I SA/Bd 306/22
WyrokWSA w Bydgoszczy2023-03-07
Skład orzekający: sędzia WSA Jarosław Szulc, sędzia WSA Urszula Wiśniewska, asesor WSA Joanna Ziołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo orzekł o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu spółki za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku akcyzowego, uwzględniając przesłanki pozytywne i negatywne określone w art. 116 Ordynacji podatkowej, w szczególności kwestię bezskuteczności egzekucji i braku winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo orzekł o solidarnej odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki. Organy wykazały istnienie przesłanek pozytywnych odpowiedzialności (pełnienie funkcji członka zarządu w czasie powstania zaległości i bezskuteczność egzekucji), a skarżący nie wykazał zaistnienia przesłanek negatywnych zwalniających go z odpowiedzialności (brak winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość lub wskazania mienia spółki pozwalającego na zaspokojenie zaległości). Sąd podkreślił, że organy były związane oceną prawną wyrażoną w poprzednich orzeczeniach sądowych, a zgromadzony materiał dowodowy potwierdzał prawidłowość ustaleń faktycznych i prawnych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła solidarnej odpowiedzialności M. B. jako byłego członka zarządu spółki B. sp. z o.o. za zaległości podatkowe spółki w podatku akcyzowym za maj i listopad 2014 r. Organy podatkowe orzekły o tej odpowiedzialności, uznając, że egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, a skarżący nie wykazał przesłanek zwalniających go z odpowiedzialności. Skarżący kwestionował prawidłowość ustaleń organów, w tym kwestię przedawnienia, bezskuteczności egzekucji oraz brak winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jarosław Szulc Sędziowie: sędzia WSA Urszula Wiśniewska (spr.) asesor WSA Joanna Ziołek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 marca 2023 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 23 marca 2022 r., nr 0401-IEW.4125.3.2021 w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki z tytułu zobowiązań podatkowych w podatku akcyzowym oddala skargę
Decyzją z dnia [...]. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego
w T. orzekł o solidarnej odpowiedzialności M. B. ("Skarżący", "Strona" "Podatnik") jako byłego członka zarządu B. sp. z o. o. w likwidacji z siedzibą w [...] wraz z tą spółką za zaległość podatkową spółki w podatku akcyzowym za maj 2014 r. w kwocie [...]zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę w kwocie [...]zł, listopad 2014 r. w kwocie [...]zł i odsetki za zwłokę od tej zaległości w wysokości [...] zł oraz kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie [...]zł.
W wyniku wniesionego odwołania Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
w B. decyzją z dnia [...]. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W dniu [...] r. na powyższą decyzję Podatnik wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który wyrokiem z dnia 27 października 2020 r. sygn. akt I SA/Bd 342/20 uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. Organ odwoławczy wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 01 lipca 2021 r. sygn. akt III FSK 3581/21 oddalił skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że do ustalenia pozostała okoliczność, czy egzekucję prowadzoną wobec Spółki można uznać za bezskuteczną.
Po ponownym rozpatrzeniu odwołania, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
w B. decyzją z dnia [...]. uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności Podatnika za koszty postępowania egzekucyjnego B. sp. z o. o. w likwidacji wraz z tą Spółką powstałe w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym w łącznej kwocie [...]zł i w tym zakresie orzekł o solidarnej odpowiedzialności Strony za koszty postępowania egzekucyjnego w kwocie [...]zł, natomiast w pozostałej części utrzymał decyzję organu pierwszej instancji w mocy.
W uzasadnieniu organ podał, że przed dokonaniem merytorycznej analizy decyzji dokonał oceny zasadności prowadzenia postępowania odwoławczego w kontekście przedawnienia zobowiązania podatkowego z tytułu odpowiedzialności osoby trzeciej. Organ wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...]. orzekająca o solidarnej odpowiedzialności Skarżącego za zaległości podatkowe Spółki z tytułu zobowiązań podatkowych w podatku akcyzowym za maj i listopad 2014r. i odsetki za zwłokę od tych zaległości oraz koszty postępowania egzekucyjnego dotyczyła zobowiązań wynikających z decyzji ostatecznej Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...] r. określającej Spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiąc maj 2014 r. w kwocie [...]zł i zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiąc listopad 2014 r. w kwocie [...]zł. Wobec powyższego możliwym było wydanie orzeczenia w tym zakresie. Termin płatności zaległości podatkowych w podatku akcyzowym będących przedmiotem niniejszej decyzji przypadał na dzień odpowiednio: [...] r. i [...] r., po upływie tego terminu nieuiszczona kwota podatku stawała się zaległością podatkową. Tym samym pięcioletni termin przedawnienia ww. zaległości podatkowych upłynąłby, co do zasady w dniu [...] r. (dot. maja 2014 r. i listopada 2014 r.). Organ egzekucyjny skierował do banków zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z dnia [...]., o których Spółka została zawiadomiona w dniu [...]. Ponadto, pismem z dnia [...]. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w T. zawiadomił Spółkę o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym określonym w decyzji z dnia [...] r. z uwagi na fakt, że w dniu [...] r. zostało wszczęte wobec Spółki śledztwo w sprawie popełnienia przestępstwa skarbowego. Podejrzenie popełnienia czynu zabronionego wiąże się z niewykonaniem zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiące maj i listopad 2014 r. Organ podjął próbę doręczenia tego zawiadomienia Spółce i stwierdził, że skutecznie doręczono je w trybie art. 150 ustawy Ordynacja podatkowa w dniu [...] r.
Zatem, uwzględniając powyższe okoliczności zaległości podatkowe z tytułu podatku akcyzowego za powyższe miesiące nie uległy przedawnieniu.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, że zaszła konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji w części dotyczącej orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej Strony - jako byłego członka zarządu Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji, za koszty postępowania egzekucyjnego w kwocie [...]zł, wynikające z tytułu wykonawczego o numerze [...]. W tym zakresie organ podał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. dokonał ponownej weryfikacji wysokości kosztów egzekucyjnych i w piśmie z dnia [...] r. poinformował Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w T., że koszty te należy ograniczyć do łącznej wysokości [...] zł. Uwzględniając powyższe, w ocenie organu odwoławczego, w niniejszej sprawie należało koszty postępowania egzekucyjnego w łącznej kwocie [...]zł wynikające z ww. tytułów wykonawczych pomniejszyć o kwotę [...]zł.
Dalej organ wskazał, że na podstawie umowy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zawartej w formie aktu notarialnego z dnia [...]. Repertorium A Nr [...] została zawiązana Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością B. z siedzibą w miejscowości M.. Zgodnie z § 17 umowy organami Spółki są: Zgromadzenie Wspólników, Rada Nadzorcza i Zarząd. Zarząd składa się z pięciu członków zarządu, tj. prezesa i czterech wiceprezesów powoływanych i odwoływanych uchwałą rady nadzorczej. Do pierwszego składu zarządu powołano: Skarżącego na funkcję Prezesa Zarządu Spółki, S. B. M., M. J. N., M. M. P. i M. J. S.: na funkcję Wiceprezesa Zarządu Spółki. Powyższe znalazło odzwierciedlenie w Krajowym Rejestrze Sądowym, gdzie Sąd Rejonowy w T. VII Wydział Gospodarczy w dniu [...] r. na podstawie postanowienia dokonał rejestracji Spółki z o.o. B.. P. z dnia [...] r. S. M. złożyła wypowiedzenie z członkostwa w zarządzie Spółki z dniem [...] r. Natomiast Sąd Rejonowy w T. dokonał zmiany danych w tym zakresie postanowieniem z dnia [...] r. M. J. S. pismem z dnia [...]. skierował do Rady Nadzorczej Spółki rezygnację z pełnienia funkcji członka zarządu i wypowiedział umowę o pracę zawartą w dniu [...] r. M. J. N. również przedłożył Radzie Nadzorczej Spółki rezygnację z pełnienia funkcji Wiceprezesa Spółki i wypowiedział umowę o pracę z dnia [...] r. – pismo z dnia [...] r. Rada Nadzorcza Spółki przyjęła powołane rezygnacje z dniem odpowiednio: 12 marca i [...] r. i rozwiązała współpracę z ww. osobami. Okoliczności te zostały potwierdzone przez Sąd Rejonowy w T., który postanowieniem z dnia [...] r. wykreślił z Rejestru KRS dane wskazanych wyżej osób jako Wiceprezesów Spółki i wprowadził wpis dotyczący J. J. jako Wiceprezesa Zarządu Spółki (wykreślonego z KRS w dniu [...] r.). W dniu [...] r. z Krajowego Rejestru Sądowego została wykreślona jako Wiceprezes Zarządu Spółki M. M. G. (wcześniej: P. ). Z kolei postanowieniem z dnia [...] r. Sąd Rejonowy w T. dokonał zmian danych w Rejestrze, wykreślając M. B. jako Prezesa Zarządu Spółki i wpisując na to miejsce T. A. S. – Prezesa Zarządu Spółki (wykreślonego z KRS w dniu [...] r.).
Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w T. postanowieniem z dnia [...] r. wszczął dnia [...] r. wobec Spółki postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za maj i listopad 2014 r. Spółka za okres objęty przedmiotowym postępowaniem nie złożyła deklaracji podatkowych dla podatku akcyzowego. Pierwszą deklarację Spółka złożyła za maj 2017r. W wyniku przeprowadzonego postępowania organ pierwszej instancji wydał
w stosunku do Spółki decyzję z dnia [...] r., w której określił Spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiąc maj 2014 r.
w kwocie [...]zł i za miesiąc listopad 2014 r. w kwocie [...]zł. Kwota zobowiązania w podatku akcyzowym za maj 2014 r. uległa zmniejszeniu do kwoty [...]zł z uwagi na wydane przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego
w T. postanowienia:
- z dnia [...] r. o zaliczeniu kwoty zabezpieczenia akcyzowego
z dnia [...] r. w wysokości [...] zł na poczet zaległości podatkowej
w podatku akcyzowym za miesiąc maj 2014 r. oraz należnych odsetek za zwłokę od tej zaległości,
- z dnia [...] r. o zaliczeniu części kwoty zabezpieczenia akcyzowego
z dnia [...] r. w wysokości [...] zł na poczet zaległości podatkowej
w podatku akcyzowym za miesiąc maj 2014 r. oraz należnych odsetek za zwłokę od tej zaległości. Kwoty wynikające z wymienionych postanowień zostały rozliczone z datą [...] r. w następujący sposób: na należność główną rozliczono kwotę [...]zł i [...] zł, a na odsetki [...] zł i [...] zł.
Wprawdzie decyzja Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w T. została wydana w 2018 r., ale dotyczyła zobowiązań, które powstają w sposób określony w art. 21 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa, a więc z chwilą zaistnienia zdarzenia,
z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. W takim przypadku, wydana w trybie art. 21 § 3 tej ustawy decyzja podatkowa ma charakter deklaratoryjny.
Organ podał, że Spółka powinna była uiścić należny podatek akcyzowy za maj 2014 r. do dnia [...] r., a za listopad 2014 r. do dnia [...] r. – po upływie tego terminu nieuiszczona kwota podatku stawała się zaległością podatkową.
Zdaniem organu, z powyższego wynika, że nie zachodzą wątpliwości, co do spełnienia przesłanki określonej w art. 116 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którą odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 tej ustawy powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu.
Reasumując, ze względu na upływ terminu płatności zobowiązań w okresie sprawowania przez Stronę funkcji Prezesa Zarządu, ponosi on jako osoba trzecia odpowiedzialność za zaległość Spółki za wyżej wymienione okresy. Jednocześnie organ zaznaczył, że odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji orzekającej o odpowiedzialności Skarżącego wynoszą łącznie [...] zł i nie wystąpiły przerwy w naliczaniu odsetek za zwłokę. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej dodał, że nie jest władnym by rozstrzygać kwestie nieprawidłowości, na które Skarżący wskazał w zakresie naliczenia w stosunku do B. Poland Spółka z o.o. kwoty zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za maj i listopad 2014 r.
Odnosząc się natomiast do zarzutu w przedmiocie braku działań ze strony nowego zarządu Spółki, tj. braku odwołania od decyzji Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...] r. z powodu konfliktu z udziałowcami mniejszościowymi, tj. ze Skarżącym i M. G.-B., organ stwierdził, że pozostaje on bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w G., działając jako organ egzekucyjny dochodził od Spółki należności objętych zaskarżoną decyzją na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...]. (obejmujący należność pieniężną wraz z odsetkami za zwłokę za listopad 2014 r.) i z dnia [...] r. (obejmujący należność pieniężną wraz z odsetkami za zwłokę za maj 2014 r.). Ponadto, dochodził należności z tytułu podatku akcyzowego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] r. obejmujących należność pieniężną za wrzesień 2015 r., kwiecień 2015 r., sierpień 2015 r., lipiec 2015 r., czerwiec 2015 r. i maj 2015 r. Uprzednio wobec Spółki prowadzone było postępowanie zabezpieczające na podstawie Zarządzenia Zabezpieczenia z dnia [...] r. wystawionego w związku z wydaną przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w T. decyzją z dnia [...] r. orzekającą o dokonaniu zabezpieczenia na majątku Spółki zobowiązań w podatku akcyzowym za miesiące maj i listopad 2014 r. oraz, określającej przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiąc maj 2014 r. w wysokości [...] zł oraz kwotę odsetek za zwłokę należnych od tego zobowiązania podatkowego w wysokości [...] zł obliczonych na dzień wydania decyzji, określającej przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiąc listopad 2014 r. w wysokości [...] zł oraz kwotę odsetek za zwłokę należnych od tego zobowiązania podatkowego w wysokości [...] zł obliczonych na dzień wydania decyzji. W ramach prowadzonego postępowania zabezpieczającego w dniu [...]. Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. dokonał skutecznego zabezpieczenia wierzytelności z rachunku bankowego w Banku Spółdzielczym w Ł.. W wyniku zastosowania środka uzyskano kwotę [...]zł, która pozostaje na koncie depozytowym. Dodatkowo, pismem z dnia [...] r. do Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w S. zostały przesłane dwa egzemplarze Zarządzenia Zabezpieczenia z nadaną klauzulą wykonalności w celu dokonania wpisu hipotecznego. Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. pismem z dnia [...] r. zawiadomił Spółkę, że w związku z zabezpieczeniem należności wymienionych w Zarządzeniu Zabezpieczenia, tj. zabezpieczenia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku Spółdzielczym w Ł. oraz zajęcia innej wierzytelności pieniężnej w Urzędzie Skarbowym w G. – uległy przekształceniu w zajęcia egzekucyjne. W trakcie prowadzonego postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny podejmował środki egzekucyjne w postaci zajęcia praw majątkowych stanowiących wierzytelność z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego, które skierował w dniu [...] r. do: Powszechnej Kasy Oszczędności Bank Polski S.A. w Warszawie, Banku Polskiej Kasy Opieki S.A. w Warszawie, Alior Banku S.A. w Warszawie, Banku Millennium S.A. w Warszawie, BNP Paribas S.A. w Warszawie, Getin Bank S.A. w Warszawie, mBanku S.A. w Warszawie, Banku Spółdzielczego w Łasinie. W odpowiedzi na zawiadomienie o zajęciu Getin Bank S.A. w Warszawie i Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski S.A. w Warszawie zawiadomił, że zajęcie rachunku bankowego nie może zostać zrealizowane ze względu na brak środków. Z kolei, Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski S.A. w Warszawie, Bank PEKAO S.A. w Warszawie, Alior Bank S.A. w Warszawie, BNP Paribas Bank Polska S.A. w Warszawie, mBank S.A. w Warszawie powiadomiły o przeszkodzie w realizacji zajęcia ze względu na zbieg egzekucji. Bank Millennium S.A. w Warszawie i Bank Spółdzielczy w Ł. wskazały, że nie prowadzą rachunku bankowego Spółki.
W ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego podjęto także działania zmierzające do ustalenia składników majątkowych Spółki, z których egzekucja jest możliwa. Organ egzekucyjny ustalił, że Spółka jest użytkownikiem wieczystym dwóch nieruchomości, na których widnieją wpisy hipoteczne. Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. wezwaniem z dnia [...] r. dokonał zajęcia nieruchomości Spółki, dla której Sąd Rejonowy w G. V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi [...] i zobowiązał Spółkę do zapłaty w terminie 14 dni od doręczenia wezwania wskazanych należności pieniężnych wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi pod rygorem przystąpienia do opisu i oszacowania wartości wyżej wymienionej nieruchomości. Organ egzekucyjny w dniu [...] r. podał do publicznej wiadomości, że w dniu [...] r. odbędzie się pierwsza licytacja ww. nieruchomości, której cena wywołania jest równa ľ sumy oszacowania ([...] zł) i wynosi [...] zł.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. na podstawie art. 59 § 3 w związku z art. 59 § 2 ustawy z dnia [...] r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji postanowieniem z dnia [...]. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku Spółki uznając egzekucję administracyjną za bezskuteczną, z uwagi na brak składników majątkowych Spółki, a w konsekwencji uzasadnione przypuszczenie, że egzekwowana należność pieniężna objęta tytułami wykonawczymi nie będzie mogła być zaspokojona z majątku. W wyniku prowadzonych czynności egzekucyjnych powstały koszty postępowania egzekucyjnego do należności z tytułu podatku akcyzowego za maj i listopad 2014 r. w łącznej wysokości [...] zł, które uległy zmniejszeniu do kwoty [...]zł.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej rozpoznając ponownie sprawę, będąc związany wytycznymi zawartymi w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lipca 2021 r. sygn. akt III FSK 3581/21 i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 27 października 2020 r. sygn. akt I SA/Bd 342/20 dokonał dodatkowej analizy materiału dowodowego pod kątem ustalenia, czy zaistniała w sprawie przesłanka bezskuteczności egzekucji prowadzonej z majątku Spółki. W tym zakresie podał, że jak wynika z przedłożonych przez organ pierwszej instancji informacji i materiałów wynika, że na posiedzeniu Sądu Rejonowego w G. w dniu [...] r. w sprawie o wyjawienie majątku B. Poland Sp. z o.o. został sporządzony wykaz majątku Spółki (sygn. akt I Co 546/19). Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej od marca 2018 r., nie posiada żadnych środków finansowych, na jej kontach zastosowano zabezpieczenia. Spółka nie posiada też: wierzytelności z rent, emerytur i innych świadczeń z ubezpieczenia społecznego oraz opieki społecznej, wierzytelności z papierów wartościowych, w tym akcji, obligacji, losów loteryjnych, udziałów w spółkach cywilnych i handlowych, praw autorskich i wynalazczych oraz innych praw majątkowych, ruchomości - w tym samochodów i innych pojazdów mechanicznych, narzędzi, maszyn, narzędzi gospodarczych, urządzeń sklepowych, zapasów towarów, wyposażenia mieszkania lub domu, sprzętów sportowych, przedmiotów złotych i srebrnych, innych kosztowności. Spółka wskazała, że posiada odpady tytoniowe o wartości około [...] zł oraz nieruchomości KW nr [...] [...] (obciążona hipoteką) i KW nr [...] [...] (własność).
Nieruchomość ujęta w księdze wieczystej pod nr [...] jest obciążona: hipoteką umowną na kwotę [...]zł (pozycja nr 1) i [...] zł (pozycja nr 2) stanowiącą zabezpieczenie wierzytelności na rzecz banku Powszechnej Kasy Oszczędności Bank Polski Spółka akcyjna z siedzibą w W. Oddział 1 w K. oraz hipoteką przymusową na kwotę [...]zł (pozycja nr 3) stanowiącą zabezpieczenie zaległości w uiszczeniu podatku akcyzowego (zarządzenie zabezpieczenia Nr [...] z dnia [...] r.) na rzecz Urzędu Skarbowego w S., [...] zł (pozycja nr 4) stanowiącą zabezpieczenie spłaty wierzytelności (postanowienie Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] r. sygn. akt I C252/18) na rzecz M. B., [...] zł (pozycja nr 5) stanowiącą zabezpieczenie spłaty zasądzonej należności (postanowienie Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] r. sygn. akt IV P 339/17) na rzecz M. B., [...] zł (pozycja nr 6) stanowiąca zabezpieczenie zaległych składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na o rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z siedzibą w W. Oddział w T. Inspektorat w G., [...] zł (pozycja nr 7), [...] zł (pozycja nr 8), [...] zł (pozycja nr 9) stanowiące zabezpieczenie zaległych składek na podatek od nieruchomości na rzecz gminy G..
Z uwagi na obciążenie hipoteczne, korzystając z pierwszeństwa zaspokojenia w stosunku do tej nieruchomości nie była prowadzona egzekucja administracyjna.
Odnosząc się natomiast do zajętej w dniu [...] r. (zawiadomienie Nr [...]) przez organ egzekucyjny nieruchomości gruntowej zabudowanej położonej w miejscowości M. 1A (działka nr [...]; KW nr [...]), organ wskazał, że zaległość obejmująca podatek akcyzowy za maj 2014 r. była zabezpieczona poprzez wpis hipoteki przymusowej pod pozycją [...] na ww. nieruchomości dokonany w postępowaniu zabezpieczającym na podstawie zarządzenia zabezpieczenia Nr [...] z dnia [...] r. W dniu [...] r. na miejsce siedziby [...] Poland Spółka z o.o. w likwidacji udał się komisarz skarbowy stwierdzając na miejscu, że brak jest jakichkolwiek budynków świadczących o jej istnieniu, jedyna pozostałość to ogrodzenie terenu. Na tej podstawie organ egzekucyjny doszedł do przekonania o braku składników majątkowych po stronie zobowiązanego, a w konsekwencji uznał, że zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że egzekwowana należność pieniężna nie będzie mogła być zaspokojona z majątku [...] Poland Spółka z o.o. w likwidacji.
Powyższe zostało potwierdzone poprzez próby sprzedaży nieruchomości opisanej w Księdze Wieczystej Nr [...], które nie doszły do skutku we wszystkich przeprowadzonych ustawowo licytacjach z powodu nieprzybycia co najmniej jednego licytanta (obwieszczenie o pierwszej licytacji nieruchomości z dnia [...] r., obwieszczenie o drugiej licytacji nieruchomości z dnia [...] r., obwieszczenie o trzeciej licytacji nieruchomości z dnia [...] r.). Ponadto nie doszło do skutecznej sprzedaży "z wolnej ręki" weksla własnego wystawionego przez [...] Poland Spółka z o.o. na sumę wekslową [...] zł
z wniosku wierzyciela, tj. Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w S..
W terminie ogłoszenia sprzedaży "z wolnej ręki" za cenę nie mniejszą niż 1/10 sumy wekslowej, tj. [...] zł nie zgłosił się podmiot chcący nabyć ww. wierzytelność (pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z dnia [...] r. Nr [...]). Dlatego Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. postanowieniem z dnia [...] r. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego Nr [...] (podatek akcyzowy za maj 2014 r.) wobec majątku [...] Poland Sp. z o.o. z uwagi na jego bezskuteczność. Uzasadniając podjęte w tej kwestii rozstrzygnięcie, organ egzekucyjny wskazał między innymi na zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelności z rachunków bankowych, egzekucję
z nieruchomości, licytację weksla, wystąpienie do Sądu Rejonowego w G.
o wyjawienie majątku, które okazały się nieskuteczne.
Reasumując, po analizie pozyskanych informacji i dokumentów, w ocenie organu drugiej instancji w niniejszej sprawie wystąpiła przesłanka do stwierdzenia częściowej bezskuteczności egzekucji prowadzonej z majątku [...] Poland Spółki z o.o. już w dacie wydania postanowienia z dnia [...] r. Naczelnika Urzędu Skarbowego w G., który prowadził postępowanie egzekucyjne, podjął on bowiem wszelkie możliwe dopuszczalne prawem działania, celem wyegzekwowania od dłużnika zaległości, jednak okazały się one bezskuteczne.
Odnosząc się natomiast do zajętej nieruchomości gruntowej zabudowanej położonej w miejscowości M. [...], w opinii organu odwoławczego, nawet w przypadku ewentualnej sprzedaży tej nieruchomości, której wartość stanowi [...] zł (operat szacunkowy), kwota uzyskana ze sprzedaży nie wystarczyłaby na zaspokojenie przedmiotowych zaległości Spółki w znacznej części.
W świetle powyższego, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej potwierdził stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji w przedmiocie bezskuteczności egzekucji prowadzonej z majątku Spółki, której wykazanie jest warunkiem wstępnym procedowania w zakresie orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe z tytułu podatku akcyzowego, stosownie do treści powołanego przepisu art. 116 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa.
Obok "pozytywnych" przesłanek orzeczenia o odpowiedzialności, art. 116 ustawy Ordynacja podatkowa zawiera również przesłanki "negatywne", które – jeśli zostaną skutecznie wykazane przez członka zarządu, przeciwko któremu skierowane zostało postępowanie – uwalniają go od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. Okolicznością determinującą odstąpienie od orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki byłby fakt złożenia we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości.
Rozpoznając niniejszą sprawę organ drugiej instancji ponownie przeanalizował zebrany materiał dowodowy pod kątem ustalenia, czy zaistniała w sprawie przesłanka do wystąpienia z wnioskiem o ogłoszenie upadłości.
W trakcie postępowania podatkowego stwierdzono, że w powołanym okresie [...] Poland Spółka z o.o. wystawiła 15 faktur VAT z tytułu sprzedaży 38.211,4 kg suszu tytoniowego na łączną wartość [...] zł, na rzecz firm: T. UG, A. S. s.r.o., U. (susz został wydany bezpośrednio odbiorcom z magazynu Spółki), U. (susz został wydany firmom transportowym, działającym na ich rzecz). Stąd też w prowadzonym postępowaniu ustalono, że Spółka dokonała sprzedaży suszu tytoniowego na rzecz podmiotów nieuprawnionych, tj. podmiotów innych niż podmioty prowadzące skład podatkowy lub pośredniczących podmiotów tytoniowych i nie opodatkowała przedmiotowych sprzedaży podatkiem akcyzowym.
Organ podał, że okoliczność, iż wydanie decyzji określającej zobowiązanie i decyzji o odpowiedzialności za zaległości Spółki nastąpiło w czasie, kiedy Skarżący nie pełnił funkcji Prezesa Zarządu Spółki, nie ma znaczenia dla oceny powstania przesłanek ogłoszenia upadłości Spółki, gdyż w sprawie istotna jest data powstania zaległości podatkowej (długu Spółki), a nie data ujawnienia tej zaległości. Oznacza to zatem, że Spółka, obiektywnie rzecz biorąc, powinna była uiścić podatek akcyzowy w wysokości wynikającej ze wskazanej decyzji, zaś po upływie tych terminów nieuiszczone kwoty podatku stawały się zaległościami podatkowymi. Spółka kreując swoje zobowiązania podatkowe niezgodnie z przepisami prawa, w rzeczywistości generowała zaległości podatkowe, co świadczy o braku realizacji przez Spółkę swoich zobowiązań.
W opinii Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, w oparciu o posiadane w aktach sprawy dokumenty przedstawiające sytuację finansową Spółki oraz cel równomiernego zaspokojenia wszystkich wierzycieli, chociażby częściowego z majątku Spółki, złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości, jak słusznie stwierdził organ pierwszej instancji, nastąpić powinno po upływie terminu dwóch tygodni od dnia upływu terminu płatności drugiego nieuregulowanego zobowiązania, tj. z tytułu podatku akcyzowego za listopad 2014 r., uwzględniając, że pierwsze nieuregulowane zobowiązanie dotyczyło podatku akcyzowego za maj 2014 r. z terminem płatności na dzień [...]., a termin płatności drugiego wyżej wymienionego zobowiązania przypadał na [...] r., a więc [...] r.
Organ wskazał, że z akt sprawy wynika, iż do Sądu Rejonowego w T. wpłynęły dwa wnioski o ogłoszenie upadłości Spółki.
Pierwszy wniosek - zgodnie z informacją zawartą: w zarządzeniu i piśmie Sądu Rejonowego w T. V Wydział Gospodarczy odpowiednio z dnia [...] r. sygn. akt V G 176/18 i z dnia [...] r. L.Dz. 489/19 oraz w decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. – został złożony w Sądzie w dniu [...] r., a zwrócony w dniu [...] r. (sygn. akt V GU 367/17). Drugi wniosek wpłynął do Sądu w dniu [...] r. i również został zwrócony – sygn. akt V GU 176/18. W takiej sytuacji nie można mówić o zaistnieniu przesłanki zwalniającej od odpowiedzialności. Zarządzenie o zwrocie wniosku o ogłoszenie upadłości oznacza, że nie zgłoszono wniosku prawidłowo.
Dalej organ stwierdził, że przesłanka egzoneracyjna z art. 116 § 1 pkt 1 lit. b ustawy Ordynacja podatkowa (niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez winy członka zarządu) nie została wykazana. Skarżący nie dostarczył żadnych dowodów świadczących o zaistnieniu szczególnych okoliczności, uniemożliwiających zrealizowanie obowiązku zgłoszenia we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego).
W opinii organu odwoławczego, Skarżący jako Prezes Zarządu odpowiedzialny za prowadzenie spraw Spółki powinien być należycie zorientowany w sprawach podmiotu którym zarządza, szczególnie w odniesieniu do stanu majątkowego Spółki i ciążących na niej zobowiązań tak, by nie doprowadzić do naruszenia obowiązków wynikających z obowiązujących przepisów prawa, w tym przepisów podatkowych i do sytuacji zadłużenia Spółki oraz stanu jej niewypłacalności. Taka jest bowiem rola osób, którym powierzono prowadzenie spraw Spółki. Ewentualny brak wiedzy lub też błędne działanie nie może uwalniać członka zarządu od odpowiedzialności podatkowej.
Organ ocenił, że w sprawie nie zaistniała również przesłanka uniemożliwiająca orzekanie o odpowiedzialności osoby trzeciej, a mianowicie wskazanie przez członka zarządu mienia Spółki pozwalającego na zaspokojenie znacznej części zaległości podatkowej. W toku prowadzonego przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w T. postępowania podatkowego Skarżący nie przedłożył żadnego dowodu potwierdzającego istnienie rzeczywistego mienia Spółki.
Reasumując, przedstawione w uzasadnieniu decyzji argumenty pozwoliły organowi stwierdzić, że Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w T. w sposób prawidłowy zbadał przesłanki pozwalające na zgodne z art. 116 ustawy Ordynacja podatkowa orzeczenie o odpowiedzialności Skarżącego jako Prezesa Zarządu Spółki z o.o. [...] Poland za zaległości z tytułu podatku akcyzowego za miesiąc maj i listopad 2014 r. wraz z należnymi odsetkami za zwłokę oraz koszty postępowania egzekucyjnego. Zaległości podatkowe powstały w czasie, gdy Skarżący pełnił funkcję członka zarządu oraz wystąpiła bezskuteczność egzekucji wobec majątku dłużnika. Ponadto w sprawie nie wystąpiły przesłanki uwalniające Skarżącego od tej odpowiedzialności, określone w przepisie art. 116 § 1 pkt 1 i 2 tej ustawy.
W skardze wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji zarzucając:
1. niewykonanie przez organy podatkowe obu instancji zaleceń oraz wskazań zawartych w prawomocnym wyroku WSA w Bydgoszczy z dnia 20 października 2020 r. sygn. akt I SA/Bd 342/20,
2. naruszenie art. 107 i art. 116 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm., dalej "O.p.") polegające na:
a) orzeczeniu o odpowiedzialności Skarżącego w sytuacji, gdy w okresie pełnienia przez niego funkcji członka zarządu nie występowały przesłanki do złożenia wniosku
o ogłoszenie upadłości Spółki,
b) orzeczeniu o odpowiedzialności Skarżącego, pomimo istnienia okoliczności wyłączających jego odpowiedzialność w postaci braku winy w niezgłoszeniu wniosku
o ogłoszenie upadłości spółki,
3. art. 191 O.p., poprzez przyjęcie, że:
a) stan niewypłacalności spółki powstał z końcem 2014 r., podczas gdy brak jest podstaw, aby poczynić takie ustalenie,
b) przedwczesne uznanie, że spółka nie dysponuje majątkiem, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki,
4. art. 70 O.p., poprzez błędne zastosowanie i przyjęcie, że nie doszło do przedawnienia zobowiązania wynikającego z art. 116 O.p.,
5. art. 116 § 2 O.p., poprzez błędne przyjęcie, że odpowiedzialność Skarżącego jako członka zarządu obejmuje również odsetki i koszty postępowania egzekucyjnego,
6. art. 122 i art. 187 § 1 O.p., poprzez naruszenie praw konstytucyjnych Skarżącego,
w tym przede wszystkim prawa do obrony polegające na niedopuszczeniu Skarżącego do podejmowania jakichkolwiek czynności w postępowaniu prowadzonym przez organ podatkowy wobec spółki w czasie, gdy Skarżący nie był już członkiem zarządu,
a dotyczącym okresu gdy pełnił on funkcję członka zarządu, w którym to postępowaniu mógłby złożyć zarówno wyjaśnienia jak i dowody potwierdzające działanie spółki zgodnie z prawem, z kolei które to działanie miałoby bezpośredni wpływ na aktualną sytuację prawną skarżącego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją argumentację w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Na wstępie należy podać, że sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 374 ze zm., dalej: "ustawa COVID-19"). Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W będącej przedmiotem kontroli sądowej sprawie Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z dnia [...]. skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w dniu [...] r. (k. 71 akt sądowych). Wcześniej Skarżący został poinformowana także o dostępie do informacji o sprawie w wykazie spraw sądowych e-Wokanda pod wskazanym adresem internetowym oraz o możliwości wypowiedzenia się w sprawie w terminie 10 dni od dnia doręczenia pisma.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a–c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259 dalej: jako "p.p.s.a.") lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Badając legalność zaskarżonej decyzji w świetle powyższych kryteriów Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Przedmiotem kontroli jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotycząca solidarnej odpowiedzialności Skarżącego za zaległości podatkowe spółki [...] Poland sp. z o.o. w likwidacji za zaległości podatkowe w podatku akcyzowym za maj i listopad 2014r. wraz z odsetkami za zwłokę.
Granice odpowiedzialności osób trzecich zakreślają przepisy rozdziału 15 Działu III O.p. zatytułowanego "Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich". Zgodnie z treścią art. 107 § 1 tej ustawy za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem również osoby trzecie. Jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, osoby trzecie odpowiadają również za odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych (art. 107 § 2 pkt 2 O.p.). W myśl art. 108 § 1 O.p., o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej organ podatkowy orzeka w drodze decyzji; art. 108 § 2 i § 3 O.p. określa formalne przesłanki, warunkujące dopuszczalność wszczęcia postępowania podatkowego w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej.
Mając na uwadze, iż Skarżący, jako podstawę skargi, zakreślił m. in. naruszenie art. 116 § 1 O.p. wskazać należy, że zgodnie z art. 116 O.p., który był podstawą prawną wydanych w tej sprawie rozstrzygnięć, za zaległości podatkowe między innymi spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:
1) nie wykazał, że:
a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo
b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy;
2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.
Odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu. Odpowiedzialność osoby trzeciej obejmuje również: 1) podatki niepobrane oraz pobrane, a niewpłacone przez płatników lub inkasentów; 2) odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych; 3) niezwrócone w terminie zaliczki naliczonego podatku od towarów i usług oraz za oprocentowanie tych zaliczek; 4) koszty postępowania egzekucyjnego (art. 107 § 2 O.p.).
O odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej organ podatkowy orzeka w drodze decyzji (art. 108 § 1 O.p.). Dyspozycja art. 116 O.p. obejmuje zarówno przesłanki pozytywne orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu (które muszą być spełnione, aby wydanie decyzji w tym przedmiocie było możliwe) oraz przesłanki negatywne (które nie mogą zaistnieć, aby organ podatkowy mógł orzec o tej odpowiedzialności).
Przesłankami, od których ustawodawca uzależnia możliwość orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe osoby prawnej, jest pełnienie funkcji członka zarządu w czasie kiedy upływał termin płatności zobowiązania oraz bezskuteczność egzekucji przeciwko osobie prawnej. Przesłankami negatywnymi, których zaistnienie zwalnia z tej odpowiedzialności są: zgłoszenie wniosku o upadłość lub wszczęcie postępowania układowego we właściwym czasie lub niezgłoszenie wniosków o wszczęcie tych postępowań bez winy członka zarządu lub wskazanie mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.
W orzecznictwie sądowym utrwalony jest pogląd, że w postępowaniu w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej członka zarządu spółki kapitałowej organy podatkowe obowiązane są wykazać jedynie, że zaległości podatkowe spółki istnieją, a termin płatności zobowiązań podatkowych, których dotyczą, powstał w okresie pełnienia funkcji przez tego członka zarządu oraz że egzekucja wobec spółki okazała się bezskuteczna (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 marca 2003 r., sygn. akt SA/Bd 85/03, POP 2003/4/93). Tylko i wyłącznie członek zarządu może wykazać istnienie przesłanek wyłączających jego odpowiedzialność (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 01 lipca 2005 r. sygn. akt I FSK 66/05, LEX 173042). Tylko na nim spoczywa obowiązek, ale i możliwość wykazania tych przesłanek.
W związku z powyższym stwierdzić należy, że prowadząc postępowanie w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości spółki organ podatkowy powinien w pierwszej kolejności stwierdzić istnienie przesłanek pozytywnych tej odpowiedzialności, a dopiero w przypadku ich stwierdzenia rozważyć, czy strona postępowania przedstawiła okoliczności egzoneracyjne (przesłanki negatywne).
Dla niniejszej sprawy zasadnicze znaczenie ma okoliczność, iż przeprowadzone przez organy postępowanie oraz kończąca to postępowanie decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...]. poddane zostały kontroli tut. Sądu a następnie w wyniku złożenia skargi kasacyjnej także kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w tej sprawie sądy oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna, o której stanowi analizowany przepis, może dotyczyć zarówno samej wykładni prawa materialnego i procesowego, jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego. Zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku. W orzecznictwie podkreśla się, iż działania naruszające tę zasadę muszą być konsekwentnie eliminowane przez uchylanie wadliwych z tego powodu rozstrzygnięć administracyjnych, już chociażby z uwagi na związanie wcześniej przedstawioną oceną prawną także i samego sądu administracyjnego (por. wyroki NSA: z dnia 21 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1681/97, Lex/el nr 47848 i z dnia 1 września 2010r., sygn. akt I OSK 920/10, Lex/el nr 745376). Zgodnie z poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z dnia 21 marca 2014 r., sygn. akt I GSK 534/12, Lex/el nr 1487724) przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie. Nadto stosownie do art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy. Zatem dokonując ponownie oceny sprawy organ podatkowy był związany oceną prawną zaprezentowaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 01 lipca 2021r. także Sąd w obecnym składzie kontrolując zaskarżoną decyzję jest związany stanowiskiem wyrażonym przez NSA.
Mając powyższe na uwadze za całkowicie bezpodstawny uznać należy zarzut Strony co do niewykonania zaleceń i wskazań zawartych w orzeczeniu tut. Sądu z dnia 27 października 2020r. Skarżący nie dostrzega że pomimo oddalenia skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił większości zarzutów sformułowanych w uzasadnieniu orzeczenia WSA w Bydgoszczy z dnia 27 października 2020r.
W pierwszej kolejności odnieść się należy do ponownie podniesionego przez Skarżącego zarzutu przedawnienia, uzasadnionego skierowaniem zawiadomienia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia do nieprawidłowo oznaczonego podmiotu. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił poglądu tut. Sądu co do braku zaistnienia skutku zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Zgodził się wprawdzie z WSA Bydgoszczy, że prawidłowe zaadresowanie przesyłki powinno zawierać dane Spółki z jednoczesnym wskazaniem "w likwidacji", jednak wyjaśnił, że brak takiego oznaczenia, nie może prowadzić do uznania, że przesyłki nie można uznać za skutecznie doręczoną. Na kopercie zawierającej zawiadomienie o którym mowa w art. 70c O.p., wpisana została dotychczasowa firma Spółki, co jednoznacznie pozwalało na jej identyfikację. Samo otwarcie likwidacji powoduje pewne zmiany organizacyjne, które są charakterystyczne dla tej fazy istnienia spółki. Podstawową jest zmiana firmy spółki. Wynika ona z konieczności oznaczenia przejścia spółki w nową formę ustrojową: "spółkę w likwidacji" (por. A. Szajkowski, M. Tarska (w) Kodeks spółek handlowych, 2005, t. II, s. 866). Dodanie takiego oznaczenia nie zmienia jednak dotychczasowej nazwy pod którą spółka działała, czy też nie powoduje jej automatycznej likwidacji w postaci utraty osobowości prawnej. Nadal jest to ten sam podmiot, posługujący się taką samą nazwą, lecz z uwagi na otwarcie procesu likwidacji, konieczne jest dodanie do firmy określenia "w likwidacji". Uzupełnienie dotychczasowego brzmienia firmy, wymagane na podstawie art. 274 § 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 1526 ze zm.) służy przede wszystkim ochronie osób trzecich i dlatego spółka będące w fazie likwidacji, powinna w obrocie prawnym posługiwać się tak uzupełnioną firmą w obrocie prawnym. Zmiana firmy spółki stanowi informację dla pozostałych uczestników obrotu o nowej postaci spółki, która przeszła w fazę likwidacji i związanych z tym skutków dla dalszego jej funkcjonowania. W rozpatrywanej sprawie, jak wskazał NSA, problem prawny nie dotyczy występowania przez spółkę w obrocie prawnym w stosunku do osób trzecich, lecz skutków kierowanej do niej korespondencji bez podanie pełnej aktualnej nazwy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazanie na kopercie firmy pod którą spółka występowała dotychczas w obrocie i która co do istoty zbieżna była z aktualną firmą, podanie aktualnego adresu spółki oraz numeru NIP, nie mogło wprowadzać w błąd co do tożsamości adresata. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru nie wynika, aby przesyłka wróciła z adnotacją "adresat nieznany", czy też "adresat odmówił przyjęcia", gdyż uznał, że pismo nie jest do niego skierowane. Doręczenie nastąpiło na podstawie art. 150 § 4 O.p. z uwagi na brak podjęcia pisma, pomimo dwukrotnego awizowania. Okoliczności rozpatrywanej sprawy nie pozwalają zatem uznać, że organy podatkowe uchybiły obowiązkowi doręczenia spółce zawiadomienia o którym mowa w art. 70c O.p. Skoro w sprawie nie jest kwestionowane, że postępowania o przestępstwo karnoskarbowe zostało wszczęte, związane było z niewykonaniem zobowiązań podatkowych za które odpowiedzialność ponosi Skarżący, zaś spółce doręczono wymagane zawiadomienie, doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia o którym mowa w art. 70 § 6 pkt 1 O.p.
Przechodząc do kwestii merytorycznych wskazać należy, że NSA nie podzielił stanowiska Sądu pierwszej instancji, że brak wskazania w sentencji decyzji z kim Skarżący ponosi solidarną odpowiedzialność za zobowiązania spółki, stanowiło wadę powodującą konieczność uchylenia decyzji. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażany jest jednolity pogląd, że brak wyraźnego stwierdzenia w rozstrzygnięciu decyzji, iż dany członek zarządu spółki odpowiada solidarnie z pozostałymi członkami zarządu (i ze spółką) za zaległości spółki nie może stanowić wystarczającej podstawy uchylenia tej decyzji (por. wyrok NSA z 12 grudnia 2018 r., sygn. akt I FSK 36/17). Jak bowiem wynika z art. 116 § 1 O.p., odpowiedzialność członka zarządu za zaległości podatkowe spółki jest odpowiedzialnością solidarną z pozostałymi członkami zarządu. Odpowiedzialność solidarna członków zarządu nie powstaje więc tylko z mocy decyzji wydanej na podstawie art. 108 § 1 O.p., lecz jest ona jedynie konsekwencją wydania tej decyzji określoną w art. 116 § 1 O.p., a zatem wynika nie z decyzji lecz dopiero z mocy tego przepisu, stanowiącego właściwą podstawę prawną solidarnej odpowiedzialności członków zarządu spółki z o.o. Podobnie rzecz się ma w odniesieniu do spółki kapitałowej. Takie też stanowisko przyjął organ w uzasadnieniu decyzji będącej obecnie przedmiotem kontroli Sądu. Dodatkowo Dyrektor podkreślił (co już wcześniej było wskazywane przez organ) że Skarżący posiadał wiedzę z kim ponosi solidarną odpowiedzialność. W postanowieniu organu pierwszej instancji z [...]., wyraźnie wskazano wobec kogo wszczęto z urzędu postępowanie w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności solidarnej za zaległości podatkowe Spółki. Ponadto w uzasadnieniach wydanych decyzji organów podatkowych, zamieszczona była informacja o pozostałych członkach zarządu, którzy ponoszą odpowiedzialność za zaległości podatkowe Spółki. Informacje takie w powiązaniu z powstającą z mocy prawa solidarną odpowiedzialnością, pozwalały Skarżącemu na zidentyfikowanie podmiotów od których będzie mógł ewentualnie dochodzić roszczeń regresowych. Ponownie podniesione w skardze zarzuty Strony w tym zakresie nie zasługują zatem na uwzględnienie.
Dalej NSA wskazał, że niewłaściwie także Sąd pierwszej instancji uznał, że w czasie gdy Skarżący pełnił obowiązki członka zarządu, brak było podstaw do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki. Czas właściwy do zgłoszenia wniosku o upadłości należy oceniać poprzez odniesienie się do pojęcia niewypłacalności, użytego w ustawie Prawo upadłościowe i naprawcze i wskazanych w niej terminów, oznaczonych dla upadłego (jego organów) do zgłoszenia wniosku o upadłość (por. wyroki NSA: z 4 września 2019 r., sygn. akt II FSK 3090/17; z 3 marca 2017 r., sygn. akt II FSK 807/17; z 6 kwietnia 2020 r., sygn. akt II FSK 133/20; z 21 kwietnia 2021 r., sygn. akt III FSK 3105/21 oraz R. Dowgier, pkt 1 do art. 116 w L. Leonard [red.], G. Liszewski, B. Pahl, P. Pietrasz, M. Popławski, S. Presnarowicz, W. Stachurski, K. Teszner, Ordynacja podatkowa. Komentarz aktualizowany, publ. SIP LEX/el. 2020). Zgodnie z art. 10 u.p.u.n. upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Jak stanowił art. 11 tej ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r., dłużnika uważa się za niewypłacalnego, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych (ust. 1). Dłużnika będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje (ust. 2). W orzecznictwie przyjmuje się, że każdy, kto nie płaci określonego ustawą (lub umową) drugiego z kolei zobowiązania, staje się od tej chwili niewypłacalny (por. cytowane powyżej wyroki NSA w sprawach II FSK 807/17 i II FSK 133/20). Stosownie do art. 21 ust. 1 i 2 u.p.u.n. dłużnik jest obowiązany, nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości. Jeżeli dłużnikiem jest osoba prawna albo inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, obowiązek ten spoczywa na każdym, kto ma prawo go reprezentować sam lub łącznie z innymi osobami. W świetle powyższych unormowań nie powinno budzić wątpliwości, że jeżeli dłużnik nie wykonuje ciążących na nim wymagalnych zobowiązań, wówczas jest niewypłacalny, co stwarza podstawę ogłoszenia w stosunku do niego upadłości. Podzielić również należy prezentowany w orzecznictwie pogląd, że w ocenie właściwego czasu do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości, o którym mowa w art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) O.p., należy uwzględnić kwoty zobowiązań podatkowych powstających z mocy prawa, które nie zostały zadeklarowane w ogóle bądź we właściwej wysokości w terminach przewidzianych w ustawie także wówczas, gdy decyzje podatkowe określające te zobowiązania bądź określające je w wysokości wyższej niż deklarowana zostaną wydane wówczas, gdy członek zarządu nie pełni już swojej funkcji (por. wyrok NSA z 2 października 2018 r., sygn. akt I FSK 2116/16; z 6 grudnia 2019 r., sygn. akt II FSK 232/18; z 30 czerwca 2020 r., sygn. akt II FSK 2230/19).
Nieskuteczne jest zatem odwołanie się do daty wydania decyzji określającej zobowiązanie podatkowe spółki, bowiem w sytuacji, gdy decyzja ta ma tylko deklaratoryjny charakter i zobowiązania podatkowego nie kreuje, to członek zarządu spółki nie może uniknąć odpowiedzialności wskutek zaniżania wysokości zobowiązania podatkowego spółki w składanych w jej imieniu deklaracjach (por. wyrok NSA z 12 marca 2020 r., sygn. akt II FSK 1143/18). Wobec powyższego w ponownie wydanej decyzji poddanej obecnie kontroli Sądu organ prawidłowo przyjął, iż złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpić winno po upływie terminu dwóch tygodni od dnia upływu terminu płatności drugiego nieuregulowanego zobowiązania, z tytułu podatku akcyzowego za listopad 2014 r., (29 grudnia 2014 r.), a więc 12 stycznia 2015 r. W tym terminie taki wniosek nie został złożony.
Naczelny Sąd Administracyjny zakwestionował także stanowisko Sądu pierwszej instancji, że Skarżącemu nie można przypisać winy w braku złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Stanowisko takie wywiedzione zostało z tego, że wykazanie nieprawidłowej kwoty podatku w deklaracji podatkowej, wynikało z błędu Spółki, nie zaś z zamierzonego działania i świadomego unikania zapłaty podatku. NSA podkreślił, że powstanie zobowiązania podatkowego nie jest uzależnione od winy podatnika, czyli nie istnieje możliwość uwolnienia się od opodatkowania, jeżeli okoliczność braku winy zostanie wykazana. Zobowiązanie podatkowe powstaje w sposób niezależny od woli i świadomości podatnika co do konieczności zapłaty podatku. W przypadku zajścia okoliczności określonych w ustawie, dochodzi do konkretyzacji abstrakcyjnego obowiązku podatkowego w zobowiązanie podatkowe, poprzez określenie między innymi osoby podatnika, wysokości podatku oraz terminu jego zapłaty. NSA wskazał ponadto, że stanowisko Sądu pierwszej instancji w tym zakresie jest również błędne z tego powodu, że odnosi się do momentu powstania zobowiązania podatkowego, nie zaś do wykazania braku winy na późniejszym etapie, czyli w sytuacji, gdy ziściły się przesłanki do ogłoszenia upadłości. Ustawodawca w art. 116 § 1 pkt 1 lit. b) O.p. nie wskazuje bowiem na brak winy w powstaniu zobowiązania podatkowego jako przesłanki ekskulpacyjnej. Brak winy o jakiej mowa w tym przepisie dotyczy wyłącznie niezgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości (por. wyrok NSA z 26 października 2017r., sygn. akt I GSK 2172/15). Ponadto wykazanie braku winy, o którym mowa w powyższym przepisie, jest konieczne wówczas, gdy członek zarządu przyznaje, iż wniosek o ogłoszenie upadłości powinien być złożony, ale z przyczyn przez niego niezawinionych nie mógł go złożyć we właściwym czasie (por. wyrok NSA z 18 października 2017 r., sygn. akt II FSK 2607/15). Będąc związanym tym stanowiskiem wyrażonym przez sąd kasacyjny tut. Sąd za bezskuteczne uznaje twierdzenia Skarżącego, który braku winy o której mowa w art. 116 § 1 pkt 1 lit. b O.p. upatruje w tym, że nie mógł wiedzieć o konieczności zapłaty podatku w odpowiedniej wysokości. Dla uwolnienia się od odpowiedzialności na podstawie tego przepisu, Skarżący powinien wykazać okoliczności, które w jego ocenie uniemożliwiły mu złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości, choć jego zdaniem wniosek taki powinien być złożony. Takich okoliczności Strona podniosła.
Naczelny Sąd Administracyjny zaakceptował natomiast stanowisko wyrażone przez tut. Sąd w zakresie braku wykazania przez organy bezskuteczności egzekucji prowadzonej wobec spółki. Ziszczenie się tej przesłanki warunkuje możliwość orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu spółki kapitałowej za jej zobowiązania. Członek zarządu ponosi odpowiedzialność za jej zobowiązania podatkowe jedynie wówczas, gdy egzekucja z majątku spółki okaże się bezskuteczna. Wynika to wprost z faktu, że wydanie decyzji zostało wyraźnie przez ustawodawcę uzależnione od zaistnienia i stwierdzenia przesłanki bezskuteczności egzekucji przeprowadzonej do majątku spółki. Należy przy tym podkreślić, że o bezskuteczności egzekucji można mówić tylko jako o zdarzeniu zaistniałym przez co nie można tego powiedzieć o niej jako o zdarzeniu przyszłym (por. Ł. Kozłowski, Odpowiedzialność wspólników spółek jawnych za zobowiązania tych spółek - problemy egzekucji, Prawo Spółek 2007, nr 4, s. 34). Jeżeli zatem toczy się postępowanie egzekucyjne wobec jakiegokolwiek składnika majątkowego spółki, nie jest możliwe kategoryczne stwierdzenie, że egzekucja taka będzie w całości bezskuteczna. Dopiero po przeprowadzeniu czynności egzekucyjnych okaże się, w jakim stopniu zastosowany środek egzekucyjny doprowadził do wyegzekwowania od podatnika należności podatkowych. Będzie wówczas możliwe jednoznaczne stwierdzenie, czy egzekucja była w całości bezskuteczne, czy też w określonej części. Znana będzie w takim przypadku kwota, którą będzie można obciążyć członka zarządu, odpowiadającego jako osoba trzecia. Może on bowiem zostać obciążony w takiej wysokości, w jakiej egzekucja wobec spółki okazała się bezskuteczna. Kategoryczne stwierdzenie wyrażone w art. 116 § 1 O.p., że egzekucja z majątku spółki powinna okazać się w całości lub w części bezskuteczna, nakłada na organ podatkowy obowiązek dokładnego ustalenia tej okoliczności. Przy częściowej bezskuteczności egzekucji, obowiązek zrekonstruowania wszystkich elementów stanu faktycznego, obejmuje również okoliczność zakresu takiej bezskuteczności. Nie jest to jednak możliwe, jeżeli w dacie orzekania o odpowiedzialności członka zarządu, czynności egzekucyjne pozostają w toku i realizowany jest środek egzekucyjny zmierzający do wyegzekwowania należności.
Dla stwierdzenia bezskuteczności egzekucji niezbędne jest wobec powyższego wykazanie przez wierzyciela, zastosowania przez organ egzekucyjny środków egzekucyjnych skierowanych do całego majątku dłużnika (por. uchwałę NSA z 8 grudnia 2008 r., sygn. akt II FPS 6/08 oraz wyrok NSA z 15 listopada 2018r., sygn. akt I FSK 2042/16). Bezskuteczność egzekucji w rozumieniu art. 116 § 1 O.p. oznacza bowiem sytuację, w której nie ma jakichkolwiek wątpliwości, że nie zachodzi żadna możliwość zaspokojenia egzekwowanej wierzytelności z jakiejkolwiek części majątku spółki (por. wyrok NSA z 14 maja 2015 r., sygn. akt II FSK 1190/13).
Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy rozpoznając ponownie sprawę zebrał dodatkowe dowody oraz dokonał analizy całości materiału dowodowego pod katem zaistnienia przesłanki bezskuteczności egzekucji prowadzonej z majątku spółki. I tak wskazano, iż na posiedzeniu Sądu Rejonowego w G. w dniu [...] r. w sprawie o wyjawienie majątku [...] [...]. z o.o. został sporządzony wykaz majątku Spółki (sygn. akt I Co 546/19 - k. 555-556). Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej od marca 2018 r., nie posiada żadnych środków finansowych, na jej kontach zastosowano zabezpieczenia. Spółka nie posiada też; wierzytelności z rent, emerytur i innych świadczeń z ubezpieczenia społecznego oraz opieki społecznej, wierzytelności z papierów wartościowych, w tym akcji, obligacji, losów loteryjnych, udziałów w spółkach cywilnych i handlowych, praw autorskich i wynalazczych oraz innych praw majątkowych, ruchomości - w tym samochodów i innych pojazdów mechanicznych, narzędzi, maszyn, narzędzi gospodarczych, urządzeń sklepowych, zapasów towarów, wyposażenia mieszkania lub domu, sprzętów sportowych, przedmiotów złotych i srebrnych, innych kosztowności. Spółka wskazała, że posiada odpady tytoniowe o wartości około 50 tysięcy zł oraz nieruchomości KW nr [...] (obciążona hipoteką) i KW nr [...] (własność). Organ zasadnie wskazał, iż wykaz majątku Spółki ma walor dokumentu urzędowego, a to oznacza, że nie może zostać pominięty przez organy stanowiąc dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone (art. 194 § 1 O.p.). Nieruchomość ujęta w księdze wieczystej pod nr [...] (k. 312a-312d) jest obciążona: hipoteką umowną na kwotę [...]zł (pozycja nr 1) i [...] zł (pozycja nr 2) stanowiącą zabezpieczenie wierzytelności na rzecz banku Powszechnej Kasy Oszczędności Bank Polski Spółka akcyjna z siedzibą w W. Oddział 1 w K. oraz hipoteką przymusową na kwotę [...]zł (pozycja nr 3) stanowiącą zabezpieczenie zaległości w uiszczeniu podatku akcyzowego (zarządzenie zabezpieczenia Nr [...] z dnia [...] r.) na rzecz Urzędu Skarbowego w S., [...] zł (pozycja nr 4) stanowiącą zabezpieczenie spłaty wierzytelności (postanowienie Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] r. sygn. akt I C252/18) na rzecz M. B., [...] zł (pozycja nr 5) stanowiącą zabezpieczenie spłaty zasądzonej należności (postanowienie Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] r. sygn. akt l\/ P 339/17) na rzecz M. B., [...] zł (pozycja nr 6) stanowiąca zabezpieczenie zaległych składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z siedzibą w W. Oddział w T. Inspektorat w G., [...] zł (pozycja nr 7), [...] zł (pozycja nr 8), [...] zł (pozycja nr 9) stanowiące zabezpieczenie zaległych składek na podatek od nieruchomości na rzecz gminy G.. Z uwagi na obciążenie hipoteczne, korzystając z pierwszeństwa zaspokojenia w stosunku do tej nieruchomości nie była prowadzona egzekucja administracyjna. Odnosząc się natomiast do zajętej w dniu [...] r. (zawiadomienie Nr 0408- SEE.711.[...].1 - k. 286) przez organ egzekucyjny nieruchomości gruntowej zabudowanej położonej w miejscowości M. (działka nr [...]; KW nr [...] - k. 310-312), wyjaśniono, że zaległość obejmująca podatek akcyzowy za maj 2014r. była zabezpieczona poprzez wpis hipoteki przymusowej pod pozycją [...] na ww. nieruchomości dokonany w postępowaniu zabezpieczającym na podstawie zarządzenia zabezpieczenia Nr [...] z dnia [...] r. (k. 238, 562). W dniu [...]. na miejsce siedziby [...] R. S. z o.o. w likwidacji udał się komisarz skarbowy stwierdzając na miejscu, że brak jest jakichkolwiek budynków świadczących o jej istnieniu, jedyna pozostałość to ogrodzenie terenu (k. 562). Na tej podstawie organ egzekucyjny doszedł do przekonania o braku składników majątkowych po stronie zobowiązanego, a w konsekwencji uznał, że zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że egzekwowana należność pieniężna nie będzie mogła być zaspokojona z majątku [...] [...] Spółka z o.o. w likwidacji. W uzasadnieniu postanowienia Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. z dnia [...] r. Nr [...] (k. 562) podkreślił, że kontynuowanie postępowania egzekucyjnego generować może jedynie koszty egzekucyjne, których w obecnym stanie majątkowym zobowiązana Spółka nie jest w stanie regulować. Kalkulacja wydatków, z uwagi na brak składników majątkowych podlegających egzekucji wykazała, iż nie uzyska się żadnej kwoty na ponoszone wydatki egzekucyjne. W przypadku kontynuowania egzekucji mogłyby one generować wydatki za dojazd egzekutora, za przesłanie korespondencji. Powyższe zostało potwierdzone poprzez próby sprzedaży nieruchomości opisanej w Księdze Wieczystej Nr [...] (k. 310-312), które nie doszły do skutku we wszystkich przeprowadzonych ustawowo licytacjach z powodu nieprzybycia co najmniej jednego licytanta (obwieszczenie o pierwszej licytacji nieruchomości z dnia [...] r. - k. 531-532, obwieszczenie o drugiej licytacji nieruchomości z dnia [...] r. - k. 533-534, obwieszczenie o trzeciej licytacji nieruchomości z dnia [...] r. - k. 518-519). Ponadto nie doszło do skutecznej sprzedaży "z wolnej ręki" weksla własnego wystawionego przez [...] [...] Spółka z o.o. na sumę wekslową [...] zł z wniosku wierzyciela, tj. Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w S.. W terminie ogłoszenia sprzedaży "z wolnej ręki" za cenę nie mniejszą niż 1/10 sumy wekslowej, tj. [...] zł nie zgłosił się podmiot chcący nabyć ww. wierzytelność (pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z dnia [...] r. Nr [...] - k. 475). Dlatego Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. postanowieniem z dnia [...] r. [...].[...] (k. 561), umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego Nr [...] (podatek akcyzowy za maj 2014 r.) wobec majątku [...] R. S.. z o.o. z uwagi na jego bezskuteczność. Uzasadniając podjęte w tej kwestii rozstrzygnięcie, organ egzekucyjny wskazał między innymi na zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelności z rachunków bankowych, egzekucję z nieruchomości, licytację weksla, wystąpienie do Sądu Rejonowego w G. o wyjawienie majątku, które okazały się nieskuteczne. W świetle dokonanych ustaleń potwierdzonych zebranym materiałem dowodowym Sąd uznaje, że organ wykazał bezskuteczność egzekucji z majątku spółki.
Nie mogą odnieść pożądanego skutku, tzn. przyjęcia że Strona wskazała majątek z którego możliwa byłaby egzekucja, twierdzenia Skarżącego, z których wynika, że majątek Spółki wart był kilka milionów i w jego skład wchodziła m. in. hala produkcyjna. Jak wynika z akt sprawy przedstawiony stan faktyczny, jak Skarżący sam wskazał w piśmie z dnia [...] r. (k. 609-610), dotyczy roku 2016 r. i momentu sprawowania przez Skarżącego funkcji Prezesa zarządu Spółki. Natomiast ze sporządzonego wykazu majątku dłużnika w trakcie opisanego powyżej posiedzenia Sądu Rejonowego w G. (k. 555-556), nie wynika, aby Spółka taki majątek na dzień [...]. posiadała. Powyższe składniki majątku Spółki, na które powołuje się Skarżący, nie zostały również ustalone w ramach pozostałych wskazanych wyżej czynności, które prowadził Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. w toku postępowania egzekucyjnego.
Reasumując, Sąd przyjął, że w sposób prawidłowy zbadano przesłanki warunkujące na zgodne z art. 116 O.p. orzeczenie o odpowiedzialności Skarżącego jako Prezesa Zarządu Spółki [...] Poland w likwidacji za zaległości z tytułu podatku akcyzowego za maj i listopad 2014 r. wraz z należnymi odsetkami za zwłokę oraz kosztami postępowania egzekucyjnego. Prawidłowo wskazano, że zaległości podatkowe powstały w czasie, gdy Skarżący pełnił funkcję członka zarządu oraz wykazano bezskuteczność egzekucji wobec majątku dłużnika. Ponadto, w sprawie nie wystąpiły przesłanki uwalniające Skarżącego od tej odpowiedzialności, określone w przepisie art. 116 § 1 pkt 1 i 2 O.p.
W sprawie nie naruszono również, jak zarzuca Strona, przepisów art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p. oraz praw konstytucyjnych Skarżącego. Ocenę tę potwierdza zgromadzony i właściwie rozpatrzony materiał dowodowy. Organ odwoławczy działał na podstawie obowiązujących przepisów prawa, zgromadził obszerny materiał dowodowy, a następnie dokonał jego wszechstronnej oceny, zapewnił Skarżącemu czynny udział w każdym stadium postępowania. Konkluzja w zakresie ustaleń faktycznych, wywiedziona przez organ, znajduje pełne odzwierciedlenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, który we wzajemnym powiązaniu pozwala na przyjęcie tych ustaleń w sposób jednoznaczny, zgodnych z logiką i doświadczeniem życiowym.
Wobec powyższego nie stwierdzając naruszeń prawa procesowego jak i materialnego Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło