółka wniosła o wydanie orzeczenia w związku z wyrejestrowaniem jej automatów do gier o niskich wygranych z systemu KRAG po wygaśnięciu zezwolenia. Organ pierwszej instancji odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że utrata ważności poświadczeń rejestracji następuje z mocy prawa. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienia organów, uznając, że stwierdzenie utraty ważności poświadczenia rejestracji wymaga decyzji administracyjnej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną Dyrektora Izby Celnej we W.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Borowicz Sędziowie NSA Krystyna Anna Stec Henryk Wach (spr.) Protokolant Marcin Chojnacki po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej we W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia 26 stycznia 2012 r. sygn. akt III SA/Wr 559/11 w sprawie ze skargi M. Spółki z o.o. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wyrejestrowania automatów do gier o niskich wygranych 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej we W. na rzecz M. Spółki z o.o. w K. 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. wyrokiem z dnia 26 stycznia 2012 r., sygn. akt III SA/Wr 559/11, uwzględnił skargę M. Sp. z o.o. w K. (dalej: Spółka, skarżąca) na postanowienie Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia 1 sierpnia 2011 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania i uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia [...] maja 2011 r., zasądził od Dyrektora Izby Celnej we W. na rzecz strony skarżącej koszty postępowania oraz orzekł, że uchylone postanowienia nie podlegają wykonaniu.
Stan sprawy przyjęty przez Sąd I instancji przedstawiał się następująco.
W związku z wygaśnięciem w dniu 10 listopada 2010 r. zezwolenia Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia [...] listopada 2004 r. na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych, Naczelnik Urzędu Celnego w L. dokonał wyrejestrowania z dniem 11 listopada 2010 r. w systemie KRAG automatów do gier o niskich wygranych wymienionych w zezwoleniach, o czym pismem z dnia 17 marca 2011 r. poinformował Spółkę.
Pismem z dnia 1 kwietnia 2011 r. Spółka wniosła o wydanie orzeczenia w związku z czynnością organu polegającą na wyrejestrowaniu automatów do gier o niskich wygranych z Krajowego Rejestru Komputerowego KRAG.
Naczelnik Urzędu Celnego w L. postanowieniem z dnia [...] maja 2011 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wydania orzeczenia w związku z czynnością wyrejestrowania wymienionych w zezwoleniu automatów do gier o niskich wygranych z systemu KRAG.
Po rozpoznaniu zażalenia strony Dyrektor Izby Celnej we W. nie uznał zarzutu strony skarżącej i postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2011 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. Organ wskazał, że utrata ważności poświadczeń rejestracji automatów do gier o niskich wygranych następuje z mocy prawa, z chwilą wygaśnięcia zezwolenia, a ustawodawca nie przewidział w żadnych przepisach konieczności sankcjonowania tego faktu odrębnym rozstrzygnięciem, w formie decyzji czy też postanowienia. Nie istnieją również żadne regulacje prawne odnoszące się do wydawania rozstrzygnięć w zakresie czynności technicznych dokonywanych przez użytkowników systemu KRAG - w tym przypadku Naczelnika Urzędu Celnego w L.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględniając skargę stwierdził, że punktem wyjścia na drodze dopuszczenia automatu do gier o niskich wygranych do eksploatacji jest uzyskanie opinii technicznej o automacie wydanej przez jednostkę badającą upoważnioną przez Ministra Finansów. Podmiot posiadający pozytywną opinię o automacie i posiadający zezwolenie na prowadzenie gier składa wniosek o dokonanie rejestracji automatu dołączając do niego opinię techniczną i kopię zezwolenia. W myśl § 7 i § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych (Dz. U. nr 102, poz. 946 ze zm., dalej: rozporządzenie), naczelnik urzędu celnego dokonuje rejestracji automatu. Sama rejestracja, a więc wprowadzenie automatu do stosownego rejestru KRAG, jest tylko czynnością techniczną i strona nie jest powiadamiana o jej dokonaniu. Prawnym rezultatem tej czynności technicznej jest natomiast wystawienie przez naczelnika urzędu celnego dokumentu "poświadczenia rejestracji", który to dokument zawiera dane konkretnego automatu, numer rejestracji oraz datę ważności. Oceniając naturę prawną samego "poświadczenia rejestracji" należy uznać, że ma ono charakter decyzji administracyjnej o charakterze deklaratoryjnym (potwierdzającym) posiadanie uprawnienia do eksploatacji automatu.
Problem prawny występujący w sprawie wynika z treści § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia, który stanowi, że "poświadczenie rejestracji" traci ważność wraz z wygaśnięciem zezwolenia, o którym mowa w art. 24 ust. 1b ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 4, poz. 27, dalej: ustawa o grach). Wątpliwości dotyczą ustalenia, czy "poświadczenie rejestracji" traci ważność z mocy prawa, czy też potrzebne jest rozstrzygnięcie organu stwierdzające, że ziściły się okoliczności wymienione w rozporządzeniu, tj. wygasło zezwolenie, o którym mowa w § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia. Stwierdzenie, czy "poświadczenie rejestracji" utraciło ważność może być kwestią wymagającą uprzedniego dokonania określonych ustaleń przez organ, w szczególności w sytuacji, gdy co prawda wygasło zezwolenie dołączone do wniosku o rejestrację, ale przedtem wnioskodawca przemieścił automat do innego punktu gier, który prowadzony był na podstawie innego, dłużej ważnego zezwolenia.
Sąd zgadzając się z orzeczeniem NSA z dnia 29 listopada 2011 r., sygn. akt II GSK 1677/11, wskazał że stwierdzenie utraty ważności "poświadczenia rejestracji" ma charakter decyzji administracyjnej. Utrata ważności "poświadczenia rejestracji" oznacza utratę uprawnienia do eksploatacji automatu, którego ono dotyczyło. Okoliczności wymienione w § 10 ust. 4 rozporządzenia z 2003 r. muszą być więc stwierdzone przez organ, zwłaszcza, że mogą one być sporne. Uznać zatem należy, że okoliczności te muszą być ustalone w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez organ właściwy do wydania "poświadczenia rejestracji", a stwierdzenie ich skutku w postaci utraty ważności "poświadczenia rejestracji" i w dalszej konsekwencji wyrejestrowanie automatu musi przyjąć charakter decyzji administracyjnej. Decyzja ta stanowi jednostronne rozstrzygnięcie organu administracji publicznej o utracie posiadanego dotychczas uprawnienia do eksploatacji automatu.
Właściwą formą działania organu w zakresie stwierdzenia utraty ważności "poświadczenia rejestracji" jest decyzja administracyjna. W konsekwencji zatem nie jest wystarczające przesłanie stronie informacji, zgodnie z którą "poświadczenie rejestracji" zostało cofnięte lub utraciło ważność i że w konsekwencji dokonano wyrejestrowania danego automatu. W tym stanie rzeczy za całkowicie chybioną należy uznać ocenę organów, w myśl której podjęte przez Naczelnika Urzędu Celnego działania były tylko działaniami faktycznymi i że w świetle obowiązujących przepisów nie było konieczności sankcjonowania faktu wygaśnięcia "poświadczenia rejestracji" i wyrejestrowania automatów do gier o niskich wygranych odrębnym rozstrzygnięciem w formie decyzji. Wobec powyższego w niniejszej sprawie należało wszcząć postępowanie administracyjne i dokonać odpowiednich ustaleń pozwalających na jednoznaczne i nie budzące wątpliwości stwierdzenie, że zostały spełnione przesłanki wyrejestrowania przedmiotowych automatów.
Dyrektor Izby Celnej we W. skargą kasacyjną zaskarżył powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Wyrokowi zarzucono:
1. naruszenie prawa materialnego – art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U .z 2012 r., poz. 270; dalej: p.p.s.a.) tj. § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów w związku z art. 24 ust. 1, 1a, 1b ustawy o grach poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że stwierdzenie utraty ważności poświadczenia rejestracji winno nastąpić w formie decyzji administracyjnej. Podczas gdy w sytuacji wygaśnięcia zezwolenia na podstawie którego automat jest eksploatowany utrata ważności poświadczeń rejestracji, następująca z mocy prawa, nie wymaga wydania decyzji administracyjnej.
2. naruszeniu przepisów postępowania – art. 174 pkt. 2 p.p.s.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i § 2 w związku z art. 151 p.p.s.a. oraz w związku z art. 165a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej: O.p.) poprzez uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego w L. na skutek uznania, że organy naruszyły przepisy postępowania, poprzez odmowę wszczęcia postępowania w sprawie wydania orzeczenia w związku z czynnością wyrejestrowania automatów do gier o niskich wygranych z systemu KRAG.
W ocenie organu utrata ważności poświadczenia rejestracji następująca z mocy prawa, będąca następstwem wygaśnięcia zezwolenia i skutkująca wyrejestrowaniem automatu z systemu KRAG jest faktem, który nie wymaga prowadzenia postępowania i wydania decyzji administracyjnej.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Spółka wniosła o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany był granicami skargi kasacyjnej.
Stosownie do treści art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie ma usprawiedliwionych podstaw albo jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Z regulacji tej wynika, że przepis art. 184 in fine p.p.s.a. stanowi podstawę oddalenia skargi kasacyjnej nie tylko wtedy, gdy nie ma usprawiedliwionych podstaw ale także wówczas, gdy zaskarżone orzeczenie mimo błędnego lub częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Istota zarzutów sformułowanych w pkt 1 petitum skargi kasacyjnej sprowadza się do kwestionowania stanowiska Sądu I instancji co do tego, że stwierdzenie utraty ważności "poświadczenia rejestracji" ma charakter decyzji administracyjnej. Zarzuty te nie są uzasadnione, a stanowisko Sądu I instancji w powyższej kwestii należy uznać za prawidłowe.
Z jednolitej linii orzecznictwa NSA wynika, że stwierdzenie utraty ważności poświadczenia rejestracji automatu następuje w formie decyzji administracyjnej (postanowienia NSA: z 29 listopada 2011 r., sygn. akt II GSK 1677/11; z 21 grudnia 2011 r. sygn. akt II GSK 1752/11; z 14 marca 2012 r., sygn. akt II GSK 2290/11; z 20 grudnia 2011 r., sygn. akt II GSK 2334/11; z 15 grudnia 2011 r., sygn. akt II GSK 2283/11; z 14 grudnia 2011 r., sygn. akt II GSK 2112/11; z 14 grudnia 2011 r., sygn. akt II GSK 2128/11; z 11 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 49/12; z 20 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 19/12; z 24 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 234/12; z 27 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 2215/11; z 9 maja 2012 r., sygn. akt II GSK 2364/11; z 9 maja 2012 r., sygn. akt II GSK 2222/11; z 27 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 2216/11; z 24 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 127/12; z 20 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 18/12; z 12 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 65/12; z 12 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 2421/11; z 14 marca 2012 r., sygn. akt II GSK 2411/11; z 14 marca 2012 r., sygn. akt II GSK 2214/11, z 29 czerwca 2012 r., sygn. akt II GSK 17/12; z 29 czerwca 2012 r., sygn. akt II GSK 36/12).
Przyjęcie tego poglądu było wynikiem analizy znaczenia prawnego zarówno rejestracji automatu do gier na podstawie § 9 ust. 1 rozporządzenia z 2003 r., jak i wydania "poświadczenia rejestracji" w rozumieniu § 10 ust. 1–3 wskazanego aktu wykonawczego, a także wykładni instytucji utraty ważności "poświadczenia rejestracji" (§ 10 ust. 4) w porównaniu z instytucją cofnięcia rejestracji automatu (§ 14 ust. 5). Z art. 36 ust. 1, art. 15b ust. 4 i 4a oraz art. 32 ust. 1 i art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. wynika, że eksploatować automaty do gier mogą tylko podmioty posiadające stosowne zezwolenie, ale w zezwoleniu tym nie są określone konkretne automaty, które będą używane przy korzystaniu z zezwolenia. Podmioty mające zezwolenie mogą eksploatować tylko te automaty, które zostały dopuszczone do eksploatacji przez właściwego naczelnika urzędu celnego, a właściwy organ dopuszcza do eksploatacji tylko te automaty, które mają właściwą opinię upoważnionej jednostki badającej.
Zgodnie z § 8 i 8a rozporządzenia z 2003 r. punktem wyjścia do dopuszczenia do eksploatacji automatu do gier o niskich wygranych jest uzyskanie opinii technicznej o automacie, wydanej przez jednostkę badającą, upoważnioną przez Ministra Finansów. W ramach badania i oceny cech technicznych urządzenia jednostka sprawdza także, czy na automacie jest umieszczona informacja o zezwoleniu na prowadzenie gier, o którym mowa w art. 24 ust. 1b ustawy o grach i zakładach wzajemnych. Należy zatem wnioskować, że pozytywną opinię dostanie tylko taki automat, który oprócz innych cech technicznych jest zaopatrzony w informację, że będzie eksploatowany w ramach konkretnego i ważnego zezwolenia. Następnie podmiot posiadający pozytywną opinię o automacie i posiadający zezwolenie na prowadzenie gier składa wniosek o dokonanie rejestracji automatu, dołączając do niego opinię techniczną i kopię zezwolenia. Zgodnie z § 7 i § 9 ust. 1 rozporządzenia z 2003 r. naczelnik urzędu celnego dokonuje rejestracji automatu. Sama rejestracja, a więc wprowadzenie automatu do stosownego rejestru KRAG, jest tylko czynnością techniczną i strona nie jest powiadamiana o jej dokonaniu. Prawnym rezultatem tej czynności technicznej jest natomiast wydanie przez naczelnika urzędu celnego dokumentu "poświadczenia rejestracji" poprzez dokonanie potwierdzenia rejestracji na wniosku. "Poświadczenie rejestracji" zawiera dane konkretnego automatu, numer rejestracji oraz datę ważności (§ 10 ust. 1, 2 i 3). Wystawienie tego dokumentu ma doniosłe znaczenie prawne, bowiem zgodnie z § 10 ust. 2 rozporządzenia z 2003 r. "poświadczenie rejestracji" stwierdza uprawnienie określonego podmiotu do wprowadzenia do eksploatacji i użytkowania wymienionego w nim automatu przez okres 6 lat. Podmiot posiadający zezwolenie na działalność w zakresie gier i posiadający automat spełniający wymagania techniczne ma prawo eksploatować ten automat dopiero wówczas, gdy uzyska "poświadczenia rejestracji" wystawione przez uprawniony organ administracji publicznej. Bez "poświadczenia rejestracji" konkretnego automatu wnioskodawca, choćby miał zezwolenie i posiadał automat spełniający wymagania techniczne, nie ma uprawnienia do jego eksploatacji.
Zatem omawiany dokument, potwierdzając dokonanie rejestracji (po spełnieniu wymogów przez wnioskodawcę i automat), w istocie stanowi o uprawnieniu wnioskodawcy do eksploatacji automatu. Oceniając naturę prawną samego "poświadczenia rejestracji", uznać należy, że ma ono charakter decyzji administracyjnej o charakterze deklaratoryjnym (potwierdzającym) posiadanie uprawnienia do eksploatacji automatu.
Naczelny Sąd Administracyjny w tym składzie podziela zarówno pogląd prawny, jak i argumentację prawną zawartą w przywołanych postanowieniach NSA. Zauważa ponadto, że skoro "poświadczenie rejestracji" jest decyzją administracyjną, to taką samą formę prawną powinna przybrać "utrata ważności poświadczenia rejestracji". Z § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia z 2003 r. (zgodnie z którym poświadczenie rejestracji traci ważność wraz z wygaśnięciem zezwolenia, o którym mowa w art. 24 ust. 1b ustawy o grach i zakładach wzajemnych w związku z § 10 ust. 2 cyt. rozporządzenia) wynika bowiem, że utrata ważności poświadczenia rejestracji to utrata uprawnień określonego podmiotu do eksploatacji i użytkowania automatu do gier.
Z § 10 ust. 4 rozporządzenia z 2003 r. wynika, że poświadczenie rejestracji może stracić ważność także przed upływem okresu, na jaki zostało wydane, w okolicznościach określonych w powołanym przepisie. Utrata ważności "poświadczenia rejestracji" oznacza utratę uprawnienia do eksploatacji automatu, którego ono dotyczyło, przyznanych decyzją administracyjną. Okoliczności wymienione w § 10 ust. 4 rozporządzenia z 2003 r. mogą być sporne, co dodatkowo wzmacnia pogląd, że okoliczności te muszą być ustalone w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez organ właściwy do wydania "poświadczenia rejestracji", a stwierdzenie ich skutku w postaci utraty ważności "poświadczenia rejestracji" także musi przyjąć charakter decyzji administracyjnej. Decyzja ta w istocie stanowi jednostronne rozstrzygnięcie organu administracji publicznej o utracie posiadanego dotychczas uprawnienia do eksploatacji automatu.
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym zgadza się także z argumentacją składów poprzednio rozstrzygających ten problem prawny, że normodawca nie jest konsekwentny w stosowanej w rozporządzeniu terminologii. Zgodnie bowiem z § 10 ust. 4 pkt 2 lit. b) rozporządzenia z 2003 r. "poświadczenie rejestracji" traci ważność także w sytuacji określonej w § 14 ust. 5, tj. cofnięcia rejestracji po stwierdzeniu niezgodności stanu automatu z warunkami rejestracji. W omawianej sytuacji wadliwy automat zostaje usunięty z systemu KRAG, a w praktyce organów "cofnięcie poświadczenia rejestracji" w tym przypadku przybiera formę decyzji administracyjnej. Nie ma racjonalnych podstaw, by uznać, że utrata ważności poświadczenia, skutkująca utratą uprawnienia do eksploatacji automatu, następuje w formie decyzji tylko w razie utraty ważności tego poświadczenia w przypadku cofnięcia rejestracji. Zgodnie z § 10 ust. 5 rozporządzenia z 2003 r. uprawniony, którego "poświadczenie rejestracji" utraciło ważność, zwraca je naczelnikowi urzędu celnego. W świetle powyższego uznać należy, że zarówno wtedy, kiedy wnioskodawca utracił uprawnienie do prowadzenia działalności (jego zezwolenie wygasło), jak i wtedy, kiedy automat utracił właściwe cechy techniczne, organ powinien stwierdzić utratę ważności "poświadczenia rejestracji" i zobowiązać do jego zwrotu. Właściwą formą działania organu jest decyzja administracyjna, bowiem chodzi w istocie o stwierdzenie utraty uprawnienia, które to uprawnienie wiązało się z posiadaniem ważnego "poświadczenia rejestracji" automatu.
Z przyczyn wyżej wskazanych zarzut błędnej wykładni § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w związku z art. 24 ust. 1, 1a, 1b ustawy o grach hazardowych należało uznać za bezzasadny.
Zarzut sformułowany w pkt 2 petitum skargi kasacyjnej nie uprawniał do uchylenia zaskarżonego wyroku, chociaż Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela w pełnym zakresie stanowiska Sądu I instancji.
Zgodnie z art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej gdy żądanie, o którym mowa w art. 165, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Regulacja ta dotyczy odmowy wszczęcia postępowania podatkowego na żądanie (wniosek) strony wyłącznie z przyczyn wskazanych w tym przepisie. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania z art. 165a § 1 O.p. nie dotyczy wszczęcia postępowania z urzędu przez organ administracji publicznej. Zatem obowiązkiem organu, do którego wpłynęło pismo M. Sp. z o.o. w K. z dnia 1 kwietnia 2011 r. było ocenić i rozważyć, czy w świetle treści pisma Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia 17 marca 2011 r., w którym poinformował skarżącą spółkę, że w związku z wygaśnięciem zezwolenia dokonano wyrejestrowania w systemie KRAG przedmiotowych automatów do gier o niskich wygranych, jest to żądanie wszczęcia postępowania czy też jest to odwołanie od wydanego w powyższy sposób rozstrzygnięcia organu I instancji. Zwrócić należy uwagę, że jak już wyżej wskazał Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdzenie utraty ważności poświadczenia rejestracji automatu następuje w formie decyzji administracyjnej (nie z mocy prawa). Tego rodzaju postępowanie administracyjne organ wszczyna z urzędu, a nie na żądanie (wniosek) strony. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest już konsekwentnie prezentowany pogląd, że "pismo" Naczelnika Urzędu Celnego stwierdzające utratę ważności poświadczenia rejestracji to decyzja administracyjna. Informacja organu zawarta w tego rodzaju piśmie o wyrejestrowaniu automatu w systemie KRAG jest w tej sytuacji jednym z elementów decyzji (por.: post. NSA z dnia 14 marca 2012 r., sygn. akt II GSK 2290/11 i in.).
Uwzględniając powyższe stanowisko, które Naczelny Sąd Administracyjny w tym składzie orzekającym podziela, trafnie uznał Sąd I instancji, że podjęte przez Naczelnika Urzędu Celnego działania nie miały wyłącznie charakteru działań faktycznych. Natomiast w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie oznacza to jednak, że organ I instancji zobligowany był wszcząć dopiero postępowanie administracyjne w sprawie skoro skierował już do strony "zawiadomienie" z dnia 17 marca 2011 r., co wskazuje że tego rodzaju postępowanie zostało już wszczęte. W konsekwencji należało podjąć działania procesowe odnośnie stanowiska strony skarżącej zawartego w piśmie z dnia 1 kwietnia 2011 r., które było ustosunkowaniem się do poglądu organu wyrażonego w piśmie z dnia 17 marca 2011 r. Skoro bowiem organ I instancji w piśmie tym w sposób władczy rozstrzygnął o uprawnieniach strony skarżącej, która to rozstrzygnięcie kwestionuje, to należało w trybie procesowym podjąć działania, które winny zmierzać do jednoznacznego ustalenia czy zostały spełnione przesłanki wyrejestrowania przedmiotowych automatów.
Z tych zatem przyczyn zarzut ten nie był usprawiedliwiony i dlatego Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 in fine p.p.s.a. Pamiętać przy tym należy, że gdy Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną na podstawie art. 184 in fine p.p.s.a. i wyraża w uzasadnieniu wyroku częściowo inną ocenę prawną niż Sąd I instancji, ocena ta jest wiążąca dla organów administracji publicznej i wojewódzkiego sądu administracyjnego na podstawie art. 153 w związku z art. 193 p.p.s.a. (por.: wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2004 r., sygn. akt FSK 207/04, ONSAiWSA 2005/5/101, z aprobującą glosą Z. Kmieciaka OSP 2005/2/18). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło