II SA/Go 486/18
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2018-09-19
Skład orzekający: Michał Ruszyński, Grażyna Staniszewska, Jarosław Piątek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę transportowego za naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy jest zasadna, jeśli okres między odczytami danych z karty kierowcy przekroczył 28 dni, ale obejmował dni, w których kierowca nie wykonywał przewozu ani nie podlegał obowiązkowi odpoczynku?Ratio decidendi
Kara pieniężna za naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy jest zasadna, nawet jeśli okres między odczytami przekroczył 28 dni, pod warunkiem, że dni nierejestrowanej działalności (np. urlop, zwolnienie lekarskie, brak obowiązku odpoczynku) nie są wliczane do tego 28-dniowego terminu. Sąd uznał, że organy prawidłowo zinterpretowały przepisy, uwzględniając jedynie dni faktycznej zarejestrowanej działalności kierowcy. Ponadto, sąd stwierdził, że przedsiębiorca nie wykazał należytej staranności w organizacji pracy i nadzorze nad kierowcami, co wyklucza zastosowanie przepisów zwalniających z odpowiedzialności.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na Przedsiębiorstwo "D" karę pieniężną za naruszenia przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdu, przerw, odpoczynków oraz obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca spółka zakwestionowała sposób liczenia terminu na wczytywanie danych z karty kierowcy, twierdząc, że organ I instancji uwzględnił dni kalendarzowe, a nie dni zarejestrowanej działalności. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając prawidłowość ustaleń organów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Asesor WSA Jarosław Piątek (spr.) Protokolant sekr. sąd. Stanisława Maciejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2018 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa "D" M.D., L.D., Ł.D. Spółka Jawna na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nałożenie kary pieniężnej oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (WITD) nałożył na Przedsiębiorstwo "D" M.D., L.D., Ł.D. sp. j. karę pieniężną w wysokości 6.850 złotych.
Podstawę faktyczną niniejszego rozstrzygnięcia stanowiły naruszenia opisane w załączniku nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2017 r., poz. 2200), dalej jako u.t.d., tj.:
1) lp. 5.1 - przekroczenie maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu, sankcjonowane karą pieniężną: za przekroczenie o czas powyżej 15 minut do jednej godziny w wysokości 100 złotych oraz za każdą następną rozpoczętą godzinę w wysokości 200 złotych;
2) lp. 5.2 - przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy, sankcjonowane kara pieniężną: za przekroczenie o czas powyżej 15 minut do 30 minut w wysokości 150 złotych oraz za każde następne rozpoczęte 30 minut w wysokości 200 złotych;
3) lp. 5.3 - skrócenie dziennego czasu odpoczynku, sankcjonowane kara pieniężną: za skrócenie o czas powyżej 15 minut do jednej godziny w wysokości 100 złotych oraz za każdą następną rozpoczętą godzinę w wysokości 200 złotych;
4) lp. 5.4 - skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku, sankcjonowane karą pieniężną: za skrócenie o czas do jednej godziny w wysokości 50 złotych oraz za każdą następną rozpoczętą godzinę w wysokości 100 złotych;
5) lp. 6.3.11 - naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy
- sankcjonowane karą pieniężną w wysokości 500 złotych - za każdego kierowcę.
Na podstawie upoważnienia z dnia [...] stycznia 2018 r. przeprowadzono kontrolę w siedzibie przedsiębiorcy Przedsiębiorstwo "D" M.D., L.D., Ł.D. sp. j..
Do kontroli strona okazała licencję nr [...] na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu rzeczy udzieloną w dniu [...] marca 2004 r., z terminem ważności do dnia [...] maja 2053 r. Strona okazała również licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy udzieloną w dniu [...] grudnia 2003 r., ważną do dnia [...] grudnia 2053 r.
Przedmiotem kontroli było przestrzeganie przez stronę obowiązków lub warunków przewozu drogowego wynikających z aktów prawnych wymienionych w art. 4 pkt 22 u.t.d. Kontrolą objęto okres od dnia [...] stycznia 2017 r. do dnia [...] stycznia 2018 r. Zgodnie z okazanymi dokumentami, przedsiębiorca w okresie 6 miesięcy przed rozpoczęciem kontroli zatrudniał średnio 68 kierowców. Ustalenia kontroli utrwalono protokołem nr [...].
Od decyzji organu I instancji strona złożyła odwołanie, którym zaskarżyła decyzję w zakresie naruszenia z lp. 6.3.11. wskazując, iż organ liczył dni kalendarzowe a nie dni zarejestrowanej działalności tak jak wskazują przepisy unijne i wniosła o uchylenie decyzji ww. zakresie.
Po rozpoznaniu odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego wydał dnia [...] maja 2018 r. decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W obszernym uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy w pierwszej kolejności przytoczył treść przepisów, które miały zastosowanie w sprawie, a następnie omówił stwierdzone podczas przeprowadzonej przez organ I instancji kontroli naruszenia. I tak:
Odnośnie naruszenia polegającego na przekroczeniu maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu, organ odwoławczy po przeprowadzeniu ponownej analizy danych cyfrowych stwierdził, że kierowca V.B. "dzienny czas prowadzenia pojazdu" rozpoczął w dniu [...] lipca 2017 r. o godzinie 04:15, a zakończył w dniu [...] lipca 2017 r. o godzinie 19:01. W okresie tym kierowca prowadził pojazd łącznie przez 11 godzin i 18 minut. Oznacza to, iż kierowca przekroczył dzienny czas prowadzenia pojazdu o 1 godzinę i 18 minut. W niniejszym przypadku dopuszczalnym było prowadzenie przez kierowcę pojazdu w wymiarze 10 godzin. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 300 złotych.
Organ odwoławczy po przeprowadzeniu ponownej analizy danych cyfrowych stwierdził, że kierowca J.P. "dzienny czas prowadzenia pojazdu" rozpoczął w dniu [...] sierpnia 2017 r. o godzinie 05:20, a zakończył w dniu [...] sierpnia 2017 r. o godzinie 19:16. W okresie tym kierowca prowadził pojazd łącznie przez 10 godzin i 22 minuty. Oznacza to, iż kierowca przekroczył dzienny czas prowadzenia pojazdu o 22 minuty. W niniejszym przypadku dopuszczalnym było prowadzenie przez kierowcę pojazdu w wymiarze 10 godzin. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 100 złotych.
Biorąc pod uwagę powyższe, w ocenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego kara pieniężna za wyżej opisany stan faktyczny w wysokości 400 złotych została nałożona słusznie i zgodnie z przepisami prawa.
Odnośnie naruszenia polegającego na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy, organ odwoławczy po przeprowadzeniu ponownej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności danych cyfrowych stwierdził, że kierowca:
- V.B. w dniu [...] lipca 2017 r. prowadził pojazd przez 4 godziny i 51 minut w okresie od godziny 13:20 do godziny 19:01. Oznacza to przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 21 minut w stosunku do dopuszczalnego okresu prowadzenia pojazdu wynoszącego 4 godziny i 30 minut. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 150 złotych.
- Y.B. w dniu [...] sierpnia 2017 r. prowadził pojazd przez 6 godzin i 2 minuty w okresie od godziny 09:51 do godziny 17:22. Oznacza to przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 1 godzinę i 32 minuty w stosunku do dopuszczalnego okresu prowadzenia pojazdu wynoszącego 4 godziny i 30 minut. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 750 złotych.
- Y.B. w dniu [...] sierpnia 2017 r. prowadził pojazd przez 5 godzin i 17 minut w okresie od godziny 05:03 do godziny 12:21. Oznacza to przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 47 minut w stosunku do dopuszczalnego okresu prowadzenia pojazdu wynoszącego 4 godziny i 30 minut. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 350 złotych.
- Y.B. w dniu [...] sierpnia 2017 r. prowadził pojazd przez 6 godzin i 47 minut w okresie od godziny 10:11 do godziny 17:58. Oznacza to przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 2 godziny i 17 minut w stosunku do dopuszczalnego okresu prowadzenia pojazdu wynoszącego 4 godziny i 30 minut. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 950 złotych.
- Y.B. w dniu [...] września 2017 r. prowadził pojazd przez 5 godzin i 6 minut w okresie od godziny 06:32 do godziny 14:02. Oznacza to przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 36 minut w stosunku do dopuszczalnego okresu prowadzenia pojazdu wynoszącego 4 godziny i 30 minut. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 350 złotych.
- Y.B. w dniu [...] września 2017 r. prowadził pojazd przez 5 godzin i 11 minut w okresie od godziny 13:41 do godziny 19:19. Oznacza to przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 41 minut w stosunku do dopuszczalnego okresu prowadzenia pojazdu wynoszącego 4 godziny i 30 minut. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 350 złotych.
- F.V. w dniu [...] września 2017 r. prowadził pojazd przez 5 godzin i 4 minuty w okresie od godziny 11:03 do godziny 19:02. Oznacza to przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 34 minuty w stosunku do dopuszczalnego okresu prowadzenia pojazdu wynoszącego 4 godziny i 30 minut. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 350 złotych.
- Z.K. w dniu [...] lipca 2017 r. prowadził pojazd przez 5 godzin i 23 minuty w okresie od godziny 15:28 do godziny 21:09. Oznacza to przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 53 minuty w stosunku do dopuszczalnego okresu prowadzenia pojazdu wynoszącego 4 godziny i 30 minut. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 350 złotych.
- Z.K. dniu [...] września 2017 r. prowadził pojazd przez 5 godzin i 31 minut w okresie od godziny 15:13 do godziny 21:10. Oznacza to przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 1 godzinę i 1 minutę w stosunku do dopuszczalnego okresu prowadzenia pojazdu wynoszącego 4 godziny i 30 minut. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 550 złotych.
- Ł.P. dniu [...] sierpnia 2017 r. prowadził pojazd przez 4 godziny i 59 minut w okresie od godziny 09:08 do godziny 14:49. Oznacza to przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 29 minut w stosunku do dopuszczalnego okresu prowadzenia pojazdu wynoszącego 4 godziny i 30 minut. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 150 złotych.
Strona w odwołaniu nie zakwestionowała powyższego naruszenia.
Biorąc pod uwagę powyższe, kara pieniężna za wyżej opisany stan faktyczny w wysokości 4.300 złotych w ocenie GITD została nałożona słusznie i zgodnie z przepisami prawa.
Odnośnie naruszenia polegającego na skróceniu dziennego czasu odpoczynku, organ odwoławczy po przeprowadzeniu ponownej analizy danych cyfrowych z kart kierowców, z uwzględnieniem błędów lub zdarzeń w postaci braku napięcia stwierdził, że kierowca:
- O.M. w dniu [...] września 2017 r., o godzinie 07:36 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać minimum 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 9 godzin i 21 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 19:00 dnia [...] września 2017 r. do godziny 04:21 dnia [...] września 2017 r. Oznacza to, iż kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 39 minut. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 300 złotych.
- O.M. w dniu [...] września 2017 r., o godzinie 06:48 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać minimum 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 9 godzin i 25 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 18:58 dnia [...] września 2017 r. do godziny 04:23 dnia [...] września 2017 r. Oznacza to, iż kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 35 minut. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 300 złotych.
- M.B. w dniu [...] sierpnia 2017 r., o godzinie 04:05 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać minimum 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 9 godzin i 26 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 16:25 dnia [...] sierpnia 2017 r. do godziny 01:51 dnia [...] sierpnia 2017 r. Oznacza to, iż kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 34 minuty. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 300 złotych.
- Z.K. w dniu [...] sierpnia 2017 r., o godzinie 05:01 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać minimum 9 godzin nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 8 godzin i 16 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 20:45 dnia [...] sierpnia 2017 r. do godziny 05:01 dnia [...] sierpnia 2017 r. Oznacza to, iż kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 44 minuty. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 100 złotych.
- O.S. w dniu [...] lipca 2017 r., o godzinie 04:31 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać minimum 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 10 godzin i 32 minuty nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 17:59 dnia [...] lipca 2017 r. do godziny 04:31 dnia [...] lipca 2017 r. Oznacza to, iż kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 28 minut. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 100 złotych.
Strona w odwołaniu nie zakwestionowała tego naruszenia.
Ze względu na powyższe, kara pieniężna w wysokości 1100 zł w ocenie GITD została nałożona słusznie i zgodnie z przepisami prawa.
Odnośnie naruszenia polegającego na skróceniu tygodniowego czasu odpoczynku, organ odwoławczy po przeprowadzeniu ponownej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności danych cyfrowych z kart kierowców i tachografów cyfrowych, uwzględniając błędy lub zdarzenia w postaci braku napięcia stwierdził, że kierowca:
- Y.B. w przyjętym okresie rozliczeniowym: od dnia [...] sierpnia 2017 r., 00:00 do dnia [...] sierpnia 2017 r. 23:59, odebrał jedynie 23 godziny i 5 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 12:16 dnia [...] sierpnia 2017 r. do godziny 11:21 dnia [...] sierpnia 2017 r., podczas gdy w niniejszym przypadku kierowca winien był odebrać minimum 24 godziny nieprzerwanego odpoczynku. Oznacza to, iż kierowca skrócił tygodniowy czas odpoczynku o 55 minut. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 50 złotych.
Biorąc pod uwagę powyższe, kara pieniężna za wyżej opisany stan faktyczny w wysokości 50 złotych w ocenie GITD została nałożona słusznie i zgodnie z przepisami prawa.
W żadnym z wyżej opisanych przypadków przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentów (wykresówek/wydruków/kart dziennych), uzasadniających odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków.
Odnośnie naruszenia obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy organ odwoławczy, na podstawie materiału dowodowego w postaci danych cyfrowych z kart kierowców, stwierdził, iż strona nie dochowała wyznaczonego przepisami prawa, maksymalnego okresu na wczytywanie danych z karty kierowcy:
- V.B.. Przedsiębiorca okazał plik potwierdzający pobranie danych cyfrowych kontrolowanego kierowcy w dniu [...] września 2017r. a następnie w dniu [...] października 2017 r. Pomiędzy odczytami minęło 30 dni zarejestrowanej automatycznie przez tachograf działalności kierowcy. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 500 złotych.
- Y.K.. Przedsiębiorca okazał plik potwierdzający pobranie danych cyfrowych kontrolowanego kierowcy w dniu [...] czerwca 2017 r. a następnie w dniu [...] sierpnia 2017 r. Pomiędzy odczytami minęło 38 dni zarejestrowanej w sposób automatyczny działalności kierowcy. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 500 złotych.
Zdaniem GITD kara pieniężna za wyżej opisany stan faktyczny w łącznej wysokości 1.000 złotych została nałożona słusznie i zgodnie z przepisami prawa.
Co do powyższego naruszenia strona skarżąca w odwołaniu podniosła, że organ I instancji liczył dni kalendarzowe a nie dni zarejestrowanej działalności, wobec czego kara jest niezasadna. Zdaniem GITD, organ I instancji prawidłowo stwierdził naruszenie, bowiem po ponownej analizie danych cyfrowych pobranych z kart ww. kierowców potwierdził, że w każdym ze stwierdzonych przypadków naruszenia, pomiędzy odczytami dokonanymi przez przedsiębiorcę upłynęło ponad 28 dni zarejestrowanej działalności. Organ II instancji wskazał, że strona nie przedstawiła m.in. żadnych dowodów potwierdzających, że w jej przedsiębiorstwie, prawidłowo organizowane są zadania transportowe - nie wykazała w żaden sposób, że zlecała swoim pracownikom zadania transportowe, których realizacja pozwalałyby na przestrzeganie norm czasu pracy kierowców. W przedmiotowym przypadku organ odwoławczy nie znalazł podstaw do zastosowania art. 92b u.t.d.
Ponadto GITD uznało za błędny pogląd strony, iż to wyłącznie na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek zgromadzenia dowodów, które świadczą na jej korzyść i mogą być podstawą do zmniejszenia lub uchylenia kary pieniężnej.
W przedmiotowej sprawie w ocenie organu odwoławczego brak było podstaw do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1) u.t.d. GITD wskazał, że przedsiębiorstwo transportowe wydaje odpowiednie polecenia kierowcy i przeprowadza regularne kontrole przestrzegania przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Wobec czego strona ma władcze uprawnienia wobec kierowcy, może mu polecić wykonanie czynności, udzielić mu wiążących instrukcji i wskazówek. Wynikający z art. 10 rozporządzenia 561/2006 stosunek podporządkowania w ocenie organu odwoławczego pozwala na bezpośredni wpływ na działania kierowcy, a przedsiębiorca posiada możliwość zapobieżenia nieprawidłowościom w pracy kierowcy. GITD podkreślił, że aby doszło do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., to przesłanka braku wpływu na powstałe naruszenie musi być następstwem zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.
Skargę na powyższą decyzję złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Przedsiębiorstwo "D" M.D., L.D., Ł.D. sp. j. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwą wykładnię przepisów § 4 Rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych (r.c.p.d.) poprzez nałożenie kary pieniężnej za brak rejestracji danych, gdy kierowca nie wykonuje przewozu lub jest obowiązany odpocząć od wykonywania przewozu. Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podała, że w toku kontroli w przedsiębiorstwie stwierdzono m.in. naruszenie polegające na niedotrzymaniu terminu obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy. W wyliczeniu terminów organ uwzględnił każdy dzień kalendarzowy. Skarżąca wskazała, że według pkt 3 preambuły do rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej i karty kierowcy, określając maksymalne okresy na wczytanie danych, należy uwzględnić wyłącznie dni zarejestrowanej działalności. Według ww. rozporządzenia przy ustalaniu okresów pobierania danych uwzględnia się nie wszystkie dni, ale wyłącznie dni zarejestrowanej działalności, gdyż nie można karać za brak rejestracji danych, gdy kierowca nie wykonuje przewozu lub jest obowiązany odpocząć od wykonywania przewozu. Skarżący podkreślił, że u kierowcy V.B. dane z karty zostały pobrane w dniach [...] września 2017 r. i kolejno [...] października 2017 r. Zgodnie z danymi zawartymi w plikach pomiędzy powyższymi odczytami na karcie kierowcy zarejestrowane jest 25 dni aktywności, na pozostałe dni strona skarżąca wykazała zaświadczenia o przebywaniu kierowcy na wolnym od pracy. Wobec powyższego zdaniem skarżącego kontrolowany zachował wymagany termin pobierania danych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko szeroko, precyzyjnie i dokładnie wyrażone w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Odpowiadając na zarzuty strony organ wskazał, iż przy stwierdzeniu naruszenia obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy organ uwzględnił jedynie "dni zarejestrowanej działalności", co precyzyjnie opisał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, przy opisie samego naruszenia. Organ odwoławczy dodatkowo wyjaśnił, że organ I instancji prawidłowo stwierdził ww. naruszenie, bowiem w każdym ze stwierdzonych dwóch przypadków naruszenia, pomiędzy odczytami dokonanymi przez przedsiębiorcę upłynęło ponad 28 dni zarejestrowanej działalności. W odniesieniu do kierowcy V.B. wyjaśniono, iż przedsiębiorca okazał do kontroli plik potwierdzający pobranie danych cyfrowych ww. kierowcy w dniu [...] września 2017r., a następnie w dniu [...] października 2017r. Organ wskazał, iż pomiędzy odczytami upłynęło 30 dni zarejestrowanej działalności kierowcy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 - określanej dalej jako p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności) jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres sprawowanej przez sąd administracyjny kontroli legalności działań administracji publicznej wynika z art. 134 p.p.s.a. i wyznaczają go nie zarzuty skargi, lecz granice rozpoznawanej sprawy administracyjnej. Kontrola sądowa sprawowana jest w oparciu o akta administracyjne sprawy, według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Uwzględnienie skargi przez sąd administracyjny, polegające na wyeliminowaniu z obrotu prawnego kontrolowanych aktów może nastąpić zasadniczo w sytuacji stwierdzenia, że naruszają one przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy administracyjnej, zaś prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na jej treść lub dającym podstawy do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 p.p.s.a.).
Mając na uwadze tak zakreślony zakres kognicji Sąd uznał, że skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10000 złotych za każde naruszenie. W ust. 6 tego artykułu wskazano natomiast, że wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy.
Należy wskazać, że wszczęcie postępowania w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej związanej z uchybieniami stwierdzonymi w wyniku jednej kontroli na drodze lub w przedsiębiorstwie zapoczątkowuje jedną sprawę administracyjną. W wyniku sprawy zostaje na stronę nałożona kara pieniężna, którą wylicza się, co do zasady, poprzez zsumowanie kar jednostkowych za poszczególne naruszenia. Ta jedna kara pieniężna nie wynika jednak z prostego zsumowania kar za poszczególne naruszenia, bowiem jej górna granica jest zawsze ograniczona do kwoty określonej w ustawie. Oznacza to, że niezależnie od ilości uchybień oraz wysokości kar za poszczególne uchybienia, kara orzeczona w wyniku jednej kontroli ma określoną górną granicę i nie może przekroczyć kwoty określonej w ustawie. Sposób obliczenia wysokości tej kary ustawodawca określa w ustawie: stanowi ona sumę kar za poszczególne naruszenia, ale nie może przekraczać wysokości granicznych dla danego rodzaju kontroli (zob. wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 2017 r., II GSK 1516/15, www.orzeczenia.nsa.gov.pl - dalej CBOSA).
Spór w niniejszej sprawie dotyczył zasadności nałożenia kary za naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy. W ocenie Sądu za niezasadny należy uznać podniesiony w skardze zarzut naruszenia przepisu § 4 r.c.p.d.
Zgodnie z treścią § 4 ust. 1 r.c.p.d. dane z karty kierowcy podmiot pobiera co najmniej raz na 28 dni. Brak jest w tym przepisie dookreślenia, czy są to dni kalendarzowe, czy dni zarejestrowanej działalności kierowcy. Zgodnie natomiast z treścią punktu 3 preambuły oraz art. 1 ust. 3 lit. b rozporządzenia nr 581/2010, określenie maksymalnych okresów na wczytanie danych zarejestrowanych przez jednostkę pojazdową i na karcie kierowcy powinno uwzględniać wyłącznie dni zarejestrowanej działalności. W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie akceptowany jest obecnie pogląd, iż dniami zarejestrowanej działalności w świetle punkt 3 preambuły rozporządzenia nr 581/2010 są dni, w których działalność kierowcy powinna być rejestrowana dla potrzeb skutecznej kontroli przestrzegania przez kierowcę i przedsiębiorstwo przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdów i okresów odpoczynku ustanowionych rozporządzeniem nr 561/2006. Okresami składającymi się z dni nierejestrowanej działalności są te okresy, gdzie nie można przedsiębiorstwu przypisać ustawowego obowiązku rejestrowania działalności kierowcy, czyli dni w których kierowca nie prowadzi pojazdu i jednocześnie nie podlega obowiązkowi odpoczynku (por. wyroki NSA z dnia 15 lutego 2018 r., II GSK 1360/16, z dnia 5 maja 2016 r., II GSK 2719/14, z dnia 14 kwietnia 2016 r., II GSK 2677/14, wyrok NSA z dnia 3 listopada 2015 r., II GSK 2396/14, CBOSA). Nie może budzić wątpliwości, że okres urlopu czy zwolnienia lekarskiego kierowcy nie może być zaliczony do dni zarejestrowanej działalności. Oznacza to, że okresy, w których kierowca nie prowadzi pojazdu, nie podlega obowiązkowi odpoczynku i jednocześnie nie ma ustawowego obowiązku rejestrowania swojej działalności nie mogą być traktowane jako dni zarejestrowanej działalności i jako takie nie są wliczane do 28 dniowego terminu na wczytywanie danych z karty kierowcy. Należy wskazać, że orzekające w sprawie organy przyjęły właśnie takie rozumienie zastosowanego przepisu, o czym wyraźnie jest mowa w decyzji organu I instancji. Organy zasadnie przyjęły, że w okresie w którym stwierdzono naruszenie przez przedsiębiorcę obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy (V.B.) nie miały miejsce dni nierejestrowanej działalności. Wymaga zarazem podkreślenia, że zasadnie zwrócono uwagę w orzecznictwie, iż ciążący na organie obowiązek wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy nie zwalnia strony ze współdziałania z organem w ich wyjaśnieniu, zwłaszcza gdy przedstawienie dowodów potwierdzających jej twierdzenia leży w interesie strony i tylko z jej udziałem możliwe jest ich ewentualne pozyskanie. To przedsiębiorca prowadzi dokumentację działalności i to on - jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą - powinien posiadać pełną dokumentację związaną z tą działalnością. Strona nie może zasadnie oczekiwać, że organ administracji publicznej dysponując już określonym materiałem dowodowym pozwalającym na ustalenie okoliczności istotnych w sprawie, będzie poszukiwał jeszcze innych dowodów, które prowadziłyby do obalenia ustaleń dokonanych na podstawie już zebranego materiału dowodowego (zob. wyrok NSA z dnia 15 grudnia 2017 r, II GSK 756/16, CBOSA). W niniejszej sprawie powyższe oznacza, że o ile na organie ciążył obowiązek udowodnienia faktów związanych z naruszeniem przez skarżącego przepisów o transporcie drogowym, to bez przedstawienia przez stronę dowodów mogących podważać ustalenia organu nie było możliwe przyjęcie twierdzeń zawartych w skardze za uzasadnione. Wbrew stanowisku zawartemu w skardze, strona skarżąca nie przedstawiła dowodu, że w okresie w którym stwierdzono naruszenie przez przedsiębiorcę obowiązku wczytywania danych z kart kierowców miały miejsca dni nierejestrowanej działalności np. z powodu pobytu kierowcy na urlopie lub zwolnieniu lekarskim, czy też z powodu uszkodzenia, naprawy pojazdu (zob. wyrok NSA z dnia 15 lutego 2018 r., II GSK 1360/16, CBOSA).
W konsekwencji Sąd uznał, że organy dokonały prawidłowych ustaleń, na podstawie których zasadnie stwierdziły naruszenie wskazane w lp.51, lp. 5.2, lp. 5.3, lp. 5.4, lp.6.3.11 załącznika nr 3 do u.t.d.
Należy również podzielić stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji organów, że w rozpoznawanej sprawie nie zaistniały przesłanki zwalniające przewoźnika od odpowiedzialności wskazane w art. 92b oraz art. 92c u.t.d. Przepis art. 92b u.t.d. odnosi się jedynie do naruszeń przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, tj. naruszeń przewidzianych w lp. 5.1. – 5.6.2 załącznika nr 3 do ustawy. Ma charakter wyjątku od zasady odpowiedzialności za obiektywnie stwierdzone naruszenia i stąd podlega ścisłej interpretacji.
W orzecznictwie wskazuje się wprost, że ciężar wykazania okoliczności wynikających z art. 92b ust. 1 u.t.d. spoczywa na przewoźniku. Dlatego to prowadzący przedsiębiorstwo transportowe winien udowodnić, że dołożył należytej staranności organizując pracę i nie miał wpływu na naruszenia prawa przez kierowców. Przez należytą staranność należy rozumieć uczynienie wszystkiego, czego można rozsądnie wymagać od przewoźnika organizującego przewóz w celu wyeliminowania naruszeń prawa (zob. np. wyr. NSA: z 18 października 2016 r. II GSK 685/15, z 3 listopada 2016 r., II GSK 974/15, z 7 marca 2017 r. II GSK 1590/15, CBOSA).
W ocenie Sądu liczba stwierdzonych w trakcie kontroli naruszeń dowodzi, iż procedury służące egzekwowaniu przestrzegania norm czasu pracy wynikających z przepisów rozporządzenia 561/2006, nie były efektywne. Ustalone przez organ przypadki naruszeń tych norm nie miały bowiem charakteru incydentalnego. Łączna suma kar nałożonych na stronę skarżącą z tytułu naruszeń ujętych w lp. 5.1, lp. 5.2, lp. 5.3, lp.4, lp.6.3.11. wyniosła 6.850 zł. Nadto, właściwa organizacja i dyscyplina pracy, o której mowa w art. 92b ust. 1 u.t.d. obejmuje nie tylko przeprowadzanie szkoleń pracowników czy niezachęcanie ich, np. w systemie wynagradzania, do naruszania obowiązującego czasu pracy. By móc uchylić się od odpowiedzialności, przewoźnik winien wykazać, że do naruszeń doszło pomimo sprawowania stałego i wnikliwego nadzoru nad zatrudnionymi przez siebie pracownikami, a ich wykrywanie wiąże się ze stosowaniem środków dyscyplinujących przewidzianych w przepisach prawa pracy. Chodzi miedzy innymi o takie dowody, z których wynikałoby, że przedsiębiorca dokonuje analizy tras do klienta (odległość, topografia, rozkład parkingów), analizy danych zawartych na kartach kierowców, stosuje system nagród oraz kar - w przypadku stwierdzenia naruszeń (zob. wyroki: NSA z dnia 7 marca 2017 r., II GSK 1590/15, CBOSA). Dokumentów potwierdzających taki nadzór strona skarżąca nie przedstawiła. Nie wykazała również, by stworzono mechanizm stałej kontroli pracowników oraz w sposób kategoryczny egzekwowano przestrzeganie norm czasu pracy kierowców.
Z kolei art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. wprowadza wymogi bardziej rygorystyczne niż art. 92b ust. 1 u.t.d. W orzecznictwie wskazuje się, że art. 92c ust. 1 u.t.d. – jako wyjątek od zasady odpowiedzialności przedsiębiorcy także za działania swoich kierowców – nie tylko odnosi się do wyjątkowych sytuacji, w których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć, ale i dotyczy okoliczności, istnienia których organ – bez wskazania strony – nie zna. Sprawą przedsiębiorcy (przewoźnika) jest natomiast wprowadzenie takich organizacyjnych rozwiązań, które będą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem i eliminować naruszenia (por. wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2015 r., II GSK 2098/13, CBOSA). Trafnie też wywodzi się, że przedsiębiorca ma możliwość reagowania na działania osób, którymi posługuje się przy wykonywaniu transportu drogowego m.in. przez bieżącą kontrolę dokumentacji obrazującej czas pracy kierowcy i stosowanie w przypadku stwierdzenia naruszeń właściwych środków dyscyplinujących (por. wyrok NSA z dnia 15 października 2015 r., sygn. akt II GSK 1990/14, CBOSA). Sam zaś fakt, że winę za naruszenia ponosi kierowca nie stanowi przesłanki zwalniającej przedsiębiorcę od odpowiedzialności (por. wyrok NSA z dnia 25 września 2014 r., II GSK 1027/13, CBOSA). Należy też podkreślić, że przyczyny naruszeń norm czasu pracy kierowców, by mogły uzasadniać odstąpienie od ukarania, wymagają należytego udokumentowania. W ocenie Sądu skarżąca zaistnienia takich zdarzeń nie wykazała.
Z opisanych wyżej względów skarga podlegała oddaleniu (art. 151 p.p.s.a.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło