I SA/Lu 795/16

PostanowienieWSA w Lublinie2017-03-02

Skład orzekający: WSA Grzegorz Wałejko, WSA Wiesława Achrymowicz, WSA Czajecka-Szpringer

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów od orzekania w sprawie podatku od nieruchomości ze względu na ich wcześniejszy udział w podobnych sprawach lub subiektywne przekonanie strony o braku ich bezstronności?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego nie może być oparty na subiektywnym przekonaniu strony o braku bezstronności, wynikającym z faktu wydania w innej sprawie niekorzystnego wyroku. Strona musi wykazać konkretne okoliczności wskazujące na brak obiektywizmu sędziego. Sposób prowadzenia rozprawy czy niezgodne z wolą strony rozpatrzenie wniosków nie stanowią podstawy do wyłączenia sędziego. Podobnie, subiektywne przekonanie strony o wadliwym i nieobiektywnym prowadzeniu postępowania, niepoparte dowodami, nie uzasadnia wyłączenia sędziego.
Stan faktyczny
Pełnomocnik strony skarżącej wniósł o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, H. C.-R. i M. K.-K. z powodu ich wcześniejszego orzekania w podobnych sprawach dotyczących podatku od nieruchomości. Zarzucono sędzi H. C.-R. stronniczość, utrudnianie wypowiedzi i nieprzyjmowanie dowodów w poprzedniej sprawie, a sędzi M. K.-K. brak obiektywizmu poprzez sugerowanie powiązania z przewodniczącym. Sędziowie złożyli oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziów.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Wałejko Sędziowie: WSA Wiesława Achrymowicz WSA Czajecka-Szpringer po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. N. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie: H. C.-R. i M. K. -K. w sprawie ze skargi J. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za maj – wrzesień 2015 r. postanawia - oddalić wniosek Na rozprawie w dniu 25 stycznia 2017 r. pełnomocnik strony skarżącej (matka) wniosła o zmianę składu sędziowskiego w niniejszej sprawie. Uzasadniała, że nie życzy sobie rozpoznania sprawy przez sędziów, którzy orzekali w sprawach dotyczących podatku od nieruchomości za 2013 r. Precyzując swoje żądanie w pismach z dnia 26 stycznia 2017 r. i z dnia 17 lutego 2017 r. wnosiła o wyłączenie sędziego WSA H. C.–R. z uzasadnieniem, że sędzia orzekała w jej podobnej sprawie w marcu 2016 r., sygn. akt I SA/Lu 118/16, i pomimo, że skarżąca wcześniej w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Lublinie sprawę wygrała, to po powrocie do ponownego rozpatrzenia sędzia zdecydowała inaczej. Pełnomocnik zarzucała, że sędzia utrudniała jej wypowiedzenie się, nie pozwoliła wnieść do sprawy innych dowodów i to są okoliczności, które jej zdaniem, poddają w uzasadnioną wątpliwość bezstronność tego sędziego. Pełnomocnik uważa, że w tej sprawie, która ma przecież podobny charakter jest na samym wstępie na pozycji przegranej. Uzasadniając wniosek o wyłączenie sędziego WSA M. K.–K. (sprawozdawcy) pełnomocnik skarżącej stwierdziła, że "zapewne Przewodniczący dobiera sobie takiego sędziego, który to jest do dyspozycji przewodniczącego i ma takie samo zdanie co Przewodnicząca". Wskazani przez pełnomocnika skarżącej sędziowie złożyli stosowne oświadczenia w trybie art. 22 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) - dalej: P.p.s.a. Z oświadczeń tych wynika, że nie znajdują oni podstaw do wyłączenia ich od orzekania w tej sprawie. Nie występują - w ich ocenie - żadne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności, a także nie występują przesłanki, które uzasadniałaby ich wyłącznie z mocy ustawy. Sędzia H. C.-R. dodatkowo podniosła, że istotnie uczestniczyła w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I SA/Lu 118/16, ale nie jako sędzia sprawozdawca. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 19 P.p.s.a. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W pierwszej kolejności przypomnieć należy, że w sprawie o sygn. I SA/Lu 118/16, do której odwołuje się skarżąca Sąd skargę oddalił. Przy czym wyrokiem z dnia 5 listopada 2015 r., sygn. akt II FSK 2214/15 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił w tej sprawie poprzedni wyrok WSA w Lublinie z dnia 17 grudnia 2014 r., sygn. akt I SA/Lu 58/14 (którym Sąd I instancji uchylił decyzję Kolegium w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2013 r.) i przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania. W składzie rozpoznającym sprawę I SA/Lu 118/16 brała udział sędzia H. C.-R., jako Przewodnicząca składu. Ta okoliczność jednak nie stanowi, w ocenie Sądu, wystarczającej przesłanki uzasadniającej wyłączenie jej od rozpoznania sprawy na podstawie art. 19 P.p.s.a. Wniosek o wyłączenie sędziego nie może być bowiem oparty na subiektywnym przekonaniu strony, że skoro sędzia wydał w innej sprawie niekorzystny dla niej wyrok, to uczyni to w każdej kolejnej. Strona musi przynajmniej uprawdopodobnić, że to niekorzystne dla niej rozstrzygnięcie wynikało z okoliczności zewnętrznych czy wewnętrznych, leżących po stronie tego sędziego i mających wpływ na obiektywizm jego działania, że okoliczności te dalej istnieją i również dla obiektywnego obserwatora wynik postępowania w sprawie osądzonej przez sędziego, którego wniosek dotyczy, będzie zależny od tych właśnie okoliczności, np. związanych ze stosunkiem osobistym, czy ekonomicznym (por. postanowienia NSA z 26 stycznia 2012 r. sygn. akt II FZ 15/12, SIP LEX nr 1107908 i z dnia 27 września 2005 r. sygn. akt I OZ 939/05, SIP LEX nr 849594). Takich okoliczności pełnomocnik skarżącej nie wykazała. Dla porządku dodać również należy, że strona skarżąca powinna uwzględnić –motywując wniosek o wyłączenie sędziego okolicznością opisaną słowami: "Pomimo iż wcześniej w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Lublinie sprawę wygrałam, po powrocie do ponownego rozpatrzenia p Sędzia WSA H. C.-R. zdecydowała inaczej" - że Sąd I instancji, w świetle regulacji art. 190 P.p.s.a., był związany wykładnią prawa dokonaną w sprawie sygn. akt I SA/Lu 58/14 przez Naczelny Sąd Administracyjny. Niezależnie od tego wyrażenie przez sędziego w innej sprawie poglądu prawnego, czy nawet oceny prawnej w podobnej sytuacji faktycznej, poprzez udział w wydaniu orzeczenia określonej treści, czy nawet poprzez wygłoszenie lub sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, nie daje podstawy do zarzucenia temu sędziemu w innych podobnych sprawach braku bezstronności. Ponadto, w ocenie Sądu, podstawą wyłączenia sędziego nie może być sposób prowadzenia rozprawy przez sędziego ani niezgodne z wolą strony skarżącej rozpatrzenie jej wniosków składanych na rozprawie (por. postanowienia NSA z dnia 27 maja 2014 r., sygn. akt II OZ 506/14, SIP LEX nr 1510360 i z dnia 5 września 2008 r. sygn. akt I OZ 665/08, SIP LEX 440113). Korzystanie przez sędziego przewodniczącego ze środków policji sesyjnej w postaci udzielania, czy odbierania głosu albo uprzedzania o karalności pewnych zachowań, nie może być uznane za wyraz braku bezstronności sędziego. Wprawdzie w protokołach rozpraw z dnia 16 marca 2016 r. w sprawie sygn. akt I SA/Lu 118/16 oraz z dnia 25 stycznia 2017 r. w niniejszej sprawie nie opisano stosowania takich środków, ale opisane zostały w tych protokołach takie zachowania pełnomocnika skarżącej, które usprawiedliwiałyby adekwatne reakcje sędziego przewodniczącego rozprawom. Takie reakcje mogą być subiektywnie odbierane prze ich adresata jako nieusprawiedliwione, ale nawet wówczas nie dają one podstawy do obiektywnie usprawiedliwionego zarzucania sędziemu braku bezstronności. Odnośnie z kolei wyłączenia sędziego M. K.-K. wskazać należy, że w istocie pełnomocnik skarżącej w żaden sposób nie uzasadniła swojego wniosku, gdyż sama podejrzliwość strony, subiektywne przekonanie, brak zaufania do bezstronności sędziego, czy też przeświadczenie o prowadzeniu przez sędziego postępowania w sposób wadliwy i nieobiektywny, nie stanowią przesłanki uzasadniającej wyłączenie sędziego od orzekania w danej sprawie. Subiektywne przekonanie strony skarżącej co do istnienia przyczyn wyłączenia sędziego nie poparte przy tym żadnymi dowodami nie może stanowić podstawy wyłączenia sędziego stosownie do art. 19 P.p.s.a. (por. postanowienia NSA z dnia 6 maja 2014 r., sygn. akt I OZ 336/14, SIP LEX nr 1467273 i z dnia 11 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OZ 382/14, SIP LEX nr 1461944). W tych okolicznościach uznać należy, że nie istnieją żadne okoliczności świadczące o stronniczości wskazanych przez pełnomocnika skarżącej sędziów, a jednocześnie nie zachodzą przyczyny określone w art. 18 § 1 P.p.s.a., powodujące wyłączenie ich z mocy samej ustawy. We wskazanych wyżej okolicznościach Sąd, na podstawie art. 22 § 1 i 2 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło