III SA/Łd 955/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2015r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J D o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J D na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł z dnia[...]r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...]r. Dyrektor Izby Celnej w Ł utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego I w Ł z dnia [...]r. o wymierzeniu J D kary pieniężnej w wysokości 36 000 zł z tytułu urządzania gier na automatach go gry: HOT SPOT nr [...], Apex Multi Magic nr[...], Apex Multi Magic nr [...] poza kasynem. W skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o wstrzymanie jej wykonania. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że skarżący jest przedsiębiorcą zatrudniającym pracowników. Nałożona na niego kara pieniężna spowoduje wystąpienie zaległości z płatnościami nie tylko dla pracowników, ale również dla organu ubezpieczeń, który automatycznie może naliczyć odsetki. Uniknięcie odsetek stanowi skutek, którego odwrócenie nie jest możliwe z uwagi na brak przysługujących środków prawnych. Poza tym koszty egzekucji skierowanej do majątku skarżącego stanowią skutek, którego odwrócenie jest nie tyle trudne, co w konsekwencji niemożliwe. Wprawdzie można go uniknąć poprzez uiszczenie kary pieniężnej, lecz będzie to automatycznie przesądzać o problemie niewypłacalności pensji. Tym samym zarówno egzekucja kary pieniężnej, jak również jej uiszczenie przez skarżącego spowoduje konieczność wystąpienia z wnioskiem przewidzianym w ustawie z dnia 28 lutego 2003r. Prawo upadłościowe i naprawcze, albowiem może postawić przedsiębiorcę w stan niewypłacalności. Powyższe powoduje ryzyko spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oraz wystąpienia znacznej szkody, którą w tym zakresie należy rozumieć nie tylko majątkowo, ale również społecznie, gdyż w wyniku takiego rozwiązania osoby pracujące mogą utracić stały dochód, co automatycznie przełoży się na funkcjonowanie ich rodzin. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako: p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. zawiera zamknięty katalog przesłanek pozytywnych warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podstawową przesłanką zastosowania instytucji ochrony tymczasowej jest zatem istniejące realnie niebezpieczeństwo zaistnienia takiej szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego z uwagi na utratę przedmiotu świadczenia, który w skutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub poniesie on straty na życiu lub zdrowiu (por. postanowienia NSA: z 25 października 2005r., I OZ 1074/05; z 20 grudnia 2004r., GZ 138/04). Nieodwracalny skutek z kolei to takie następstwo, konsekwencja, efekt, rezultat jakichś działań, których nie będzie można cofnąć lub których nie da się usunąć (zob. Popularny słownik języka polskiego pod red. B. Dunaja, Warszawa 2000, s. 365 i 644). Omawiana instytucja ma więc na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem przez sąd administracyjny legalności zaskarżonego aktu lub czynności. W orzecznictwie i literaturze konsekwentnie podkreśla się, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie danego aktu, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Brak uzasadnienia takiego wniosku nie jest brakiem, którego uzupełnienia winien żądać sąd. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) pozwalających wywieść, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Obowiązkiem strony jest więc poparcie wniosku twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania wspomnianego aktu lub czynności występowały w sprawie – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (por. postanowienia NSA: z dnia 26 listopada 2007r., II FZ 338/07; z dnia 29 maja 2009r., I FZ 148/09; z dnia 10 grudnia 2010r., II FZ 536/10; z dnia 1 marca 2011r., II FZ 17/11; z dnia 8 października 2013r., II OZ 839/13; z dnia 13 sierpnia 2009r., I OZ 779/09; z dnia 3 grudnia 2009r., I OZ 1101/09; z dnia 6 maja 2014r., I OZ 341/14; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wydanie 4, Wolters Kluwer 2011, s. 229). Wskazane we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji okoliczności nie zasługują na uzasadnienie. Przede wszystkim podnieść trzeba, że faktu egzekwowania będącego przedmiotem tej decyzji obowiązku pieniężnego nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Samo wykonanie świadczenia pieniężnego nie wywoła nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu wyegzekwowanej należności (por. postanowienia NSA: z dnia 9 kwietnia 2015r., II FZ 128/15; z dnia 10 lipca 2015r., II FZ 500/15 i II FZ 501/15). Niewątpliwie postępowanie egzekucyjne może nieść za sobą możliwość zajścia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Jednakże potencjalna możliwość jego wszczęcia jeszcze nie rodzi takiego niebezpieczeństwa, gdyż egzekucja jest naturalną konsekwencją niewykonania ciążącego na zobowiązanym obowiązku. W niniejszej sprawie brak jest jednak informacji, że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte. Zagrożenie takie zatem nie zachodzi. Subiektywna obawa nie może być uznana za znaczną szkodę lub trudny do odwrócenia skutek. W orzecznictwie wskazuje się, że utrata majątku jest typowym, a nie nadzwyczajnym, skutkiem postępowania egzekucyjnego. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, ale jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienia NSA: z dnia 28 lipca 2009r., I FSK 450/09; z dnia 6 sierpnia 2014r., II FSK 2247/14). Z uzasadnienia wniosku nie wynika także, dlaczego wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby spowodować zaległości w płatnościach dla pracowników oraz organu "ubezpieczeń". W uzasadnieniu wniosku nie przedstawiono żadnych, konkretnych informacji ani dokumentów odnoszących się do aktualnej sytuacji skarżącego. Nie wskazano, jakie skarżący osiąga dochody, jakim majątkiem dysponuje, ilu pracowników zatrudnia i jakie ponosi w związku z tym koszty. Nie można w związku z tym ocenić, jaki może mieć wpływ wykonanie zaskarżonej decyzji na kondycję finansową skarżącego, czy może spowodować ryzyko powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, w tym skutkować koniecznością zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości i zwolnienia pracowników. Nie można też abstrahować od tego, że ryzyko prowadzonej działalności obciąża przedsiębiorcę, a przedsiębiorca winien uwzględnić w kosztach tej działalności również ewentualne kary związane z naruszeniem przepisów prawa. Nadto należy wskazać, że w art. 61 § 4 p.p.s.a. ustawodawca przewidział możliwość zmiany lub uchylenia przez sąd w każdym czasie, z urzędu lub na żądanie skarżącego, własnego postanowienia w sprawie wstrzymania wykonania aktu, w sytuacji wykazania zmiany okoliczności, które warunkowały jego podjęcie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 października 2009r., II FSK 1549/09). Wobec powyższego sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu. k.p.