II SA/Gd 233/14

WyrokWSA w Gdańsku2014-09-03

Skład orzekający: Jolanta Górska, Janina Guść, Dorota Jadwiszczok

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy samowolnie postawiony nośnik reklamowy, który nie jest trwale związany z gruntem w sposób wymagający pozwolenia na budowę, ale jest obiektem budowlanym, podlega nakazowi rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, zwłaszcza gdy jego lokalizacja jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wolnostojące urządzenie reklamowe o znaczących gabarytach (5m x 2,5m) i konstrukcji stalowej, nawet jeśli posadowione na bloczkach betonowych bez zagłębienia w gruncie, stanowi budowlę trwale związaną z gruntem w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Instalowanie takiego obiektu wymaga pozwolenia na budowę, a jego lokalizacja niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego uniemożliwia legalizację, co uzasadnia nakaz rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki nośnika reklamowego, który został samowolnie usytuowany na działce. Organ I instancji nakazał rozbiórkę, uznając nośnik za budowlę wymagającą pozwolenia na budowę, a jego lokalizację za niezgodną z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji w celu doprecyzowania opisu rozbiórki, ale podtrzymał zasadniczo stanowisko o konieczności rozbiórki. Skarżąca spółka kwestionowała kwalifikację nośnika jako budowli wymagającej pozwolenia na budowę, zarzucając błędną wykładnię przepisów Prawa budowlanego i naruszenia procedury administracyjnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść (spr.) Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Małgorzata Kuba po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 3 września 2014 r. sprawy ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. II SA/Gd 233/14 Uzasadnienie Decyzją z dnia 19 listopada 2013 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał inwestorowi "A" Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. rozbiórkę nośnika reklamowego nr [...] usytuowanego na działce nr [...] położonej w G. przy Al. [...]. Decyzja została wydana na podstawie art. 48 ust. 1 i 4, art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 81 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., nr 243, poz. 1623 ze zm.) w związku z art. 104 k.p.a. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ I instancji wskazał, że podczas czynności kontrolnych na przedmiotowej nieruchomości ustalił, że cztery nośniki reklamowe, które wcześniej usytuowane były na działce nr [...] przy Al. [...] w G., zostały "przesunięte" na sąsiednią działkę nr [...]. Nośnik reklamowy nr [...], będący przedmiotem niniejszego postępowania, usytuowany jest w bezpośrednio przy budynku przy Al. [...], bliżej Al. [...] niż nośnik nr [...]. Nośnik wykonany jest z profili stalowych tworzących podstawę pod tablicę z blachy. Tablica reklamowa nośnika posiada wymiary 5 m szerokości na 2,5 m wysokości. Fundamenty wykonane z bloczków betonowych zamkniętych w ramie z kątowników stalowych tworzą dwa prostopadłościany posadowione na powierzchni terenu bez zagłębienia w gruncie. Organ ustalił, że inwestor nie występował do właściwego organu architektoniczno-budowlanego o uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę ani też nie zgłaszał zamiaru budowy przedmiotowego nośnika reklamowego. Organ stwierdził, że budowa przedmiotowego nośnika wymagała pozwolenia na budowę, niezależnie od tego czy jego fundament jest zagłębiony w gruncie, czy też nie. Przedmiotowa budowla jest obiektem trwale związanym z gruntem. O tym czy urządzenie związane jest trwale z gruntem nie decyduje sposób i metoda związania z gruntem ani też technologia wykonania fundamentu lecz to czy wielkość urządzenia, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania. W ocenie organu wielkość przedmiotowego obiektu i względy bezpieczeństwa wskazują na konieczność uzyskania pozwolenia na budowę. Organ wskazał, że postanowieniem z dnia 20 czerwca 2013 r., wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 Prawa budowlanego, wstrzymał prowadzenie robót budowlanych związanych z samowolną budową przedmiotowego nośnika reklamowego oraz nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie do 30 września 2013 r. wskazanych dokumentów w celu zalegalizowania stwierdzonej samowoli budowlanej. W szczególności zaś zobowiązano inwestora do przedłożenia zaświadczenia o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a także projektu budowlanego i oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W dniu 7 października 2013 r. do organu I instancji wpłynęło pismo inwestora z dnia 30 września 2013 r., nadane 2 października 2013 r., zawierające prośbę o przedłużenie terminu do przedłożenia dokumentów określonych w postanowieniu z dnia 18 czerwca 2013 r. W odpowiedzi na to pismo organ wyjaśnił inwestorowi, że z uwagi na niezgodność inwestycji z zapisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie ma podstaw do przedłużenia terminu wskazanego tym postanowieniem. W dniu 15 maja 2013 r. do organu wpłynęło bowiem pismo Wydziału Urbanistyki Architektury i Ochrony Zabytków Urzędu Miejskiego w G. informujące, że nieruchomość położona w G. przy Al. [...] stanowiąca działkę nr [...] znajduje się na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego O. G. rejon V M Ł. mieście G. uchwalonym uchwałą Nr [...] Rady Miasta z dnia 27 października 2011 r. (Dz. Urz. Woj. Nr 154 z dnia 23 listopada 2011 r. poz. 3190). Zgodnie z kartą terenu oznaczonego symbolem 001-U33 poz. 6 pkt 1 i 2 na przedmiotowym terenie obowiązuje zakaz lokalizacji reklam z wyjątkiem szyldów o maksymalnej powierzchni 0,5 m² związanych z prowadzoną działalnością w miejscu jej prowadzenia, będących częścią projektu elewacji lub projektu zagospodarowania terenu. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła "A" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. Rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie art. 7 w związku z art. 78 § 2 k.p.a. poprzez błędne zakwalifikowanie nośnika reklamowego jako obiektu wymagającego pozwolenia na budowę. Nadto "A" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. zarzuciła naruszenie art. 107 § 3 w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez brak uzasadnienia prawnego decyzji, w tym dokładnego wskazania zasadności przesłanek, w oparciu o które organ wydał decyzję odmowną, a także art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady pogłębiana zaufania obywateli do organów w związku ze zmiennością poglądów prawnych w stosunku do różnych przedsiębiorstw reklamowych. Decyzją z dnia 28 lutego 2014 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nakazał "A" Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. rozbiórkę nośnika reklamowego nr [...] usytuowanego bezpośrednio przy budynku na terenie działki nr [...] przy ul. [...], w odległości 5 m od werandy tego budynku, składającego się z fundamentów wykonanych z bloczków betonowych zamkniętych w ramie z kątowników stalowych tworzących dwa prostopadłościany, konstrukcji stalowej, stanowiącej podstawę pod tablicę, wykonanej z kształtownika 100 x 100, tablicy reklamowej o wymiarach 5,0 m x 2,5 m wykonanej z blachy. Organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotowe urządzenie reklamowe zostało zrealizowane z naruszeniem art. 28 Prawa budowlanego, tj. inwestor przystąpił do wykonania prac bez uzyskania ostatecznej decyzji właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej o pozwoleniu na budowę. Organ wskazał, że przy zaliczaniu urządzeń reklamowych do podlegających pozwoleniu na budowę istotne są w szczególności rozmiary podstawy budowy reklamowej, nie zaś technologia jej wykonania bądź związanie z gruntem poprzez zagłębienie tej podstawy w gruncie. Dla pojęcia trwałego związania z gruntem nie ma znaczenia okoliczność posiadania fundamentów czy wielkość zagłębienia. Organ stwierdził, iż przedmiotowe urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem i stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Jednocześnie organ wykluczył możliwość kwalifikacji przedmiotowego obiektu jako obiektu małej architektury w rozumieniu art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego bądź urządzenia reklamowego instalowanego na obiekcie budowlanym w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Organ wskazał, że zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Ponieważ organ I instancji ustalił naruszenie tego artykułu przez fakt budowy przedmiotowego nośnika reklamowego, przeprowadził postępowanie w oparciu o przepisy art. 48 Prawa budowlanego. W trakcie tego postępowania, zgodnie z procedurą przewidzianą w takich przypadkach, winno być wydane postanowienie wstrzymujące roboty budowlane i nakładające określone obowiązki. Następnie zgodnie z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego "w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1 tzn. rozbiórkę obiektu lub jego części (...)". W rozpatrywanym przypadku z uwagi na niewykonanie obowiązków określonych w postanowieniu z dnia 20 czerwca 2013 r. należało nakazać rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, zatem rozstrzygnięcie organu I instancji organ odwoławczy uznał co do zasady za prawidłowe. Organ odwoławczy stwierdził jednakże, że jest ono nieprecyzyjne, gdyż nie określa jednoznacznie, jaki dokładnie obiekt budowlany (jakie elementy omawianego obiektu budowlanego) należy rozebrać. W związku z powyższym organ odwoławczy doprecyzował orzeczenie organu I instancji w tym zakresie. Organ odwoławczy wyjaśnił, że ułożenie desek na fundamencie nośnika reklamowego nie może spowodować, że stanie się on obiektem małej architektury, zaś nawet możliwość korzystania z niego jako ławki nie zmienia faktu, że obiekt ten stanowi nośnik reklamowy. Nadto organ stwierdził, że nawet gdyby omawiany nośnik istniał uprzednio legalnie na innej działce, czego jednakże nie potwierdzają żadne dowody, to i tak jego demontaż i zamontowanie na innej działce wymagałoby uzyskania pozwolenia na budowę. Skargę na powyższą decyzję złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku "A" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W., wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji. Skarżąca podniosła zarzuty błędnej wykładni przepisów: 1. art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego poprzez uznanie, że przedmiotowa tablica reklamowa nie jest obiektem małej architektury i konieczne było uzyskanie pozwolenia na budowę; 2. art. 28 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt 7 w zw. z art. 3 pkt 1 w zw. z art. 3 pkt 3 Prawa Budowlanego poprzez uznanie, że przedmiotowa tablica pozostaje trwale związana z gruntem, w związku z czym jest budowlą, a więc obiektem budowlanym, zaś jej montaż stanowi roboty budowlane, które wymagają uzyskania pozwolenia na budowę; 3. art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 3 pkt 7 w zw. z art. 3 pkt 1 w zw. z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego poprzez uznanie, że przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego nie ma zastosowania do tablic reklamowych będących budowlami a dotyczy jedynie tablic reklamowych instalowanych na już istniejących obiektach; 4. art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez uznanie, że w okolicznościach niniejszej sprawy wymagane było uzyskanie przez skarżącą pozwolenia na budowę i tym samym nakazanie rozbiórki przedmiotowej tablicy. Ponadto skarżąca zarzuciła rozstrzygnięciu naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy: 1. art. 80 w zw. z art. 7 i 8 Kpa poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego; 2. art. 15 w zw. z art. 138 § 2 Kpa poprzez wydanie w II instancji decyzji po raz pierwszy precyzyjnie określającej tablicę reklamową, a więc pozbawienie skarżącej prawa do odwołania i rozpoznania jego sprawy w postępowaniu dwuinstancyjnym, a także nieprzekazanie sprawy organowi I instancji; 3. art. 136 w zw. z art. 77 § 1 Kpa poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w całości, mimo iż było to konieczne w związku z wydaniem decyzji w I instancji w odniesieniu do bliżej nieokreślonej tablicy reklamowej i uchyleniem tej decyzji; 4. art. 139 Kpa poprzez wydanie decyzji na niekorzyść strony odwołującej się i nakazanie rozbiórki tablicy reklamowej, której to tablicy organ I instancji nie nakazał skutecznie rozebrać, z uwagi na brak jej precyzyjnego określenia; 5. art. 107 § 3 Kpa poprzez niezamieszczenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego, a przede wszystkim nie wskazanie faktów, jakie ustalił organ i dowodów na jakich się oparł, a także nie wskazanie argumentów na poparcie zastosowanej wykładni zastosowanych przepisów Prawa budowlanego; 6. art. 6 Kpa w zw. z art. 7 Konstytucji RP, poprzez dokonywanie dowolnej i rozszerzającej wykładni przepisów Prawa budowlanego, a w konsekwencji działanie bez podstawy prawnej i wykraczające poza granice prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem i polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem wydana decyzja nie narusza prawa. Postępowanie administracyjne w rozpoznawanej sprawie prowadzone było na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r., nr 243, poz. 1623 ze zm.). Zdaniem Sądu, wbrew zarzutom skargi, organy administracji obu instancji rozstrzygając sprawę dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, procedowały w zgodzie z przepisami postępowania administracyjnego oraz prawidłowo powołały i zastosowały przepisy Prawa budowlanego. Art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego stanowi, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 – 31. Zaś w art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego, ustawodawca określił katalog inwestycji, których wykonanie wymaga uprzedniego zgłoszenia właściwemu organowi administracji. Instytucja zgłoszenia jest złagodzeniem obowiązku uzyskiwania pozwolenia na budowę w stosunku do wskazanych w ustawie robót budowlanych, stanowi ona wyjątek od zasady obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i dotyczy jedynie enumeratywnie wskazanych w art. 29 Prawa budowlanego przypadków. Mając powyższe na względzie, rozważyć należało, jakiemu reżimowi Prawa budowlanego podlegało usytuowanie przedmiotowego nośnika reklamowego. Skarżąca podnosiła zarzuty, iż przedmiotowy obiekt stanowi zainstalowaną tablicę reklamową w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego bądź obiekt małej architektury przewidziany w art. 29 ust. 1 pkt 22 Prawa budowlanego, zwolnione obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego stanowi, że pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie innych niż budowa robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych. Zakres zastosowania tego przepisu budzi szereg wątpliwości. Z definicji zawartej w art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego wynika, że roboty budowlane to budowa, a także prace polegające przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Zgodnie z art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę i nadbudowę obiektu budowlanego. Obiektami budowlanymi są budynki, obiekty małej architektury oraz budowle. Z treści art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego wynika natomiast, że budowlą jest między innymi wolno stojące związane z gruntem urządzenie reklamowe. Instalowanie urządzeń reklamowych w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego dotyczy jedynie tych robót budowlanych, które nie są wykonywaniem obiektu budowlanego w określonym miejscu, a zatem budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego. Przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego ma wyłączne zastosowanie do urządzeń reklamowych innych niż te, o których mowa w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego (por. wyroki NSA z 4 lutego 2014 r., II OSK 2989/12, z dnia 10 września 2010 r., II OSK 1360/09 i z dnia 11 maja 2012 r., II OSK 323/11, opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach na stronie www.nsa.gov.pl ). Przez wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, co stanowi element definiujący budowę (art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego), należy również rozumieć usytuowanie w określonym miejscu obiektu, który został wykonany w częściach, następnie zmontowany, złożony w jedną całość na terenie budowy. Takie metody budowy (montażu) urządzeń reklamowych stosuje się coraz częściej w przekonaniu, że pozwoli to ominąć niektóre przepisy Prawa budowlanego (art. 3 pkt 3 i 6), a w konsekwencji wymóg uzyskania pozwolenia na budowę (por. A. Gliniecki, w: Prawo budowlane. Komentarz, red. A. Gliniecki, wyd. 2, Warszawa 2014, s. 328). O tym, że dany obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem w istocie decydują parametry techniczne takiego obiektu. Z faktu, że planowana inwestycja reklamowa ma charakter rozbieralny iskłada się z typowych elementów składowych montowanych ze sobą w jedną całość,nie wynika jeszcze, że obiekt jest urządzeniem reklamowym, do którego odnosi sięart. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje pogląd, że ustawiane na gruncie urządzenie reklamowe, ze względu na swoje rozmiary oraz sposób połączenia z gruntem, wynikający z obciążeniowego działania stopy fundamentowej stanowi budowlę, o której mowa w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 20 maja 2011 r. sygn. akt II OSK883/10; z dnia 23 marca 2011 r. sygn. akt II OSK 514/10; z dnia 16 sierpnia 2011 r. sygn. akt II OSK 1078/10). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazano, że o tym czy urządzenie reklamowe jest trwale związanez gruntem czy też nie, nie decyduje sposób i metoda związania z gruntem, nie decyduje również technologia wykonania fundamentu i możliwości techniczne przeniesienia nośnika reklamowego w inne miejsce, ale to czy wielkość tego urządzenia, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2012 r. sygn. II OSK 323/11 i przywołane w nim wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia1 marca 2012 r. sygn. akt II OSK 2558/10; z dnia 23 czerwca 2006 r. sygn. akt IIOSK 923/05; z dnia 25 maja 2007 r. sygn. akt II OSK 1509/06; z dnia 11 września2008 r. sygn. akt II OSK 982/07; z dnia 20 czerwca 2008 r. sygn. akt II OSK 680/07; zdnia 10 marca 2008 r. sygn. akt II OSK 186/07; z dnia 3 września 2009 r., sygn. akt IIOSK 1331/08; z dnia 5 stycznia 2011 r. sygn. akt II OSK 25/10, z dnia 10października 2010 r. sygn. akt II OSK 1596/09, z dnia 1 października 2009 r. sygn. akt II OSK 1461/08- wszystkie orzeczenia publikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem cecha trwałego związania z gruntem sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, aby zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć, spowodować przesunięcie czy przewrócenie. Wskazać należy, ze organy orzekające w niniejszej sprawie organy administracji obu instancji prawidłowo stwierdziły, że reklama jest trwale związana z gruntem, pomimo że fundament na którym została umieszczona nie jest położony poniżej poziomu gruntu. Cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się bowiem do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie na inne miejsce. Dokonując oceny trwałości związania z gruntem wskazać należny na aspekt bezpieczeństwa obiektu, jakim jest posadawiana na gruncie reklama. Za budowle uznać należy te wszystkie posadawiane bezpośrednio na gruncie obiekty reklamowe, które z uwagi na swoje gabaryty i działanie sił natury (wiatr) mogą ulec przewróceniu i doprowadzić do powstania szkód na osobie lub mieniu. Takie wolnostojące obiekty wymagają bowiem niewątpliwie trwałego związania z gruntem. Brak trwałego związania z gruntem może dotyczyć jedynie lekkich urządzeń o mały gabarytach. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że sporny obiekt reklamowy składa się z fundamentów wykonanych z bloczków betonowych zamkniętych w ramie, z kątowników stalowych tworzących dwa prostopadłościany o długości 2,90 m i wysokości 0,6 m połączonych kształtownikami stalowymi oraz z konstrukcji stalowej stanowiącej podstawę pod tablicę wykonanej z kształtownika 100x100 i tablicy reklamowej o wymiarach 5 m x 2,5 m wykonanej z blachy. Reklama wielkości 5 m x 2,5 m sięgająca wraz z wysokością konstrukcji wsporczej wysokości ponad 3 m stanowi niewątpliwie budowlę. Do przedmiotowego nośnika reklamowego nie znajduje zastosowania art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Wskazać należy, że użyty w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego termin "instalowanie" nie obejmuje wykonywania nowego obiektu budowlanego, lecz zawiera takie prace budowlane, które są związane z już istniejącym obiektem. Jeżeli wykonanie jakichś robót budowlanych ma być zakwalifikowane jako instalowanie, to wówczas powinno nastąpić przymocowanie (połączenie, przyłączenia) urządzenia instalowanego do innego obiektu w sposób pozwalający na jego odinstalowanie bez uszkodzenia bądź naruszenia struktury obiektu "podstawowego".(por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 grudnia 2013 r, sygn. I SA/Po 650/13LEX nr 1423171) W świetle powyższego stwierdzić należy, że organy obu instancji, analizując konstrukcję, rozmiar i sposób posadowienia przedmiotowego nośnika, prawidłowo stwierdziły, że jego wykonanie wymagało pozwolenia na budowę, jest to bowiem budowla w rozumieniu art. 3 ust. 3 Prawa budowlanego, a nie urządzenie wymienione w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Wbrew twierdzeniom skarżącej, brak jest również podstaw do uznania przedmiotowej budowli za obiekt małej architektury. Obiektem małej architektury zgodnie z art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego są niewielkie obiekty budowlane, w szczególności kultu religijnego, jak: kapliczki, krzyże przydrożne, figury, posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej, użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak: piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki. Przedmiotowy obiekt reklamowy nie stanowi obiektu małej architektury, ani z uwagi na rozmiary, ani z uwagi na cel jego posadowienia. Obiekty małej architektury wznoszone są w ramach zagospodarowania terenu o określonym charakterze. Wzniesienie obiektu reklamowego nie pełni takiej funkcji. Na rozłączność pojęcia "obiekt małej architektury" oraz "tablica reklamowa" wskazuje także unormowanie art. 15 ust. 3 pkt 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2012 r. poz. 647 ze zm.), zgodnie z którym w planie miejscowym określa się w zależności od potrzeb zasady i warunki sytuowania obiektów małej architektury, tablic i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń, ich gabaryty, standardy jakościowe oraz rodzaje materiałów budowlanych, z jakich mogą być wykonane. Wskazać także należy, że zamontowanie na bloczkach betonowych desek w celu interpretacji tego obiektu jako ławki nie zmienia oceny w tym zakresie i na gruncie okoliczności niniejszej sprawy wskazuje na intencję inwestora obejścia przepisów prawa. W sprawie bezsporne jest, że z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego O. G. rejon V M. w mieście G. uchwalonego uchwałą Rady Miasta nr [...] z dnia 27 października 2011 r. (Dz. Urz. Woj. nr 154 z dnia 23 listopada 2011 r. poz. 3190) – karty terenu 001-U33 poz. 6 pkt 1 i 2, na przedmiotowym terenie, na którym posadowione zostało sporne urządzenie reklamowe, obowiązuje zakaz lokalizacji reklam z wyjątkiem szyldów o maksymalnej powierzchni 0,5 m² związanych z prowadzoną działalnością w miejscu jej prowadzenia. To zaś stanowi przeszkodę do zalegalizowania przedmiotowego nośnika reklamowego. Z uwagi na oczywisty brak możliwości legalizacji należało orzec rozbiórkę przedmiotowego obiektu na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. Wskazać także należy, że fakt, iż w art. 48 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego przewidziano możliwość nałożenia na samowolnych inwestorów obowiązku przedstawienia zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie wyklucza uprawnienia organów nadzoru budowlanego do samodzielnego zdecydowania o tej przesłance legalizacji, tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 października 2009 r. sygn. II OSK 1625/08 Lex nr 1217982). Zatem nieuwzględnienie przez organ wniosku o przedłużenie terminu do złożenia brakujących dokumentów nie mogło mieć wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Zaskarżona decyzja jest więc zgodna z prawem. Powodem uchylenia przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji był wyłącznie brak precyzyjnego określenia przez ten organ przedmiotu rozbiórki. Decyzja organu odwoławczego dotyczy dokładnie tego samego przedmiotu postępowania - nośnika reklamowego nr [...] i została wydana na tej samej podstawie faktycznej i prawnej. Decyzja ta dokładnie opisuje przedmiot sprawy w celu zapewnienia wykonalności orzeczonego nakazu rozbiórki, co ma uzasadnienie w sytuacji, gdy na tej samej nieruchomości znajduje się więcej nośników reklamowych, posadowionych przez skarżącą, co do których prowadzone są odrębne postępowania. Z tych też względów, wbrew twierdzeniom skarżącej, uznać należało, że zaskarżona decyzja nie narusza zakazu określonego w art. 139 K.p.a. W sprawie nie doszło także do naruszenia wyrażonej w art. 15 K.p.a. zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) oddalił skargę jako bezzasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło