II SA/Kr 1548/14
WyrokWSA w Krakowie2015-04-10
Skład orzekający: Kazimierz Bandarzewski, Mirosław Bator, Jacek Bursa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miasta Krakowa w sprawie zmiany "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa" została podjęta z naruszeniem prawa, w szczególności przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku oraz przepisów postępowania administracyjnego, co uzasadniałoby stwierdzenie jej nieważności?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargi, uznając, że mimo wystąpienia pewnych uchybień proceduralnych w procesie sporządzania zmiany Studium, nie miały one charakteru istotnego naruszenia prawa, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności uchwały. Ponadto, Sąd uznał, że organy planistyczne nie przekroczyły granic władztwa planistycznego, a skarżący nie wykazali naruszenia swoich interesów prawnych lub uprawnień.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargi wielu podmiotów (m.in. R. S., K. Sp. z o.o., J. B. i M. B., K. K., Towarzystwa [...] w K., N. Sp. z o.o., M. Sp. z o.o., B. Z., M. R., M. G., S. R.) na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 9 lipca 2014 r. w sprawie uchwalenia zmiany "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa". Skarżący zarzucali m.in. naruszenie przepisów prawa materialnego i proceduralnego, przekroczenie granic władztwa planistycznego, naruszenie prawa własności oraz nieprawidłowości w procedurze sporządzania studium. W odpowiedzi na skargi Rada Miasta Krakowa wniosła o ich oddalenie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) Sędziowie : WSA Mirosław Bator WSA Jacek Bursa Protokolant : st. sekr. sąd. Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2015 r. sprawy ze skarg R. S., K. Spółka z o.o. w K., J. B. i M. B., K. K., Towarzystwa [...] w K., N. Spółka z o.o. [...] Spółka komandytowo - akcyjna z siedzibą w K., M. Spółka z o.o. z siedzibą w K., B. Z., M. R., M.G. oraz S. R. na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 9 lipca 2014 r., Nr CXII/1700/14 w sprawie uchwalenia zmiany "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa" skargi oddala.
Rada Miasta Krakowa w dniu 9 lipca 2014 r. podjęła uchwałę w sprawie zmiany "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa".
Uchwała ta została poprzedzona podjęciem w dniu 4 lipca 2007 r. Rada Miasta Krakowa uchwały Nr XVIII/229/07 w sprawie przystąpienia do sporządzenia zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa przyjętego uchwałą Nr XII/87/03 Rady Miasta Krakowa z dnia 16 kwietnia 2003 r.
Powyższa uchwała o przystąpieniu do sporządzenia zmiany Studium została zmieniona uchwałą Nr XXIII/280/07 Rady Miasta Krakowa z dnia 10 października 2007 r. poprzez dodanie załącznika graficznego określającego obszar objęty zmianą Studium.
Ogłoszenie Prezydenta Miasta Krakowa o przystąpieniu do sporządzania zmiany Studium ukazało się w "Tygodniku Grodzkim" Nr 7 (744) w "Gazecie Wyborczej" z dnia 7 marca 2008 r. oraz obwieszczenie w tej sprawie rozmieszczone zostało na tablicach informacyjnych w budynkach Urzędu Miasta Krakowa.
W dniu 28 sierpnia 2009 roku zarządzeniem nr 1885/2009, Prezydent Miasta Krakowa rozpatrzył wnioski, które w wyznaczonym terminie zostały złożone do zmiany Studium.
Ogłoszenie Prezydenta Miasta Krakowa o przystąpieniu do przeprowadzenia strategicznej oceny oddziaływania na środowisko projektu zmiany Studium ukazało się w "Dzienniku Polskim" z dnia 18 marca 2008 r. oraz zostało podane do publicznej wiadomości obwieszczeniem w tej sprawie zamieszczonym na tablicach informacyjnych w budynkach Urzędu Miasta Krakowa.
W dniu 17 czerwca 2013 r. zarządzeniem nr 1744/2013 Prezydent Miasta Krakowa rozpatrzył wnioski, które w wyznaczonym terminie zostały złożone w ramach sporządzania strategicznej oceny oddziaływania na środowisko projektu zmiany Studium. Sporządzony został projekt zmiany Studium uzyskał niezbędne opinie i uzgodnienia.
W dniu 31 maja 2013 r. opublikowane zostało ogłoszenie Prezydenta Miasta Krakowa w "Dzienniku Polskim" oraz wywieszone zostało na tablicach ogłoszeń Urzędu Miasta Krakowa obwieszczenie o wyłożeniu projektu zmiany Studiu do publicznego wglądu. Projekt zmiany Studium wraz z prognozą oddziaływania na środowisko został wyłożony do publicznego wglądu w dniach: od 18 czerwca 2013 r. do 29 lipca 2013 r.
Uwagi złożone do projektu zmiany Studium zostały rozpatrzone zarządzeniem Prezydenta Miasta nr 221/2014 z dnia 31 stycznia 2014 r.
W wyniku rozpatrzenia uwag wystąpiono o ponowne niezbędne uzgodnienia. Tak sporządzony projekt zmiany Studium uzyskał ponownie niezbędne opinie i uzgodnienia.
W dniu 14 lutego 2014 r., opublikowane zostało ogłoszenie Prezydenta Miasta Krakowa w Polskiej "Gazecie Krakowskiej" oraz wywieszone zostało na tablicach ogłoszeń Urzędu Miasta Krakowa obwieszczenie o ponownym wyłożeniu projektu zmiany Studium do publicznego wglądu.
Projekt zmiany Studium wraz z prognozą oddziaływania na środowisko został ponownie wyłożony do publicznego wglądu w dniach od 4 marca 2014 r. do 14 kwietnia 2014 r. W dniu 14 kwietnia 2014 r. zarządzeniem nr 1006/2014 Prezydent Miasta Krakowa uzupełnił swoje zarządzenie nr 221/2014 z dnia 31 stycznia 2014 r. w sprawie rozpatrzenia uwag złożonych do wyłożonego do publicznego wglądu projektu zmiany Studium. Uwagi złożone do ponownie wyłożonego do publicznego wglądu projektu zmiany Studium zostały rozpatrzone zarządzeniem Prezydenta Miasta Krakowa nr 1503/2014 z dnia 2 czerwca 2014 r.
Projekt uchwały w sprawie zmiany Studium został przekazany do Rady Miasta Krakowa celem uchwalenia (zarządzenie nr 1538/2014 Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 6 czerwca 2014 r. w sprawie przyjęcia i przekazania pod obrady Rady Miasta Krakowa projektu uchwały Rady Miasta Krakowa w sprawie uchwalenia zmiany "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa"). Do projektu uchwały zostało złożonych kilkadziesiąt poprawek, a w wyniku głosowania przyjęto 17 poprawek.
W dniu 9 lipca 2014 r. Rada Miasta Krakowa podjęła uchwałę Nr CXII/1700/14 w sprawie uchwalenia zmiany "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa", po rozpatrzeniu uwag do projektu zmiany Studium. Po podjęciu przez Radę Miasta Krakowa ww. uchwały, Wojewodzie Małopolskiemu została przekazana dokumentacja planistyczna, celem zbadania zgodności uchwały z przepisami prawa.
W dniu 15 września 2014 r. R. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na uchwałę Nr CXII/1700/14 Rady Miasta Krakowa z dnia 9 lipca 2014 r. w sprawie zmiany "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa", po uprzednim wezwaniu Rady Miasta Krakowa do usunięcia naruszenia prawa przedmiotową uchwałą (pismo z dnia 30 lipca 2014 r. Zakwestionowanej uchwale zarzucił naruszenie:
1) art. 10 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 9 ust. 4 i w związku z art. 1 ust. 2 pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez błędne określenie strefy śródmiejskiej i dowolne wyznaczenie terenu MN w jednostce urbanistycznej nr. 6 - Otoczenie Błoń w stosunku do terenu MNW wraz z błędnymi ustaleniami w wytycznych do planów miejscowych oraz § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, co doprowadziło do naruszenia prawa materialnego prawa własności;
2) art. 9 ust. 4 i art. 10 ust. 2 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, tj. naruszenia przesłanki materialnoprawnej poprzez określenie wskaźnika biologicznie czynnego w stosunku do powierzchni danej działki zarezerwowanego dla planów miejscowych;
3) art. 10 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 9 ust. 4 i w związku z art. 1 ust. 2 pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez usytuowanie działki nr [...] obr. [...] Kraków - Krowodrza w sposób dowolny i niczym nie poparty w jednostce urbanistycznej nr 18 - Park Nadwiślański - Zachód i Przegrzał oraz pozostawienie jej w dotychczasowym przeznaczeniu, choć nie sprzeciwiały temu przepisy odrębne, niedokładne wyznaczenie obszarów osuwiskowych, co naraziło na właściciela w oparciu o art. 3 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych na kosztowne zapobieganie procesom degradacji i dewastacji gruntów rolnych na wskutek ruchów masowych ziemi, choć to należy do zadań prezydenta miasta oraz błędne określenie wskaźnika biologicznie czynnego w stosunku do powierzchni danej działki zarezerwowanego dla planów miejscowych, co wpłynęło na naruszenie prawa materialnego wobec skarżącego jako właściciela;
4) art. 12 ust. 1 w związku z art. 11 pkt 12 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym polegającym na braku rozstrzygnięcia w sprawie rozpatrzenia uwag przez organ stanowiący oraz przekazanie listy nieuwzględnionych uwag organowi uchwałodawczemu miasta Krakowa w dniu 26 czerwca 2014 r. w czasie pierwszego czytania projektu Studium, choć przekazanie projektu Studium pod obrady Rady Miasta Krakowa nastąpiło w dniu 6 czerwca 2014 r. zarządzeniem prezydenta, co doprowadziło do naruszenia jednocześnie prawa materialnego wobec mojej osoby jak i trybu sporządzenia studium przez organ stanowiący Miasta Krakowa;
5) art. 39 ust. 1 pkt 1 i 2 i ust. 2 w związku z art. 43 i 51 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach odziaływania na środowisko poprzez zawierające błędy prawne oraz wprowadzające w błąd opinię publiczną treścią ogłoszenia Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 18 marca 2013 r. o przystąpieniu do przeprowadzenia strategicznej oceny oddziaływania na środowisko wraz z składaniem wniosków w tej sprawie, co uniemożliwiło składanie w sposób merytoryczny wniosków w tej wprawie zainteresowanym stronom i niewątpliwie doprowadziło do naruszenia art. 11 pkt 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
6) § 4 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, tj. naruszenia przesłanki materialnoprawnej poprzez brak sporządzenia uzasadnienia zawierającego objaśnienia przyjętych rozwiązań oraz syntezę uwarunkowań w projekcie Studium, o którym mowa w ogłoszeniu prezydenta z dnia 31 maja 2013 r.;
7) art. 11 pkt. 9 i 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, tj. naruszenie przesłanki formalnoprawnej poprzez dowolne sporządzanie Studium oraz przedwczesne ogłoszenie o wyłożeniu projektu Studium do publicznego wglądu;
8) art. 10 ust. 2 pkt 6 i pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, tj. naruszenie przesłanki materialnoprawnej poprzez brak zamieszczenia inwestycji celu publicznego oraz brak wyznaczenia obszarów podlegających scaleniom w części graficznej i opisowej Studium;
9) błędną podstawę prawną w uchwale Nr CXI1/1700/14 Rady Miasta Krakowa w dniu 9 lipca 2014 r. poprzez wymienienie zmian dokonanych w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym "w związku z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 130 poz. 871)", co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 28 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały.
Swój interes prawny skarżący wywodzi z faktu, że jest współwłaścicielem działek nr [...], [...] i [...] obr. [...] oraz działki nr [...] obr. [...] Kraków-Krowodrza.
W uzasadnieniu swoje skargi skarżący wskazał na przesłanki uzasadniające postawione zarzuty.
W dniu 19 września 2014 r. Spółka K. sp. z o.o. w K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na uchwałę Nr CXII/1700/14 Rady Miasta Krakowa z dnia 9 lipca 2014 r. w sprawie zmiany "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa", po uprzednim wezwaniu Rady Miasta Krakowa do usunięcia naruszenia prawa przedmiotową uchwałą (pismo z dnia 21 lipca 2014 r.). Zakwestionowanej uchwale spółka zarzuciła:
1) naruszenie art. 39 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. 2013 r., poz. 1235 z późn. zm.) w związku z art. 11 pkt 10 z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. 2012 r., poz. 647 z późn. zm.) poprzez uchybienie obowiązkowi umożliwienia wszystkim zainteresowanym zapoznania się z niezbędną dokumentacją sprawy, tj. wymaganymi przez przepisy stanowiskami innych organów, które były dostępne w terminie składania uwag i wniosków, a co za tym idzie, naruszenie art. 6 w związku z art. 8 K.p.a. poprzez działanie wbrew obowiązującym przepisom prawa i w sposób nie budzący zaufania do władzy publicznej;
2) naruszenie art. 55 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, poprzez uchybienie obowiązkowi załączenia do przyjętego dokumentu pisemnego podsumowania, zawierającego informację, w jaki sposób zostały wzięte pod uwagę i w jakim zakresie zostały uwzględnione opinie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego.
W związku z powyższym spółka wniosła o stwierdzenie nieważności uchwały Rady Miasta Krakowa z dnia 9 lipca 2014 r. Nr CXII/1700/14 w sprawie uchwalenia zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa, jako wydanej z naruszeniem zasad sporządzania oraz zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych.
Także i ta skarga zawiera uzasadnienie postawionych zarzutów. W szczególności podniesiono, że organy planistyczne nie zachowały zasady transparentności procesu powstawania studium o poszczególnych etapach przeprowadzanej procedury. Osoby zainteresowane informowane były za pośrednictwem Biuletynu Informacji Publicznej Miasta Krakowa, a którym opublikowany został także projekt zmiany Studium. Osoby interesowane, korzystające ze strony internetowej, pozbawione zostały jednak możliwości uczestnictwa w postępowaniu w pełnym zakresie w związku z nieudostępnieniem w formie elektronicznej części dokumentacji powstającego studium uwarunkowań i kierunków gospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa. Zarzucono, że w sposób nieuprawniony organy planistyczne Miasta Krakowa różnicują sytuację podmiotów korzystających z publicznego udostępnienia za pośrednictwem strony internetowej oraz zapoznających się osobiście z wydrukami projektu wraz z załącznikami.
W piśmie z dnia 19 listopada 2014 r. K. sp. z o.o. w K. odniosła się do kwestii swojej legitymacji skargowej w sprawie. W zaistniałym stanie faktycznym, podstawą interesu prawnego skarżącej Spółki pozostają przepisy prawa materialnego, tj. art. 11 pkt 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 39 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, uprawniające do żądania udostępnienia niezbędnej dokumentacji projektu zmiany studium, w celu złożenia uwag i wniosków do projektowanego dokumentu, a także wzięcia udziału w ewentualnej dyskusji publicznej.
W dniu 9 października 2014 r. J. B. i M. B. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na uchwałę Nr CXII/1700/14 Rady Miasta Krakowa z dnia 9 lipca 2014 r. w sprawie zmiany "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa", po uprzednim wezwaniu Rady Miasta Krakowa do usunięcia naruszenia prawa przedmiotową uchwałą (pismo z dnia 8 sierpnia 2014 r.) Zakwestionowanej uchwale zarzucili naruszenie:
1) przepisów prawa materialnego:
a) art. 21 w związku z art. 64 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - poprzez nieuprawnione ograniczenie właścicieli w możliwości korzystania z prawa własności swoich nieruchomości, tj. działki nr [...], obr. [...] (jednostka ewidencyjna Podgórze);
b) art. 140 Kodeksu cywilnego - poprzez nieuprawnione ograniczenie właścicieli w możliwości korzystania z prawa własności swoich nieruchomości, tj. działki nr [...], obr. [...] (jednostka ewidencyjna Podgórze);
c) art. 3 ust 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - poprzez swobodne określanie przeznaczenia i zasad zagospodarowania poszczególnych obszarów - a w szczególności działki [...], obr. [...] (jednostka ewidencyjna Podgórze) przez gminę;
d) art. 6 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - poprzez istotne i bezprawne oraz nieuzasadnione względami interesu publicznego ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości nr [...], obr. [...] (jednostka ewidencyjna Podgórze);
e) art. 10 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - poprzez błędne zastosowanie tego przepisu, tj. nieuwzględnienie uwarunkowań wynikających między innymi z dotychczasowego przeznaczenia, zagospodarowania i uzbrojenia terenu, jak również stanu ładu przestrzennego i wymogów jego ochrony;
2) naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 K.p.a. - poprzez istotne i bezprawne oraz nieuzasadnione względami interesu publicznego ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości nr [...], obr. [...] (jednostka ewidencyjna Podgórze), a co za tym idzie poprzez błędne uznanie, że interes społeczny podlega większej ochronie, niż indywidualny interes skarżących.
Mając na uwadze wskazane zarzuty wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały nr CXII/1700/14 Rady Miasta Krakowa z dnia 9 lipca 2014 r. w całości na podstawie art. 147 z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącej strony.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że interes prawny skarżących w kwestionowaniu przedmiotowej uchwały wynika z faktu, iż są oni właścicielami nieruchomości oznaczonej nr [...], obr. [...] (jednostka ewidencyjna Podgórze). Skarga zawiera uzasadnienie zarzutów. Ustalenia zawarte w zaskarżonej uchwale, odnoszące się do obszaru, na którym położona jest działka nr [...] w bezpośredni i realny sposób naruszają interes prawny skarżących wynikający z prawa własności przez zmianę przeznaczenia tych nieruchomości, wprowadzenie zakazu zabudowy - poprzez zmianę przeznaczenia należących do nich nieruchomości do terenów zielonych (podczas gdy wcześniej - w poprzednim Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa działka ta znajdowała się w obszarze MW, tj. w obszarze o przeważającej funkcji mieszkaniowej wysokiej intensywności), a co za tym idzie ograniczenie dotychczasowego sposobu korzystania z tych nieruchomości. Przewidziane na wskazanym obszarze rozwiązania planistyczne, a w szczególności ograniczenia zabudowy niewątpliwie będą miały wpływ na sposób wykonywania przez skarżące prawa własności, co daje im legitymację do wniesienia skargi na przedmiotową uchwałę i kwestionowania postanowień studium odnoszących się do należących do nich działek. Skarżący podkreślili, iż przeznaczenie Trasy Pychowickiej narusza ich interes prawny, art. 9 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a także stanowi naruszenie zasad tworzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W ocenie skarżących Rada Miasta Krakowa wydając kwestionowaną uchwałę, nie rozważyła możliwości zastosowania regulacji, która w sposób mniej dotkliwy ingerowałaby w sferę uprawnień właściciela nieruchomości położonej na obszarze uchwalonego zmienionego Studium. W wyniku nieprawidłowego wykonywania przez organ gminy władztwa planistycznego - jak już wskazano na początku - został zatem naruszony interes prawny skarżącego wynikający z treści zarówno ustawy zasadniczej (art. 64 Konstytucji RP), jak i art. 140 Kodeksu cywilnego oraz art. 6 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W dniu 9 października 2014 r. K. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na uchwałę Nr CXII/1700/14 Rady Miasta Krakowa z dnia 9 lipca 2014 r. w sprawie zmiany "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa", po uprzednim wezwaniu Rady Miasta Krakowa do usunięcia naruszenia prawa przedmiotową uchwałą (pismo z dnia 4 września 2014 r. - doręczone organowi w dniu 5 września 2014 r.). Zakwestionowanej uchwale zarzucił:
1) naruszenie zasad sporządzania zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego wynikających z § 3 ust. 1 i § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy poprzez przyjęcie do zmiany Studium nieaktualnych danych zawartych w materiałach pianistycznych, mimo iż powinny one być aktualne na dzień przekazania projektu zmiany Studium do opiniowania i uzgodnienia zgodnie z art. 11 ust. 5-8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
2) przyjęcie wskaźnika wysokości zabudowy oraz powierzchni biologicznie czynnej niezgodnego i rzeczywistym stanem zagospodarowania terenów w jednostce Ruczaj - Kobierzyn i ustalenie, że wysokość zabudowy usługowej w terenach usług jest dopuszczalna do 25 metrów, a powierzchnia biologicznie czynna powinna wynosić minimum 20%, w przypadku, gdy stan zagospodarowania terenu wskazuje, że wysokość zabudowy wynosi około 40 metrów, a powierzchnia biologicznie czynna około 10 %, a tym samym naruszenie art. 10 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nakazującego uwzględniać w studium dotychczasowe przeznaczenie i zagospodarowanie terenu oraz stan ładu przestrzennego;
3) naruszenia art. 1 protokołu nr 1 do europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 2, art. 7, art. 21 i art. 64 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, poprzez nieuwzględnienie obowiązku poszanowania prawa własności, urzeczywistniania zasad sprawiedliwości społecznej, a także równego, podmiotowego traktowania przez władzę publiczną, skutkujące podjęciem uchwały dotyczącej zmiany Studium, która mimo zabudowy terenów w jednostce Ruczaj - Kobierzyn, dopuszcza maksymalną wysokość zabudowy do 25 metrów oraz powierzchnię biologicznie czynną min. 20 %, czym znacząco ogranicza prawo własności Skarżącego w stosunku do praw właścicieli nieruchomości już zabudowanych.
Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały w części dotyczącej przeznaczenia działki nr [...] obręb [...] jedn. ewid. Podgórze ustalającej maksymalną wysokość zabudowy usługowej do 25 metrów oraz powierzchnię biologicznie czynną min. 20% oraz o ustalenie, że zapisy zmiany Studium dotyczące działki nr [...] obręb [...] jedn. ewid. Podgórze nie mogą być wykonane a także o zasądzenie na rzecz Skarżącego od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że skarżący jest właścicielem nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], obręb [...], jedn. ewid. Podgórze, położonej przy ul. Kobierzyńskiej i Grota - Roweckiego w Krakowie, dla której w zmianie Studium wskazano przeznaczenie w jednostce Ruczaj -Kobierzyn i określono wysokość zabudowy usługowej w terenach usług do 25 metrów oraz powierzchnię biologicznie czynną min. 20 %.
Skarga zawiera także uzasadnienie podniesionych zarzutów. W szczególności wskazano, że zapisy zmiany Studium wpływają na sposób wykonywania prawa własności przez skarżącego, ograniczając je do zabudowy zgodnie ze wskaźnikami, które zostały przyjęte sprzecznie z prawem. Mimo, że charakter prawny studium nie pozwala na szczegółowe określenie kierunków zagospodarowania każdej działki, studium wyznacza ogólne cele przyszłego zagospodarowania danego terenu. Nieruchomość należąca do skarżącego znajduje się w terenie oznaczonym jako jednostka Ruczaj - Kobierzyn, która dotychczas była zabudowywana budynkami o wysokości do ok. 40 metrów. Postanowienia zmiany Studium nie stanowią kontynuacji dotychczasowej zabudowy w terenie jednostki Ruczaj - Kobierzyn, wprowadzając ograniczenie prawie o połowę większe niż dotychczasowa zabudowa. Tym samym, wyznaczenie w zmianie Studium przyszłego, wiążącego zagospodarowania terenu, nastąpi w sposób znacząco odmienny niż dotychczas.
Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia dane zawarte w materiałach planistycznych, sporządzonych na potrzeby projektu studium, powinny być aktualne na dzień przekazania tego projektu do opiniowania i uzgodnienia na podstawie art. 11 ust. 5-8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Natomiast zgodnie z art. 11 pkt 4 ww. ustawy, sporządzanie projektu studium wiąże się z uprzednim rozpatrzeniem złożonych wniosków. Zatem, w przedmiotowej sprawie, przed rozpatrzeniem wniosków nie jest możliwe przygotowanie projektu zmian Studium. Dane te winny one być aktualne, co najmniej na dzień 29 marca 2013 r., tj. dzień wydania przez Prezydenta Miasta Krakowa zarządzenia o rozpatrzeniu wniosków do projektu zmian Studium (zarządzenie nr 865/2013), który to etap poprzedzał występowanie o uzgodnienie projektu zmian Studium oraz o opinie dotyczące rozwiązań przyjętych w projekcie zmian Studium.
Wysokość oraz przeznaczenie niewątpliwie wskazują, że w terenie, w którym znajduje się również działka nr [...], dopuszczona została zabudowa o innych parametrach, niż określone w zmianie Studium. Oznacza to, że mimo prowadzenia polityki przestrzennej dopuszczającej wysoką zabudowę w okolicach działki nr [...] oraz zagospodarowaniem terenu w ten sposób, zmiana Studium niweczy konsekwentne zagospodarowanie terenu. Tym samym, w dalszej perspektywie czasu należy się spodziewać, że teren będzie zagospodarowany w sposób wyglądający na dowolny, bowiem część budynków powstałych przed uchwaleniem zmian Studium będzie w znaczny sposób różnić się od budynków, które powstaną zgodnie z ustaleniami zawartymi w zmianie Studium, które stanowią podstawę dla miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.
Jako przyczynę niewłaściwego ustalenia wskaźników wysokości zabudowy należy zatem wskazać brak oparcia ustaleń zmiany Studium w aktualnej dokumentacji planistycznej. Nie jest bowiem możliwe, żeby w przypadku dysponowania przez organ wskazanymi powyżej informacjami, doszło do tak rażąco sprzecznych z dotychczasowym zagospodarowaniem ustaleń i ustaleniem wskaźników które odbiegają od wartości, którymi charakteryzuje się teren Ruczaj -Kobierzyn, w szczególności teren w okolicach działki nr [...].
W dniu 14 października 2014 r. Towarzystwo [...] w K. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na uchwałę Nr CXII/1700/14 Rady Miasta Krakowa z dnia 9 lipca 2014 r. w sprawie zmiany "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa", po uprzednim wezwaniu Rady Miasta Krakowa do usunięcia naruszenia prawa przedmiotową uchwałą (pismo z dnia 2 września 2014 r.). Zakwestionowanej uchwale zarzucono naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Zarzucono w skardze Radzie Miasta Krakowa, że nie rozpatrzyła wniosków oraz uwag jakie do projektu studium wniosły organizacje społeczne, instytucje i mieszkańcy. Każda z wniesionych uwag, a wcześniej wniosków powinny być przedmiotem dyskusji i rozstrzygnięcia na sesji rady Miasta Krakowa. Rada Miasta Krakowa nie tylko nie przeprowadziła indywidualnej dyskusji i głosowań nad uwagami wniesionymi do projektu planu, ale nie dokonała tego nawet w sposób zbiorczy (radni otrzymali jedynie załącznik do projektu uchwały zawierający złożone uwagi i sposób ich rozpatrzenia przez Prezydenta Miasta Krakowa). Obowiązek rozstrzygnięcia w sprawie rozpatrzenia przez radę gminy uwag do projektu studium powinno się odbyć w drodze indywidualnych głosowań. Rada gminy nie może ograniczyć się do zaakceptowania przekazanej przez prezydenta miasta listy nieuwzględnionych uwag dotyczących projektu zmiany studium, a następnie rozstrzygnąć w jednym głosowaniu o sposobie rozpatrzenia uwag nieuwzględnionych przez prezydenta miasta.
Niezależnie od powyższego, zdaniem Towarzystwa [...] naruszona została przez Urząd Miasta Krakowa procedura przyjmowania i rozpatrywania wniosków i uwag wniesionych do projektu studium przez organizacje społeczne, instytucje i mieszkańcy. Osoby które wniosły swoje uwagi do projektu zmiany studium w 2014 r. nie są w stanie sprawdzić czy ich uwagi zostały rozpatrzone i jeżeli tak to w jaki sposób zostały rozpatrzone. Zestawienie informujące o sposobie rozpatrzenia uwag nie zawiera żadnego oznaczenia które umożliwiałoby zidentyfikowanie konkretnej uwagi. Znaczna część składających uwagi nie otrzymała na swoim egzemplarzu pisma potwierdzającym złożenie uwag numeru (w tym M. W.). Również organizacje i instytucje nie są w stanie sprawdzić, czy ich uwagi zostały rozpatrzone i jeżeli tak to w jaki sposób zostały rozpatrzone. W wykazie nie ma adnotacji, które z nich złożyły uwagi. Zarzut braku numeru nadanego przez Urząd Miasta Krakowa analogiczny jak w przypadku osób fizycznych b(dotyczy m.in. Towarzystwa [...], Komisji Dialogu Obywatelskiego [...]).
Powyższe przykłady dowodzą naruszenia praw osób które złożyły swoje uwagi, a także uniemożliwia ocenę czy wszystkie złożone uwagi zostały rozpatrzone przez prezydenta Krakowa oraz Radę Miasta Krakowa.
W skardze tej podniesiono, że zapoznający się ze Studium zostali wprowadzeni w błąd. Poszczególne części studium, a także prognozy oddziaływania na środowisko są ze sobą sprzeczne. Sposób rozpatrzenia wniesionych uwag jest niemerytoryczny, zdawkowy, niejednokrotne nie na temat i nie odnoszący się do przedstawionych uwag
Zarzucono w skardze naruszenie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. W przyjętych przez Radę Miasta Krakowa dokumentach brak jest części opisowej Prognozy oddziaływania na środowisko. Na stronie internetowej https://www.bip.krakow.pl/?dok_id=62 - znajdują się tylko i wyłącznie załączniki graficzne do Prognozy oddziaływania na środowisko. Wynika z tego, że radni nie otrzymali, nie dyskutowali i nie głosowali nad kompletem dokumentów, w tym tak istotnej części jak część opisowa Prognozy oddziaływania na środowisko.
Towarzystwo [...] wskazało, że jest organizacją ekologiczną w sensie ustawy Prawo Ochrony Środowiska. Celem Towarzystwa [...] jest, zgodnie z § 6 statutu: ochrona przyrody, ochrona środowiska, ochrona krajobrazu, ochrona wartości kulturowych, ochrona zwierząt, zwiększanie społecznego udziału w podejmowaniu decyzji. Zgodnie z § 7 statutu Towarzystwo realizuje swój cel m.in. poprzez podejmowanie działań interwencyjnych na rzecz ochrony przyrody oraz formułowanie publicznych opinii i ocen dotyczących środowiska. Ta zaś sprawa dotyczy między innymi zagospodarowania przestrzennego terenów o dużej wartości krajobrazowej i przyrodniczej, w tym siedliska roślin i zwierząt objętych ochroną prawną na mocy Ustawy o ochronie przyrody, rozporządzeń Ministra Środowiska w sprawie ochrony gatunkowej roślin i zwierząt, Dyrektywy Siedliskowej Unii Europejskiej. Interes prawny organizacji wynika miedzy innymi z § 6 pkt 1 pkt 4 statutu Towarzystwa [...], natomiast uprawnienie wynika z zapisów art. 18 i 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (stowarzyszenie miało prawo do złożenia uwag do projektu studium, a Rada Miasta Krakowa miała obowiązek rozpatrzenia tych uwag). Uprawnienie to zostało naruszone przez Radę Miasta Krakowa.
W związku z tym na mocy art. 33 § 2 P.p.s.a. oraz art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym i art. 44 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko skarżące Stowarzyszenie jest uprawnione do wniesienia skargi na uchwałę Rady Miasta Krakowa i do występowania w niniejszej sprawie na prawach strony.
W dniu 24 października 2014 r. N. Spółka z o.o. [...] sp. komandytowo-akcyjna z siedzibą w K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na uchwałę Nr CXII/1700/14 Rady Miasta Krakowa z dnia 9 lipca 2014 r. w sprawie zmiany "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa", po uprzednim wezwaniu Rady Miasta Krakowa do usunięcia naruszenia prawa przedmiotową uchwałą (w dniu 29 sierpnia 2014 r.).
Skarżąca spółka wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały Rady Miasta Krakowa oraz o zasądzenie od Rady Miasta Krakowa na rzecz skarżącej Spółki zwrotu kosztów postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, w tym kosztów wynagrodzenia radcy prawnego w niniejszej sprawie, według stawek określonych w przepisach prawa. Zakwestionowanej uchwale zarzucono:
1) naruszenie art. 239 § 1 Kodeksu cywilnego poprzez ograniczenie możliwości zabudowy nieruchomości przysługujące Skarżącemu, względem działki nr [...], [...], [...] i [...], a także przyjęcie dopuszczalnego sposobu zagospodarowania terenu niezgodnego z wydanymi przez Prezydenta Miasta Krakowa prawomocnymi decyzjami o pozwoleniu na budowę oraz prawomocnymi decyzjami o ustaleniu warunków zabudowy;
2) naruszenie art. 6 oraz art. 8 K.p.a. w związku z art. 2 Konstytucji oraz art. 9 ust. 1 w związku z art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez naruszenie zasady praw nabytych będących emanacją zasady demokratycznego państwa, tj. podjęcie zaskarżonej uchwały mogące skutkować ograniczeniem praw Skarżącego wynikających z wydanych na jego rzecz decyzji o warunkach zabudowy oraz pozwoleniach na budowę, mimo że Skarżący uprawniony był przypuszczać, iż będzie mógł w pełni korzystać z przyznanych mu na podstawie tych decyzji praw, w tym realizować i planować inwestycje zgodne z ustalonymi warunkami zabudowy, w tym miedzy innymi inwestycje w zakresie budownictwa wielorodzinnego;
3) naruszenie art. 9 ust. 1 w związku z art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez sprzeczność Studium z wydanymi przez Prezydenta Miasta Krakowa prawomocnymi decyzjami o pozwoleniu na budowę co uniemożliwia uchwalenia zgodnego z prawem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w wyniku czego uchwalone Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego nie spełnia swojego celu;
4) naruszenie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez przyjęcie uchwały Rady Miasta Krakowa Nr CXII/1700/14 z dnia 9 lipca 2014 r. w sprawie uchwalenia zmiany "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa" bez rozstrzygnięcia przez Radę Miasta o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu Studium, nieuwzględnionych przez Prezydenta Miasta Krakowa, w indywidualnym głosowaniu po przeprowadzeniu na ww. temat dyskusji;
5) naruszenie art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez przyjęcie Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego w kształcie nie uwzględniającym wydanych prawomocnych decyzji o ustaleniu warunków zabudowy oraz wydaniu pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu wskazano, że Spółka jest użytkownikiem wieczystym nieruchomości składającej się działek nr [...], [...], [...] i [...] obręb [...] Podgórze, dla której Sąd Rejonowy dla Krakowa - Podgórza w Krakowie Wydział IV Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczysta nr [...], położonej przy ul. Zabłocie w Krakowie. Spółka nabyła przedmiotowe prawo użytkowania wieczystego na podstawie umowy sprzedaży z dnia [...] lutego 2014 r. repertorium A nr [...]. Spółka w toku procedury uchwalenia zaskarżonej decyzji złożyła uwagi na podstawie art. 11 pkt 11 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 27 marca 2003 r. Skarga zawiera także uzasadnienie postawionych zarzutów
Nowy dopuszczalny sposób zagospodarowania terenu, wynikający z uchwalanej zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania Miasta Krakowa w rażący sposób ogranicza prawo użytkowania wieczystego skarżącej Spółki, a także narusza jej interes prawny, poprzez sprzeczność ww. zmian z treścią wydanych przez Prezydenta Miasta Krakowa prawomocnych decyzji o pozwoleniu na budowę oraz prawomocnych decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. Dotychczasowy sposób zagospodarowania oznaczony symbolami UC/UP pozwalał na:
a) zabudowę usługową na obszarze UC realizowaną jako obiekty i urządzenia umożliwiające realizacje przedsięwzięć komercyjnych (w tym istniejące i projektowane targowiska) wraz z możliwym uzupełniającym programem mieszkaniowym wielorodzinnym;
b) zabudowę usługową na obszarze UP realizowaną jako obiekty i urządzenia służące realizacji celów publicznych, w szczególności w dziedzinie administracji, oświaty, zdrowia, opieki społecznej, kultu religijnego, kultury, sportu i rekreacji, a także zieleni publicznej.
W wyniku zmiany sposobu zagospodarowania przestrzennego, lokalizacja zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej oraz lokalizacja wielu typów budynków usługowych stanie się niemożliwa.
Ze względu na fakt, iż Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, zgodnie z art. 9 ust. 4, art. 14 ust. 5, art. 15 ust. 1 oraz art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, stanowi podstawę do uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jego ustalenia mają bezpośredni wpływ na treść planu. Odstępstwo od tej zasady prowadzi do nieważności uchwały o przyjęciu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (por. wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2009 roku, sygn. akt II OSK 1629/09, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w wyroku z dnia 19 marca 2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 2202/06).
Skarżąca Spółka podniosła, że szczegółowość zaskarżonej uchwały we wskazanym wyżej zakresie, co do wskazania zamkniętej listy inwestycji, które mogą być realizowane na terenie nieruchomości będącej w użytkowaniu wieczystym skarżącej wyznaczają bezpośrednio treść przyszłych planów zagospodarowania przestrzennego na tym terenie, mimo iż studium jako akt kreujący politykę przestrzenną winien być formułowany w sposób bardziej ogólny.
W systemie prawnym obowiązującym w Polsce niekwestionowaną zasadą, która wypływa z art. 2 Konstytucji RP, jest zasada ochrony praw słusznie nabytych. Skarżąca Spółka podniosła, że w stosunku do niej, zaskarżona uchwała narusza tą podstawą zasadę prawną. Skarżąca Spółka posiada obecnie prawomocne decyzje o ustaleniu warunków zabudowy, miedzy innymi inwestycji obejmujących budownictwo mieszkalne, wielorodzinne. Skarżący, w zaufaniu do nabytych na podstawie przedmiotowych decyzji praw, tj. wyznaczeniu warunków zabudowy, których spełnienie uprawniałoby do podjęcia stosownych inwestycji, planował wystąpić o nowe pozwolenia na budowę na podstawie ww. wydanych decyzji o warunkach zabudowy. Uchwalenie Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego w obecnym kształcie i przyszłe uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w oparciu o to Studium może pozbawić skarżąca Spółkę prawa wystąpienia o pozwolenia na budowę na podstawie uzyskanych decyzji o warunkach zabudowy.
Rada Miasta Krakowa przyjęła uchwałę nr CXII/1700/14 z dnia 9 lipca 2014 r. w sprawie uchwalenia zmiany "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa" z istotnym naruszeniem trybu sporządzania studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, rada gminy przyjmuje uchwałę w sprawie uchwalenia Studium, rozstrzygając jednocześnie o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu studium, nieuwzględnionych przez Prezydenta Miasta Krakowa. W przypadku zaskarżonej uchwały nie przeprowadzono takiej dyskusji, w protokole brak także śladów głosowania nad poszczególnymi uwagami. Rada Miasta Krakowa głosowała jedynie nad poprawkami zgłaszanymi przez samych radnych. Natomiast rozstrzygnięcie o nieuwzględnionych przez Prezydenta Miasta Krakowa uwagach do projektu zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa zostało jedynie załączone do uchwały o zmianie obowiązującego Studium i przegłosowane wraz z nim.
W dniu 12 stycznia 2015 r. Spółka M. sp. z o.o. z siedzibą w K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na uchwałę Nr CXII/1700/14 Rady Miasta Krakowa z dnia 9 lipca 2014 r. w sprawie zmiany "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa", po uprzednim wezwaniu Rady Miasta Krakowa do usunięcia naruszenia prawa przedmiotową uchwałą (w dniu 14 listopada 2014 r.). Powyższą uchwałę zaskarżono w części, w jakiej zaskarżona uchwała oraz rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag naruszają interes prawny skarżącego, tj. w części w jakiej dotyczą one układu komunikacyjnego wokół Międzynarodowego Portu Lotniczego Kraków-Balice, budowy nowego węzła autostrady A4 na południe od obecnego Węzła "Balice II" oraz modernizacji drogi wojewódzkiej nr 774 - polegającej na jej przebudowie i nowej lokalizacji w rejonie Portu Lotniczego Kraków - Balice. Zaskarżonej uchwale zarzucono naruszenie:
1) art. 32 oraz art. 64 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., a także art. 1 ust. 2 pkt 7 i pkt 9 oraz art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez naruszenie zasady równości wobec prawa oraz arbitralne, niczym nieuzasadnione uprzywilejowanie interesu publicznego w stosunku do interesu prywatnego;
2) art. 1 ust. 2 pkt 7 oraz art. 6 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez nieuzasadnione naruszenie prawa własności nieruchomości należących do Spółki oraz brak należytego uzasadnienia ingerencji w uprawnienia właścicielskie;
3) art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez złamanie zasady gwarantującej zakaz naruszenia istoty prawa własności;
4) art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez naruszenie zasady proporcjonalności, tj. nieuzasadnione obiektywnie ograniczenie konstytucyjnie chronionego prawa własności a także poprzez brak dostatecznego i dogłębnego uzasadnienia ingerencji w prawo własności prywatnej;
5) art. 140 Kodeksu cywilnego poprzez naruszenie zasady uprawniającej właściciela do dysponowania własną nieruchomością;
6) art. 48 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez naruszenie postanowień programów zawierających zadania rządowe, służących realizacji inwestycji celu publicznego o znaczeniu krajowym;
7) postanowień uchwały Nr XXIII/168/12 Rady Gminy Zabierzów z dnia 15 czerwca 2012 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectw Balice, Rząska, Szczyglice w Gminie Zabierzów oraz uchwały Nr XXV/183/12 Rady Gminy Zabierzów z dnia 27 lipca 2012 r. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectw Balice, Rząska, Szczyglice w Gminie Zabierzów przyjętego uchwałą XXIII/168/12 Rady Gminy Zabierzów z dnia 15 czerwca 2012 r. poprzez sprzeczne z ich treścią zaplanowanie przebudowy infrastruktury drogowej w jednostce urbanistycznej Olszanica;
8) postanowień Strategii Rozwoju Krakowa, będącej załącznikiem do uchwały LXXV/742/05 Rady Miasta Krakowa z dnia 13 kwietnia 2005 r. poprzez sprzeczne z jej treścią zaplanowanie przebudowy infrastruktury drogowej w jednostce urbanistycznej Olszanica;
9) postanowień Planu Zagospodarowania Przestrzennego Województwa Małopolskiego przyjętego uchwałą nr XV/174/03 Sejmiku Województwa Małopolskiego z dnia 22 grudnia 2003 r. poprzez sprzeczne z jego treścią zaplanowanie przebudowy infrastruktury drogowej w jednostce urbanistycznej Olszanica.
Skarżąca Spółka wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały oraz rozstrzygnięcia o sposobie rozpatrzenia uwag w części, w jakiej naruszają one interes prawny Skarżącej Spółki, tj. w części w jakiej dotyczą one układu komunikacyjnego wokół Międzynarodowego Portu Lotniczego Kraków-Balice, budowy nowego węzła autostrady A4 na południe od obecnego Węzła "Balice II" oraz modernizacji drogi wojewódzkiej nr 774 - polegającej na jej przebudowie i nowej lokalizacji w rejonie Portu Lotniczego Kraków-Balice, oraz o zasądzenie od organu na rzecz Skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm prawem przepisanych.
Wskazano, że skarżąca Spółka jest właścicielem działek o nr: [...] [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. [...], [...], [...] [...], obręb Nr [...], jednostka ewidencyjna: [...] Krowodrza. Zaskarżona uchwała zawiera projekt przebudowy i rozbudowy układu komunikacyjnego wokół Międzynarodowego Portu Lotniczego Kraków-Balice, budowy nowego węzła autostrady A4 na południe od obecnego Węzła "Balice II" oraz modernizacji drogi wojewódzkiej nr 774 - polegającej na jej przebudowie i nowej lokalizacji w rejonie Portu Lotniczego Kraków-Balice. Projektowana inwestycja ma zostać ulokowana w zachodniej części jednostki urbanizacyjnej nr 39 (Olszanica), w której położone są także, będące własnością skarżącej spółki działki. Jako uzasadnienie postawionych zarzutów w szczególności podano, że w bezpośrednim sąsiedztwie projektowanej inwestycji jest rozległy obszar należący do Skarbu Państwa i będący w trwałym zarządzie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad. W ocenie Skarżącej Spółki, zaskarżona uchwała przewidująca budowę projektowanej inwestycji we wskazanym kształcie na znacznej części obszaru należącego do Spółki, która to inwestycja omijałaby Obszary zarządzane przez Generalną Dyrekcje Dróg Krajowych i Autostrad narusza interes prawny Spółki. Podobnie, interes prawny skarżącej naruszony został poprzez negatywne rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag.
Zaplanowane rozmieszczenie projektowanej inwestycji zostało określone w sposób niezwykle precyzyjny i konkretny, a nie jedynie orientacyjny, szacunkowy i przybliżony.
Studium przewiduje budowę nowego odcinka drogi wojewódzkiej nr 774, mającego przeciąć działki należące do Spółki od ich północnej strony. Inwestycja ta ma powstać w oderwaniu od dotychczas istniejącej w tamtym rejonie infrastruktury drogowej.
Wobec faktu, iż tereny, na których ma zostać zlokalizowany nowy węzeł autostrady A-4 oraz nowy odcinek drogi wojewódzkiej nr 744 zostały w Studium zakwalifikowane jako terenu usługowe, jest oczywistym, iż ulokowanie węzła oraz drogi wojewódzkiej na tych terenach powoduje spadek wartości terenów bezpośrednio do nich przyległych z uwagi na trudności komunikacji tych działek z drogami publicznymi i ograniczenia dotyczące zjazdów i wjazdów na drogę wojewódzką czy nowy węzeł autostrady A4.
W ocenie Spółki, Rada Miasta Krakowa podejmując zaskarżoną uchwałę nie uzasadniła dostatecznie konieczności wykonania tej inwestycji, jej kształtu, a także powodu z jakiego miałaby ona przebiegać przez tereny prywatnych inwestorów zamiast przez obszar należący do Skarbu Państwa. W szczególności brak jest także dostatecznego uzasadnienia z jakiej przyczyny kształt projektowanej inwestycji, w szczególności drogi wojewódzkiej nr 774, nie pokrywa się z już istniejącą na rzeczonych terenach infrastrukturą drogową, tylko przebiega przez północą część obszaru należącego Spółki, na którym to terenie obecnie żadna droga się nie znajduje.
Spółka M. Sp. z o.o. w K. poczyniła już istotne kroki mające na celu zbudowanie, na należących do niej terenach, inwestycji polegającej na budowie zespołu 6 - kondygnacyjnych budynków biurowo - handlowo - usługowych z garażem i parkingiem samochodów osobowych oraz infrastrukturą techniczną. W 2013 r. została opracowana w tym celu koncepcja architektoniczno - urbanistyczna. Ponadto opracowana została koncepcja obsługi komunikacyjnej planowanej inwestycji, która zakładała przebudową istniejących sieci drogowych, m.in. ul. Amazonek oraz istniejącej w obecnym kształcie drogi wojewódzkiej nr 774. Spółka uzyskała pozytywne opinie odnośnie zaprojektowanej koncepcji obsługi komunikacyjnej planowanej inwestycji.
Ponadto na podstawie wniosku z dnia 14 marca 2013 r. wszczęte zostało postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla pierwszego etapu zamierzonej inwestycji Dodatkowo dnia 8 maja 2013 r. pismem znak: [...] uzgodniony został projekt budowlany dla inwestycji pn.: "Rozbudowa ul. Powstania Listopadowego na odcinku od DW 774 do zakresu opracowania wraz z budową kanalizacji deszczowej i oświetlenia ulicznego oraz przebudową kolidującej infrastruktury technicznej": odcinek w granicach Gminy Miejskiej Kraków - branża drogowa". Obecnie Spółka oczekuje na udostępnienie przez ZIKIT Kraków finalnej wersji projektu umowy o realizację drogi publicznej w trybie ZRID. Dla realizacji przedmiotowej drogi ZIKIT Kraków zawarł już oddzielną umowę z innym inwestorem prywatnym (planującym odrębne zamierzenie inwestycyjne na sąsiednim terenie) zaś prace nad projektem tej drogi (w świetle posiadanej wiedzy) są na ukończeniu. Spółka oczekuje obecnie na umożliwienie jej przez ZIKIT współuczestniczenia w zawartej już i finalizowanej umowie. W konsekwencji, Spółka zwraca uwagę na zaawansowane prace projektowe dotyczące połączenia wymienionych powyżej terenów z drogą wojewódzką DW77-J-poprzez planowaną do przebudowy ul. Sokolników.
Planowana Inwestycja drogowa zaplanowana w Studium stoi w całkowitej sprzeczności z powyżej przedstawionymi ustaleniami Spółki i właściwych organów administracyjnych oraz uniemożliwia Spółce realizację planowanej inwestycji.
Zdaniem Spółki zaskarżona uchwała w zakresie obejmującym przebudowę układu komunikacyjnego wokół Międzynarodowego Portu Lotniczego Kraków-Balice z lokalizacją nowego węzła autostrady A4 jest sprzeczna z uregulowanymi wart. 48 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym programami zawierającymi zadania rządowe, służącymi realizacji inwestycji celu publicznego o znaczeniu krajowym. Powyższy zarzut dotyczy naruszenia głównie postanowień uchwały nr 10/2011 Rady Ministrów z dnia 25 stycznia 2011 r. w sprawie ustanowienia programu wieloletniego pod nazwą "Program Budowy Dróg Krajowych 2007 – 2015" zmienionej późniejszymi uchwałami Rady Ministrów oraz aktami prawnymi określającymi strategię rozwoju infrastruktury drogowej w kraju, oraz aktu prawnego: "Strategia Rozwoju Transportu do 2020 roku (z perspektywą do 2030 roku)" przyjętego przez Radę Ministrów Uchwałą nr 6 z dnia 22 stycznia 2013 r. Studium przewiduje bowiem inwestycję w postaci nowego węzła na autostradzie A4 pomimo, że taka inwestycja nie została przewidziana do realizacji w powyżej wskazanych aktach prawnych szczegółowo określających zadania, na które zostaną przeznaczone środki finansowe.
Zdaniem Skarżącej Spółki studium jest sprzeczne z innymi aktami planistycznymi o randze prawa miejscowego - a to uchwałą Nr XXIII/168/12 Rady Gminy Zabierzów z dnia 15 czerwca 2012 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectw Balice, Rząska, Szczyglice w Gminie Zabierzów oraz Uchwałą Nr XXV/183/12 Rady Gminy Zabierzów z dnia 27 lipca 2012 r. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectw Balice, Rząska, Szczyglice w Gminie Zabierzów przyjętego uchwałą Nr XXI 11/168/12 Rady Gminy Zabierzów z dnia 15 czerwca 2012 r.
Plan Zagospodarowania Przestrzennego Województwa Małopolskiego nie przewiduje budowy nowego węzła autostrady A4. Co więcej, zgodnie z postanowieniami Planu Zagospodarowania Przestrzennego Województwa Małopolskiego zawartymi na str. 71 tomu II, droga wojewódzka nr 774 na odcinku od Zabierzowa do Kryspinowa winna zostać przekwalifikowana na drogę powiatową. Postanowienia Studium w zakresie, w jakim dotyczą Inwestycji Drogowej pozostają w sprzeczności z powyższym aktem planistycznym.
Skargi na powyższą uchwałę wnieśli również: B. Z., M. R., M. G. oraz S. R., po uprzednim wezwaniu Rady Miasta Krakowa do usunięcia naruszenia prawa przedmiotową uchwałą. Skargi te zasadniczo są zbieżne, toteż zostaną zaprezentowane łącznie. Zakwestionowanej uchwale skarżący ci zarzucili naruszenie przepisów prawa administracyjnego materialnego oraz postępowania tj.:
1) art. 1 ust. 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez przekroczenie granic przysługującego gminie władztwa planistycznego i nadmierne ograniczenie uprawnień skarżącej związanych z prawem własności nieruchomości położonej na terenie objętym zaskarżoną uchwałą;
2) art. 9 ust. 3 w związku z art. 27 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez uchwalenie zmiany Studium, podczas gdy zakres i charakter dokonywanych zmian wskazywał na konieczność uchwalenia nowego Studium dla obszaru całej gminy;
3) § 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy poprzez wadliwe opracowanie ujednoliconego dokumentu studium;
4) art. 10 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez zawarcie przez organ planistyczny w treści Studium materii zastrzeżonej dla miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, a także poprzez zawarcie w zaskarżonej uchwale zapisów, które dopuszczają zbyt daleko idącą swobodę w zakresie określania w planach miejscowych lokalizacji infrastruktury technicznej i komunikacji;
5) art. 10 ust. 2 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez objęcie ustaleniami Studium również lokalizacji dróg o charakterze lokalnym i dojazdowym, podczas gdy zakresem Studium powinny być objęte jedynie drogi o wyższej kategorii;
6) art. 10 ust. 2 pkt 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez brak zamieszczenia w studium wyczerpujących ustaleń dotyczących zasad ochrony środowiska i jego zasobów;
7) art. 11 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez brak ponowienia uzgodnień i wyłożenia projektu zmiany Studium do publicznego wglądu pomimo wprowadzenia w projekcie istotnych zmian na skutek uwzględnienia części uwag wniesionych po drugim wyłożeniu projektu studium do publicznego wglądu;
8) art. 12 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez nieprawidłowe rozpatrzenie przez Radę Miasta Krakowa zgłoszonych uwag do projektu zmiany Studium;
9) art. 140 Kodeksu cywilnego polegającego na nieuprawnionym ograniczeniu prawa własności skarżącej.
Z uwagi na fakt, że przedstawione powyżej naruszenia wskazują na istotne naruszenie trybu sporządzania zmiany Studium oraz naruszenie zasad jego sporządzania, skarżący wnieśli o: stwierdzenie nieważności skarżonej uchwały w całości bądź ewentualnie w zakresie ustaleń dotyczących nieruchomości należących do nich oraz o zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego na ich rzecz. W uzasadnieniach tych skarg zaakceptowano, że wprawdzie nieruchomości skarżących zostały w całości lub w części przeznaczone pod zainwestowanie, ale takie przeznaczenie w praktyce będzie znacznie utrudnione lub wręcz niemożliwe ze względu na bliskie sąsiedztwo z istniejącym składowiskiem odpadów komunalnych Barycz i związane z tym obiektem negatywne oddziaływanie na nieruchomości sąsiednie.
Z treści Studium nie wynika jednoznacznie jakie gmina ma plany inwestycyjne względem przedmiotowego obiektu. Na rysunku numer K5 - Infrastruktura techniczna i komunalna - kierunki i zasady rozwoju, przedmiotowy obiekt nie został w ogóle uwzględniony. Natomiast, na numer K1 - Struktura przestrzenna - kierunki i zasady rozwoju teren, na którym zlokalizowane jest składowisko odpadów, został zaliczony do terenów infrastruktury technicznej. Wskazany powyżej brak wzajemnej spójności postanowień powoduje, że zachodzi niepewność prawna nie tylko co do składowiska odpadów komunalnych, ale także w zakresie nieruchomości sąsiednich, na które powyższy obiekt w sposób istotny oddziałuje. Plany inwestycyjne gminy, względem istniejącego składowiska odpadów komunalnych Barycz, wpływają bowiem w znaczny sposób na zamierzenia inwestycyjne planowane na nieruchomościach sąsiednich. Brak zawarcia w Studium jednoznacznych postanowień, co do kierunków polityki gminy względem istniejącego składowiska odpadów, niewątpliwe wywiera negatywny wpływ na możliwości racjonalnego zagospodarowania nieruchomości sąsiednich.
Zdaniem skarżących Rada Miasta Krakowa naruszyła zasady sporządzania studium w sposób ewidentny i rażący naruszając jego interes prawny poprzez przekroczenie przez organ planistyczny przysługującego mu władztwa planistycznego, jak również poprzez naruszenie wskazanych przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 61 ust. 2 i 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 140 Kodeksu cywilnego.
W ocenie skarżących przyjęty w przedmiotowej sprawie tryb dokonania zmiany studium, biorąc pod uwagę zakres terytorialny i rzeczowy zmian, nie był prawidłowy. Jak wynika z samej treści zmiany studium, jest ona "tożsama w swojej treści z opracowaniem nowego dokumentu, acz kontynuującego cele i zasady zrównoważonego rozwoju określone w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa z 2003 roku.". We wprowadzeniu do zmiany studium wskazuje się również, że zakres zmian obejmuje wszystkie zagadnienia zawarte w Studium z 2003 r. Od podstaw została przygotowana struktura dokumentu - wprowadzono do Kierunków tom III, zawartość merytoryczna - zapisy uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, a także strona graficzna, w tym rysunki i plansze. Zapisy Studium z 2003 r. wykorzystane w ramach prac podlegały aktualizacji, uszczegółowieniu oraz modyfikacjom w zakresie ustaleń.
W ocenie skarżących, w przypadku tak daleko idących zmian konieczne było przygotowanie i uchwalenie nowego Studium dla obszaru całej gminy, a nie dokonywanie modyfikacji studium już istniejącego w trybie zmiany studium.
W przedmiotowej sprawie uchwalona zmiana studium nie stanowi dokumentu ujednoliconego, ale stanowi połączenie dwóch odrębnych dokumentów, z których jeden obowiązuje w zakresie dotyczącym obszaru "Białych Mórz" w rejonie Sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Łagiewnikach, a drugi w zakresie pozostałej części Krakowa z wyłączeniem terenów przyłączonych do Gminy Kraków w 2012 roku.
Kwestionowaną uchwałą z dnia 9 lipca 2014 r. dokonano faktycznie zmiany ustaleń studium obowiązujących dla rejony Sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Łagiewnikach, pomimo, że obszar ten nie był objęty uchwałą o zmianie studium.
Dodatkowo wskazano, że ujednolicony dokument studium (wadliwie opracowany) nie był przedmiotem wyłożenia do publicznego wglądu. Z treści ogłoszenia Prezydenta Krakowa z dnia 15 lutego 2014 r. wynika, że dokonano wyłożenia jedynie projektu zmiany studium, a nie projektu ujednoliconej treści studium, który następnie został przyjęty kwestionowaną uchwałą Rady Miasta Krakowa z dnia 9 lipca 2014 r. Organy gminy nie dochowały obowiązku przewidzianego w § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 roku w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, zgodnie z którym projekt zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy polegającej na uzupełnieniu studium o pojedyncze ustalenia, o których mowa w art. 10 ust. 2, wykłada się do publicznego wglądu w formie ujednoliconego projektu studium z wyróżnieniem projektowanej zmiany.
Postanowienia uchwały w zakresie ustalania przebiegu dróg zostały określone w sposób, który pozostawia organom planistycznym procedującym plany miejscowe, zbyt duży zakres swobody. Wskazane zapisy stanowiąc, że postanowienia Studium mają w tym zakresie jedynie charakter orientacyjny, umożliwiają wręcz dowolną lokalizację w planach miejscowych dróg publicznych. Co więcej, powyższe postanowienia nie dotyczą jedynie dróg o małych parametrach, lecz wszystkich dróg publicznych, w tym również dróg głównych i zbiorczych.
Postanowienia Studium oznaczają, że na etapie sporządzania planu miejscowego, organ będzie upoważniony do wręcz swobodnej lokalizacji infrastruktury technicznej, w tym lokalizacji powyższych obiektów budowlanych, które należą do grupy obiektów o największym negatywnym oddziaływaniu na nieruchomości sąsiednie.
Organ planistyczny przekroczył w niniejszej sprawie swoje kompetencje przewidziane w art. 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, wprowadzając do treści Studium regulacje zastrzeżone dla miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Szczegółowe regulacje w zakresie parametrów i wskaźników zabudowy takich jak powierzchnia biologicznie czynna oraz maksymalna wysokość zabudowy powinny bowiem zostać określone w planie miejscowym, a nie w treści Studium, które powinno być formułowane w sposób bardziej ogólny.
Ustalenia studium w odniesieniu do niektórych elementów środowiska są bardzo pobieżne i skrótowe. Dotyczy to w szczególności istotnych dla miasta zagadnień, jak ochrona powietrza, ochrona stref korytarzy ekologicznych czy też ochrona przed powodzią. W odniesieniu do stref korytarzy ekologicznych w studium zawarto jedynie dwuzdaniową wzmiankę (str. 99), natomiast ustalenia dotyczące ochrony powietrza i ochrony przed powodzią zajmują jedną stronę i sprowadzają się do odwołania się do funkcjonujących już programów.
Zarzucono niewystarczające uwzględnienie kwestii występowania na obszarze zmiany Studium terenów osuwiskowych.
Zarzucono, że w przedmiotowej sprawie doszło do istotnego naruszenia procedury uchwalania zmiany Studium przewidzianej w art. 11 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Po ponownym wyłożeniu projektu zmiany Studium do publicznego wglądu, które miało miejsce w okresie od dnia 4 marca do 14 kwietnia 2014 r., Prezydent Miasta Krakowa wprowadził do projektu Studium szereg istotnych zmian w zakresie zasad zagospodarowania poszczególnych terenów. Zmiany te były efektem uwzględnienia dużej liczby uwag wniesionych przez mieszkańców gminy. Podkreślenia wymaga, że pomimo wprowadzenia istotnych zmian w treści Studium, dokument ten nie był przedmiotem ponownego opiniowania i uzgadniania przez organy wymienione w art. 11 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jak również nie był przedmiotem wyłożenia do publicznego wglądu. Tym samym doszło do sytuacji, w której uchwalona została zmiana Studium, która w znacznej części różni się od wersji będącej przedmiotem opiniowania, uzgadniania i wyłożenia do publicznego wglądu.
Wskazano na nieprawidłowy sposób rozstrzygnięcia przez Radę Miasta Krakowa zgłoszonych na etapie procedury planistycznej uwag do projektu zmiany Studium. Rada Miasta nie poddała ocenie i głosowaniu uwag jakie do projektu uchwały zostały w trakcie procedury planistycznej złożone. W uchwale z dnia 9 lipca 2014 r. nie ma stwierdzenia wskazującego na poddanie zgłoszonych uwag do rozpatrzenia przez Radę. W uchwale tej wskazano jedynie, że rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu Studium, niebędące ustaleniami zmiany Studium, stanowi Załącznik nr 3 do uchwały.
W odpowiedziach na skargi Rada Miasta Krakowa, reprezentowana przez Prezydenta Miasta Krakowa wniosła o ich odrzucenie z powodu nie poprzedzenia skarg wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa ewentualnie o ich oddalenie jako bezzasadnych.
W pierwszej kolejności Rada Miasta Krakowa podała, że nie wszystkie skargi były poprzedzone wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Skoro skarżący nie wezwali organu uchwałodawczego gminy do usunięcia naruszenia prawa, należałoby uznać, iż nie został spełniony warunek formalny, umożliwiający skuteczne złożenie skarg do sądu administracyjnego na uchwałę w przedmiocie zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 1995 r., sygn. akt III SA 1127/94, opub. W Pr.Gosp. 1995/11/21).
Organ szczegółowo przedstawił przebieg postępowania Rady Miasta Krakowa w przedmiocie uchwalenia zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa.
Rada Miasta Krakowa zakwestionowała legitymację skargową w niniejszej sprawie wszystkich skarżących (poza Towarzystwem [...] w K.) z powodu braku wykazania przez skarżących naruszenia ich interesu prawnego sporną uchwałą.
Organ ustosunkował się do każdego z podniesionych w skargach zarzutów wskazując na ich bezzasadność. W szczególności wskazano, że wyznaczenie granic poszczególnych jednostek urbanistycznych miało na celu uporządkowanie struktury przestrzennej Miasta. W obszarze, w którym został wydzielony obszar Centrum Miasta ustalono jako główny kierunek rozwoju związany z utrzymaniem i zrównoważeniem poszczególnych funkcji w obrębie Centrum Miasta. Dla obszaru tzw. pierścienia śródmiejskiego w zmianie Studium wskazano kierunek rozwoju pod rewitalizację przestrzeni śródmiejskiej, realizowanej jako kształtowanie parku rzecznego oraz przestrzeni publicznej ulic śródmiejskich. Podniesiono, że uwzględniając aktualny stan zagospodarowania poszczególnych obszarów Miasta, ustalono docelowy kierunek zagospodarowania poszczególnych terenów w obszarze Miasta.
Część obszarów, dla których zmieniono ustalenia dokumentu Studium, objęta jest ustaleniami obowiązujących miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, które przesądzają, odmiennie niż wiążące jedynie organy planistyczne gminy ustalenia Studium, o przeznaczeniu terenu oraz o warunkach jego zabudowy i zagospodarowania.
Podano, że dopiero w przypadku przystąpienia do sporządzenia zmiany obowiązującego planu miejscowego, ustalenia zmienionego Studium będą stanowiły podstawową wytyczną do ustalania nowego przeznaczenia terenów i warunków ich zabudowy w obszarze objętym zmianą planu. To, w jaki sposób zostanie ostatecznie ukształtowane przeznaczenie poszczególnych terenów w przypadku zmiany planu miejscowego, rozstrzygnięte zostanie po przeprowadzeniu postępowania w przedmiocie zmiany planu miejscowego i po uwzględnieniu wszystkich wymogów zmienionego dokumentu Studium, które nakazuje uwzględnianie faktycznego sposobu zagospodarowania terenu w przypadku sporządzania planu miejscowego.
W związku z tym ocena skarżących, że ustalenia zmiany Studium są mniej korzystne dla właścicieli nieruchomości niż ustalenia obowiązujących planów miejscowych, jest przedwczesna i oparta wyłącznie na osobistym przekonaniu skarżących. Dopiero porównanie ustaleń dotychczas obowiązującego planu miejscowego z ustaleniami planu miejscowego sporządzonego w oparciu o wytyczne zmienionego Studium pozwoli rozstrzygnąć, które ustalenia planistyczne są korzystniejsze dla właścicieli nieruchomości. Równocześnie wskazano, że ustawodawca przewidział mechanizm kompensacyjny, o którym mowa w art. 36 i następnych ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który umożliwia uzyskanie odszkodowania, jeżeli w wyniku zmiany planu miejscowego, właściciel nieruchomości poniósł szkodę. Studium stanowi akt kierownictwa wewnętrznego i wiąże bezpośrednio jedynie organy planistyczne gminy, nie pociąga za sobą zmiany w sytuacji prawnej właścicieli nieruchomości.
Zarzuty dotyczące wyznaczenia w Studium wskaźnika powierzchni biologicznie czynnej lub wskaźnika maksymalnej wysokości zabudowy organ uznał za nieuprawniony. Zgodnie z § 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (Dz. U. Nr 118, poz. 1233) został ustalony standard przy zapisywaniu ustaleń części tekstowej projektu studium: ustalenia dotyczące kierunków i wskaźników dotyczących zagospodarowania oraz użytkowania terenów powinny w szczególności określać minimalne i maksymalne parametry i wskaźniki urbanistyczne, uwzględniające wymagania ładu przestrzennego (...), wskazywać tereny do wyłączenia spod zabudowy (...).
Rada Miasta Krakowa podniosła, że ze zgromadzonej dokumentacji planistycznej jednoznacznie wynika, że Prezydent Miasta Krakowa zarządzeniem nr 1538/2014 z dnia 6 czerwca 2014 r. przekazał Radzie Miasta Krakowa projekt uchwały wraz z listą nieuwzględnionych przez niego uwag. Uwagi te podlegały rozpoznaniu przez Radę Miasta Krakowa, która zaproponowała poprzez wniesienie 65 poprawek o możliwości odmiennego rozpatrzenia części nieuwzględnionych uwag. Ostatecznie przyjęto jedynie 17 poprawek, co spowodowało, że w zakresie treści tych poprawek Rada Miasta Krakowa rozstrzygnęła o odmiennym od Prezydenta Miasta Krakowa rozpatrzeniu nieuwzględnionych uwag. Następnie, w dniu 9 lipca 2014 r. Rada Miasta Krakowa podjęła uchwałę o zmianie Studium.
W związku z powyższym brak podstaw do uznania, ze zostały naruszone przepisy art. 11 pkt 12 i art. 12 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Brak również podstaw do uznania, by zostały naruszone przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r., poz. 1235 z późn. zm.). Rada Miasta Krakowa postanowiła o przystąpieniu do sporządzania zmiany Studium uchwałą Nr XVIII/229/07 z dnia 4 lipca 2007 r. Ww. uchwała o przystąpieniu została zmieniona uchwałą Nr XXIII/280/07 Rady Miasta Krakowa z dnia 10 października 2007 r. poprzez dodanie załącznika graficznego określającego obszar objęty zmianą Studium. Od tego momentu przystąpiono do wykonywania kolejnych czynności określonych w art. 11 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W toku sporządzania zmiany Studium weszły w życie przepisy ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. W związku z tym, uwzględniające dotychczasowe orzecznictwo sądów administracyjnych i organów nadzoru, organ sporządzający zmianę Studium uznał, iż koniecznym jest uzupełnienie postępowania w przedmiocie zmiany Studium w zakresie konieczności przeprowadzenia strategicznej oceny oddziaływania na środowisko obejmującej część dotychczas przeprowadzonych czynności związanych ze zmianą Studium. Mając na uwadze powyższe, Prezydent Miasta Krakowa ogłoszeniem z dnia 18 marca 2013 r. zawiadomił o przystąpieniu do przeprowadzenia strategicznej oceny oddziaływania na środowisko. Po uzupełnieniu dotychczas przeprowadzonych etapów postępowania w przedmiocie zmiany Studium o niezbędne czynności w ramach strategicznej oceny oddziaływania na środowisko, dalsze czynności w ramach postępowania określonego w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i ustawie o udostępnianiu informacji o środowisku przeprowadzono równocześnie, co znalazło odzwierciedlenie w stosownych ogłoszeniach Prezydenta Miasta Krakowa.
Ustalenia uchwały o zmianie Studium zawierają część dotycząca uzasadnienia przyjętych rozwiązań oraz syntezę ustaleń, która to część została opracowana w toku sporządzania dokumentu zmiany Studium i wyłożona do publicznego wglądu w dniach od 4 marca do 14 kwietnia 2014 r. Ta część dokumentu zmiany Studium została opracowana, po pierwszym wyłożeniu projektu zmiany Studium do publicznego wglądu, po którym dokonano istotnych zmian w wytyczeniu głównych kierunków rozwoju Miasta. Natomiast zmiany w dokumencie polityki planistycznej gminy, wprowadzone do projektu zmiany Studium w wyniku II wyłożenia miały charakter jedynie uszczegóławiający dotychczasowe ustalenia. Wcześniejsze opracowanie syntezy ustaleń oraz uzasadniania przyszłych rozwiązań, przy założeniu konieczności szeregu zmian w zakresie kierunków rozwoju Miasta na skutek rozpatrzenia wniesionych po raz pierwszy uwag, było w ocenie organu sporządzającego projekt zmiany Studium działaniem przedwczesnym. W toku wykonywania dalszych czynności sporządzania zmiany Studium, ustalenia dotyczące uzasadnienia przyjętych rozwiązań oraz syntezę ustaleń zostały zawarte w projekcie, podlegały uzgodnieniom, jak również mogli się z nimi zapoznać mieszkańcy Miasta Krakowa celem złożenia ewentualnych uwag. Ostatecznie, przyjęty dokument, w tomie III zawiera ustalenia dotyczące uzasadnienia przyjętych rozwiązań oraz syntezę ustaleń.
Zgromadzona dokumentacja planistyczna potwierdza, że organ sporządzający projekt zmiany Studium wykonał wszystkie czynności określone w art. 11 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zachowując kolejność wskazaną w tym artykule. Rada Miasta Krakowa wskazała, że ze względu na przyjęty harmonogram, w którym wstępnie założono zakończenie prac nad zmianą Studium przed upływem końca kadencji rady gminy, organ sporządzający projekt zmiany Studium przeprowadził szereg nieformalnych konsultacji oraz spotkań, podczas których pozyskał wiedzę miedzy innymi o stanowiskach organów współdziałających w procedurze zmiany Studium. Współpraca pomiędzy organami skutkowała tym, że organy współdziałające informowały o własnych stanowiskach w przedmiocie projektu zmiany Studium przed ich formalnym doręczeniem. Umożliwiło to organowi sporządzającemu projekt zmiany Studium, podjęcie kolejnych czynności faktycznych, pomimo, że wysłane stanowisko organu współdziałającego nie zostało mu doręczone. Dzięki temu, można było wcześniej ogłosić o wyłożeniu projektu Studium do publicznego wglądu, bowiem pozyskawszy wiadomości w przedmiocie zaopiniowania lub uzgodnienia projektu zmiany Studium (znając wcześniej stanowisko organów współdziałających), organ sporządzający projekt zmiany Studium, mógł w czasie oczekiwania na formalny wpływ stanowiska organu współdziałającego, przygotować projekt zmiany Studium, uwzględniający wytyczne organów współdziałających. Dzięki czemu, do niezbędnego minimum ograniczono czas na techniczne opracowanie zmiany dokumentu planistycznego gminy.
Ustalenia zmiany Studium zawierają rozmieszczenie inwestycji celu publicznego, zamierzonych do zrealizowania na terenie Miasta Krakowa. Są nimi między innymi drogi publiczne, jak i elementy infrastruktury technicznej Zasady rozwoju układu komunikacyjnego oraz sieci infrastruktury techniczne zostały zapisane w ustaleniach zmiany Studium, a ponadto, na odpowiednich planszach rysunku zmiany Studium zostały przedstawione graficznie ustalenia części tekstowej zmiany Studium.
Powyższe przytoczenie treści skargi i odpowiedzi na skargi Rady Miasta Krakowa nie jest wyczerpujące. Sąd skupił się na podstawowych kwestiach i zagadnieniach. W dalszej części uzasadnienia Sąd będzie odnosił się także i do tych fragmentów skarg lub odpowiedzi na skargi, które nie zostały wprost powyżej przytoczone, a które będą miały znaczenia dla dokonania ustaleń przez sąd administracyjny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, iż sądy administracyjne dokonują wyłącznie kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., 270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.". Z istoty kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego aktu podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania tego rozstrzygnięcia. Oznacza to, iż w przedmiotowej sprawie sąd bierze pod uwagę przede wszystkim obowiązujące w dacie podejmowania zaskarżonego aktu regulacje ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2012 r., poz. 647 z późn. zm.) w wersji obowiązującej na datę 9 lipca 2014 r.
Zgodnie art. 3 § 1 w związku z art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a., zakres przedmiotowy sądowej kontroli administracji publicznej obejmuje orzekanie miedzy innymi w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5 (akty prawa miejscowego), podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Przepis ten koresponduje z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594 z późn. zm.), wedle którego każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostało naruszone uchwałą podjętą przez organy gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
W pierwszej kolejności należy zbadać dopuszczalność wniesienia skarg na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 9 lipca 2014 r. Nr CXII/1700/14 w przedmiocie zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa, zwanego dalej w skrócie uchwałą o zmianie Studium.
Należy przede wszystkim podkreślić, że uchwała zmieniającą Studium jak i same Studium to akty kierownictwa wewnętrznego, które wobec kategorycznego stwierdzenia zawartego w art. 9 ust. 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie jest aktem prawa miejscowego. W doktrynie zasadnie podnosi się, że nienormatywność studium powoduje, iż jego postanowienia co do zasady nie mogą wpływać na sytuację prawną obywateli i ich organizacji, a więc podmiotów spoza systemu podmiotów administracji publicznej. Mając jednak na uwadze, że treść studium w znacznym zakresie determinuje ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 9 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) należy stwierdzić, że mimo braku bezpośredniego przełożenia regulacji studium na prawną sytuacje obywateli (a w szczególności właścicieli nieruchomości), nie można kwestionować braku jakiegokolwiek oddziaływania studium na sferę uprawnień i obowiązków jednostki. Podkreśla się przy tym, że jedynym środkiem prawnej ochrony podmiotów wobec ustaleń gminnego studium, które poprzez wpływ na treść planu miejscowego w sposób pośredni wpływa na ich sytuację prawną jako właścicieli lub użytkowników wieczystych, jest skarga do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, ale jest to w zasadzie środek potencjalny, którego wykluczyć nie można, ale który będzie mógł odnieść skutek wyjątkowo, albowiem skarżący nie zdoła w zasadzie wykazać, że uchwała w przedmiocie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy - akt wewnętrzny - narusza jego interes prawny lub uprawnienia (T. Bąkowski, Komentarz do art. 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, [w:] T. Bąkowski, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, Zakamycze, 2004, Z. Niewiadomski: Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, Warszawa 2004, s. 88).
Uchwałę w sprawie zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego niewątpliwie należy zaliczyć do uchwał z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, zważywszy, że w orzecznictwie i doktrynie przeważa szerokie pojęcie sprawy z zakresu administracji publicznej (uchwała Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 września 1994 r. sygn. akt W. 10/93, OTK 1994, cz. II, poz. 46; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2003 r., w sprawie sygn. akt II SA 659/02, Wokanda 2003/6/35, Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym K. Bandarzewski i inni, Wyd. Lexis Nexis W-wa 2004, teza 5 do art. 101 ustawy o samorządzie gminnym). Również komentatorzy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym podkreślają dopuszczalność zaskarżania do sądu administracyjnego w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym uchwały zatwierdzającej studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego (T. Bąkowski: Komentarz do art. 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, [w:] T. Bąkowski, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, Zakamycze, 2004, Z. Niewiadomski: Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, Warszawa 2004, s. 88).
Skarżący dopełnili formalnego wymogu bezskutecznego wezwania do usunięcia naruszenia ich interesów prawnych lub uprawnień. Od skarg zostały również uiszczone wymagane wpisy sądowe.
Analizując poszczególne etapy procedury sporządzania zmiany Studium należy wskazać, że Rada Miasta Krakowa uchwałą z dnia 10 października 2007 r. Nr XXIII/280/07 przystąpiła do sporządzenia zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania Miasta Krakowa i uchwała ta, zmieniającą poprzednia uchwałę Rady Miasta Krakowa Nr XVIII/229/07 i uchylającą uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 27 września 2006 r. Nr CXVII/1244/06 ostatecznie określiła przede wszystkim zakres terytorialny przystąpienia do zmiany Studium. Zakres ten obejmował cały ówczesny obszar Gminy Miasto Kraków za wyjątkiem terenów wokół Sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Łagiewnikach. Uchwałę tą podjęto na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 27 tej ustawy.
Nie ulega także wątpliwości, że podstawą podjęcia tej uchwały było stwierdzenie przez organy planistyczne Gminy Miasto Kraków nieaktualności dotychczas uchwalonego Studium.
Zgodnie z art. 11 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.. Prezydent Miasta Krakowa obwieścił w dniu 4 marca 2008 r. w sposób zwyczajowo przyjęty na terenie Gminy Miasto Kraków o podjęciu uchwały w sprawie przystąpienia do sporządzania zmiany Studium.
Prezydent Miasta Krakowa dodatkowo ogłosił w "Tygodniku Grodzkim" w dniu 7 marca 2008 r. o podjęciu uchwały w sprawie przystąpienia do sporządzania zmiany Studium. Wyznaczony okres na składanie ewentualnych wniosków do zmiany Studium wynosił znacznie ponad ustawowo wymagane 21 dni (wyniósł on ponad 3 miesiące).
Zgodnie z art. 11 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Prezydent Miasta Krakowa zawiadomił na piśmie organy opiniujące projekt zmiany studium o możliwości zgłaszania wniosków. Prezydent Miasta Krakowa dokonał trzech odrębnych zawiadomień (z dnia 7 marca 2008 r.), skierowanych zarówno do organów opiniujących, jak i do podmiotów mających np. sieci techniczne w obszarach studium oraz jedno zawiadomienie zostało skierowane do właścicieli nieruchomości objętych zmianą Studium.
Zgodnie z art. 11 pkt 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym Prezydent Miasta Krakowa dokonał rozpoznania tak złożonych wniosków wydając dwa zarządzenia: zarządzenie z dnia 28 sierpnia 2009 r. nr 1885/2009 i z dnia 29 marca 2013 r. nr 865/2013. To drugie zarządzenie zostało wydane w związku z tym, że nie wszystkie wnioski zostały formalnie rozpoznane przez organ planistyczny w pierwszym zarządzeniu. Złożono bardzo dużą ilość wniosków, zalegającą w aktach planistycznych (segregatory nr 1 do 24, tomy I-IV akt planistycznych). Okres ponad 3 lat od daty wydania pierwszego zarządzenia wynikał z braku podejmowania dalszych czynności w procedurze zmiany Studium (w okresie od 2010 do końca 2012 r. nie podejmowały organy planistyczne istotniejszych czynności w procedurze zmiany Studium). W 2010 r. sporządzone zostało op5tracoqnaie ekofizjograficzne wraz z późniejszą aktualizacją w 2011 r.
W ocenie Sądu w okolicznościach tej sprawy dwukrotne wydawanie zarządzeń co do rozpoznania wniosków nie było istotniejszym naruszeniem prawa, a w istocie nie stanowiło takiego naruszenia. Ważnym jest to, że Prezydent Miasta Krakowa objął swoim rozstrzygnięciem wszystkie wniesione wnioski, nie chcąc pominąć żadnego, co przy tak dużej ilości wniosków mogło doprowadzić do pominięcia niektórych wniosków przy pierwszych ich rozpoznaniu. Projekt zmiany studium znajduje się w segregatorach nr 25-27, tom V -VI akt planistycznych. Wraz ze sporządzeniem projektu zmiany studium został także sporządzona prognoza oddziaływania na środowisko (kwiecień 2013 r.)
Następnie zgodnie z art. 11 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Prezydent Miasta Krakowa sporządził projekt zmiany Studium i uwzględnił ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego województwa.
Zgodnie z art. 11 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Prezydent Miasta Krakowa uzyskał opinie o projekcie zmiany Studium od miejskiej komisji urbanistyczno-architektonicznej (opinia pozytywna, tom 25 akt planistycznych). Dokonano, na podstawie art. 11 pkt 6-8 uzgodnienia projektu Studium z zarządem Województwa Małopolskiego (uzgodnienie z 26 kwietnia 2013 r. i 13 czerwca 2013 r.). Uzgodniono projekt zmiany Studium z Wojewodą (uzgodnienie z 16 maja 2013 r.), uzgodniono projekt Studium z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska (brak uzgodnienia z 15 maja 2013 r., uzgodnienie częściowe z 11 czerwca 2013 r. i pełne uzgodnienie z 12 czerwca 2013 r.). Uzgodnił projekt zmiany Studium Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny (z 17 maja 2013 r. i 6 czerwca 2013 r.). Prezydent Miasta Krakowa wystąpił o opinie do wójtów i burmistrzów gmin sąsiednich (art. 11 pkt 8 lit. b ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym), do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (postanowienie pozytywnie opiniujące z dnia 20 maja 2013 r. i z dnia 31 maja 2013 r.). Pozytywne opinie wyraził Wojewódzki Sztab Wojskowy (z 22 maja 2013 r. i z dnia 11 czerwca 2013 r.) oraz Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego (z 22 maja 2013 r.). Agencja Wywiadu nie zajęła stanowiska, co organy planistyczne mogły na podstawie art. 25 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uznać jako wyrażenie pozytywnej opinii. Pozytywną opinię wyraził Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego (z dnia 13 maja 2013 r.). Pozytywną opinię wyraził Dyrektor Okręgowego Urzędu Górniczego (z dnia 17 maja 2013 r., warunkowa i z dnia 28 maja 2013 r. w pełni pozytywna). Pozytywną opinię wyraził geolog powiatowy (z 16 maja 2013 r.) i geolog wojewódzki (z 29 maja 2013 r.). Pozytywną opinię wyraził Minister Zdrowia (z 9 maja 2013 r.). Pozytywną opinię wyraził Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej.
Zgodnie z art. 11 pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wprowadzono do treści projektu zmiany Studium zmiany wynikające z uzyskanych uzgodnień i opinii. Zmiany te wprowadzono również do rysunku projektu zmiany Studium (tomy 30-32 akt planistycznych).
Zgodnie z art. 11 pkt 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym Prezydent Miasta Krakowa ogłosił w okresie ponad 14 dni przed publicznym wyłożeniem o wyłożeniu projektu zmiany Studium do publicznego wglądu na okres co najmniej 30 dni. Wyłożenia dokonano wraz ze sporządzoną w czerwcu 2013 r. prognozą oddziaływania na środowisko. Publiczne wyłożenie miało miejsce od 18 czerwca 2013 r. do 29 lipca 2013 r., a publiczna dyskusja odbyła się 3 lipca 2013 r. Na uwagę zasługuje sporządzanie aktualnych prognoz oddziaływania na środowisko.
Po przeprowadzeniu publicznej dyskusji i upływie okresu wyłożenia do publicznego wglądu, w okresie 21 dni osoby fizyczne, osoby prawne i jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej mogły składać uwagi do projektu zmiany Studium.
Wniesiono bardzo dużą ilość uwag (8462 uwagi, segregator od numeru 36, tom XII do segregatora o numerze 67 tom XIII). Uwagi te rozpoznał Prezydent Miasta Krakowa także dwoma zarządzeniami: zdecydowaną większość uwag zarządzeniem z dnia 31 stycznia 2014 r. nr 221/2014 i niewielką część uwag zarządzeniem z dnia 14 kwietnia 2014 r. nr 1006/2014 r.
Po uwzględnieniu ok 60 % uwag, Prezydent Miasta Krakowa zdecydował o ponowieniu niektórych czynności w procedurze planistycznej i w związku z tym nastąpiło ponowne skierowanie projektu zmiany Studium do opinii i uzgodnień. Zarząd Województwa Małopolskiego wyraził pozytywną opinię w dniu 25 lutego 2015 r., Wojewoda Małopolski w dniu 21 lutego 2014 r., Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w dniu 24 lutego 2014 r., Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska zaopiniował warunkowo w dniu 17 lutego 2014 r. a pozytywnie w dniu 27 lutego 2014 r.
Pozytywnie zaopiniował Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny (opinia z 19 lutego 2014 r.), geolog wojewódzki (opinia z 18 lutego 2014 r.), Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków (z dnia 28 lutego 2014 r.), Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego (z 18 lutego 2014 r.), Minister Zdrowia z 24 lutego 2014 r., Wojewódzki Sztab Wojskowy (warunkowo z 27 lutego 2014 r.), Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego (warunkowo z 24 lutego 2014 r.), Dyrektor Okręgowego Urzędu Górniczego (z 18 lutego 2014 r.), geolog powiatowy (z 20 lutego 2014 r.) oraz wójtowie i burmistrzowie gmin sąsiednich (Burmistrz Miasta i Gminy Skawiny i Wójt Gminy Zielonki warunkowo).
Uzgodnień i zaopiniowania dokonano w trybie art. 11 pkt 6-8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Następnie, zgodnie z art. 11 pkt 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, po uwzględnieniu stanowisk organów uzgadniających i opiniujących, Prezydent Miasta Krakowa ogłosił o publicznym wyłożeniu projektu zmiany Studium w okresie od 4 marca 2014 r. do 14 kwietnia 2014 r. W tym okresie projekt Studium był wyłożony do publicznego wglądu.
Publiczna dyskusja odbywa się 28 marca 2014 r., wyznaczono termin składania uwag zgodnie z art. 11 pkt 11 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym a maksymalny termin składania uwag mijał z dniem 5 maja 2014 r. Co istotne, przy ponownym wyłożeniu projektu Studium wyłożono także aktualna prognozę oddziaływania na środowisko z lutego 2014 r. Projekt zmiany studium wyłożony wówczas do publicznego wglądu zajmuje tomy 70-71 akt planistycznych. Zgłoszone uwagi zostały rozpoznane zarządzeniem Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 2 czerwca 2014 r. nr 1503/2014 r. Uwag zgłoszono prawie 4000 (3907 uwag), a pozytywne rozpoznanie tych uwag (w znaczeniu zgodnie z wnioskiem składającego uwagę) przez Prezydenta Miasta Krakowa dotyczyło niespełna 10 % wszystkich uwag.
Prezydent Miasta Krakowa uznał, że po uwzględnieniu uwag zgłoszonych po drugim wyłożeniu do publicznego wglądu, projekt zmiany Studium nie powinien być poddany ponownej procedurze uzgodnień, opiniowania kolejnego już wykładania do publicznego wglądu i zarządzeniem z dnia 6 czerwca 2014 r. nr 1538/2014 r. skierował projekt zmiany Studium do Rady miasta Krakowa celem uchwalenia tej zmiany. Tak skierowany projekt zmiany Studium obejmował także zbiór stanowiący załącznik nr 3 zawierający uwagi nie uwzględnione lub częściowo nie uwzględnione przez Prezydenta Miasta Krakowa oraz z uzasadnieniem zajętego stanowiska.
Po przedłożeniu projektu zmiany Studium Radzie Miasta Krakowa odbyło się pierwsze i drugie czytanie projektu zmiany Studium, projekt zmiany Studium był przedmiotem oceny przez komisje Rady Miasta Krakowa (Komisja Planowania Przestrzennego i Ochrony Środowiska wydała pozytywną opinię w dniu 7 lipca 2014 r.). Radni zgłosili 67 poprawek, z których 2 wycofano i poprawki te obejmowały te z wcześniej wniesionych uwag, których nie uwzględnił Prezydent Miasta Krakowa. Zgodnie ze Statutem Miasta Krakowa poprawki zgłoszone przez radnych zostały zaopiniowane także przez Prezydenta Miasta Krakowa. Nad każdą z tych poprawek przeprowadzono odrębne głosowanie i Rada Miasta Krakowa przyjęła 17 z ww. poprawek.
Rada Miasta Krakowa uchwałą z dnia 9 lipca 2014 r. Nr CXII/1700/14 uchwaliła zmianę Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa.
Tak opisana procedura zawierająca najistotniejsze etapy postępowania w sprawie uchwalania (i zmiany) studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego pozwala na przyjęcie, że w tej procedurze organy planistyczne nie dokonały istotnego naruszenia trybu sporządzania zmiany studium. Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie jakiekolwiek naruszenie trybu sporządzania studium, a tylko istotne naruszenie trybu sporządzania powoduje nieważność takiej uchwały rady gminy w całości lub części. Wprawdzie Sąd powziął na rozprawie wątpliwość, co do przekazania do zaopiniowania Prezesowi Urzędu Komunikacji Elektronicznej projekty zmiany Studium (istnienie takiej opinii wynikało z jednej z odpowiedzi Rady Miasta Krakowa na skargę) a z kolei w segregatorach nr 28 tom VIII, nr 30 tom X i nr 69 tom XIV/XV nie było takiej opinii. Opierając się jednak o wyjaśnienia Rady Miasta Krakowa i mając na uwadze art. 7 pkt 1 ustawy z dnia 16 listopada 2012 r. o zmianie ustawy - Prawo telekomunikacyjne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r., poz. 1445 z późn. zm.), należy stwierdzić, że z dniem 21 stycznia 2013 r. ustawodawca zniósł obowiązek opiniowania projektu studium z Prezesem Urzędu Komunikacji Elektronicznej, a tym samym nie stanowiło naruszenia prawa brak zaopiniowania projektu zmiany Studium z tym organem.
Sąd w dalszej części uzasadnienia jeszcze będzie odnosił się do szczegółowych zarzutów zawartych w skargach, które kwestionowały zachowanie procedury planistycznej.
W ocenie Sądu w tej sprawie organy planistyczne Miasta Krakowa nie naruszyły właściwości w zakresie sporządzania zmiany Studium.
Pozostaje jeszcze do rozstrzygnięcia, czy przy sporządzaniu projekty zmiany Studium organy planistyczne Miasta Krakowa naruszyły zasady sporządzania studium. Zgodnie bowiem z art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym naruszenie zasad sporządzania studium powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. W związku z taka treścią przepisu, obowiązkiem Sądu było zbadanie, czy zasady te nie zostały w tej sprawie naruszone i to badanie będzie połączone z ustosunkowaniem się do zarzutów skarg.
Zasady sporządzania planu miejscowego dotyczą treści merytorycznej, a więc obejmują badanie zawartości studium, braku naruszenia treści studium w stosunku do innych aktów związanych z zakresem planowania przestrzennego oraz stanowiskiem organów uzgadniających i opiniujących, zakresu stosowania władztwa planistycznego oraz standardów dokumentacji planistycznej.
W ocenie Sądu także zasady sporządzania zmiany studium nie zostały w tej sprawie naruszone i tym samym zarzuty skarg o unieważnienie całości lub części studium nie mogą zostać uwzględnione.
Zgodnie z art. 184 Konstytucji RP kontrola administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie o zgodności z ustawami uchwał organów samorządu terytorialnego. Kryterium legalności stanowi oczywiście podstawowe kryterium oceny aktów z zakresu administracji publicznej. Konstytucja jednak wprost wskazuje, że orzekanie o zgodności uchwał organów samorządu dokonywane być powinno w zgodności z ustawami, które – co oczywiste – dotyczą zagadnień objętych daną regulacją lub mają z nimi związek. Taką ustawą jest w pierwszej kolejności powoływana jest ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ale także i art. 8 Europejskiej Karty Samorządu Terytorialnego (Dz. U. z 1994 r. Nr 124, poz. 607 z późn. zm.), która mając status identyczny jak ratyfikowane przez Sejm umowy międzynarodowej, stanowi istotny element polskiego porządku prawnego.
Zgodnie z art. 8 ust. 2 i 3 ww. Karty, wszelka kontrola organów samorządu terytorialnego powinna w zasadzie mieć na celu jedynie zapewnienie przestrzegania prawa i zasad konstytucyjnych. Kontrola lokalnych wspólnot samorządowych powinna być sprawowana z zachowaniem proporcji między zakresem interwencji ze strony organu kontroli a znaczeniem interesów, które ma on chronić.
Wyrażona w powołanym art. 8 ust. 3 Karty zasada proporcjonalności nakazuje, aby dokonując oceny stopnia naruszenia prawa, organy wykonujące taką kontrolę badały zakres i stopień naruszenia proporcji pomiędzy zakresem interwencji ze strony organu kontroli (czyli wykorzystaniem instrumentów nadzorczych) a znaczeniem interesów, które ma on chronić. Tą zasadę Sąd w tej sprawie także uwzględnił, skutkiem czego nie każde nieistotne (drobne) naruszenie prawa będzie skutkowało unieważnieniem zaskarżonej uchwały. Stosowanie tej zasady (zasady proporcjonalności) znalazło także swój wyraz w orzecznictwie sądowym (np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 stycznia 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 1376/09, opub. w LEX nr 600181, zgodnie z którym "Zakres używania środków nadzoru nie może łamać samodzielności jednostki samorządu terytorialnego. Legalność, jako kryterium oceny działań nadzorczych administracji rządowej nad jednostkami samorządu terytorialnego, powinna być dochowywana z zachowaniem zasady proporcjonalności, na co wyraźnie wskazuje treść art. 8 ust. 3 Europejskiej Karty Samorządu Terytorialnego z 1994 r."). Dodatkowe stosowanie zasady proporcjonalności nie niweczy konstytucyjnej zasady zapisanej w art. 171 ust. 1 wskazującej, że działalność samorządu terytorialnego podlega nadzorowi z punktu widzenia legalności. Kryterium proporcjonalności doprecyzowuje stosowanie kryterium legalności wskazując, że nie każde naruszenie prawa skutkuje unieważnieniem uchwały lub zarządzenia organu samorządu terytorialnego. Odzwierciedlenie stosowania zasady proporcjonalności zawiera już art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wprost stanowiącym, że tylko istotne naruszenie trybu uchwalenia studium uzasadnia unieważnienie takiego studium (a contrario, nieistotne naruszenie trybu nie stanowi podstawy do unieważnienia uchwały).
Dokonując oceny legalności zaskarżonej uchwały Sąd uwzględnił kryterium legalności i zasadę proporcjonalności co do zakresu i stopnia ewentualnego naruszenia prawa.
Zanim Sąd przystąpi do oceny poszczególnych zarzutów zawartych w skargach, należy wyraźnie jeszcze raz wskazać, że studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego nie jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Taka konstatacja jest oczywista i wynika ona wprost chociażby z porównania art. 9 z art. 14 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, które to przepisy odrębnie określają oba akty planistyczne. Sąd jednak czyni to założenie, ponieważ w wielu skargach w istocie skarżący traktują studium jako akt określający i ograniczający ich prawo własności. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego nie określa ani nie ogranicza prawa własności, aczkolwiek jest aktem prawa wewnętrznego wiążącym organy planistyczne gminy przy uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Tym samym tylko i wyłącznie co najwyżej w pośredni sposób studium oddziałuje na prawo własności. Ingerencja w prawo własności nie jest jednak bezpośrednia.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że skargi Spółki K. Sp. z o.o. i Towarzystwa [...] podlegają oddaleniu z innych przyczyn, niż pozostałe skargi.
Zgodnie z powoływanym już art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, skargę na uchwałę w sprawie zmiany studium może wnieść każdy, czyjego interesu prawnego lub uprawnienia naruszyła ta uchwała.
W ocenie Sądu Spółka K. sp. z o.o. i Towarzystwo [...] w żadnej mierze nie wykazały, aby ich chronionego ustawowo interesu prawnego lub uprawnienia nie tyle że naruszyła, ale dotyczyła zaskarżona uchwała.
Jak wynika ze skargi, i jak na rozprawie pokreśliła to jeszcze Spółka K. sp. z o.o., ten skarżący podmiot nie wywodzi naruszenia swojego interesu prawnego z naruszenia prawa własności odnośnie kilku nieruchomości posiadanych na terenie Gminy Miasto Kraków. Spółka ta wywodzi prawo do wniesienia skargi z okoliczności dotyczących braku wyłożenia w wersji elektronicznej (na stronie internetowej) do publicznego wglądu pełnej wersji wszystkich materiałów dotyczących zmienianego Studium. Jak wynika z akt planistycznych, wymagany zakres wyłożenia do publicznego wglądu w wersji tradycyjnej (papierowej) został przez organ planistyczny zrealizowany.
Towarzystwo [...] wywodzi naruszenie swojego interesu prawnego (doprecyzowując to także na rozprawie w dniu 27 marca 2015 r.) z treści statutu tej organizacji oraz udziału w procedurze planistycznej poprzez przede wszystkim składanie uwag (a wcześniej wniosków). Towarzystwo [...] wskazało ponadto, że jest organizacją ekologiczną w rozumieniu (w sensie) ustawy Prawo Ochrony Środowiska, a celem tego Towarzystwa jest, zgodnie z § 6 statutu: ochrona przyrody, ochrona środowiska, ochrona krajobrazu, ochrona wartości kulturowych, ochrona zwierząt, zwiększanie społecznego udziału w podejmowaniu decyzji. Zgodnie z § 7 statutu Towarzystwo realizuje swój cel między innymi poprzez podejmowanie działań interwencyjnych na rzecz ochrony przyrody oraz formułowanie publicznych opinii i ocen dotyczących środowiska. Sprawa dotycząca zmiany Studium dotyczy, między innymi, zagospodarowania przestrzennego terenów o dużej wartości krajobrazowej i przyrodniczej, w tym siedliska roślin i zwierząt objętych ochroną prawną na mocy ustawy o ochronie przyrody, rozporządzeń Ministra Środowiska w sprawie ochrony gatunkowej roślin i zwierząt, Dyrektywy Siedliskowej Unii Europejskiej. Interes prawny, jak podnosi to Towarzystwo [...], wynika miedzy innymi z § 6 pkt 1 pkt 4 statutu tego Towarzystwa, natomiast uprawnienie wynika z zapisów art. 18 i 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Towarzystwo to miało prawo do złożenia uwag do projektu zmiany Studium, a Rada Miasta Krakowa miała obowiązek rozpatrzenia tych uwag). Uprawnienie to zostało naruszone przez Radę Miasta Krakowa. Jako podstawę wywiedzenia swojego interesu prawnego Towarzystwo wskazało również na art. 33 § 2 P.p.s.a., art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym i art. 44 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Ustosunkowując się do powyższego należy wskazać, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem na stronie skarżącej spoczywa obowiązek wykazania się nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także zaistniałym w dacie wnoszenia skargi naruszeniem tego interesu prawnego lub uprawnienia. Wnoszący skargę w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym musi wykazać, że istnieje związek pomiędzy jego prawnie gwarantowaną sytuacją, a zaskarżoną uchwałą polegający na tym, że uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienia (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 2003 r., sygn. akt III RN 42/02, opub. w OSNP z 2004 r., nr 7, poz. 114, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 9 września 2004 r., sygn. akt II SA/Bk 364/04, opub. w Lex nr 173736). Ponieważ do wniesienia skargi nie legitymuje stan jedynie zagrożenia naruszeniem, stąd w skardze należy wykazać, w jaki sposób doszło do naruszenia prawem chronionego interesu lub uprawnienia podmiotu wnoszącego skargę (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1563/04, opub. w LEX nr 171196; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2006 r., sygn. akt II OSK 1127/05, opub. w LEX nr 194894). O powodzeniu skargi z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym przesądza wykazanie, albo przynajmniej wskazanie przez skarżącego naruszenia przez organ gminy konkretnego przepisu prawa materialnego lub chociażby prawa chronionego w drodze ustawy, wpływającego negatywnie na sytuację prawną skarżącego. Interes ten powinien być jednak bezpośredni i realny (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 listopada 2005 r., sygn. akt OSK 715/05, opub. w LEX nr 192482; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 września 2001 r., sygn. akt II SA 1410/01, opub. w Lex nr 53376; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 listopada 1995 r., sygn. akt II SA 1933/95, opubl. w ONSA z 1996 r., nr 4, poz. 170; wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 4 maja 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 764/06 i sygn, akt II SA/Bk 763/05).
W związku z powyższym w następnej kolejności należy ustalić, czy wskazana przez strony skarżącej: Spółkę K. sp. z o.o. i Towarzystwo [...] argumentacja pozwala na stwierdzenie, że zaskarżona uchwała narusza ich interesy prawne, a więc należy ustalić, czy poprzez uchwalenie tejże uchwały interesy prawne tych skarżących już zostały naruszone lub w inny sposób ograniczone.
W ocenie Sądu ww. skarżący nie wywiedli w swoich skargach, ani nawet nie wskazali na jakiekolwiek okoliczności, które mogłoby pośrednio wskazywać na naruszenie ich interesów prawnych zaskarżoną uchwałą. Nie stanowiło wskazanie na naruszenie interesu prawnego Spółki K. sp. z o.o. powołanie się na brak pełnego zamieszczenia na stronie internetowej Urzędu Miasta Krakowa (lub innej stronie internetowej) wszystkich dokumentów dotyczących projektu studium. Żaden przepis ustawowy nie gwarantuje Spółce K. sp. z o.o., aby ta Spółka miała mieć zagwarantowany elektroniczny wgląd do dokumentacji planistycznej. Samo zamieszczanie takich dokumentów w formie elektronicznej jest z pewnością pożądane, ale nie zostało objęte sankcjami dotyczącymi braku takiego udostepnienia. Tym samym brak pełnego zagwarantowania elektronicznego dostępu do materiałów planistycznych nie spełnia przesłanki nie tylko realnego i konkretnego naruszenia interesu prawnego tej Spółki, ale nawet nie dotyczy jej interesu prawnego, bo Spółka ta nie ma interesu prawnego w elektronicznym umieszczenie materiałów planistycznych. Należy przy tym jeszcze raz wyraźnie wskazać, Spółka K. sp. z o.o. nie wskazywała, aby naruszono w ten sposób jej prawo własności, ani nie kwestionuje aby to prawo było naruszone poprzez kierunkowe zagospodarowanie nieruchomości zawarte w zmianie Studium.
Także po stronie Towarzystwa [...] nie miało miejsce naruszenie interesu prawnego. Takiego interesu prawnego chronionego przepisem rangi ustawy nie może skutecznie wywieść Towarzystwo z treści art. 44 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Powołany przepis dotyczy dopuszczenia do udziału w postępowaniu organizacji ekologicznych, które powołując się na swoje cele statutowe, zgłoszą chęć uczestniczenia w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa. Przepis ten dotyczy jednak tylko takich postępowań, które kończą się indywidualnymi aktami administracyjnymi (decyzjami administracyjnymi), a nie uchwałami w sprawie zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Taki też pogląd wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 1 grudnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1919/10, opub. w LEX nr 746849, w którym wprost wskazano, że "uprawnienie do zaskarżenia uchwały organu gminy nie może wynikać z ogólnych reguł działania organizacji ekologicznych i ich celów funkcjonowania. Stanowisko skarżącego Towarzystwa nie znajduje również oparcia w treści art. 44 ust. 3 ustawy z 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Skarżące Towarzystwo w tej sprawie nie wnosi skargi jako podmiot, będący właścicielem nieruchomości na terenie objętym zaskarżonym planem, którego uprawnienia zostały naruszone uchwałą, ani też nie wnosi skargi jako podmiot reprezentujący grupę mieszkańców gminy (brak w tym zakresie wyrażenia pisemnej zgody wymaganej przepisem), lecz skarży zmianę Studium jako organizacja społeczna w zakresie swojej statutowej działalności. W takim jednak wypadku skarga przez nią wniesiona byłaby dopuszczalna tylko wtedy, jeśli istniałaby norma prawna, która dla organizacji społecznej takie uprawnienie by przewidywała. Tymczasem takiej normy w obowiązującym porządku prawnym brak. Nie stanowi takiej normy także art. 33 § 2 P.p.s.a., który to przepis reguluje jedynie dopuszczenie do udziału przez Sąd w charakterze uczestnika organizacji społecznej. Towarzystwo [...] nie jest organizacją społeczną, która Sąd w tej sprawie dopuszczałby do udziału na prawach strony. Także art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w żadnej mierze nie zawiera podstawy do prawnej do formułowania interesu prawnego tego Towarzystwa. Art. 101 ustawy o samorządzie gminnym stanowi przepis o charakterze proceduralnym a nie materialnym. Okoliczność, że Towarzystwo [...] powołało poszczególne paragrafy swojego Statutu nie stanowi o naruszeniu jego interesu prawnego. Przepisy aktu o charakterze wewnętrznym (jakim jest Statut Towarzystwa [...]) nie mogą kreować interesu prawnego w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Interes prawny musi bowiem wynikać z przepisu rangi ustawowej, a nie z przepisu nie zaliczanego do jakiegokolwiek źródła prawa powszechnie obowiązującego. Należy przy tym wskazać, że nawet gdyby miało miejsce naruszenie procedowania w zakresie zmiany studium, to sama ta okoliczność bez wykazania naruszenia interesu prawnego strony skarżącej nie może stanowić samodzielnej przesłanki do wniesienia skargi na zasadzie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym (tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 20 czerwca 2008 r., sygn. akt IV SA/Wa 789/08, opub. w LEX nr 521420). Stanowisko to w całości aprobuje Sąd w tej sprawie, a przy tym uwaga ta dotyczy także skargi Spółki K. sp. z o.o.
Sąd nie doszukał się także podstawy prawnej interesu prawnego Towarzystwa w art. 18 i art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Art. 18 kreuje prawo do wniesienia uwag do projektu planu miejscowego każdemu, kto kwestionuje ustalenia przyjęte w projekcie planu wyłożonym do publicznego wglądu. Prawo do zgłoszenia uwagi dopuszczalne jest dla każdego i nie wymaga wykazywania jakiegokolwiek interesu prawnego, a tym samym samo wniesienie uwagi także nie stanowi źródła interesu prawnego. Odmowne rozpatrzenie uwagi przez organy planistyczne nie stanowi podstawy do skutecznego wniesienia skargi na plan miejscowy lub studium. Także art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie stanowi źródła jakiegokolwiek interesu prawnego Towarzystwa, ponieważ ten przepis dotyczy tylko kompetencji rady gminy do uchwalenia planu miejscowego. Nota bene trafniejszym byłoby już powoływanie się przez Towarzystwo nie na naruszenie art. 20 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ale na art. 12 ust. 1 tej ustawy, co także nie mogłoby stanowić źródła naruszenia interesu prawnego tej organizacji. Rekapitulując Sąd dokonując badania skarg Spółki K. sp. z o.o. i Towarzystwa [...] doszedł do przekonania, że żadna z tych stron skarżących nie wykazała, aby jakikolwiek jej interes prawny był naruszony zaskarżoną uchwałą, ani też nie wskazała na takie przesłanki, z których ten interes można byłoby wywodzić. Tym samym skargi tych skarżących podlegają oddaleniu. Sąd przy tym jest świadom, że sytuacja dotycząca braku jakiegokolwiek naruszenia (oraz występowania) interesu prawnego strony skarżącej nie jest jednolicie postrzegana w orzecznictwie sądowym. W niektórych przypadkach sądy administracyjne oddalają skargi podmiotów, których interes prawny nie został naruszony zaskarżoną uchwałą (przykładowo: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w wyroku z dnia 10 września 2014 r., sygn. akt I SA/Op 472/14, opub. w LEX nr 1541571; Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 3 września 2014 r., sygn. akt II SA/Gd 169/14, opub. w LEX nr 1534057; Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z dnia 5 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Go 178/14, opub. w LEX nr 1476450). W niektórych przypadkach brak naruszenia interesu prawnego stanowił podstawę do odrzucenia skargi (np. tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w postanowieniu z dnia 27 marca 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 1612/14; Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w postanowieniu z dnia 28 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 361/14).
Sąd w tej sprawie uznał jednak, że trafniejszym rozwiązaniem będzie oddalenie skarg tych skarżących, ponieważ miało miejsce badanie wystąpienia naruszenia interesu prawnego, aczkolwiek to badanie przez Sąd nie doprowadziło do wykrycia takiego naruszenia.
Oddalenie skarg Spółki K. sp. z o.o. i Towarzystwa [...] z powodu braku naruszenia interesu prawnego obu tych skarżących zaskarżoną uchwałą skutkuje także i tym, że Sąd nie rozpoznaje merytorycznie pozostałych zarzutów zawartych w obu tych skargach.
Przechodząc do oceny pozostałych zarzutów skarg, należy wskazać, że część z tych zarzutów jest wspólna, mimo zawarcia ich w odrębnych skargach. Powtarzające się zarzuty w niektórych skargach będą oceniane łącznie.
Nie są trafne zarzuty dotyczące naruszenia trybu sporządzania zmiany Studium. Nie może odnieść zamierzonego przez skarżących skutku zarzut błędnego procedowania w zakresie zmiany studium, mimo że w istocie ta zmiana to uchwalenie nowego Studium. Zgodnie z art. 27 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zmiana studium następuje w takim trybie, w jakim jest studium uchwalane. Tym samym skoro każda procedura zmierzająca do zmiany studium wymaga przeprowadzenia procedury zasadniczo identycznej jak uchwalenie studium, to nie stanowi naruszenia prawa dokonanie uchwalenia zmiany studium nawet wówczas, gdy obszar zmienianego studium będzie obejmował zdecydowana większość obszaru obowiązującego dotychczas studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Postepowanie w tej sprawie obejmujące zmianę Studium nie objęło rejonu Sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Łagiewnikach. Jak wynika z uchwały w sprawie przystąpienia do sporządzenia zmiany Studium z dnia 10 października 2007 r. i załącznika graficznego do tej uchwały, zmiana obejmowała cały ówczesny obszar Gminy Miasta Krakowa z wyłączeniem rejonu Sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Łagiewnikach. Co do samego procedowania w tej sprawie należy wskazać, że Rada Miasta Krakowa mogła zainicjować zarówno procedurę uchwalenia nowego studium dla całego obszaru Gminy, ale mogła także zainicjować procedurę zmiany Studium dla części obszaru Gminy. Skoro żaden z przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie określa, jaki obszar gminy może być objęty procedurą zmiany, a jaki już musi polegać na uchwalaniu nowego studium, to nawet w przypadku, gdy zmianą objęty byłby obszar 99 % terenu danej gminy, a pozostały 1 % studium byłby zachowany – to procedura zmiany studium jest dopuszczalna. Dodatkowo należy wskazać, że tryb zmiany studium jest identyczny z trybem uchwalania studium, a tym samym i dla organów opiniująco-uzgadniających i dla właścicieli nieruchomości nie ma żadnego znaczenia w jakim trybie takie postępowanie się toczy. Jak trafnie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 26 października 2011 r., sygn. akt II SA/Gl 544/11, opub. w LEX nr 1152551 "w uchwale o przystąpieniu do zmiany studium rada gminy może określić granice tej zmiany węższe od granic administracyjnych gminy, a może również określić zakres przedmiotowy zmiany studium polegający na uzupełnieniu studium o pojedyncze ustalenia". Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 30 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SA/Wr 493/11, opub. w LEX nr 1087047 stwierdził, że "Skoro istota uchylenia uchwały w sprawie zmiany studium jest tożsama z istotą zmiany studium, to uchylenie uchwały w sprawie zmiany studium wymaga przeprowadzenia procedury zgodnie z art. 11 i art. 12 w związku z art. 27 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - w zakresie odpowiednim dla wprowadzonej zmiany". Oba te stanowiska Sąd w tej sprawie a pełni akceptuje.
Nie stanowi w ocenie Sądu przesłanki uzasadniającej unieważnienie zaskarżonej uchwały okoliczność, że niewielki obszar Gminy Miasto Kraków (4,63 ha) nie został objęty zmianą Studium. Pozostały obszar Gminy Miasto Kraków to 32683,9 ha, a tym samym poza obszarem tej Gminy pozostało ok. 0,014 % jej powierzchni. Ponadto powiększenie Miasta Krakowa o powierzchnie 4,63 ha nastąpiło z dniem 1 stycznia 2013 r. na podstawie § 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 31 lipca 2012 r. w sprawie ustalenia granic niektórych gmin i miast oraz zmiany siedziby władz gminy (Dz. U. z 2012 r., poz. 873). Tym samym "dodanie" tego obszaru już na etapie procedury uchwalania zmiany Studium do wcześniej przyjętego obszaru zmiany byłoby niemożliwe bez powrotu do początku całej procedury uchwalania zmiany Studium, tj. bez zmiany uchwały o przystąpieniu do zmiany Studium która powiększyłaby obszar dokonywanej zmiany o tenże obszar 4,63 ha. Sąd nie może skutecznie zarzucić naruszenia prawa przez Radę Miasta Krakowa poprzez to, że w granicach pierwotnie wyznaczonego obszaru zmiany Studium organy planistyczne konsekwentnie przestrzegały tak wyznaczonego obszaru. Niewątpliwie Rada Miasta Krakowa i Prezydent Miasta Krakowa powinny jak najszybciej wszcząć procedurę uchwalania studium także i dla tej części Gminy, która została przyłączona do Miasta Krakowa z dniem 1 stycznia 2013 r., ale brak objęcia tego obszaru w trybie planistycznym poprzedzającym podjęcie zaskarżonej uchwały nie może być oceniane w okolicznościach tej sprawy jako naruszenie prawa.
Jednym z częściej powtarzanych zarzutów skarg to zarzut braku odrębnego głosowania przez Radę Miasta Krakowa w odrębnych uchwałach nad uwagami składanymi po wyłożeniach do publicznego wglądu zmiany Studium, które nie zostały uwzględnione przez Prezydenta Miasta Krakowa.
Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym studium uchwala rada gminy, rozstrzygając jednocześnie o sposobie rozpatrzenia nieuwzględnionych przez organ wykonawczy gminy uwag, a tekst, rysunek studium oraz rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag stanowią załączniki do uchwały o uchwaleniu studium.
Kwestia rozpoznania uwag nie uwzględnionych przez organ wykonawczy gminy w procedurze uchwalania studium (analogicznie jak i miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego) nie jest jednolicie postrzegana przez sądy administracyjne. Wskazuje się, że rozpoznanie takich uwag przez organ stanowiący gminy powinno być dokonane w odrębnej uchwale (lub w odrębnych uchwałach) i brak takiego odrębnego rozpoznania nieuwzględnionych wcześniej uwag stanowi istotne naruszenie prawa skutkujące nieważnością uchwały zawierającej akt planistycznych gminy. Ponosi się bowiem, że skoro studium (plan miejscowy) uchwala rada gminy rozstrzygając jednocześnie o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu, to tak określony wymóg rozstrzygnięcia przez radę gminy o sposobie rozpatrzenia uwag stanowi gwarancję udziału czynnika społecznego w procedurze sporządzania aktu planistycznego i stwarza jedną z możliwości wpływania na jego treść. Złożone uwagi w pierwszym rzędzie obowiązany jest rozpatrzyć organ sporządzający projekt studium (planu) - wójt, burmistrz, prezydent, a następnie rada gminy uchwalając plan (studium), rozstrzyga jednocześnie o sposobie rozpatrzenia uwag do planu (studium). Właściciele nieruchomości objętych studium (planem) mają w związku z tym prawo zgłaszania wniosków i uwag do projektu studium (planu), które powinny być w całości rozpatrzone przez organy gminy. Na organach tych ciąży obowiązek szczegółowego wyjaśnienia, jakie przesłanki przemawiają za ograniczeniem w planie prawa własności nieruchomości przysługującego danej osobie. Dodatkowo podnosi się, że aby rozstrzygnąć o sposobie rozpatrzenia uwag, rada gminy musi uprzednio uwagi te rozpatrzyć, a więc poddać ocenie ich zasadność i ewentualną możliwość uwzględnienia czy też brak takiej możliwości, nie sugerując się tym, jakie stanowisko w tym względzie zajął organ wykonawczy gminy, gdyż nie ma ono charakteru wiążącego. Z tego względu wyprowadza się wniosek, że nie jest możliwe podanie pod głosowanie rady gminy podejmującej uchwałę w kwestii rozstrzygnięcia o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu "listy" uwag nieuwzględnionych przez organ wykonawczy gminy, gdyż nie odpowiada to w żadnej mierze wymogowi rozpatrzenia uwag. Każda ze zgłoszonych uwag musi być rozpatrzona indywidualnie, a w konsekwencji rozstrzygnięcie w tym zakresie także musi mieć charakter indywidualnej uchwały. Rozpatrzenie uwag powinno być czynnością odrębną od uchwalenia planu i poprzedzającą jego uchwalenie, aby ewentualnie uwzględnione uwagi zawrzeć w projekcie planu (por. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 października 2011 r., sygn. akt II OSK 1335/11, opub. w LEX nr 1151843; Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 2587/10, opub. w LEX nr 1080246; Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z dnia 22 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 641/11, opub. w LEX nr 1152981; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 2635/13).
Prezentowane jest także i inne stanowisko, zgodnie z którym z treści art. 12 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wynika, że studium uchwala rada gminy, rozstrzygając jednocześnie o sposobie rozpatrzenia uwag, o których mowa w art. 11 pkt 12 tejże ustawy. Tekst i rysunek studium oraz rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag stanowią załączniki do uchwały o uchwaleniu studium. W związku z taką treścią powołanego przepisu ustawodawca nie narzucił organowi planistycznemu formy normatywnej, w jakiej następuje rozstrzygnięcie zgłoszonych uwag. Wobec powyższego należy przyjąć, że akt organu planistycznego rozstrzygający o uwagach złożonych do projektu studium może mieć formę zarówno jako odrębna uchwała, ale także jako załącznik do uchwały o przyjęciu studium (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 września 2013 r., sygn. akt II OSK 1970/13, opub. w LEX nr 1375034; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt II OSK 2017/13, opub. w LEX nr 1447259; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 grudnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1947/10). Sąd dokonując oceny przestrzegania w tej sprawie przez organy planistyczne Miasta Krakowa art. 12 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stoi na stanowisku, że podstawowe znaczenie ma wykładnia językowa tego przepisu, a jeżeli ta wykładnia nie pozwala na precyzyjne odkodowanie normy prawnej, to wówczas należy sięgać po inne rodzaje wykładni, w tym wykładnię funkcjonalną tego przepisu. Z powołanego art. 12 ust. 1 ww. ustawy wynika, że studium uchwala rada gminy, rozstrzygając jednocześnie o sposobie rozpatrzenia nieuwzględnionych przez organ wykonawczy uwag, a rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag stanowi jeden z załączników do uchwały o uchwaleniu studium.
Niewątpliwym jest więc to, że rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag stanowi załącznik do uchwały w sprawie uchwalenia studium (odpowiednio zmiany studium). Taki warunek został w tej sprawie spełniony. Lista (bardzo obszerna) zawierająca stanowisko Rady Miasta Krakowa co do rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag stanowi załącznik nr 3 (obejmujący segregatory od nr 106 tom XXII do numeru 112 tom XXII) do uchwały w sprawie uchwalenia zmiany studium. Powołany przepis stanowi przy tym, że uchwalając studium rada gminy jednocześnie rozstrzyga o sposobie rozpatrzenia nieuwzględnionych uwag. Nie ma więc pełnej precyzji, czy owe "jednoczesne" z podejmowaniem uchwały o uchwalaniu studium rozpoznanie wcześniej nieuwzględnionych uwag ma nastąpić w odrębnej uchwale, która następnie będzie stanowiła część innej uchwały jako jej załącznik, czy też może być dokonane równocześnie – tzn. jedną uchwałą rada gminy uchwala studium wraz z załącznikami a więc i z załącznikiem zawierającym rozstrzygnięcie o wcześniej nieuwzględnionych uwagach. Wykładnia językowa nie daje pełnej jasności sposobu postępowania rady gminy.
W związku z tym należy sięgnąć do innych wykładni, w tym wykładni funkcjonalnej. Celem art. 12 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest przede wszystkim umożliwienie radzie gminy zajęcia samodzielnego stanowiska w przedmiocie wcześniej zgłoszonych uwag po publicznym wyłożeniu do wglądu projektu studium, które to uwagi nie zostały zaaprobowane przez organ wykonawczy gminy. Tym samym istotą tej regulacji wino być to, aby raz wniesiona uwaga była przedmiotem oceny organu wykonawczego gminy, a gdyby organ ten uwagi nie zaaprobował, to następnie powinna być dokonana ocena takiej uwagi przez radę gminy. Ocena organu stanowiącego gminy może w pełni pokrywać się z oceną organu wykonawczego, może też być od niego różna. Istotnym jest więc to, aby umożliwić samym radnym dokonanie analizy zgłoszonych wcześniej i nieuwzględnionych uwag. Natomiast sposób wyrażenia tego stanowiska przez radę gminy, czy będzie się od odbywał w drodze odrębnej uchwały, odrębnej dyskusji czy też radni stwierdzą, że podzielają w pełni stanowisko organu wykonawczego i dobrowolnie rezygnują z odmiennych rozstrzygnięć co do takich uwag – winien być traktowany jako kwestia drugorzędna. Sąd oceniając postępowanie Rady Miasta Krakowa stwierdza, że radni tej Rady mieli pełną możliwość zapoznania się z wcześniej zgłoszonymi i nieuwzględnionymi przez Prezydenta Miasta Krakowa uwagami. Świadczy o tym okoliczność wniesienia przez samych radnych jako autopoprawek obejmujących 67 wniosków zawierających uwagi nieuwzględnione wcześniej przez Prezydenta Miasta Krakowa. Co istotne, sami radni wprost wskazali, że analizując uwagi nie uwzględnione przez Prezydenta uznali za zasadne zajęcie w tych kilkudziesięciu przypadkach odmiennego stanowiska. Z samej treści wniesionych autopoprawek przez radnych wynika, że te autopoprawki były poprzedzone analizą zasadności wniesionych uwag (np. poprawka radnej Grażyny Fijałkowskiej obejmująca uwagi po pierwszym publicznym wyłożeniu: nr 652 pkt 2, nr 4976 pkt 4, nr 5740 pkt 5, nr 5741 pkt 5 i po drugim publicznym wyłożeniu nr 634 i nr 869 (akta planistyczne segregator nr 95, tom XXI). Poprawka nr 1 radnego Włodzimierza Pietrusa obejmuje kilkaset uwag dotyczących przesunięcia o 200 metrów połączenia ul. Powstańców z ul. Mistrzejowicką (akta planistyczne segregator nr 95, tom XXI). Poprawka nr 34 radnego Włodzimierza Pietrusa obejmuje nieuwzględnione uwagi po pierwszym publicznym wyłożeniu: nr 2089 pkt 3, nr 4447 pkt 22, nr 4947 pkt 1, nr 5490 pkt 36, nr 5944 pkt 3, nr 6404 pkt 36, nr 2474 pkt 30, nr 4501 pkt 37, nr 4732 pkt 35 i inne (...), nr 4844 pkt 35, nr 4845 pkt 35, nr 4636 pkt 37 i inne (...), nr 4837 pkt 36 i inne (...), nr 4859 pkt 31 i inne (...), nr 4977 pkt 38 i inne (...), nr 5123 pkt 37, nr 5124 pkt 37, nr 5616 pkt 37 i inne (...), nr 5617 pkt 30, nr 5688 pkt 35, nr 5693 pkt 8, nr 5749 pkt 37, nr 5951 pkt 9, nr 6316 pkt 37 i inne (...) oraz nieuwzględnione uwagi po drugim publicznym wyłożeniu: nr 708 pkt 40 i 41, nr 1029 pkt 2, nr 1658 pkt 1, nr 1659 pkt 1, nr 1988 pkt 1, nr 2030 pkt 9, nr 2139 pkt 2, nr 2142 pkt 7 i 8, nr 2222 pkt 2, nr 2223 pkt 2, nr 2393 pkt 7 i 8, nr 2396 pkt 7i 8, nr 2541 pkt 31 i 32, nr 2787 pkt 20, nr 2647 pkt 9, nr 2787 pkt 20, nr 2610 pkt 33, nr 2711 pkt 33, nr 2025 pkt 33, nr 3495 pkt 33, nr 3496 pkt 33, nr 2912 pkt 33, nr 2712 pkt 33, nr 2713 pkt 33, nr 3050 pkt 33, nr 3052 pkt 33, nr 2877 pkt 33, nr 2020 pkt 33 i inne (...), nr 1723 pkt 33,nr 664 pkt 33 i inne (...), nr 2201 pkt 33, nr 2202 pkt 33, nr 2883 pkt 33 i inne (...), nr 667 pkt 33 i inne (...), nr 668 pkt 33 i inne (...), nr 672 pkt 33 i inne (...), nr 1702 pkt 33, nr 1704 pkt 33, nr 1703 pkt 33, 1706 pkt 33 i inne (...), nr 1719 pkt 33 i inne (...), nr 2019 pkt 33 i inne (...), nr 2024 pkt 33 i inne (...), nr 2714 pkt 33 i nr 2715 pkt 33 (akta planistyczne segregator nr 95, tom XXI). Mając na uwadze tak opisaną sytuację z której wynika, że radni Rady Miasta Krakowa zgłaszając kilkadziesiąt autopoprawek w istocie wnieśli do Rady Miasta Krakowa o zajęcie odrębnego od Prezydenta Miasta Krakowa stanowiska co do co najmniej kilkuset uwag nie uwzględnionych dotychczas – należy stwierdzić, że Rada Miasta Krakowa miała pełny obraz co do tego, jakie uwagi zasługują na uwzględnienie, a jakie nie i tylko wówczas, gdy w ocenie samych radnych niektóre uwagi należałoby rozpoznać inaczej niż dokonał to Prezydent – takie czynności podjęto. Dla porządku należy dodać, że wszystkie autopoprawki radnych były poddane odrębnym głosowaniom przez Radę Miasta Krakowa.
Ponadto jak wynika ze stenogramu obrad Rady Miasta Krakowa, już na sesji w dniu 25 czerwca 2014 r. podczas tzw. I czytania została radnych przekazana ważna informacja mówiąca o ilości zgłoszonych uwag po pierwszym wyłożeniu projektu zmiany Studium do publicznego wglądu (zgłoszono 8462 uwagi) i ilości uwag wniesionych po drugim publicznym wyłożeniu projektu zmiany Studium (wniesiono 3907 uwag). Po pierwszym wyłożeniu Prezydent Miasta Krakowa uwzględnił ok. 60 % tak wniesionych uwag, a po drugim publicznym wyłożeniu ok. 10 % uwag. Jak wynika ze stenogramu sesji, radnym Rady Miasta Krakowa wyraźnie przekazano informację, że mają zająć się uwagami nie uwzględnionymi przez Prezydenta Miasta Krakowa. To także potwierdza, że radni sami zrezygnowali z dyskusji nad większością uwag, a zajęli się tylko tymi, które uznali za zasadne i w stosunku do takich nieuwzględnionych wcześniej przez Prezydenta Miasta Krakowa zajęli odmienne stanowisko.
Rekapitulując ten tok wywodu należy stwierdzić, że w tej sprawie nie nastąpiło naruszenie art. 12 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ponieważ Rada Miasta Krakowa miała pełną świadomość dokonanej oceny uwag nieuwzględnionych przez Prezydenta Miasta Krakowa i poddała odrębnym głosowaniom tylko te z tych uwag, które w ocenia radnych zasługiwały na odmienną ocenę. Okoliczność zaś, że zdecydowana większość uwag została zaakceptowana przez Radę Miasta Krakowa w wersji zaproponowanej przez Prezydenta Miasta Krakowa nie może stanowić w okolicznościach tej sprawy o pozbawieniu radnych możliwości wypowiedzenia się czy też zajęcia odmiennego stanowiska. Niewątpliwie ma pewne, aczkolwiek drugorzędne znaczenie i to, że liczba wniesionych uwag była bardzo duża i jeżeli uznać za jak najbardziej realny (a może nawet i zbyt optymistyczny) przedział czasowy poświęcenia przez Radę Miasta Krakowa jednej uwadze co najmniej 2 minut na jej zgłoszenie i przegłosowanie, to czas samego non stop głosowania odrębnie każdej z uwag zająłby ponad 312 godzin. Zakładając np. 8 godzin ciągłego głosowania, zajęłoby to ok. 40 dni głosowania po 8 godzin dziennie. Odliczając soboty i niedziele byłby to okres permanentnego głosowania uwag przez 8 tygodni po 8 godzin w każdy dzień roboczy. W takiej sytuacji właściwszym rozwiązaniem było zaproponowanie przez samych radnych autopoprawek zawierających kilkaset uwag, co do których sami radni uznali, że należy poddać je pod głosowanie celem ewentualnego zajęcia odmiennego od Prezydenta Miasta Krakowa stanowiska. Co ważne, przegłosowane pozytywnie przez Radę Miasta Krakowa uwagi znalazły się tak w tekście jak i na rysunku zmiany Studium i samego jednolitego dokumentu Studium.
W ocenie Sądu kolejny z zarzutów skarg, dotyczący braku ponowienia procedury ponownego uzgadniania, opiniowania i wyłożenia do publicznego wglądu projektu zmiany Studium po uwzględnieniu uwag przez Radę Miasta Krakowa – nie jest zasadny. Wynika to z dwóch przyczyn. Po pierwsze, zakres zmian wprowadzonych uwzględnionymi uwagami jest nieznaczny, niewielki wobec pozostałej części projektu zmiany studium. Chodzi przy tym nie tylko o ilość uwzględnionych autopoprawek radnych (17 autopoprawek), ale także o ich znaczenie dla zmiany dotychczasowego projektu zmiany Studium. Porównując część rysunkową projektu zmiany Studium przedstawioną Radzie Miasta Krakowa z załącznikiem rysunkowym planu zmiany Studium uchwalonym przez Radę Miasta Krakowa zauważa się, że te zmiany są wręcz kosmetyczne. Skład Sądu celem oceny zakresu dokonanych w tym zakresie zmian projektu zmiany Studium musiał sięgnąć do mapy Studium zamieszczonej na stronie internetowej Urzędu Miasta Krakowa i tylko poprzez maksymalne powiększenie rysunku Studium Sąd odnalazł dokonane zmiany. Praktycznie bez powiększania mapy zmiany Studium dokonane przez Radę Miasta Krakowa zmiany są niezauważalne. Tym samym należy stwierdzić, że wprowadzenie do projektu zmiany Studium kilkudziesięciu wcześniej nieuwzględnionych uwag nie miało większego znaczenia dla podstawowych kierunków i uwarunkowań w zakresie zagospodarowania obszaru Gminy Kraków. Analogicznie należy wskazać, że także liczna uwag uwzględnionym po drugim publicznym wyłożeniu przez Prezydenta Miasta Krakowa (ok. 400 uwag) nie miała istotnego wpływ na zmianę kierunków planowania przestrzennego.
Drugą przyczynę stanowią przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Ustawodawca regulując procedurę uchwalania studium (zmiany studium) nie zamieścił odpowiednika art. 19 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z którym w przypadku, gdy rada gminy stwierdzi konieczność dokonania zmian w przedstawionym do uchwalenia projekcie planu miejscowego, w tym także w wyniku uwzględnienia uwag do projektu planu – ponawia się czynności wynikające z procedury uchwalania planu miejscowego opisane w art. 17 ww. ustawy w zakresie niezbędnym do dokonania tych zmian.
Tym samym należy stwierdzić, że co do zasady zmiana projektu Studium przez radę gminy w wyniku uwzględnienia uwagi dotyczącej tego projektu nie wywołuje potrzeby ponowienia czynności wymienionych w art. 11 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, gdyż w odniesieniu do trybu uchwalania studium brak jest odpowiednika art. 19 ww. ustawy, który przewiduje powtórzenie czynności odnoszących się do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w razie zmiany tego projektu przez radę gminy (por. Z. Kostka, J. Hyla, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Komentarz i przepisy wykonawcze, Gdańsk 2004 r., str. 32). Takie też stanowisko zajmuje orzecznictwo sądowe (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Ol 150/12, opub. w LEX nr 1145831). Tylko wówczas rada gminy powinna – po zaaprobowaniu nieuwzględnionych wcześniej przez wójta uwag – odesłać uchwałę w sprawie studium do ponowienia czynności planistycznych, gdyby przegłosowane uwagi spowodowałyby istotną zmianę treści studium, dezawuująca wcześniejsze ustalenia tego aktu planistycznego. W tej sprawie taka sytuacja nie miała jednak miejsca.
Dodatkowo podnosi się w orzecznictwie sądowym, że studium jest aktem kierownictwa wewnętrznego, a zatem procedura jego uchwalania nie wymaga wprowadzania takich gwarancji, jakie są uzasadnione w procedurze uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego będącego aktem prawa miejscowego. Celem sformalizowanej procedury planistycznej poprzedzającej uchwalenie planu miejscowego jest miedzy innymi zagwarantowanie znajomości aktu planistycznego, którego treść normatywna jako aktu prawa powszechnie obowiązującego będzie kształtowała sposób wykonywania prawa własności nieruchomości (art. 6 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym), a także zagwarantowanie możliwości wpływu na treść przyszłego planu. Istotą studium jest jedynie określenie polityki przestrzennej gminy, w tym lokalnych zasad zagospodarowania przestrzennego (art. 9 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym), a nie tworzenie norm prawnych powszechnie obowiązujących. Ze względu na wewnętrzny charakter studium wystarczającą gwarancją zapewnienia w procedurze planistycznej czynnika społecznego jest umożliwienie składania wniosków i uwag do projektu studium oraz udział w dyskusji publicznej bez konieczności ponawiania czynności planistycznych (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Ol 150/12, opub. w LEX nr 1145831; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 października 2011 r., sygn. akt II OSK 1589/11, opub. w LEX nr 1070354; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 934/10, opub. w LEX nr 753701).
Nie jest zasadny zarzut podania niewłaściwej podstawy prawnej podjęcia zaskarżonej uchwały. Jako podstawę prawna trafnie wskazano na art. 12 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (przepis prawa materialnego) i art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy o samorządzie gminnym (przepis proceduralny). Dodatkowe wskazanie w podstawie prawnej podjęcia zaskarżonej uchwały na art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2010 r. Nr 130, poz. 871) nie jest niezasadne, ponieważ ustawa ta zmieniła treść art. 11 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym dokonując dość istotnych zmian w zakresie procedury uchwalania studium. Ustawa ta weszła w życie z dniem 21 października 2010 r., a w tej sprawie Rada Miasta Krakowa przystąpiła do procedury zmiany Studium w 2007 r. Celem uniknięcia wątpliwości, czy w takiej sytuacji należy stosować procedurę obowiązującą w dacie przystąpienia do sporządzania studium, czy też procedurę określoną ustawą z dnia 25 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, ustawodawca zawarł wyraźną normę prawną intertemporalną, zgodnie z którą do studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, w stosunku do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzania lub zmiany studium, a postępowanie nie zostało zakończone do dnia 21 października 2010 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. Przepis o takiej treści zawiera art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Tym samym trafnie jako jedną z podstaw prawnych podjęcia zaskarżonej uchwały Rada Miasta Krakowa wskazała także na art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.
W ocenie Sądu zarzuty skarg dotyczące braku pełnego uwzględnienia opinii niektórych organów opiniujących projekt zmiany Studium także nie mogą doprowadzić do unieważnienia zaskarżonej uchwały. Skarżący zarzucają, że opinie organów administracji wojskowej (Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego), administracji ochrony środowiska (Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska) i administracji ochrony zabytków (Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków) nie zostały w znacznej mierze uwzględnione lub też Rada Miasta Krakowa przyjęła uchwałę z pominięciem uwag i zastrzeżeń zawartych w tych opiniach. Oceniając tak podniesione uwagi należy wskazać, że przede wszystkim charakter opinii wyrażanych przez organy opiniujące jest inny niż uzgodnień. Opinia organu współdziałającego co do zasady nie jest wiążąca dla organu prowadzącego dane postępowanie. Podstawowym w tym zakresie obowiązkiem organu prowadzącego dane postępowanie (w tej sprawie takim organem był Prezydent Miasta Krakowa) było zwrócenie się do właściwego organu o wyrażenie opinii co do przedłożonego projektu uchwały. Taki obowiązek prawidłowo wykonał Prezydent Miasta Krakowa i nie pominął w procedurze planistycznej żadnego organu posiadającego kompetencje do opiniowania projektu zmiany Studium.
Opinie wyrażane przez organy opiniujące nie są bezwzględnie wiążące dla organów planistycznych. Organy planistyczne mogą od stanowiska organu opiniującego odstąpić, aczkolwiek nie może to być dowolne odstąpienie. Zajęcie przez organ planistyczny innego stanowiska niż organ opiniujący wymaga uzasadnienia. Taki kierunek reprezentuje także orzecznictwo sądowe (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2012 r., sygn. akt II OSK 792/12, opub. w LEX nr 1216767; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 28 lutego 2008 r., sygn. akt II SA/Bk 42/08, opub. w LEX nr 483139; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 lutego 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 2339/06, opub. w LEX nr 319125).
Analizując zakres opiniowania oraz uzgadniania projektu zmiany Studium, Sąd odszedł do przekonania, że także i w tym zakresie nie nastąpiło istotne naruszenie trybu planistycznego.
Wprawdzie Sąd już przytaczał podstawowe czynności w procedurze planistycznej, poprzedzającej podjęcie zaskarżonej uchwały, ale w związku z licznymi zarzutami pojawiającymi się w skargach (np. w skardze R. S.) , a dotyczącymi w istocie pominięcia szeregu opinii różnych organów współdziałających w zakresie sporządzenia zmiany Studium, należy szczegółowo tą kwestię przedstawić. Jak wynika to z akt planistycznych (segregator nr 69, tom XIV/XV) Wojewoda Małopolski pozytywnie i bez zastrzeżeń uzgodnił w dniu 21 lutego 2014 r. przedłożony projekt zmiany Studium w zakresie zgodności z ustaleniami programów rządowych służących realizacji inwestycji celu publicznego o znaczeniu krajowym. Zarząd Województwa Małopolskiego uzgodnił w dniu 25 lutego 2014 r. przedłożony projekt zmiany Studium. Uzgodnienie to jest pozytywne, ale z uwagami. Pierwsza uwaga dotyczy niespójności projektu zmiany Studium z działaniami związanymi z okołolotniskowej infrastruktury komunikacyjnej portu lotniczego Balice. Zarząd Województwa wskazał na porozumienie zawarte w 2007 r. dotyczące tej infrastruktury drogowej. W uzasadnieniu sposobu uwzględnienia tej uwagi Prezydent Miasta Krakowa wskazał, że nie ma owej niespójności projektu zmiany Studium z działaniami inwestycyjnymi Województwa Małopolskiego, ponieważ po ustaleniu lokalizacji linii kolejowej biegnącej z dworca głównego w Krakowie do przystanku na lotnisku Balice (inwestycja ta jest obecnie na etapie jej zakończenia – przypis składu Sądu), dotychczasowe planowanie koncepcyjne węzła autostradowego budzi wątpliwości co do kolizji z linią kolejową. Prezydent Miasta Krakowa powołał się na takie właśnie stanowisko zajęte przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad z 6 maja 2013 r., które zostało skierowane do innych podmiotów zainteresowanych realizacją inwestycji drogowej w tym rejonie. Tym samym, jak dalej wyjaśnił Prezydent Miasta Krakowa, zaproponowane przesunięcie tego węzła autostradowego to alternatywna propozycja rozwiązania kwestii dojazdu do lotniska i nie wyklucza ona korekt, których na tym etapie nie da się przewidzieć. W ocenie Sądu tak zajęte stanowisko Prezydenta Miasta Krakowa należy uznać za zasadne. Co także ważne, Zarządowi Województwa Małopolskiego przysługiwało prawo do odmowy wyrażenia zgody (odmowy uzgodnienia) zaproponowanej koncepcji w projekcie zmiany Studium i z tej możliwości organ ten nie skorzystał.
Kolejne zastrzeżenia Zarządu Województwa Małopolskiego dotyczą wdrażania Systemu Kolei Aglomeracyjnej i niespójności zmiany Studium, przy czym Zarząd Województwa nie wskazuje, na czym ta niespójność miałaby polegać. W odpowiedzi na to organ wykonawczy Miasta Krakowa wyjaśnił, że istotnie zmiana Studium szerzej obejmuje projektowane linie Systemu Kolei Aglomeracyjnej, przywidując w przyszłości zintensyfikowanie zagospodarowania niektórych obszarów i stworzenia lepszej dostępności komunikacyjnej. Wprowadzenie szczegółowych rozwiązań będzie uzależnione w przyszłości od sporządzenia także studium wykonalności dla Krakowskiego Węzła Kolejowego. Także i co do tej uwagi Sąd uznał, że to wyjaśnienie zasługuje na uwzględnienie.
Uwaga zawarta w uzgodnieniu Zarządu Województwa Małopolskiego dotycząca wrysowania i wykreślenia niektórych potoków została w całości uwzględniona. Kolejna uwaga dotycząca braku zaktualizowania następującego zdania w rozdziale 5.7.1.1. "Do zakończenia tego etapu pozostaje odcinek ok. 4 km lewostronnego obwałowania w rejonie stacji uzdatniania wody MWPiK na Bielanach". Jak podnosi to Zarząd, ten etap został już zrealizowanym, a w studium pozostaje do realizacji. Ta uwaga jest trafna, tom I załącznika do zmiany Studium określający uwarunkowania (a więc określający istniejący stan zagospodarowania przestrzennego) powinien być aktualny, a przynajmniej aktualizowany i nie ma to nic wspólnego z prawami autorskimi zespołu ekspertów przygotowujących ten fragment Studium. Jednakże w ocenie Sądu brak zaktualizowania tego zdania w tomie I uchwały zmieniającej Studium ma co najwyżej marginalne znaczenie. Uwaga dotycząca przywołania nieobowiązującego artykułu Prawa wodnego, którego treść zawarta została w wyniku kolejnej nowelizacji tej ustawy w innym artykule także nie ma znaczenia.
Uwaga dotycząca uwzględnienia w Studium potoku Sudoł od Modlnicy została uwzględniona. Ostatnia uwaga Zarządu Województwa Małopolskiego, dotycząca skreślenia złoża surowców ilastych ceramiki budowlanej nie została przez Prezydenta Miasta Krakowa uwzględniona. Uwaga ta została podyktowana tym, że Marszałek Województwa wystąpił o skreślenie tego złoża, a dokumentacja geologiczna posiadana przez Prezydenta Miasta Krakowa wykazuje istnienie złoża. Na tym etapie prac planistycznych trafnie Prezydent Miasta Krakowa nie uwzględnił tej uwagi, bo samo wystąpienie o wykreślenie złoża nie powoduje samego wykreślenia.
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska pozytywnie w dniu 17 lutego 2014 r. uzgodnił projekt zmiany Studium, ale wyraźnie zastrzegając, że uzgadnia pod warunkiem rezygnacji z części usług U zlokalizowanych w rejonie ul. Tynieckiej zgodnie ze wskazanym załącznikiem graficznym. Ten warunek został przez Prezydenta Miasta Krakowa spełniony i nastąpiło ograniczenie terenu usług zgodnie z postulatem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny nie udzielił odpowiedzi na wniosek z dnia 4 lutego 2014 r. o uzgodnienie projektu zmiany Studium i w związku z tym zasadnie Prezydent Miasta Krakowa na podstawie art. 25 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uznał brak stanowiska tego organu za uzgodnienie. Analogicznie Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej nie udzielił odpowiedzi na wniosek z dnia 4 lutego 2014 r. i także i w tym przypadku zasadnie Prezydent Miasta Krakowa na podstawie art. 25 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uznał brak stanowiska tego organu za uzgodnienie.
Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w postanowieniu z dnia 24 lutego 2014 r. pozytywnie zaopiniował przedłożony projekt zmiany Studium. W tej opinii wskazano, że obszary potencjalnego zagrożenia powodzią zostały wyznaczone na podstawie uchwały Rady Miasta Krakowa z 2000 r. i opracowania z 2008 r., podczas gdy w 2011 r. sporządzono opracowanie dotyczące koncepcji odwodnienia i poprawny bezpieczeństwa powodziowego Miasta Krakowa, które także powinno być uwzględnione. Prezydent Miasta Krakowa nie uwzględnił tej uwagi wskazując, że tylko obszary szczególnego zagrożenia powodziowego są obligatoryjną częścią studium, a inne obszary wprowadzane są fakultatywnie do takiego dokumentu. Wskazano przy tym, że także i pozostałe materiały dotyczące obszarów potencjalnego zagrożenia powodzią były wykorzystywane przy opracowywaniu projektu zmiany studium. W tym zakresie Sąd nie dostrzega uchybień mających istotniejszy wpływ na tryb i treść zmiany Studium.
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska pismem z dnia 27 lutego 2014 r. pozytywnie zaopiniował przedłożony projekt zmiany Studium. Opinia ta zawiera pięć uwag, z których cztery zostały przez Prezydenta Miasta Krakowa uwzględnione. Uwzględnione uwagi dotyczyły: braku potrzeby dalszego powiększania terenów pod zabudowę z uwagi na szkodliwość przyrodniczą i brak dostatecznej infrastruktury pod budownictwo, konieczności rezygnacji z poszerzenia terenu IT w jednostce urbanistycznej nr 59 i powrócenia do terenu ZR, konieczność usunięcia drobnych rozbieżności pomiędzy zapisami zmiany Studium a Prognozą oddziaływania na środowisko oraz konieczności zdefiniowania pojęcia "parku rzecznego". Jedna tylko uwaga Regionalnego Dyrektora nie została uwzględniona – uwaga dotycząca wprowadzania nowej zabudowy w jednostce urbanistycznej 56 na terenach podmokłych, będących miejscem bytowania i rozrodu bociana białego. Prezydent Miasta Krakowa wskazał, że na tym terenie zachowuje się wysoki wskaźnik powierzchni biologicznie czynnej (minimum 70 %), a przy tym większość obszaru tej jednostki urbanistycznej jest chroniona przez zabudową poprzez wyłączenie z zainwestowania. W ocenie Sądu zawarte uzasadnienie stanowiska Prezydenta Miasta Krakowa co do tej uwagi uzasadnia pozostawienie kierunków zagospodarowania dla jednostki urbanistycznej nr 56.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia 19 lutego 2014 r. pozytywnie zaakceptował projekt zmiany Studium nie wnosząc żadnych uwag.
Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków pismem z dnia 28 lutego 2014 r. pozytywnie zaopiniował przedłożony projekt zmiany Studium. Także i ta opinia zawierała sześć uwag, które zostały w całości uwzględnione przez Prezydenta Miasta Krakowa. Uwagi te miały różny charakter, od zmiany nazwy obiektu objętego ochroną konserwatorską (np. uwaga nr 4 polegająca na zmianie na stronie 85 tomu II określenia "przedstok fortu Krzesławice" na pojęcie "fosa fortu "Krzesławice" wraz z dopisaniem "cmentarz straconych na zapolu fortu"), aż po istotne zmiany w zakresie kierunkowego zagospodarowania terenu jednostki urbanistycznej 52 poprzez określenie maksymalnej wysokości zabudowy (uwaga nr 1). Szerzej wszystkie uwagi w segregatorze nr 69, tom XIV/XV akt planistycznych.
Wojewódzki Sztab Wojskowy w piśmie z dnia 27 lutego 2014 r. pozytywnie zaopiniował przedłożony projekt zmiany Studium wskazując na trzy uwagi, które powinny zostać uwzględnione w studium. Prezydent Miasta Krakowa uwzględnił uwagę nr 1 i 2 polegająca na zaznaczeniu na mapach K2, K3, K4 i K5 wszystkich terenów zamkniętych oraz usunięcie z map K1 i K6 terenu zamkniętego obejmującego działkę nr 219/17, obręb 8 Kraków-Krowodrza. Uwaga nr 3 polegała na usunięciu nieprecyzyjnych oznaczeń terenów zamkniętych z tomu I, oznaczenia te kolidowały z prawidłowo oznaczonymi terenami zamkniętymi w studium obejmującym kierunki zagospodarowania przestrzennego. Ta uwaga nie została uwzględniona z powołaniem się przez Prezydenta Miasta Krakowa na ochronę praw autorskich zespołu przygotowującego tom I do Studium. W ocenie Sądu nietrafnie Prezydent Miasta Krakowa nie uwzględnił tej uwagi, ale brak jej uwzględnienia nie stanowi istotnej wady zmiany Studium. Tom I (załącznik do Studium) obejmujący "Uwarunkowania" a tym samym określa ten tom istniejący stan zagospodarowania przestrzennego i te uwarunkowania powinny być aktualne, a przynajmniej aktualizowane i nie ma to nic wspólnego z prawami autorskimi zespołu ekspertów przygotowujących ten fragment Studium. W ocenie Sądu brak zaktualizowania terenów zamkniętych w tomie I uchwały zmieniającej Studium ma co najwyżej marginalne znaczenie zwłaszcza, że w kolejnych tomach prawidłowo wyznaczono obszary zamknięte. Studium określa kierunkowe zagospodarowanie i w tym zakresie prawidłowo wskazuje na wszystkie tereny zamknięte.
Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego pismem z dnia 18 lutego 2014 r. pozytywnie i bez jakichkolwiek uwag zaopiniowała projekt zmiany Studium.
Do Agencji Wywiadu zwrócił się Prezydent Miasta Krakowa o wyrażenie opinii co do projektu zmiany Studium, ale Agencja ta nie udzieliła żadnej odpowiedzi. W związku z tym zasadnie Prezydent Miasta Krakowa na podstawie art. 25 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uznał brak stanowiska tego organu za wyrażenie pozytywnej opinii.
Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego pismem z dnia 24 lutego 2014 r. pozytywnie zaopiniował przedłożony projekt zmiany Studium wskazując na dodatkowe uwagi do tego projektu. Uwaga nr 1 dotycząca nieprawidłowego wrysowania oraz błędnego opisania warstwic z dopuszczalną wysokością zabudowy powierzchni podejścia do lotniska Balice i została ona w całości uwzględniona przez Prezydenta Miasta Krakowa. Uwaga nr 2 nie została uwzględniona. Uwaga ta dotyczyła braku naniesienia w jednostce urbanistycznej 39 Olszanica terenu lotniska i dodatkowo wskazywała, że każda zmiana obszaru lotniska lub budowy infrastruktury lotniskowej wymaga zezwolenia Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego. Prezydent Miasta Krakowa wyjaśnił, że w obszarze Gminy Miasto Kraków znajdują się tereny lotniska wynikające z dokumentacji rejestracyjnej lotniska Balice. Obszary położone niedaleko lotniska, ale nie będące częścią lotniska nie mogą zostać uznane za lotnisko. Obszar określony w zmianie Studium jako teren lotniska nie był kwestionowany przez podmiot zarządzający samym lotniskiem. Wyjaśniono również, że terenem na który wskazywał Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego to teren z projektowanymi rozwiązaniami komunikacji drogowej i kolejowych łączącej lotnisko z Miastem Krakowem i sam ten teren jest już we władaniu Polskich Linii Kolejowych S.A., a przy tym nie jest ani częścią lotniska, ani nie jest funkcjonalnie z lotniskiem związany. W ocenie Sądu wyjaśnienie to uzasadnia dopuszczalność pominięcia przez Prezydenta Miasta Krakowa ww. uwagi.
Organ planistyczny Miasta Krakowa nie uwzględnił także uwagi nr 3 Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego. W uwadze tej Prezes Urzędu wskazał, że w jednostce urbanistyczne nr 39 Olszanica na terenach usług nie powinna być lokalizowana zabudowa do 25 metrów. W odpowiedzi na tą uwagę Prezydent Miasta Krakowa wyjaśnił, że określone w projekcie zmiany Studium parametry zabudowy należy interpretować w powiązaniu do innych regulacji dotyczących wysokości obiektów w otoczeniu lotniska. Wskazał, że Studium zawiera powierzchnie ograniczające wysokość zabudowy w otoczeniu lotniska Balice. W ocenie Sądu także co do tej uwagi nie można zarzucić Prezydentowi Miasta Krakowa naruszenia prawa. Skoro powierzchnie ograniczenia zabudowy wokół lotniska zostały wyznaczone i co do tego uwzględniono w pełni uwagę nr 1 Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego, to dodatkowe ograniczanie zabudowy poza tym obszarem nie byłoby uzasadnione.
Dyrektor Okręgowego Urzędu Górniczego pismem z dnia 18 lutego 2014 r. w pełni pozytywnie zaopiniował projekt zmiany Studium.
Minister Zdrowia postanowieniem z dnia 24 lutego 2014 r. w pełni zaakceptował przedłożony projekt zmiany Studium.
Geolog powiatowy pismem z dnia 20 lutego 2014 r. pozytywnie zaopiniował projekt zmiany Studium. Także geolog wojewódzki pismem z dnia 18 lutego 2014 r. zaopiniował pozytywnie projekt zmiany Studium, wskazując, że Marszałek Województwa Małopolskiego wystąpił w dniu 5 listopada 2013 r. o wykreślenie złoża surowców ilastych ceramiki budowlanej "Zesławice", a tym samym nie ma potrzeby uwidaczniania na przyszłość tego złoża. Prezydent Miasta Krakowa nie uwzględnił tego zastrzeżenia wyjaśniając, że w dotychczasowych dokumentach geologicznych złoże to występuje, a więc powinno być objęte treścią Studium. Sąd przychyla się do argumentacji Prezydenta Miasta Krakowa.
Opinie wyrazili także wójtowie i burmistrzowie gmin sąsiednich z gminą Miasto Kraków. Wójt Gminy Igołomia-Wawrzeńczyce pismem z dnia 14 lutego 2014 r. pozytywnie zaopiniował projekt zmiany Studium, nie wskazując na jakiekolwiek uwagi.
Wójt Gminy Kocmyrzów-Luborzyca pismem z dnia 16 lutego 2014 r. pozytywnie zaopiniował projekt zmiany Studium, nie wskazując na jakiekolwiek uwagi.
Następujący wójtowie i burmistrzowie: Wójt Gminy Koniusza, Wójt Gminy Liszki, Burmistrz Miasta i Gminy Skawina, Burmistrz Miasta i Gminy Wieliczka, Wójt Gminy Wielka Wieś oraz Wójt Gminy Zabierzów – nie udzielili odpowiedzi na wniosek w sprawie zaopiniowania projektu zmiany Studium. W związku z tym zasadnie Prezydent Miasta Krakowa na podstawie art. 25 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uznał brak stanowiska ww. organów wykonawczych gmin sąsiednich za wyrażenie pozytywnych opinii. W szczególności należałoby wskazać, że Wójt Gminy Zabierzów oceniając spójność przyjętych rozwiązań planistycznych w zakresie układu komunikacyjnego projektowanego węzła autostradowego (co podnosiła w skardze Spółka M. sp. z o.o.) nie dostrzegł żadnych niespójności i nie zajął stanowiska negującego przyjęte kierunkowo rozwiązania.
Wójt Gminy Michałowice pismem z dnia 11 lutego 2014 r. pozytywnie zaopiniował projekt zmiany Studium, nie wskazując na jakiekolwiek uwagi.
Wójt Gminy Mogilany postanowieniem z dnia 18 lutego 2014 r. pozytywnie zaopiniował projekt zmiany Studium, nie wskazując na jakiekolwiek uwagi.
Burmistrz Miasta i Gminy Niepołomice pismem z dnia 18 lutego 2014 r. pozytywnie zaopiniował projekt zmiany Studium, nie wskazując na jakiekolwiek uwagi.
Burmistrz Miasta i Gminy Skawina pismem z dnia 19 lutego 2014 r. pozytywnie zaopiniował projekt zmiany Studium, wskazując na konieczność uwzględnienia połączenia komunikacyjnego obwodnicy Skawiny z węzłem autostradowym Sidzina zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Miasta Skawina. Do tego stanowiska załączono rysunek planu miejscowego Miasta Skawina. Prezydent Miasta Krakowa wyjaśnił, że w zakresie połączenia komunikacyjnego obwodnicy Skawiny z węzłem autostradowym Sidzina projekt zmiany Studium jest w pełni zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Miasta Skawina.
Wójt Gminy Zielonki pismem z dnia 26 lutego 2014 r. w istocie wyraził pozytywną opinię, ale z uwagami. Wskazał, że tereny Gminy Miasto Kraków graniczące z terenami Gminy Zielonki zawierają zwiększenie intensywności zabudowy w rejonie ulic Powstańców i Piasta Kołodzieja. W odpowiedzi na ta uwagę Prezydent Miasta Krakowa wyjaśnił, że zwiększenie intensywności tych terenów wynikało z uwzględnienia uwag i nie było kwestionowane przez żaden z organów opiniujących i uzgadniających, w tym także przez organy z zakresu ochrony środowiska.
Wójt Gminy Zielonki wskazał, że także zwiększenie intensywności zabudowy w rejonie granicy z Gminą Zielonki (Tonie) nie powinno mieć miejsca, ponieważ jest to teren cenny krajobrazowo, stanowiący przedpole fortów Tonie i Pękowice oraz istniejąca zabudowa po stronie Gminy Zielonki jest niższa niż po stronie Miasta Krakowa. Także w odpowiedzi na ta uwagę Prezydent Miasta Krakowa wyjaśnił, że zwiększenie intensywności tych terenów wynikało z uwzględnienia uwag i nie było kwestionowane przez żaden z organów opiniujących i uzgadniających, w tym także przez organy z zakresu ochrony środowiska.
Ponadto ustosunkowując się do tych dwóch uwag Prezydent Miasta Krakowa dodatkowo wyjaśnił, że Północna Obwodnica Krakowa w wersji w jakiej uzyskano decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na jej realizację nie została ujęta w projekcie studium Gminy Zielonki. Gmina Zielonki przyjęła lokalizację przyszłej obwodnicy według nieaktualnej wersji. Projektowana obwodnica w północnej części Mistrzejowic (cześć Gminy Miasto Kraków) ma rezerwację pasa terenu także na połączenie ul. Powstańców z ul. Morcinka i skrzyżowaniem z ul. Piasta Kołodzieja, co umożliwi dodatkowo komunikację z Gmina Zielonki przez wiadukt pod torami planowany w koncepcyjnym rozwiązaniu Północnej Obwodnicy Krakowa.
Uwaga nr 3 Wójta Gminy Zielonki dotyczyła zaniepokojenia co do zmiany przeznaczenia terenu w Toniach, obecnie użytkowanego przez Komendę Powiatową Policji. W poprzedniej wersji zmiany Studium był to teren zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej, usługowej i zieleni urządzonej, a w obecnej wersji zmiany Studium jest to teren zabudowy usługowej i wielorodzinnej i zasadnym byłoby, jak wskazano to w tej uwadze, uwzględnienie terenów zieleni. W odpowiedzi na tą uwagę Prezydent Miasta Krakowa wyjaśnił, że w wyniku opinii z dnia 17 maja 2013 r. Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego zlikwidowano tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej, usługowej i zieleni urządzonej, i zmieniono je na tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i usługowej. Zmiana na nie powoduje likwidacji zieleni, ponieważ zgodnie z wytycznymi do sporządzania planów miejscowych objętych zmiana Studium na tym obszarze dopuszcza się zieleń urządzoną i nieurządzoną wraz z różnorodnymi jej formami, a także wprowadzono wysoki minimalny wskaźnik powierzchni biologicznej czynnej (60 %).
W ostatniej uwadze Wójt Gminy Zielonki wskazał na problem Szybkiej Kolei Aglomeracyjnej, której przebieg nie został uwzględniony na rysunku zmiany Studium po istniejących torach kolejowych odcinku linii kolejowej leżącej w bezpośredniej bliskości Gminy Zielonki. Przystanki znajdujące się na tej linii zdecydowanie poprawiłyby skomunikowanie tego terenu z Miastem Krakowem. Odpowiadając na tą uwagę Prezydent Miasta Krakowa podniósł, że w planach Zarządu Województwa Małopolskiego nie jest rozpatrywana linia Szybkiej Kolei Aglomeracyjnej na linii kolejowej nr 95 (Podłęże – Kraków Mydlniki, przebiegającej po istniejących torach kolejowych odcinku linii kolejowej leżącej w bezpośredniej bliskości Gminy Zielonki). Prezydent Miasta Krakowa wskazał, że zostało zapisane w tomie II (II.6.2.) załącznika do zmiany Studium, że dopuszcza się możliwość organizowania przewozów Szybkiej Kolei Aglomeracyjnej na wszystkich liniach kolejowych czynnych na terenie Gminy Miasto Kraków.
W ocenie Sądu stanowisku Prezydenta Miasta Krakowa dotyczące opinii Wójta Gminy Zielonki i zawartych w tej opinii uwag nie można zarzucić naruszenia prawa. Prezydent Miasta Krakowa w sposób rzeczowy wyjaśnił, dlaczego uwagi te nie mogą zostać uwzględnione.
Rekapitulując ten fragment uzasadnienia należy wskazać, że w ocenie Sądu organ planistyczny Gminy Miasto Kraków nie naruszył prawa w zakresie uzgadniania i opiniowania projektu zmiany Studium. Sąd przy tym nie analizuje wcześniejszego etapu uzgodnień i opiniowania (po I wyłożeniu do publicznego wglądu), gdyż nie na to większego znaczenia.
Nie może skutkować unieważnieniem zaskarżonej uchwały zarzut braku zgodności treści uchwały zmieniającej Studium z uchwałą Sejmiku Województwa Małopolskiego z dnia 22 grudnia 2003 r. Nr XV/174/03 zawierającą plan zagospodarowania przestrzennego Województwa Małopolskiego. Wprawdzie ma rację skarżąca Spółka M. sp. z o.o., że jest pewna niezgodność między treścią planu zagospodarowania przestrzennego Województwa Małopolskiego i tą niezgodność można zauważyć porównując projekt graficzny zmiany Studium z mapą B10 planu zagospodarowania przestrzennego Województwa Małopolskiego. Na tej mapie (B10) zaznaczone zostały istniejące, projektowane i postulowane węzły autostradowe w ciągu autostrady A4. Wśród tych węzłów nie ma węzła autostradowego zaplanowanego w Studium (węzeł autostradowy "Balice II").
Zgodnie z art. 9 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym prezydent miasta sporządzając studium uwzględnia miedzy innymi, ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego województwa oraz strategii rozwoju gminy, o ile gmina dysponuje takim opracowaniem.
W ocenie Sądu obowiązek uwzględnienia w opracowywanej zmianie Studium ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego województwa nie oznacza, że treść planu wojewódzkiego ma w całości być spójna z treścią studium. Ustawodawca dążąc do wyraźnego powiązania treści różnych aktów planistycznych posługuje się innymi sformułowaniami na taki rodzaj powiazania, jak np. "zgodność" lub "nie naruszanie ustaleń" (art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym "plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu jego zgodności z ustaleniami studium (...)" w wersji do 21 października 2010 r.; "plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu, że nie narusza on ustaleń studium (...)" w wersji po 21 października 2010 r.). Tym samym nie można stwierdzić, że ustawowy obowiązek uwzględniania w studium ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego województwa oznacza obowiązek zachowania pełnej spójności lub chociażby niesprzeczności pomiędzy studium a planem wojewódzkim. Obowiązek ten obejmuje uwzględnienie w studium jedynie podstawowych zasad i kierunków planowania przestrzennego zapisanych w planie wojewódzkim. Zgodnie z art. 39 ust. 3 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w planie zagospodarowania przestrzennego województwa uwzględnia się ustalenia strategii rozwoju województwa oraz określa się w szczególności podstawowe elementy sieci osadniczej województwa i ich powiązań komunikacyjnych oraz infrastrukturalnych, w tym kierunki powiązań transgranicznych. Oceniając "uwzględnienie" w zaskarżonej uchwale o zmianie Studium podstawowych elementów powiązań komunikacyjnych na obszarze Miasta Krakowa określonych w Planie zagospodarowania przestrzennego Województwa Małopolskiego Sąd doszedł do przekonania, że te podstawowe elementy powiązań komunikacyjnych zostały w Studium uwzględnione. Okoliczność zaś, że zaskarżona zmiana Studium obejmuje dodatkowy węzeł autostradowy (tzw. Balice II), którego nie ma w planie wojewódzkim nie oznacza, że nie miało miejsce uwzględnienie podstawowych powiązań komunikacyjnych.
Wprawdzie w orzecznictwie sądowym prezentowane są i odmiennie poglądy, akcentujące większy stopień związania treści studium z treścią planu zagospodarowania przestrzennego województwa, ale i tak zasadniczo zgodność treści ww. aktów planistycznych dotyczy obowiązku objęcia treścią studium inwestycji celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym, a nie całości treści planu wojewódzkiego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 20 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/Op 718/06, opub. w LEX nr 460549).
Ponadto należy mieć na uwadze i to, że plan zagospodarowania przestrzennego województwa jest aktem prawa wewnętrznego i zasadniczo wiążę on tylko organy oraz administrację podporządkowaną sejmowi województwa. Akty prawa wewnętrznego jednego szczebla samorządu nie wiążą organów innego szczebla samorządu. Tym samym wykładnia co do zakresu "powiązania" pomiędzy planem zagospodarowania przestrzennego województwa a studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy leżącej w tym województwie powinna opierać się przede wszystkim na zasadzie uprawnienia organów planistycznych gminy do kształtowania treści studium, a zakres owego "powiązania" (ustawowe "uwzględnienie") winien być interpretowany liberalnie. Władztwo planistyczne jako cały konglomerat uprawnień do kształtowania zasad i warunków zagospodarowania terenu przynależy organom gminy, a nie organom województwa samorządowego.
Tym samym należy wskazać, że brak uwzględnienia w uchwale zmieniającej Studium projektowanego węzła autostradowego nie stanowi naruszenia prawa.
Ponadto, co także znalazło się wśród zarzutów skarżącej Spółki M. sp. z o.o., tak projektowany węzeł autostradowy (Balice II) jest zgodny ze strategią Rozwoju Krakowa. Zgodnie z mapą nr 1 "Priorytetowe projekty inwestycyjne – transport drogowy" stanowiącą załącznik do uchwały Rady Miasta Krakowa z dnia 13 kwietnia 2005 r. Nr LXXV/742/05 w sprawie przyjęcia Strategii Rozwoju Krakowa, jako pierwszy z takich projektów wymieniono właśnie "rozbudowę i modernizację układu drogowego w rejonie portu lotniczego w Balicach". Owa rozbudowa i modernizacja obejmuje budowę węzła autostradowego wskazanego w skardze Spółki M. sp. z o.o. Ta okoliczność dodatkowo uzasadnia brak naruszenia prawa przez Radę Miasta Krakowa która uchwalając zmianę Studium, wprowadziła do tej zmiany tak projektowany węzeł autostradowy.
Odrębnego rozważenia wymagają te zarzuty skarg, które należy zakwalifikować jako kwestionujące prawidłowość zasad sporządzania zmiany Studium.
Jako pierwszy z takich zarzutów należy wskazać na zarzut pojawiający się w większości skarg, a dotyczący naruszania treścią uchwały zmieniającej Studium prawa własności (lub prawa użytkowania wieczystego) skarżących stron poprzez przekroczenie granic władztwa planistycznego.
Organom samorządu gminnego przysługuje, na podstawie art. 3 ust. 1 i art. 4 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym tzw. władztwo planistyczne. Władztwo to realizowane jest przede wszystkim poprzez uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ale nie tylko, także poprzez uchwalenie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Orzecznictwo sądowe wielokrotnie definiując pojęcie władztwa planistycznego odnosiło je do prawa organów gminy do samodzielnego ustalenia przeznaczenia terenu, rozmieszczania inwestycji celu publicznego oraz określania sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu. Takie samodzielne i wiążące ustalenia przeznaczenia przestrzeni dokonywane jest w drodze miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, a nie uchwał zawierających zapisy studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Gmina ma prawo podejmować rozstrzygnięcia w sferze planowania przestrzennego mając wyłączną kompetencję do planowania miejscowego, może samodzielnie kształtować sposób zagospodarowania obszaru podlegającego jej władztwu planistycznemu. Istotnym elementem władztwa planistycznego gminy jest kompetencja do wiążącego określenia treści prawa własności nieruchomości. Stosownie do art. 6 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Objęte treścią planów miejscowych naruszanie uprawnień właścicielskich mieści się w granicach przysługującego gminie władztwa planistycznego i jest ono dopuszczalne oraz nie narusza konstytucyjnej zasady ochrony własności.
Władztwo planistyczne rozumiane jako prawo legalnej ingerencji w sferę wykonywania prawa własności nie jest władztwem absolutnym lub władztwem nieograniczonym nie podlegającym żadnej kontroli. Przyznanie gminie władztwa planistycznego nie może oznaczać podejmowania działań arbitralnych. Gminie przysługuje władztwo planistyczne, lecz z uprawnienia tego nie może korzystać w sposób dowolny. Władztwo to nie może być traktowane jako nieumotywowana przekonywująco ingerencja gminy w prawa właścicielskie. Ingerencja ta jest możliwa, ale musi też uwzględniać proporcjonalnie wyważony interes publiczny z uprawnieniami właścicielskimi. Wymaga to więc od gminy wnikliwego i wszechstronnego rozważenia interesu indywidualnego i publicznego oraz uzasadnienia prawidłowości przyjętych rozwiązań planistycznych, ich celowości i słuszności (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 2014 r., sygn. akt II OSK 518/13, opub. w LEX nr 1483388).
Odnośnie rozumienia władztwa planistycznego w stosunku do studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego podnosi się, że kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie (i zmiana) studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego należy do zadań własnych gminy, na podstawie art. 3 ust. 1 i art. 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przepisy te umożliwiają gminie realizację prawa władczego rozstrzygnięcia o przeznaczeniu terenu pod określone funkcje, z czym powiązane jest legalne prawo do ingerencji w sferę wykonywania prawa własności innych podmiotów (tzw. władztwo planistyczne). Realizując te uprawnienia gmina działa w granicach przysługującego jej uznania. Polityka przestrzenna gminy nie może - w przypadku studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego – bezpośrednio ingerować w prawo własności. Studium nie zawiera postanowień jednoznacznie uniemożliwiających właścicielom wykonywania przysługującego im prawa własności. Wskazuje jedynie na kierunek rozwoju, który w opinii rady gminy jest najbardziej pożądany. Studium nie jest aktem prawa miejscowego i wiąże jedynie organy przy sporządzaniu planów miejscowych (wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 11 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Po 378/13, opub. w LEX nr 1374579).
W ocenie Sądu przekroczenie granic władztwa planistycznego w stosunku do studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego wymaga wyraźnego sprecyzowania kilku podstawowych warunków: a) właściciel musi nie wyrażać akceptacji do proponowanego w studium kierunku zagospodarowania przestrzennego, b) studium wyraźnie i precyzyjnie określa kierunki zagospodarowania i uwarunkowania w zakresie przeznaczenia danej nieruchomości, c) studium nie pozostawia rzeczywistego marginesu na doprecyzowanie warunków zagospodarowania określonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, d) określony w studium kierunek lub określone w studium uwarunkowania są wyraźnie odmienne od wcześniej obowiązujących i od rzeczywistego dotychczasowego sposobu korzystania przez właściciela z danej nieruchomości, z przy tym zmiana ta nie została uzasadniona przez organy planistyczne, e) określony w studium kierunek zagospodarowania doprowadzi - poprzez uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - do naruszenia istoty prawa własności lub też bardzo znacząco wprowadzić ograniczenia w prawie do korzystania, pobierania pożytków lub rozporządzania rzeczą przez właściciela.
Powyższe warunki wynikają z konieczności precyzyjnego odróżnienia zakresu władztwa planistycznego dotyczącego treści miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i treści studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.
Mając na uwadze powyższe warunki należy stwierdzić, że w stosunku do żadnej ze skarżących stron nie można stwierdzić przekroczenia granic władztwa planistycznego wykonywanego przez organy Gminy Miasta Krakowa w zakresie objętym zaskarżoną uchwałą.
W skardze J. B. i M. B. skarżący ci podnieśli, że w stosunku do ich działki nr [...] obręb [...] Podgórze (Kraków) nastąpiło naruszenie granic władztwa planistycznego. Sąd tego zarzutu nie podziela. Działka nr [...] została kierunkowo przeznaczona w części pod zabudowę jednorodzinną (MN), częściowo pod tereny zieleni urządzonej pod tzw. kanał ulgi. Kanał ulgi to inwestycja celu publicznego stanowiąca urządzenie gospodarki wodnej której celem ma być zabezpieczenie przed namiarem wód w rzece Wiśle i przeciwdziałanie powodziom oraz podtopieniom.
Jak wynika z poprzednio obowiązującego studium, działka skarżących była przeznaczona pod tereny nie MW (tereny o przeważającej funkcji mieszkaniowej wysokiej intensywności), ale tereny UC – tereny o przeważającej funkcji usług komercyjnych, z tym że część nieruchomości skarżących już poprzednio także była objęta obszarem terenów zieleni publicznej (ZP) stanowiących rezerwę pod przyszły tzw. kanał ulgi (kanał krakowski). Uchwalona zmiana Studium przewiduje dla części tej działki jako kierunek jej przyszłego zagospodarowania tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej (MNW) z ustaleniami obowiązującymi dla jednostki urbanistycznej nr 16 (Ruczaj-Kobierzyn). W istocie zmiana kierunkowego przeznaczenia nieruchomości skarżących polega przede wszystkim na tym, że dotychczasowe przeznaczenie kierunkowe usług komercyjnych zmieniło się na przeznaczenie kierunkowe zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna. Pozostały zakres kierunkowego przeznaczenia został co do zasady utrzymany. Rada Miasta Krakowa wyraźnie wskazała, że powodem zmiany kierunkowego przeznaczenia było także dostosowanie do istniejącej już okolicznej faktycznej zabudowy tego obszaru. Mając powyższe na uwadze należy wskazać, że w stosunku do kierunkowego przeznaczenia i uwarunkowań zapisanych w zmienionym Studium, Rada Miasta Krakowa nie przekroczyła granic władztw planistycznego, a w szczególności nie zostały spełnione przesłanki opisane powyżej pod literą d i e jako cechy władztwa planistycznego (tzn. określone w zmienionym Studium kierunki i uwarunkowania są zasadniczo zgodne z poprzednio obowiązującymi i w przypadku uchwalenia w przyszłości miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na podstawie tych kierunków i uwarunkowań nie nastąpi naruszenie istotny prawa własności przysługujących skarżącym).
Przechodząc do pozostałych zarzutów zawartych w skardze, to należy stwierdzić, że także i one są niezasadne. Nie mają racji skarżący J. B. i M. B. , że w tej sprawie organy planistyczne Gminy Miasto Kraków naruszyły art. 21 w związku z art. 64 Konstytucji RP poprzez nieuprawnione ograniczenie właścicieli w korzystaniu z prawa własności dotyczącego działki nr [...]. Zarzucono także naruszenie art. 140 K.c. Te zarzuty nie są zasadne. Nie naruszyły organy ani art. 21, ani 64 Konstytucji. Nie naruszyły także art. 140 K.c. Także zarzut naruszenia art. 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie jest zasadny. Artykuł ten stanowi podstawę do kształtowania prawa własności poprzez treść miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i jest jedną z podstaw do definiowania instytucji władztwa planistycznego.
W skardze K. K. podniesiono, że przekroczenie granic władztwa planistycznego dotyczy działki nr [...], obręb [...] Podgórze (Kraków). Skarżący podniósł, że owo przekroczenie granic władztwa planistycznego dotyczy braku poszanowania prawa własności i stanowi naruszenie art. 1 protokołu nr 1 do Europejskie Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 2, art. 7, art. 21 i art. 64 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z art. 1 protokołu nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1995 r. Nr 36, poz. 175), "Każda osoba fizyczna i prawna ma prawo do poszanowania swego mienia. Nikt nie może być pozbawiony swojej własności, chyba że w interesie publicznym i na warunkach przewidzianych przez ustawę oraz zgodnie z ogólnymi zasadami prawa międzynarodowego. Powyższe postanowienia nie będą jednak w żaden sposób naruszać prawa państwa do stosowania takich ustaw, jakie uzna za konieczne do uregulowania sposobu korzystania z własności zgodnie z interesem powszechnym lub w celu zabezpieczenia uiszczania podatków bądź innych należności lub kar pieniężnych". Sąd oceniając treść zaskarżonej zmiany Studium dochodzi do przekonania, że treść tego Studium w zakresie działki skarżącego (działki nr [...]) nie spowodowała pozbawienia skarżącego prawa własności.
Działka skarżącego w poprzednio obowiązującym Studium była kierunkowo przeznaczona pod zainwestowanie jako obszar usług komercyjnych. Po zmianie Studium uchwalonym zaskarżoną uchwałą działka ta nadal znajduje się w obszarze usług. W istocie skarżący K. K. zarzuca zbyt małe parametry inwestycji lokalizowanych na obszarze U (tereny usług), do którego włączona została działka nr [...]. Zgodnie ze zmianą Studium maksymalna wysokość zabudowy usługowej wynosi 25 metrów, a powierzchnia biologicznie czynna do minimum 20 % terenu. W ocenie tego skarżącego maksymalna wysokość budynków i budowli na terenie działki nr [...] powinna wynosić do około 40 metrów, a wskaźnik powierzchni biologicznie czynnej do minimum 10 %. Sąd nie może zakwestionować tak zapisanych parametrów w zmianie Studium. Dopuszczalność kwestionowania zapisanych w zmianie Studium parametrów techniczno-budowalnych musiałaby prowadzić do ingerowania w treść merytoryczną Studium i niejako zastępować Radę Miasta Krakowa w ustalaniu treści Studium. Nie jest zasadna argumentacja skarżącego, że skoro na sąsiednim terenie są już budynki sięgające 40 metrów, to w Studium należy przewidzieć także budynki o takiej wysokości. Treść Studium nie musi dopasowywać się do istniejącego sposobu i parametrów zagospodarowania terenu. Studium wyznacza kierunek i uwarunkowania zagospodarowania na przyszłość. Podnoszona przez skarżącego okoliczność, że w decyzji ustalającej warunki zabudowy wskazano na możliwość budowy wyższego niż 25 metrów budynku nie oznacza niedopuszczalnej sprzeczności między treścią zmiany Studium a treścią indywidualnej decyzji ustalającej warunki zabudowy. Taka sytuacja została uregulowana w art. 65 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z którym organ, który wydał decyzję o warunkach zabudowy, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli dla tego terenu uchwalono plan miejscowy, którego ustalenia są inne niż w wydanej decyzji. Wyraźnie więc ustawodawca dopuszcza sytuację, w której różne mogą być ustalenia zawarte w decyzji określającej warunki zabudowy i w planie miejscowym. Plan miejscowy uchwalany jest na podstawie, miedzy innymi studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania, którego treści nie może naruszać.
Nie ma żadnych przeszkód, żeby skarżący na podstawie decyzji ustalającej warunki zabudowy uzyskał pozwolenie na budowę. Treść Studium nie może być brana pod uwagę w przypadku wydawania pozwolenia na budowę. W przypadku zaś wydania pozwolenia na budowę nawet odmienna treść planu miejscowego nie spowoduje zniweczenia prawa inwestora do realizacji inwestycji na podstawie takich parametrów, jakie wynikają z tego pozwolenia (art. 65 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). Mając powyższe na uwadze należy wskazać, że w stosunku do kierunkowego przeznaczenia zapisanego w zmienionym Studium, Rada Miasta Krakowa nie przekroczyła granic władztw planistycznego, a w szczególności nie zostały spełnione przesłanki opisane powyżej pod literą d i e jako cechy władztwa planistycznego (tzn. określone w zmienionym Studium kierunki i uwarunkowania są zasadniczo zgodne z poprzednio obowiązującymi i w przypadku uchwalenia w przyszłości miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na podstawie tych kierunków nie nastąpi naruszenie istotny prawa własności przysługujących skarżącym).
Należy także podnieść, że w ocenie Sądu niezasadnym było powołanie się na naruszenie art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, określającym, że Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Niezasadnym było zarzucenie naruszenia art. 7 Konstytucji zawierającym zasadę praworządności działania organów administracji publicznej. Zarzut naruszenia art. 21 Konstytucji także nie jesz zasadny, ponieważ wbrew stanowisku skarżącego zaskarżona zmiana Studium nie narusza konstytucyjnej zasady ochrony własności i prawa dziedziczenia. Także art. 64 Konstytucji zawierający prawo do własności, statuujący zasadę równej ochrony prawej prawa własności oraz dopuszczający ograniczenie prawa własności na podstawie ustawy także nie zostały naruszone.
Skarżąca M. R. zarzuciła w swojej skardze, że przekroczenie granic władztwa planistycznego w zakresie ustalenia w Studium kierunków i uwarunkowań przestrzennego zagospodarowania dotyczy działek nr [...], [...] i [...], obręb [...] Podgórze (Kraków). Działki te zostały w zmienionym Studium przeznaczone w przeważającej części pod kierunkowe zagospodarowanie jako obszary MN – tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, a w pozostałej części pod tereny KD – tereny komunikacji. Owe tereny komunikacji to projektowana lokalizacja drogi publicznej – drogi zbiorczej (KDZ), która zostanie wyłączona spod zabudowy. Wydaje się, że właśnie owe objęcie części nieruchomości skarżącej M. R. przeznaczeniem pod tereny komunikacji jest traktowane przez tą skarżącą jako przekroczenie granic władztwa planistycznego poprzez niedopuszczalne ograniczenie prawa własności. Sąd stanowiska skarżącej nie podziela.
W obowiązującym Studium z 2003 r. działki skarżącej były przeznaczone pod zabudowę kierunkową MN wraz z zaprojektowaną w tym Studium obszarem komunikacyjnym – korytarzem podstawowego układu drogowo-ulicznego. Przebieg tego układu komunikacyjnego został odwzorowany w zmienionym Studium. Także na rysunku K-4 opisany przebieg drogi KDZ jest zasadniczo identyczny z przebiegiem korytarza komunikacyjnego objętego mapą Studium z 2003 r. (mapa K-1 Studium z 2003 r.). W ocenie Sądu Rada Miasta Krakowa zmieniając Studium w zakresie kierunków zagospodarowania przestrzennego w stosunku do działek skarżącej nie dokonała żadnych zmian. Zachowany został tak kierunek zagospodarowania MN (w Studium z 2003 r., i w zmienionym Studium z 2014 r.), jak i część nieruchomości skarżącej została identycznie jak w Studium z 2003 r. objęta przebiegiem drogi publicznej. Samo projektowe ukierunkowanie w zmianie Studium przebiegu drogi publicznej, projektowanej w Studium już co najmniej od 2003 r. nie stanowi przekroczenia granic władztwa planistycznego.
Mając powyższe na uwadze należy wskazać, że w stosunku do kierunkowego przeznaczenia i uwarunkowań zapisanych w zmienionym Studium, Rada Miasta Krakowa nie przekroczyła granic władztw planistycznego, a w szczególności nie została spełniona przesłanka opisana powyżej pod literą d jako cecha władztwa planistycznego (tzn. określone w zmienionym Studium kierunki i uwarunkowania są zgodne z poprzednio obowiązującymi i w przypadku uchwalenia w przyszłości miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego).
Wczytując się w treść skargi skarżącej M. R. można wywnioskować, że dodatkowo jako przekroczenie granic władztwa planistycznego podnosi się jedynie orientacyjny przebieg dróg publicznych określonych w zmianie Studium. Zarzut ten nie jest trafny. Zgodnie z pkt III.1.2.3 załącznika nr 4 do uchwały zmieniającej Studium (a nie jak podano to w skardze II.1.2.3.) za zgodny ze Studium uznano takie ustalenie przebiegu drogi w planie miejscowym, które zachowuje kierunek przebiegu drogi oraz gwarantuje ciągłość układu komunikacyjnego, jego powiązanie z systemem zewnętrznym i zapewnienie obsługi komunikacyjnej obszaru planu miejscowego, jak i obszaru poza jego granicami. Tak przytoczona treść wyraźnie wskazuje, że nie ma mowy o dowolności ustaleń przebiegu drogi publicznej w oparciu o taką treść Studium w uchwalanych na jego podstawie miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego. Studium nakazuje zachowanie w planie miejscowym kierunku przebiegu drogi publicznej i gwarantuje zachowanie ciągłości układu komunikacyjnego. Studium zawiera ukierunkowaną ciągłość układu komunikacyjnego. W istocie w zakresie przebiegu dróg publicznych określonych w Studium, akt ten nie zawiera szczegółowych granic przebiegu takich dróg. W ocenie Sądu okoliczność, że projektowana w Studium droga publiczna może zostać doprecyzowana w swoim przebiegu w treści planu miejscowego nie jest naruszeniem władztwa planistycznego. Mając na uwadze z jednej strony przepisy regulujące szerokości dróg publicznych (§ 7 i 8 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. Nr 43, poz. 430 z późn. zm.), a z drugiej strony skalę mapy zawierającej treść studium - § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (Dz. U. z 2004 r. Nr 118, poz. 1233) należy stwierdzić, że precyzyjne określenie w studium przebiegu dróg klasy "Z" (drogi zbiorcze) byłoby niemożliwe. Skala zastosowana przy sporządzaniu rysunku zmiany Studium wynosi 1:25000 co oznacza, że 1 milimetr na rysunku Studium odpowiada 25 metrom w rzeczywistości. Najmniejsza zaś szerokość drogi w liniach rozgraniczających wynosi 20 metrów (droga klasy "Z"). Jest to najniższa z kategorii dróg, które zostały ustalone w zmianie Studium. Tym samym możliwość określenia orientacyjnego przebiegu dróg klasy "Z" jest w Studium uzasadniona. Oczywiście nie oznacza to pełnej dowolności w późniejszym określaniu tego przebiegu w planach miejscowych. Jak już zostało to wskazane, Studium nakazuje zachowania w planie miejscowym określonego w Studium kierunku przebiegu takiej projektowanej drogi, określonej w Studium ciągłości układu komunikacyjnego i wskazanego w Studium układu powiązań z systemem zewnętrznym komunikacji.
Nie może odnieść skutku w postaci unieważnienia zmiany Studium taki zapis zawarty w pkt III.1.2.11 załącznika nr 4 do uchwały zmieniającej Studium (a nie jak podano to w skardze II.1.2.11.), zgodnie z którym ustalanie w planie miejscowym przeznaczenia terenu pod tereny infrastruktury technicznej oraz tereny komunikacji (drogi lokalne, dojazdowe, wewnętrzne, trasy i przystanki komunikacji szynowej, metro, miejsca postojowe i garaże podziemne) jest zgodne z każdą z wyznaczonych w studium funkcji zagospodarowania terenów, ustaloną dla obszarów w poszczególnych strukturalnych jednostkach urbanistycznych.
Zgodnie z art. 10 ust. 2 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym studium ma określać kierunki rozwoju systemów komunikacji i infrastruktury technicznej. Takie kierunki rozwoju systemów komunikacji i infrastruktury technicznej zmiana Studium zawiera, określone one zostały i w tomie II "Zasady i kierunki polityki przestrzennej" i na rysunku K5. Zapis w pkt III .1.2.11 nie dotyczy podstawowych zasad i kierunków rozwoju infrastruktury technicznej i komunikacji. Ten zapis dotyczy dodatkowej, uzupełniającej infrastruktury (np. przyłączy energetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych itp.) oraz dróg lokalnych. Taka dodatkowa, aczkolwiek niezmiennie potrzeba infrastruktura ze swojej istoty nie może być objęta treścią studium. Nawet miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego najczęściej także takiej "drobnej" infrastruktury. Ponadto dzięki ww. zapisowi, określono niezbędną elastyczność co do szczegółowego wyznaczana tej infrastruktury. Jeszcze raz należy podkreślić, że studium nie może określać całej infrastruktury komunikacyjnej i technicznej, a tylko tej, która wyznacza podstawowe i główne kierunki jej rozwoju. Drogi kategorii "L" (lokalne) i "D" (dojazdowe) oraz wewnętrzne w związku z tym, że mają one charakter jedynie uzupełniających do podstawowej sieci komunikacyjnej, nie są wyznaczane na rysunku studium. Drogi te pełnią jednak istotną funkcję skomunikowania poszczególnych nieruchomości, co pozwala na objęcie ich miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego nie może zawierać wszystkich szczegółowych zapisów, które powinny znaleźć się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Taka zaś szczegółowa treść to właśnie wskazanie przebiegu dróg lokalnych, dróg dojazdowych, dróg wewnętrznych, tras i przystanków komunikacji szynowej, metra, miejsc postojowych i garaży podziemnych. Bardziej szczegółowy zakres infrastruktury komunikacyjnej będzie określany w planach miejscowych w zależności od potrzeb.
Ustosunkowując się do argumentacji odpowiedzi na skargę M. R. udzielonej przez Radę Miasta Krakowa należy wskazać, że Rada Miasta Krakowa nietrafnie wskazała na objęcie nieruchomości skarżącej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a przy tym ustosunkowywała się Rada Miasta do innych numerów działek, niż określone były w skardze. Taka sytuacja nie stanowi przesłanki do unieważnienia zaskarżonej uchwały.
Skarżący S. R. zarzucił w swojej skardze, że przekroczenie granic władztwa planistycznego w zakresie ustalenia w Studium kierunków i uwarunkowań przestrzennego zagospodarowania dotyczy działki nr [...], obręb [...] Podgórze (Kraków). Działka ta została w zmienionym Studium przeznaczona pod kierunkowe zagospodarowanie jako obszar U – tereny usług. W obowiązującym na tym terenie działka skarżącego nr [...]znajduje się w obszarze 3. Uo – tereny w części zainwestowane, położone w bezpośrednim sąsiedztwie składowiska odpadów komunalnych, przeznaczone do lokalizacji usług związanych z gospodarowaniem odpadami i magazynowaniem odpadów, z dopuszczeniem rzemiosła produkcyjnego związanego z gospodarką komunalną i budownictwem (uchwała NR XXI/268/07 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 września 2007 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "BARYCZ" w Krakowie, Dz. Urzęd. Woj. Małopolskiego z 2007 r. Nr 827, poz. 5404). Porównując treść obowiązującego na tym obszarze miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z treścią zmienionego Studium należy stwierdzić, że Studium niejako potwierdza kierunkowe zagospodarowanie działki skarżącego w stosunku do szczegółowych ustaleń planu miejscowego. Sąd nie dostrzega w takim ukształtowaniu w zmienionym Studium kierunku zagospodarowania nieruchomości skarżącego jako przekroczenie granic władztwa planistycznego. Działka skarżącego została objęta planem miejscowym, który determinuje zakres wykonywania prawa własności a zaskarżone Studium utrzymuje ten stan.
Skarżąca M. G. zarzuciła w swojej skardze, że przekroczenie granic władztwa planistycznego w zakresie ustalenia w Studium kierunków i uwarunkowań przestrzennego zagospodarowania dotyczy działek nr [...], [...] [...] i [...], obręb [...] Podgórze (Kraków). Działki te zostały w zmienionym Studium przeznaczone pod kierunkowe zagospodarowanie jako obszar MN – tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oraz tereny ZR – terenie niezielni nieurządzonej. Dla tego obszaru obejmującego ww. trzy działki obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Miasta Krakowa Nr XC/1325/13 z dnia 20 listopada 2013 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "RAJSKO" (Dz. Urzęd. Woj. Małopolskiego z 2013 r., poz. 7003). Zgodnie z ww. planem miejscowym działka nr [...] stanowi obszar oznaczony symbolem MN.16 – tereny zabudowy jednorodzinnej mieszkaniowej, a działki nr [...] i [...] to tereny zieleni nieurządzonej z dopuszczeniem funkcji rolniczej (Z.26). Porównując treść obowiązującego na tym obszarze miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z treścią zmienionego Studium należy stwierdzić, że Studium niejako potwierdza kierunkowe zagospodarowanie działek skarżącej w stosunku do szczegółowych ustaleń planu miejscowego. Sąd nie dostrzega w takim ukształtowaniu w zmienionym Studium kierunku zagospodarowania nieruchomości skarżącego jako przekroczenie granic władztwa planistycznego. Działka skarżącego została objęta planem miejscowym, który determinuje zakres wykonywania prawa własności a zaskarżone Studium utrzymuje ten stan.
Tym samym podniesione w skardze zarzuty dotyczące naruszenia art. 1 ust. 2 pkt 5 i 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 140 K.c. poprzez uchwalenie zmiany Studium z przekroczeniem wobec nieruchomości skarżącej granic władztwa planistycznego są niezasadne.
Skarżąca B. Z. zarzuciła w swojej skardze, że przekroczenie granic władztwa planistycznego w zakresie ustalenia w Studium kierunków i uwarunkowań przestrzennego zagospodarowania dotyczy działki nr [...], obręb [...] Podgórze (Kraków). Działka ta została w zmienionym Studium przeznaczone pod kierunkowe zagospodarowanie jako obszar U- tereny usług. Wprawdzie skarżąca akceptuje taki sposób kierunkowego przeznaczenia tej działki, ale naruszenie zasad władztwa planistycznego upatruje w bliskim sąsiedztwie istniejącego składowiska odpadów komunalnych "Barycz".
Teren działki skarżącej objęty został obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Miasta Krakowa Nr XXI/268/07 z dnia 26 września 2007 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "BARYCZ" w Krakowie (Dz. Urzęd. Woj. Małopolskiego z 2007r. Nr 827, poz. 5404). Zgodnie z ww. planem miejscowym działka nr [...] znajduje się w obszarze przeznaczonym pod usługi. Porównując treść obowiązującego na tym obszarze miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z treścią zmienionego Studium należy stwierdzić, że Studium potwierdza kierunkowe zagospodarowanie działki skarżącej w stosunku do szczegółowych ustaleń planu miejscowego. Sąd nie dostrzega w takim ukształtowaniu w zmienionym Studium kierunku zagospodarowania nieruchomości skarżącej jako przekroczenia granic władztwa planistycznego. Działka skarżącej została objęta planem miejscowym, który determinuje zakres wykonywania prawa własności a zaskarżone Studium utrzymuje ten stan. Dodatkowo należy wskazać, że Studium uchwalone w 2003 r. także wskazywało na kierunkowe przeznaczenie działki skarżącej jako tereny usług komercyjnych). Sąd nie podziela argumentacji skarżącej co do naruszenia przez organy Gminy Miasta Krakowa granic władztwa planistycznego poprzez brak określenia w zmienionym Studium planów inwestycyjnych co do składowiska odpadów komunalnych Barycz, bo brak ten – w ocenie skarżącej – negatywnie wpływa na możliwość racjonalnego zagospodarowania nieruchomościami sąsiednimi (stwarza swoistą niepewność dalszego gospodarowania działką skarżącej). Analiza treści zmienionego Studium prowadzi do innych wniosków. W załączniku nr 4 (tom I Uwarunkowania) na stronach 208-211 określono system gospodarki odpadami, w ramach którego nie przewiduje się rozbudowę (powiększenie) składowiska odpadów komunalnych "Barycz" a przy tym opisuje się, jakie działania powinny być podjęte celem przedłużenia okresu eksploatowania tego składowiska (prawidłowa rekultywacja terenu składowiska, dalsze zintensyfikowanie selektywnej zbiórki odpadów, budowa zakładu termicznego przekształcania odpadów, itd.). W załączniku nr 4 (tom II Zasady i kierunki polityki przestrzennej) do zmienionego Studium także zapisano cele i kierunki gospodarki odpadami (strona 133) a rysunek 24 w tym załączniku (strona 140) określa projektowane lokalizacje inwestycji z zakresu gospodarki odpadami (np. miejsce składowania mas ziemnych, planowany zakład termicznego przekształcania odpadów komunalnych, itd.). Sąd nie może oceniać trafności przyjętego przez organy Gminy Miasta Krakowa systemu gospodarki odpadami. Taki system jest opisany w treści zmiany Studium i okoliczność, że nie przewiduje on (nie zostało to wprost zapisane w zmianie Studium) powiększenia składowiska odpadów komunalnych "Barycz" o obszar działki skarżącej nie oznacza braku systemu gospodarki odpadami. Niewątpliwie działka skarżącej znajduje się w pewnej odległości od istniejącego składowiska odpadów, ale to składowisko funkcjonuje już od wielu lat i nie można w tym zakresie stwierdzić, że to właśnie zmiana Studium spowodowała zwiększenie negatywnego oddziaływania tego składowiska na teren działki skarżącej.
Skarżąca Spółka N. sp. z o.o. [...] sp. komandytowo-akcyjna zarzuca rażące ograniczenie prawa użytkowania wieczystego tej Spółki poprzez objęcie działek tej Spółki (nr [...], [...], [...], [...], obręb [...] Kraków Podgórze) kierunkowym przeznaczeniem jako terenu U – tereny usług. Dotychczasowy sposób zagospodarowania tych działek to usługi komercyjne i usługi publiczne (UC/UP), przy czym w zakresie usług UC możliwym była realizacja uzupełniającego programu mieszkalnictwa wielorodzinnego. Przyjęty zmieniony sposób kierunkowego zagospodarowania przyczyny się do – jak podnosi to Spółka – uniemożliwienia lokalizacji zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej oraz lokalizacji wielu typów budownictwa usługowego. Analizując zapisy zmiany Studium dotyczące jednostki urbanistycznej nr 12 Sąd stwierdza, że istotnie kierunek zagospodarowania przestrzennego dla działek będących w użytkowaniu wieczystym Spółki to tereny usług, a nie zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej. Nastąpiło więc w tym zakresie pogorszenie sytuacji użytkownika wieczystego po uchwaleniu zmiany Studium w stosunku do okresu sprzed tej zmiany. Jednakże to pogorszenie sytuacji nie można odnieść jako istotna ingerencję w prawo użytkowania wieczystego. Jak sama skarżąca Spółka podała to w swojej skardze, dotychczas uzyskała już osiem decyzji ustalających warunki zabudowy na terenie ww. działek. Decyzje te ustalają warunki zabudowy zamierzeń obejmujących budynki mieszkalne wielorodzinne i usługami. Ponadto, co ma zasadnicze znaczenie, skarżąca Spółka uzyskała także już trzy pozwolenia na budowę zamierzeń budowlanych obejmujących budowę budynku hotelu, budynku biurowego i budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Trafnie w tym zakresie podnosi Rada Miasta Krakowa, że zgodnie z art. 65 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym okoliczność wydania ostatecznych pozwoleń na budowę spowodowała nabycie przez inwestora prawa do realizacji inwestycji nawet wówczas, gdyby plan miejscowy zawierał przeciwne rozwiązania planistyczne. Okoliczność zaś, że zmiana Studium zawiera inne kierunkowe zagospodarowanie niż wydane decyzje ustalające warunki zabudowy lub pozwolenia na budowę nie będzie miało wpływu na ważność takich indywidulanych aktów administracyjnych. Ponadto, co także należy uwzględnić, opisane w zmianie Studium kierunki zmian w strukturze przestrzennej (strona 73 tomu III załącznika nr 4 do zmiany Studium) dla jednostki urbanistycznej nr 12 wyraźnie wskazują, że zabudowę mieszkaniową wielorodzinną w rejonie Zabłocia pozostawia się do utrzymana, przekształcania i uzupełniania zabudową mieszkaniową oraz usługową. Tym samym w przypadku uchwalania planu miejscowego dla tego obszaru (w rzeczywistości większość terenu Zabłocia taki plan miejscowy posiada, za wyjątkiem między innymi działek skarżącej Spółki – uchwała NR CXIII/1156/06 Rady Miasta Krakowa z dnia 28 czerwca 2006 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "ZABŁOCIE" (Dz. Urzęd. Woj. Małopolskiego z 2006 r. Nr 559, poz. 3534), plan miejscowy winien uwzględnić zachowanie dotychczasowej zabudowy mieszkaniowej i możliwość jej uzupełniania. Realizacja przez skarżącą Spółkę zabudowy mieszkaniowej przed uchwaleniem w przyszłości planu miejscowego dla obszaru jej działek spowoduje objecie jej taką ochroną.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że w przypadku działek skarżącej Spółki można mówić o ingerencji w prawo użytkowania wieczystego, ale nie nastąpiło przekroczenie granic władztwa planistycznego. W stosunku do kierunkowego przeznaczenia i uwarunkowań zapisanych w zmienionym Studium, Rada Miasta Krakowa nie przekroczyła granic władztw planistycznego, a w szczególności nie została spełniona przesłanka opisana powyżej pod literą e jako cecha władztwa planistycznego (tzn. w przypadku uchwalenia w przyszłości miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na podstawie kierunków i uwarunkowań określonych w zmienionym Studium nie nastąpi naruszenie istotny prawa użytkowania wieczystego przysługującego skarżącej Spółce).
Skarżąca Spółka M. sp. z o.o. zarzuca w skardze naruszenie zasad władztwa planistycznego poprzez wykorzystanie pod budowę przyszłego węzła autostradowego Balice II oraz drogi wojewódzkiej nr 774 terenów należących do tej Spółki, zamiast terenów będących własnością Skarbu Państwa i zarządzanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad. W dalszej części skargi Spółka M. precyzuje, że wprawdzie nowo projektowany węzeł autostradowy nie obejmowałby działek będących własnością tej Spółki, ale już fragment drogi wojewódzkiej nr 774 obejmuje północą część działek tej Spółki.
Szczegółowa analiza treści rysunku zmiany Studium (K1) i porównanie z załącznikami przekazanymi przez samą Spółkę i dołączonymi do skargi, które pokazują granice działek będących własnością Spółki M. (akta sądowe sprawy o sygn. II SA/Kr 245/15, karty nr 36 i 37) wyraźnie pokazują, że projektowany węzeł autostradowy nie obejmuje działek tej Spółki. Projektowany fragment drogi wojewódzkiej nr 774 rzeczywiście przebiega po części działek skarżącej Spółki, aczkolwiek ten przebieg obejmuje fragmenty graniczne działek nr [...], [...], [...], [...], [...] o zajętości terenów tych działek rzędu ok. 40 metrów. Działki te mają długość ok. 150 metrów. Co do części działek Spółki M. (tj. działki nr [...]) to istotnie projektowana droga wojewódzka "podzieli" te działki tworząc dwie ich części po obu stronach drogi. Przy czym dotyczy to działki nr [...], która zostanie podzielona na zasadniczo dwie równe części oraz działki nr [...] której tylko niewielka część zostanie po drugiej stronie (północnej) projektowanej drogi wojewódzkiej. Działka nr [...] ma powierzchnię ponad 30 arów (0,3098 ha - dane z karty nr 53 akt sądowych połączonych o sygn. akt II SA/Kr 243/15) a zakres zajęty przez projektowaną drogę wyniesienie około 6 arów. Działka nr [...] ma powierzchnię ponad 27 arów (0,2716 ha - dane z karty nr 55 akt sądowych połączonych o sygn. akt II SA/Kr 243/15), a także i w tym przypadku zajęcie pod projektowaną drogę obejmować może obszar ok. 6 arów. Powierzchnia działek skarżącej Spółki wynosi ok. 3 ha. Sąd przywołuje ww. dane celem ustalenia, czy zakres prognozowanego przebiegu drogi wojewódzkiej nr 774 będzie stanowił istotne ograniczenie w sferze prawa własności tej Spółki i nie pozwoli na realizację zamierzeń inwestycyjnych Spółki. Sąd oceniając zakres zajęcia działek skarżącej Spółki dochodzi do wniosku, że Spółka ta nawet po wybudowania projektowanej drogi o przebiegu identycznym jak wynikałoby to z rysunku zmiany Studium, nadal będzie dysponowała znaczącym obszarem swoich działek, który umożliwi realizację inwestycji. Wbrew twierdzeniom skarżącej Spółki wrysowany na rysunku Studium przebieg drogi nr 774 nie jest precyzyjny, ale nawet orientacyjnie przyjmując taki przebieg drogi, to zajmie ona obszar ok. 50 arów z terenu należącego do Spółki. Byłoby to w przedziale od ok. 15 do 20 % obszaru działek Spółki. Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa w zakresie sposobu wytyczenia projektowanej drogi. Wprawdzie część obszaru znajdująca się po zewnętrznej (północnej) krawędzi projektowanej na tym odcinku drogi wojewódzkiej nr 774 rzeczywiście jest własnością Skarbu Państwa, ale w tym przypadku projektowany przebieg tej drogi nie nosi zmianom celowego dyskryminowania właściciela terenu prywatnego.
Co także należy podkreślić, zgodnie z kilkakrotnie już cytowanymi zapisami zmiany Studium, projektowany układ komunikacji może być modyfikowany na etapie uchwalania planu miejscowego i tym samym określony w Studium przebieg tej drogi nie jest ostatecznie wytyczony. Sąd przy tym bierze pod uwagę i to, że droga ta jest inwestycją celu publicznego, niewątpliwie wymagana na tym terenie także w związku z obsługą ruchu komunikacyjnego z międzynarodowego lotniska "Balice".
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że w przypadku działek skarżącej Spółki M. także można mówić o ingerencji w prawo własności, ale nie nastąpiło przekroczenie granic władztwa planistycznego. W stosunku do kierunkowego przeznaczenia i uwarunkowań zapisanych w zmienionym Studium, Rada Miasta Krakowa nie przekroczyła granic władztw planistycznego, a w szczególności nie została spełniona przesłanka opisana powyżej pod literą e jako cecha władztwa planistycznego (tzn. w przypadku uchwalenia w przyszłości miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na podstawie kierunków i uwarunkowań określonych w zmienionym Studium nie nastąpiło naruszenie istotny prawa własności przysługującego tej skarżącej Spółce). Spółka ta może realizować swoje zamierzenia inwestycyjne na terenie pozostałych działek.
Skarżący R. S. zarzucił w swojej obszernej skardze, że przekroczenie granic władztwa planistycznego w zakresie ustalenia w Studium kierunków i uwarunkowań przestrzennego zagospodarowania dotyczy działki nr [...], obręb [...] oraz współwłaściciel działek nr [...], [...] i [...] obręb [...] Krowodrza (Kraków).
Skarżący wskazał w skardze, że działki nr [...] [...] i [...] znajdują się w obszarze jednostki urbanistycznej nr 6 i zostały w zmienionym Studium przeznaczona pod kierunkowe zagospodarowanie jako obszar MN – tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Działka nr [...] znajduje się w kierunkowym zagospodarowaniu jako teren ZR - teren zieleni nieurządzonej. Porównując te ustalenia w zmienionym Studium z ustaleniami zawartymi w Studium z 2003 r. należy stwierdzić, że są one zasadniczo identyczne. Obszar działki nr [...] w studium z 2003 r. znajdował się w obszarze kierunkowego zagospodarowania jak tereny zieleni, a działki nr [...], [...] i [...] w obszarze kierunkowego zagospodarowania MN (identycznie jak zmiana Studium).
Działki nr [...], [...], [...] są objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (uchwała Nr LXVIII/978/13 Rady Miasta Krakowa z dnia 27 lutego 2013 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "PIASTOWSKA" (Dz. Urzęd. Woj. Małopolskiego z 2013 r., poz. 1976) i plan ten przewiduje przeznaczenie MN.8 – tereny przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną w układzie wolnostojącym lub bliźniaczym wraz z komponowaną zielenią ogrodową. Działki skarżącej znajdują się w obszarze zwiększonej intensywności osuwisk, co także wynika z tego planu.
Porównując treść obowiązującego na tym obszarze miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z treścią zmienionego Studium oraz treścią wcześniejszego studium z 2003 r. należy stwierdzić, że Studium niejako potwierdza kierunkowe zagospodarowanie działki skarżącego w stosunku do szczegółowych ustaleń planu miejscowego. Sąd nie dostrzega w takim ukształtowaniu w zmienionym Studium kierunku zagospodarowania nieruchomości skarżącego jako przekroczenie granic władztwa planistycznego. Zmienione Studium utrzymuje ten stan.
Działka nr [...] także jest objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (uchwała Nr XXI/234/11 Rady Miasta Krakowa z dnia 6 lipca 2011 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Wzgórze Św. Bronisławy II" (Dz. Urzęd. Woj. Małopolskiego z 2011 r. Nr 384, poz. 3387) i plan ten przewiduje przeznaczenie R.5 - tereny rolnicze o spadku powyżej 12 %. Studium z 2003 r. przewidywało dla obszaru tej działki tereny zieleni
Porównując treść obowiązującego na tym obszarze miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z treścią zmienionego Studium oraz treścią wcześniejszego studium z 2003 r. należy stwierdzić, że Studium potwierdza kierunkowe zagospodarowanie także i działki skarżącego w stosunku do szczegółowych ustaleń planu miejscowego. Sąd nie dostrzega w takim ukształtowaniu w zmienionym Studium kierunku zagospodarowania nieruchomości skarżącego jako przekroczenie granic władztwa planistycznego. Zmienione Studium utrzymuje ten stan.
Wydaje się jednak, że istotna zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia granic władztwa planistycznego dotyczy czego innego. Skarżący zarzuca bowiem, że niczym nie uzasadnionym było przyjęcie w zmienionym Studium dla części jego działek kierunkowego przeznaczenia MN, skoro inne działki, w tym usytuowane w tej samej jednostce urbanistycznej zostały objęte przeznaczeniem MNW. Różnica sprowadza się do tego, że w obszarze MN wysokość zabudowy wynosi do 13 metrów, a w obszarze MNW do 16 metrów. Także możliwość zabudowy obszaru MNW pozwala na budowę budynków wielorodzinnych o gabarytach zabudowy jednorodzinnej, z wydzielonymi więcej niż dwoma lokalami mieszkalnymi. Dodatkowo skarżący wskazał, że całkowicie niezrozumiałym było wytyczenie granic jednostek urbanistycznych nr 6 i nr 18 a nawet w jednostce nr 18 wskazanie na kierunkowa zabudowę MNW, podczas gdy w jednostce nr 6 taka zabudowa dla części działek skarżącego to MN. Sąd ustosunkowując się do tej argumentacji podnosi, że możliwość różnicowania podstawowych gabarytów zabudowy to jeden z zakresów władztwa planistycznego i takie zróżnicowanie, jakie podnosi skarżący jest dopuszczalne. Oceniając naruszenie władztwa planistycznego w stosunku do konkretnej działki Sąd nie może dokonywać porównywania zasad kierunkowego zagospodarowania i uwarunkowań co do innych działek. Żaden z właścicieli działki objętej treścią Studium nie ma skutecznego prawa domagania się, aby jego działkę zakwalifikowano tak samo jak inne działki. Sąd dokonuje oceny, czy w stosunku do konkretnej działki skarżącego organy administracji przekroczyły granice władztwa planistycznego. Tych granic w stosunku do działek skarżącego nie przekroczono.
Kolejna grupa zarzutów, powiela w wielu skargach dotyczy braku aktualnego opracowania ekofizjograficznego. Ustosunkowując się do tych zarzutów także należy wskazać, że nie są one zasadne. Zgodnie z art. 72 ust. 5 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2013 r., poz. 1232 z późn. zm.) przez opracowanie ekofizjograficzne rozumie się dokumentację sporządzaną na potrzeby studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy charakteryzującą poszczególne elementy przyrodnicze na obszarze objętym studium i ich wzajemne powiązania.
Nie ulega wątpliwości, że w postępowaniu planistycznym zakończonym zaskarżoną zmianą Studium takie opracowanie ekofizjograficzne zostało sporządzone. Znajduje się ono w segregatorze 115, tom XXII akt planistycznych. Zgodnie z § 3 ust. 1 w związku z § 2 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 9 września 2002 r. w sprawie opracowań ekofizjograficznych (Dz. U. z 2002 r. Nr 155, poz. 1298) podstawowe opracowanie ekofizjograficzne sporządza się przed podjęciem prac nad projektem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zasadę tą należy wprost stosować do postępowania w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Nie ulega wątpliwości, że podjęcie prac nad zmianą Studium nastąpiło najpóźniej w 2007 r., a tym samym opracowanie ekofizjograficzne spełniłoby warunek aktualności, gdyby zostało sporządzone w 2007 r. Jak wynika z treści opracowania ekofizjograficznego, zostało ono co do zasady sporządzone w 2010 r., zaktualizowane w 2011 r., a fragment dotyczący zagrożenia ruchami mas ziemi został sporządzony w oparciu o badania J. Chowańca, P. Freiwalda, P. Nescieruka i R. Patorskiego przeprowadzone w latach 2005, 2006 i 2007. Tym samym należy założyć, że w tym zakresie opracowanie ekofizjograficzne spełniło warunek wynikający z powołanego § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia. W opracowaniu tym (strony 233-236) opisany zagrożenia związane z ruchami mas ziemi w każdej z dzielnic Miasta Krakowa wskazując na poszczególne obszary w tych dzielnicach i stopień zagrożenia.
Co istotne, treść dotycząca zagrożeń ruchami mas ziemi znalazła się w Prognozie Oddziaływania na Środowisko z lutego 2014 r., gdzie na stronach 122-123 przywołano i opracowanie ekofizjograficzne i wskazano na weryfikację tego opracowania sporządzoną w latach 2011-2012. Powołano w Prognozie Oddziaływania na Środowisko podział na osuwiska aktywne, okresowo aktywne i nieaktywne (razem 346 osuwisk) warz ze wskazaniem, gdzie one się znajdują.
Opracowanie ekofizjograficzne nie jest częścią studium, a pełni jedynie rolę informacyjną. Jest ono dokumentem analityczno-instrukcyjnym i nie rozstrzyga o przestrzennym przeznaczeniu danego obszaru (tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 5 marca 2013 r., sygn. akt II SA/Bk 837/12, opub. w LEX nr 1305611; wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 24 maja 2012 r., sygn.. akt II OSK 639/12, opub. w LEX nr 1252136). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 21 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Po 777/10, opub. w LEX nr 754531 wyraźnie wskaz, że "aktualność opracowania ekofizjograficznego nie ma polegać na tym, aby było ono sporządzone w momencie prowadzenia procedury planistycznej, lecz by jego zapisy i rozważania, nawet wykonane znacznie wcześniej, zachowały swoja aktualność merytoryczną". Sąd w tym składzie w pełni podziela te stanowiska. W ocenie Sądu nawet przeprowadzona w latach 2011-2012 weryfikacja "Inwentaryzacji wraz z udokumentowaniem terenów zagrożonych ruchami masowymi oraz terenów, na których ruchy te występują" (strona internetowa: https://www.bip.krakow.pl/?dok_id=49368, dostęp na 22 kwietnia 2015 r.) nie doprowadziła do zanegowania aktualności opracowania ekofizjograficznego w tym zakresie. Tak też wskazano w Prognozie Oddziaływania na Środowisko. Dodatkowo należy wskazać i na to, że rysunek zmienionego Studium (K1) określa obszary osuwisk czynnych, osuwisk okresowo czynnych i osuwisk nieaktywnych i tylko co do zasady osuwiska czynne zostały wyłączone spod zabudowy, natomiast osuwiska okresowo czynne oraz nieaktywne nie zostały zasadniczo wyłączone spod zabudowy (aczkolwiek nie wszystkie takie obszary osuwisk nieaktywnych zostały objęte zabudową).
Nie są trafne zarzuty dotyczące zbyt precyzyjnego określenia w wytycznych dla planów miejscowych (załącznik nr 4, tom III zmiany Studium) Zgodnie z § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (Dz. U. z 2004 r. Nr 118, poz. 1233), wymogiem dotyczącym stosowania standardów przy zapisywaniu ustaleń części tekstowej projektu studium jest, miedzy innymi, zapisanie w studium ustaleń dotyczących kierunków i wskaźników obejmujących zagospodarowanie oraz użytkowanie terenów, a w tym w szczególności minimalne i maksymalne parametry i wskaźniki urbanistyczne uwzględniające wymagania ładu przestrzennego, w tym urbanistyki i architektury oraz zrównoważonego rozwoju, wskazanie terenów do wyłączenia spod zabudowy, a także zawierać wytyczne określania tych wymagań w planach miejscowych.
W ocenie Sądu zaskarżona zmiana Studium spełnia ww. wymagania, aczkolwiek w wielu przypadkach określa tylko minimalne lub tylko maksymalne wskaźniki zabudowy i zagospodarowania terenu, pozostawiając w tym zakresie możliwość doprecyzowania w planie miejscowym. Sąd uznał, że w związku z szczegółowym odniesieniem poszczególnych wskaźników urbanistycznych do każdej części terenu objętego zmianą Studium (podział na 63 jednostki urbanistyczne) nie będzie wątpliwości, jakie wskaźniki urbanistyczne będą uwzględniane przy uchwalaniu planów miejscowych w stosunku do każdej jednostki urbanistycznej lub innego obszaru Miasta Krakowa. Sąd zdaje sobie sprawę, że pełne określenie minimalnych i maksymalnych wskaźników urbanistycznych (np. powierzchni zabudowy, wysokości zabudowy, szerokości elewacji frontowej) mógłby stanowić zbyt daleko idące związanie co do przyszłej treści planu miejscowego. Tym samym w ocenie Sądu nie stanowi naruszenia prawa uzasadniającego unieważnienie zmiany Studium okoliczność, że wytyczne do planów miejscowych zawierają np. maksymalne wskaźniki wysokości zabudowy, a nie zawierają minimalnych wskaźników takiej wysokości.
Zarzut braku wyłożenia do publicznego wglądu jednolitej wersji zmiany Studium nie znajduje potwierdzenie w materiałach planistycznych. Rzeczywiście zgodnie z § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (Dz. U. z 2004 r. Nr 118, poz. 1233) projekt zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy polegającej na uzupełnieniu studium o pojedyncze ustalenia, wykłada się do publicznego wglądu w formie ujednoliconego projektu studium z wyróżnieniem projektowanej zmiany. Jak wynika z akt planistycznych, wyłożono w pierwszym publicznym wyłożeniu ujednoliconą wersję projektu zmiany Studium (akta planistyczne segregator nr 32, tom X). Także i w drugim publicznym wyłożeniu wyłożono wersję ujednoliconą zmiany Studium, mimo że na samej mapie tej wersji nie napisano wprost, że jest to wersja ujednolicona. Mapa ta jednak (K1) zawiera ujednolicona wersję Studium zawierającą tak część zmienianą, jak i tą, która nie podlegała zmianie (tereny wokół Sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Łagiewnikach) – wynika to z akt planistycznych, tom XVI/XVII segregator nr 71. Co najwyżej można uznać, że sposób wyróżnienia obszaru nie objętego zmianą nie był zbyt wyeksponowany na rysunku. Jednakże nie powinno budzić wątpliwości, że rejon Sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Łagiewnikach nie był objęty zmianą, ponieważ wyraźnie opisano to w legendzie rysunku mapy.
Sąd nie podziela także zarzutów (np. w skardze K. K.) dotyczących braku uwzględnienia stanu faktycznego zagospodarowania terenów. Dane zawarte w materiałach planistycznych przyjmowanych w procedurze planistycznej powinny być aktualne na dzień przekazania tego projektu do opiniowania i uzgodnienia z odrębnymi organami (§ 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy). Ten warunek został spełniony. Czym innym jest natomiast uwzględnianie stanu faktycznego zagospodarowania terenów. Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w studium uwzględnia się uwarunkowania wynikające w szczególności z dotychczasowego przeznaczenia, zagospodarowania i uzbrojenia terenu. Jest to jednak tylko jeden z elementów uwzględnianych w toku sporządzania studium. Uwzględnienie stanu dotychczasowego przeznaczenia, zagospodarowania i uzbrojenia terenu nie oznacza, że studium ma pełnić rolę inwentaryzacyjną. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego ma wytaczać na przyszłość kierunki zagospodarowania. Może więc być i tak, że zmienione Studium wskazuje na sposób zagospodarowania danego terenu inny niż faktyczny. Studium jest bowiem aktem całościowo określającym kierunki i uwarunkowania zagospodarowania przestrzennego, a tam gdzie dotychczas nie obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego wskaźniki urbanistyczne i charakter zabudowy określało w decyzjach ustalających warunki zabudowy, które nie pozwalały chociażby posiłkowo na uwzględnianie treści Studium.
Można wręcz wskazać, że gdyby rolą Studium było jedynie akceptowanie już istniejącego zakresu i wskaźników urbanistycznych, wówczas ten dokument byłby niespójny i nie wyznaczałby żadnej spójnej wizji zagospodarowania przestrzennego. Rola studium jest pokazanie kierunku rozwoju przestrzennego na przyszłość, nawet wówczas, gdyby ten kierunek był odmienny od istniejącego sposobu zagospodarowania.
Zasadny jest kilkakrotnie powtarzany zarzut braku uwzględnienia na rysunku nr K5 (np. w skardze M. G., B. Z., M. R., S. R.) istniejącego składowiska odpadów komunalnych Barycz. Składowisko to wrysowane zostało na innych mapach, w tym mapie podstawowej K1. Nie budzi więc żadnych wątpliwości, że na terenie Gminy Miasto Kraków jest składowisko odpadów komunalnych Barycz i gdzie ono jest zlokalizowane. Pominięcie na rysunku K5 tego składowiska należy uznać za nieistotną wadę. Naruszyłoby zasadę proporcjonalności, gdyby z tego błędu unieważnił Sąd zaskarżoną zmianę Studium.
Sąd nie doszukał się uchybień w zakresie uwzględnienia wniosków i uwag składanych w toku procedury planistycznej. Rzeczywiście, jak podnoszą to niektórzy skarżący, niektóre wnioski były początkowo uwzględniane przez Prezydenta Miasta Krakowa, ale następnie w wyniku odmowy uzgodnień organów uzgadniających lub jednoznacznym i uzasadnionych opinii organów opiniujących, Prezydent Miasta Krakowa dokonywał zmian w projekcie Studium. W wyniki tych zmian wcześniej pozytywnie rozpoznane wnioski zostawały ostatecznie nieuwzględnione. Dotyczy to także uwag, ale w dużo mniejszym zakresie. Taki sposób procedowania, tzn. zmiana treści projektu studium na skutek stanowiska organu współdziałającego przy ustaleniu jego treści nie stanowi naruszenia prawa.
Przechodząc do pozostałych zarzutów zawartych w skargach należy stwierdzić, że zawarty w skardze J. B. i M. B. zarzut naruszenia art. 7 K.p.a. nie ma zastosowania do postępowania zakończonego indywidualnym aktem administracyjnym. Takim aktem nie jest zmiana Studium. Pozostałe zarzuty dotyczące naruszenia lub błędnej wykładni art. 21 w związku z art. 64 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 140 Kodeksu cywilnego, art. 3 ust. 1, art. 6 i art. 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym także nie są zasadne, ponieważ dotyczą one przekroczenia – jak podnoszą to skarżący – granic władztwa planistycznego i niedopuszczalnego ograniczenia prawa własności nieruchomości skarżących, a te kwestie były już przedmiotem oceny Sądu.
Niezasadne są zarzuty (identyczne) zawarte w skardze M. G., skardze S. R. i skardze B. Z., a dotyczące błędnej wykładni art. 10 ust. 2 pkt 1 i pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Art. 10 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy nakazuje określanie w studium kierunków zmian w strukturze przestrzennej gminy oraz w przeznaczeniu terenów. Ten wymóg spełnia zaskarżona zmiana Studium i nie jest trafnym dodatkowy zarzut jakoby zaskarżona treść zmiany Studium zawierała także materię zastrzeżoną dla planu miejscowego. Jak zostało to już wykazane, obowiązujące przepisy a zwłaszcza § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy pozwalają na ustalanie w studium między innymi minimalnych i maksymalnych parametrów i wskaźników urbanistycznych. Zarzut naruszenia art. 10 ust. 2 pkt 5 ww. ustawy polegający na projektowaniu w zmianie Studium dróg lokalnych i dojazdowych także nie jest zasadny, ponieważ zmiana Studium obejmuje tylko drogi kategorii dróg lokalnych zbiorczych, a nie dróg dojazdowych lub wewnętrznych. Takie projektowanie nie narusza wymogu uwzględnienia w studium kierunków rozwoju systemów komunikacji i infrastruktury technicznej. Zarzuty naruszenia art. 11 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez brak ponowienia uzgodnień i opinii po uwzględnieniu uwag wniesionych po drugim wyłożeniu do publicznego wglądu został już omówiony. Skala i zakres uwzględnienia tych uwag był (ok. 400) nie wprowadziła na tyle istotnych zmian do już sporządzonej zmiany Studium, aby niezbędnym było przekazanie do ponownego opiniowania lub uzgadniania. Także zawarty w skargach M. G. i S. R. zarzut naruszenia art. 12 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez nieprawidłowe rozpatrzenie uwag przez Radę Miasta Krakowa jest niezasadny i zostało to już w uzasadnieniu tego wyroku omówione.
Trafnie skarżący M. G., B. Z. i S. R. podnoszą w uzasadnieniu swoich skarg, że studium nie może określać wysokości zabudowy i liczby kondygnacji, ale należy stwierdzić, że zaskarżona zmiana Studium nie zawiera wysokości zabudowy, a tylko maksymalny (najczęściej) wskaźnik zabudowy. Między sztywnie wyznaczoną zabudową, a maksymalnym wskaźnikiem zabudowy jest istotna różnica. Maksymalny wskaźnik zabudowy wyznaczony w studium może być dookreślony (doprecyzowany) w planie miejscowym. Liczby kondygnacji zmiana Studium nie reguluje.
W ocenie Sądu materiały planistyczne i treści zmiany Studium spełniają warunki dotyczące ustaleń co do zasad ochrony środowiska i jego zasobów. W tomie III załącznika nr 4 do zmiany Studium, przy opisie każdej jednostki urbanistycznej znajdują się wymagania dotyczące ochrony środowiska kulturowego i środowiska przyrodniczego. Tom I załącznika nr 4 do zmiany Studium na stronach od 88 do 109 są zapisane zasady ochrony środowiska przyrodniczego. Wszystkie istotne elementy ochrony środowiska zostały uwzględniony w tym załączniku. Wyeksponowane w skardze bardzo skrótowe potraktowanie stref korytarzy ekologicznych winno być oceniano nie ze względu na ilość zapisanych zdań, ale ich treść. Treść zmiany Studium dotycząca korytarzy ekologicznych wyraźnie wskazuje na to, gdzie te korytarze są wyznaczane (doliny rzeczne i połączenia lądowe) i w jakim celu (migracja roślin, zwierząt i grzybów). Korytarze ekologiczne i główne kierunki powiązań przyrodniczych zawiera także tom I załącznika nr 4 do zmiany Studium (strona 96). Stan i funkcjonowanie środowiska przyrodniczego na ternie Gminy Miasto Kraków opisują strony od 73 do 127 tomu I załącznika nr 4 do zmiany Studium. W ocenie Sądu warunek wynikający z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nakazujący określenie w studium obszarów oraz zasad ochrony środowiska i jego zasobów, ochrony przyrody, krajobrazu kulturowego i uzdrowisk został zrealizowany. Sąd nie ocenia natomiast, jak będzie treść planów miejscowych uchwalanych na podstawie studium i w jaki sposób zasady ochrony przyrody zostaną w nich określone.
Sąd nie podziela zarzutów, jakoby zaskarżona uchwała obejmująca zmianę Studium stanowi dokument wadliwy, niespójny i nieczytelny i w istocie mimo że jest to zmiana, to treść zmienionego Studium obejmuje również obszar Sanktuarium Bożego w Łagiewnikach (tak np. w skardze B. Z.). Obszar rejonu Sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Łagiewnikach nie został zmieniony zaskarżona uchwałą, a treść studium obejmująca ten obszar została objęta ujednoliconą wersją Studium. Sąd nie potwierdza trafności zarzutu w skardze B. Z., że treść Studium dla obszaru Sanktuarium Bożego w Łagiewnikach została zmieniona zaskarżoną uchwałą. Także skarżąca B. Z. nie podnosi, na czym ta zmiana treści Studium dla obszaru Sanktuarium Bożego w Łagiewnikach miałaby polegać.
Istotnie zaskarżona uchwała wręcz diametralnie zmienia dotychczasową treść Studium i układ dokumentów planistycznych wchodzących w jego skład. Po dniu 9 lipca 2014 r. Studium Miasta Krakowa obejmuje: uchwałę z dnia 9 lipca 2014 r. wraz z załącznikami oraz uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 3 marca 2010 r. Nr XCIII/1256/10 obejmującą obszar rejonu Sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Łagiewnikach. Sama uchwała z dnia 9 lipca 2014 r. jest niezmiernie rozbudowana, ponieważ zawiera załącznik nr 1 obejmujący tekst zmiany Studium, w skład którego wchodzą części: a) Wprowadzenie, b) Tom I Uwarunkowania, c) Tom II – Zasady i kierunki polityki przestrzennej, d) Tom III Wytyczne do planów miejscowych, e) Uzasadnienie przyjętych rozwiązań oraz synteza ustaleń. Ponadto załącznik nr 2 obejmuje część graficzną zmiany Studium, w skład której wchodzą: a) rysunek nr 1 "Powiazania Krakowa ze strefa podmiejską", b) rysunek nr 2 "Struktura funkcjonalna zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa", c) rysunek nr 3 "Struktura i rozmieszczenie usług w Mieście Krakowie", d) rysunek nr 4 "Dziedzictwo kulturowe Miasta Krakowa", e) rysunek nr 5 "Zasoby środowiska przyrodniczego Miasta Krakowa", f) rysunek nr 6 "Ochrona i zagrożenia środowiska Miasta Krakowa – stan istniejący", g) rysunek nr 7 "Układ, kategoryzacja i klasyfikacja drogowo-uliczna oraz zróżnicowania warunków obsługi komunikacyjnej i parkowania pojazdów Miasta Krakowa", h) rysunek nr 8 "Transport zbiorowy Miasta Krakowa", i) rysunek K1 "Struktura przestrzenna – kierunki i zasady rozwoju; j) rysunek K2 "Środowisko kulturowe - kierunki i zasady ochrony i rozwoju; k) rysunek K3 "Środowisko przyrodnicze - kierunki i zasady ochrony i rozwoju; l) rysunek K4 "Systemy transportu - kierunki i zasady rozwoju; ł) rysunek K5 "Infrastruktura techniczna i komunalna – kierunki i zasady rozwoju; m) rysunek K6 "Planowanie miejscowe i programy operacyjne". Załącznik nr 3 zawiera rozstrzygniecie o sposobie rozpatrzenia uwag nie uwzględnionych przez Prezydenta Miasta Krakowa. Ponadto uchwała z dnia 9 lipca 2014 r. przyjęła także ujednolicony dokument pod nazwą "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa", który obejmuje załącznik nr 4. W skład załącznika nr 4 wchodzą zaś: a) Wprowadzenie, b) Tom I Uwarunkowania, c) Tom II – Zasady i kierunki polityki przestrzennej, d) Tom III Wytyczne do planów miejscowych, e) Uzasadnienie przyjętych rozwiązań oraz synteza ustaleń; f) rysunek nr 1 "Powiazania Krakowa ze strefa podmiejską", g) rysunek nr 2 "Struktura funkcjonalna zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa", h) rysunek nr 3 "Struktura i rozmieszczenie usług w Mieście Krakowie", i) rysunek nr 4 "Dziedzictwo kulturowe Miasta Krakowa", j) rysunek nr 5 "Zasoby środowiska przyrodniczego Miasta Krakowa", k) rysunek nr 6 "Ochrona i zagrożenia środowiska Miasta Krakowa – stan istniejący", l) rysunek nr 7 "Układ, kategoryzacja i klasyfikacja drogowo-uliczna oraz zróżnicowania warunków obsługi komunikacyjnej i parkowania pojazdów Miasta Krakowa", ł) rysunek nr 8 "Transport zbiorowy Miasta Krakowa", m) rysunek K1 "Struktura przestrzenna – kierunki i zasady rozwoju; n) rysunek K2 "Środowisko kulturowe - kierunki i zasady ochrony i rozwoju; o) rysunek K3 "Środowisko przyrodnicze - kierunki i zasady ochrony i rozwoju; p) rysunek K4 "Systemy transportu - kierunki i zasady rozwoju; r) rysunek K5 "Infrastruktura techniczna i komunalna – kierunki i zasady rozwoju; s) rysunek K6 "Planowanie miejscowe i programy operacyjne".
Niewątpliwie tak zmienione Studium stanowi bardzo rozbudowany akt planistyczny, ale owo rozbudowanie wynika z obowiązujących przepisów, w tym z § 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz art. 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z powołanym już § 4 ww. rozporządzenia, projekt studium powinien zawierać: 1) część określającą uwarunkowania, o których mowa w art. 10 ust.1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przedstawioną w formie tekstowej i graficznej; 2) część tekstową zawierającą ustalenia określające kierunki zagospodarowania przestrzennego gminy, o których mowa w art. 10 ust. 2 ww. ustawy; 3) rysunek przedstawiający w formie graficznej ustalenia, określające kierunki zagospodarowania przestrzennego gminy, a także granice obszarów, o których mowa w art. 10 ust. 2 ww. ustawy; 4) uzasadnienie zawierające objaśnienia przyjętych rozwiązań oraz syntezę ustaleń projektu studium.
Ponadto § 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy wyraźnie stanowi, że w części tekstowej projektu studium zamieszcza się ustalenia dotyczące: 1) kierunków zmian w strukturze przestrzennej gminy oraz w przeznaczeniu terenów określające zakres dopuszczalnych zmian i ograniczenia, a także wytyczne ich określania w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego; 2) kierunków i wskaźników zagospodarowania oraz użytkowania terenów oraz zawierać wytyczne określania tych wymagań w planach miejscowych; 3) zasad ochrony środowiska i jego zasobów, ochrony przyrody, krajobrazu kulturowego i uzdrowisk; 4) zasad ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej; 5) kierunków rozwoju systemów komunikacji i infrastruktury technicznej, w tym wytyczne określania w planach miejscowych wykorzystania i rozwijania potencjału już istniejących systemów oraz koordynacji lokalnych i ponadlokalnych zamierzeń inwestycyjnych; 6) kierunków i zasad kształtowania rolniczej i leśnej przestrzeni produkcyjnej.
Opisany powyżej i to skrótowo zakres informacji, jaka musi znaleźć się w studium wymusza jego rozbudowany układ.
Ponadto należy wskazać, że w związku z tym, że Rada Miasta Krakowa zdecydowała się na zmianę istniejącego studium, uchwała zmieniająca Studium odrębnie zawiera wyżej opisane w § 4 rozporządzenia rozstrzygnięcia w zakresie zmienianego Studium i odrębnie w zakresie ujednoliconego Studium.
Uchwała zmieniająca Studium nie jest wadliwa i nieczytelna. Jest to akt także zasadniczo spójny, a występujące drobne nieścisłości (np. podnoszony już brak na rysunku K5 składowiska odpadów komunalnych "Barycz") nie pozwalają na unieważnienie tej uchwały.
Zarzut zawarty w skardze K. K., dotyczący pominięcia w dalszych pracach na projektem zmiany Studium wniosek zgłoszony przez tego skarżącego na początku procedury planistycznej i uwzględniony przez Prezydenta Miasta Krakowa. Jak wyjaśniła Rada Miasta Krakowa, rzeczywiście pierwotnie został uwzględniony wniosek skarżącego K. K. dotyczący zasad i warunków zagospodarowania działki nr [...]. Jednakże w następstwie opinii Miejskiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej (jeden z podmiotów opiniujących) nastąpiła zmiana parametrów zabudowy na działce, między innymi skarżącego. W związku z tym dla tego terenu zaistniała konieczność ustalenia nowych kierunków rozwoju. Taki już zmieniony projekt Studium podlegał wyłożeniu do publicznego wglądu. Ta argumentacja zasługuje na uwzględnienie. W ramach opisanej w uzasadnieniu tego wyroku procedury planistycznej, jednym z jej istotnych etapów jest opiniowanie i uzgadnianie projektu studium. Oczywistym jest, że opinie mogą być pozytywne, ale i negatywne lub warunkowe. Także i organy uzgadniające mogą uzależniać zgodę na projekt studium od uprzedniego dokonania określonych w takim dokumencie zmian. Organy planistyczne są zobowiązane uwzględnić stanowiska organów uzgadniających i co do zasady także organów opiniujących, nawet, gdyby miało się to odbyć kosztem wcześniejszych zaakceptowanych wniosków.
Nie może spowodować unieważnienia zaskarżonej uchwały zarzut zawarty w skardze Spółki M. sp. z o.o. o naruszeniu zaskarżoną uchwałą art. 48 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Spółka ta podnosi, że Rada Miasta Krakowa naruszyła postanowienia programów zawierających zadania rządowe, a w tym postanowień uchwały nr 10/2011 Rady Ministrów z dnia 25 stycznia 2011 r. w sprawie ustanowienia programu wieloletniego pod nazwą ‘program budowy dróg krajowych 2007-2015" oraz uchwały Rady Ministrów nr 6 z dnia 22 stycznia 2013 r. Strategia Rozwoju Transportu do 2020 r. (z perspektywą do 2030 r.). Analiza ww. przez skarżącą Spółkę dokumentów prowadzi do wniosku, że dokumenty te bardzo ogólnie określają zadania rządowe w zakresie realizacji inwestycji drogowych. Żaden z tych dokumentów nie zawiera informacji o budowie jakiegokolwiek węzła drogowego. Nie można zatem stwierdzić, że projektowany w zmianie Studium węzeł autostradowy będzie lub nie będzie w dłużej perspektywie czasowej finansowany z budżetu państwa jako zadanie rządowe. W ocenie Sądu znaczenie ma także sama perspektywa rozwoju dróg zapisania w zmienionym Studium. Studium to przewiduje jako jedną z istotniejszych inwestycji budowę tzw. Trasy Balickiej łączącej Miasto Kraków z lotniskiem Balice. Ta trasa ma mieć dodatkowo (poprzez przecinanie autostrady A4) także powiązanie z tą autostradą poprzez projektowany węzeł. Nie ma racji skarżąca Spółka M. , że już samo zapisanie przebiegu przyszłego węzła autostradowego Balice II spowodowało pozbawieniem tej Spółki możliwości wykorzystania tych terenów pod inwestycję usługowo-biurową. Samo zakwalifikowanie danego terenu w Studium nie oznacza wyłączenia go z możliwości realizacji innych inwestycji.
Niezasadny jest zarzut zawarty w skardze Spółki N. spółka z o.o. [...] spółka komandytowo-akcyjna co do naruszenia art. 6 i art. 8 K.p.a. Przepisy te nie były podstawą podejmowania zaskarżonej uchwały. Co do zarzutów dotyczących braku ochrony praw nabytych Sąd już wypowiedział się przy analizowaniu zarzuconego przekroczenia granic władztwa planistycznego. Ponowienie ej argumentacji jest zbędne. Zarzut naruszenia art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym polegający na nieuwzględnieniu wydanych prawomocnych decyzji ustalających warunki zabudowy i pozwoleń na budowę także był już przedmiotem oceny Sądu. Nie może skutkować unieważnieniem zaskarżonej uchwały tryb rozpatrzenia przez Radę Miasta Krakowa uwag uprzednio nieuwzględnionych przez Prezydenta Miasta Krakowa.
Ustosunkowując się do pozostałych zarzutów zawartych w skardze R. S. należy stwierdzić, że w ocenie Sądu podnoszone naruszenie art. 39 ust. 1 pkt 1 i 2 i ust. 2 w związku z art. 43 i 51 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r., poz. 1235 z późn. zm.) nie może skutkować unieważnieniem zaskarżonej uchwały. Wprawdzie podnoszone w tym zakresie zarzuty są częściowo trafne, ale uchybienia w tym zakresie nie mają charakteru istotnego. Skarżący zarzuca, że Prezydent Miasta Krakowa wprowadził w błąd opinię publiczną ogłoszeniem z dnia 18 marca 2013 r. o przystąpieniu do przeprowadzenia strategicznej oceny oddziaływania na środowisko wraz z możliwością składania wniosków do 9 kwietnia 2013 r. Jak podnosi skarżący R. S., w tym ogłoszeniu Prezydent Miasta zapomniał o wskazaniu na możliwość zapoznania się z niezbędną w tym zakresie dokumentacją i tym samym pozbawił społeczeństwo możliwości składania wniosków. Istotnie, w tym ogłoszeniu nie pojawia się informacja o miejscu wyłożenia dokumentacji do publicznego wglądu, tym niemniej to, co jest istotą tego wyłożenia, czyli umożliwienie mieszkańcom złożenie wniosków zostało uskutecznione.
Rozpoznając następnie złożone wnioski, jak zarzuca to skarżący R. S., Prezydent Miasta Krakowa wydał zarządzenie w dniu 17 czerwca 2013 r. nr 1744/2013, na jeden dzień przed wyłożeniem projektu Studium do publicznego wglądu. Sąd nie dopatruje się w tym zakresie uchybienia.
Dalej skarżący zarzuca, że rozpatrując te uwagi Prezydent Miasta Krakowa nie przekazał ich do analizy Regionalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska lub Państwowemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Sanitarnemu. Ten zarzut także nie jest zasadny, ani bowiem art. 53, ani art. 54 ani art. 55 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko nie nakładają takiego obowiązku na organ planistyczny gminy.
Zarzuca dalej skarżący R. S., że projekt studium w 2013 r. był jeszcze nieprzygotowanym dokumentem i utrudniało to zapoznanie się z jego treścią. Istotnego naruszenia procedury skarżący R. S. upatruje także w pozbawieniu mieszkańców możliwości zapoznania się z dodatkową dokumentacją niezbędną w tym zakresie, a w tym ze stanowiskami innych organów oraz opracowaniem ekofizjograficznym. Dalej skarżący podnosi, że opinie organów takich jak Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska i Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny były niejednoznaczne i warunkowe. Dopiero 27 lutego 2014 r. została ostatecznie sporządzona Prognoza oddziaływania na środowisko obejmująca sporządzane Studium, a w okresie od 4 marca 2014 r. do 14 kwietnia 2014 r. miało miejsce ponowne wyłożenie projektu Studium do publicznego wglądu. Tym samym być może wcześniejsze opinie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z 2013 r. nie dotyczyły strategicznej oceny oddziaływania na środowisko mimo powoływania się w nich na art. 54 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Oceniając trafność tych zarzutów Sąd podkreśla, że także i one nie mogą doprowadzić do uzasadnienia podstawowej tezy skarżącego o istotnym naruszeniu procedury uchwalania zmiany Studium. Projekt zmiany Studium w 2013 r. nie był jeszcze kompletny i organy współdziałające jeszcze dokonywały uzgodnień i wydawały opinie. Opracowanie ekofizjograficzne rzeczywiście nie było wymienione jako dokument podlegający ujawnieniu w toku publicznego wyłożenia. Nie jest to jednak istotna wada. Opracowanie to jest zresztą znane skarżącym, którzy w swoich skargach precyzyjnie odwołują się do jego treści. Co najwyżej można mówić w tym zakresie o nieistotnym uchybieniu. Co do opinii organów współdziałających w zakresie ocho0rny środowiska i niejednoznaczności tych opinii, to w tym zakresie nie można stawiać zarzutów Prezydentowi Miasta Krakowa. Co do obowiązku pełnego uwzględnienia każdej opinii w procedurze uchwalania studium, to Sąd już zajął się tą kwestią i wypowiedział się w uzasadnieniu tego wyroku. Nie ma potrzeby ponownego przywoływania tej argumentacji.
Rekapitulując ten fragment wywodów należy stwierdzić, że w zakresie stosowania ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r., poz. 1235 z późn. zm.) co do przeprowadzenia strategicznej oceny oddziaływania na środowisko wystąpiły pewne błędy, ale nie prowadzą one konstatacji, że ta ocena była pozorna lub tez że w istocie nie przeprowadzono procedury przeprowadzenia strategicznej oceny oddziaływania na środowisko w stosunku do projektu zmiany Studium wymaganej art. 46 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy. Procedura ta została przeprowadzona, aczkolwiek z pewnymi nieistotnymi błędami.
Sąd nie podziela zarzutu zawartego w skardze R. S., dotyczącego naruszenia art. 10 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 9 ust. 4 i art. 1 ust. 2 pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez niedokładne oznaczenie obszarów osuwiskowych. W ocenie Sądu granice wyznaczonych obszarów osuwiskowych są, jak na skalę mapy studium, dokładne i zamknięte – tzn. każdy obszar tak wyznaczony ma swoje granice. Nie można więc zasadnie twierdzić, że w oparciu o rysunek Studium nie da się ustalić zasięgu takich obszarów. Ponadto powołane przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie dotyczą zasad wyznaczania obszarów osuwiskowych.
W uzasadnieniu skargi skarżący R. S. wiąże zarzut niedokładnego wyznaczenia obszaru osuwiska z przyjętym rozumienie kierunkowego przeznaczenia działki nr [...] jako terenu zieleni nieurządzonej w kierunku sportu, rekreacji oraz możliwości przekształceń zieleni nieurządzonej w zieleń urządzoną ogólnodostępną. Dalej skarżący wskazuje na istotne walory obszaru na którym znajduje się jego działka, które wręcz powinny eliminować zabudowę (np. część fragmentu doliny Wisły, część Zrębu Sowińca, teren o najwyższych walorach przyrodniczo-krajobrazowych, o spadku terenu powyżej 12 %, objęcie obszarem parku krajobrazowego itd.). Następnie w bardzo rozbudowanej części uzasadnienia skarżący powołując się na liczne wyroku sadów administracyjnych wskazuje na konieczność oszczędnego gospodarowania planistycznego terenami prywatnymi na cele publiczne dodając, że w istocie to działka nr [...] nie powinna być całkowicie wyłączona spod kierunkowej zabudowy. Wydaje się, że istotą w tym zakresie stanowiska skarżącego jest obawa przed przejęciem prawa własności do działki nr [...] na skutek takiego kierunkowego przeznaczenia w zmienionym Studium. Te obawy są niezasadne. Zapisanie w Studium kierunkowego przeznaczenia na zieleń np. publiczną nie oznacza jakiejkolwiek ingerencji w prawo własności. Żadna uchwała, czy to studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, czy nawet miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie pozbawiają właściciela nieruchomości prawa własności. Urządzenie na prywatnym terenie parku ogólnodostępnego (publicznego) wymaga przeprowadzenia odrębnego postępowania zmierzającego do nabycia od właściciela prawa własności. Studium nie może być podstawą do tak prowadzonego postępowania.
Co do zarzutów zawartych w pkt 1 i 2 skargi skarżącego R. S. Sąd już wypowiadał się przy ocenie zarzucanego naruszania granic władztwa planistycznego. Tytułem uzupełnienia można tylko wskazać, że grubość linii oddzielającej strefy zagospodarowania wyznacza właściwa norma techniczna (PN-B-01027), która znalazła zastosowanie na rysunku zmiany Studium i ujednoliconym rysunku Studium. Rację ma skarżący podnosząc, że w rzeczywistości ta linia może w praktyce określać teren 25 metrów (grubość 1 mm na rysunku Studium to w rzeczywistości obszar 25 metrów). Ten obszar grubości linii rozgraniczającej w Studium może być w razie uchwalania planu miejscowego kwalifikowany do jednego lub drugiego przeznaczenia. W tym zakresie będzie przejawiała się w przyszłości – przy uchwalaniu planu miejscowego - swoboda realizacji władztwa planistycznego, aczkolwiek i tak nie powinno być to traktowane jako dowolność Rady Miasta.
Co do zarzutów zawartych w pkt 4 skargi skarżącego R. S., to uwagi te zasadniczo sprowadzają się do już omówionych kwestii, a dotyczących braku merytorycznej oceny Rady Miasta Krakowa w zakresie nieuwzględnionych wcześniej uwag przez Prezydenta Miasta Krakowa. Te kwestie Sąd już rozważał, w związku z tym nie ma potrzeby ponownego przypominania stanowiska Sądu. Dodatkowo należy tylko wskazać, że zarzut jakoby na rysunku Studium nie uwidoczniono uwag przegłosowanych pozytywnie (przyjętych) przez Radę Miasta Krakowa nie jest trafny. Sąd dokonując szczegółowej analizy przegłosowanych przez organ stanowiący uwag i posiłkując się zamieszczonym rysunkiem Studium na stronie internetowej Urzędu Miasta Krakowa ("magiczny Kraków", http://www.bip.krakow.pl/?bip_id=1&mmi=48, dostęp na 20 kwietnia 2015 r.) ustalił, że poprawki Rady miasta Krakowa zostały objęte rysunkiem Studium. Wbrew zarzutom skargi, dokumentacja planistyczna przekazania Radzie Miasta Krakowa przez Prezydenta Miasta Krakowa spełnia przesłanki z § 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Co do tego, w jakim zakresie z tymi dokumentami zapoznali się radni, Sąd się nie wypowiada, ponieważ to od woli samych radnych zależało tak zapoznanie się z dokumentacją, jak i ewentualne kwestionowanie braków w tej dokumentacji. Z przeprowadzonej już przez Sąd oceny poprawności głosowania nad projektem uchwały wraz z wcześniej nieuwzględnionymi uwagami wynika, że radni mieli jednak możliwość zapoznania się z tą dokumentacją. Co do ewentualnego braku wyraźnego określenia części objętej zmianą i części nie objętej zmianą Studium, to w tym zakresie także nie można mówić o naruszeniu procedury. Obszar nieobjęty zmianą został wyróżniony na rysunku. Nie został też naruszony § 8 ww. rozporządzenia.
Co do zarzutu zawartego w pkt 6 skargi R. S., dotyczącego braku sporządzenia uzasadnienia objaśnień przyjętych rozwiązań oraz syntezy uwarunkowań zawartych w projekcie zmiany Studium, to Sąd także i tego zarzutu nie podziela jako zasadny. Nie ulega wątpliwości, że uchwalona zmiana Studium zawiera załącznik obejmujący uzasadnienie przyjętych rozwiązań oraz syntezę ustaleń (załącznik nr 1 lit. e i załącznik nr 4 lit. e zaskarżonej uchwały). Załączniki te były sporządzone przed wyłożeniem projektu zmiany Studium do drugiego publicznego wyłożenia. Tym samym mieszkańcy mieli możliwość zapoznać się z uzasadnieniem przyjętych rozwiązań. Okoliczność, że tego załącznika nie było przed wyłożeniem projektu studium do pierwszego publicznego wglądu nie ma większego znaczenia. Uzasadnienie przyjętych rozwiązań i synteza ustaleń służy przede wszystkim mieszkańcom, celem zapoznania ich z motywami, jakimi kieruje się organ planistyczny proponując rozwiązania zawarte w studium. Tym samym skoro przed drugim wyłożeniem do publicznego wglądu ten dokument został sporządzony i przedstawiony do wglądu, to tym sposobem mieszkańcy uzyskali możliwość zasięgnięcia informacji o tym, czym kierowano się proponując taki dokument Studium. Istotne naruszenie procedury planistycznej miałoby miejsce wtedy, gdyby organ planistyczny nie przedłożył do publicznego wglądu ww. załącznik, a organ stanowiący gminy uchwalając studium pominął uzasadnienie przyjętych rozwiązani syntezę ustaleń. Taka jednak sytuacja nie miała miejsca w tej sprawie. Tym samym zarzut naruszenia § 4 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy nie jest zasadny.
Skarżący R. S. zarzucił naruszenie art. 10 ust. 2 pkt 6 i 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez brak zamieszczenia inwestycji celu publicznego oraz brak wyznaczenia obszarów podlegających scaleniu. W zakresie inwestycji celu publicznego projekt zmiany Studium uzgodniono z wojewodą oraz organami samorządu województwa. Tytułem przykładu może być np. przebieg drogi klasy ekspresowej S 7 przez Miasto Kraków. Inwestycje celu publicznego zamieścił także organ planistyczny Gminy. Przykładem jest chociażby przebieg tzw. IV obwodnicy czy budowa trasy Balickiej. Nie zawsze jednak a tym zakresie organy planistyczne gminy mają głos decydujący. To organy uzgadniające wskazują nieraz cele publiczne, które mają być zamieszczone w studium. Sąd przychyla się do stanowiska Rady Miasta Krakowa, że obszary scaleń gruntów tylko wtedy należałoby zamieścić w studium, gdyby planowane były takie scalenia. Skoro na terenie Miasta Krakowa scaleń i wymiany gruntów nie projektuje się, to także nie było podstaw zajmować się tym na etapie jego projektowania w Studium.
Zarzut nr 10 w skardze T. S. także nie może odnieść skutku w postaci unieważnienia zaskarżonej uchwały. Zarzut ten dotyczy podania błędnej podstawy prawnej uchwalenia zaskarżonej uchwały. Sąd już rozpoznawał ten zarzut w tej sprawie i odsyła skarżącego do tych ustaleń.
Mając powyższe na uwadze, Sąd doszedł do przekonania, że organy planistyczne Miasta Krakowa nie naruszyły w istotnym zakresie procedury sporządzania zaskarżonej uchwały obejmującej zmianę studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Wprawdzie nie ustrzeżono się błędów polegających na naruszeniu poszczególnych przepisów, szczegółowo wykazanych w uzasadnieniu wyroku, ale te naruszenia nie miały charakteru istotnego, a tylko takie mogły uzasadniać unieważnienie w całości lub w części zaskarżonej uchwały. Sąd nie stwierdził także naruszenia zasad sporządzania zmiany Studium, a w tym zakresie nie stwierdzono, aby wobec któregokolwiek z nieruchomości skarżących Rada Miasta Krakowa przekroczyła granice władztwa planistycznego i w niedopuszczalny sposób ograniczyła w korzystaniu z prawa własności.
Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił skargi skarżących, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło