II SA/Ol 1379/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk (spr.) Sędzia WSA Hanna Raszkowska Protokolant st. sekretarz sądowy Jakub Borowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2013r. sprawy ze skargi T. W. i Z. W. na uchwałę Rady Miasta z dnia "[...]", Nr "[...]" w sprawie uchwalenia Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego otoczenia jeziora S.(P.) postanawia zawiesić postępowanie sądowe. Pismem z dnia 23 listopada 2012 r. Z. W. i T. W. wnieśli skargę na uchwałę Rady Miasta Olsztyna z dnia 30 maja 2012 r. nr XXIII/411/12 w sprawie uchwalenia Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego otoczenia jeziora Siginek (Podkówka) w Olsztynie, żądając stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały. W złożonej skardze zarzucili, że Rada Miasta Olsztyna przyjmując zaskarżoną uchwałę: 1) nadużyła władztwa planistycznego, tj. naruszyła przepisy art. 1 ust. 2 pkt - 6 i 7, art. 3 ust. 1 i art.6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; 2) nie zachowała zgodności planu ze studium - art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; 3) pogwałciła konstytucyjne prawo własności - art. 31 ust. 1, art. 21 ust. 1 oraz art. 64 ust. 2 i 4 Konstytucji RP; 4) przyjęła nieaktualne materiały do przygotowania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - § 10 ust. 1 i 2 w zw. z § 2 pkt. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1587); 5) naruszyła zapisy art. 140 Kodeksu cywilnego w zakresie prawa własności; 6) naruszyła ustawę z dnia 27 kwietnia 2011 r. Prawo Ochrony Środowiska - art.71, 72 i 130 w zakresie wyznaczenia obszaru ograniczonego użytkowania; 7) nie uwzględniła w prognozie skutków finansowych opracowania planu zamiany gruntu i ewentualnego odszkodowania po ustanowieniu obszaru ograniczonego użytkowania; 8) naruszyła art. 15 ust. 2 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zakresie ustalania zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Prezydent Olsztyna wniósł o jej oddalenie, uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę, Prezydent Olsztyna podniósł m.in., że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 20 listopada 2012 r. w sprawie o sygnaturze akt II SA/Ol 1189/12 oddalił skargę na powyższą uchwałę wniesioną przez spółkę A. Organ zauważył, że większość zarzutów podniesionych przez skarżących jest analogiczna do zarzutów jakie w rozpoznanej już sprawie o sygnaturze akt II SA/Ol 1189/12 podniosła spółka A. W piśmie z dnia 18 marca 2013 r. złożonym na rozprawie skarżący podnieśli, że niezasadne jest powołanie się przez organ w odpowiedzi na skargę na wyrok dotyczący skargi spółki A, z uwagi na okoliczność, że firma ta posiada nieruchomości w innej części terenu objętego planem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje: Na mocy art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej: p.p.s.a.) sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Wskazać należy, iż przepis ten daje podstawę do fakultatywnego zawieszenia postępowania, o czym decydują względy celowościowe. Zagadnienie wstępne musi mieć wpływ na wynik danego postępowania. W praktyce sądów administracyjnych pojęcie "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania" rozumiane jest szeroko. (postanowienie NSA z dnia 26 sierpnia 2009 r., I sygn. FZ248/09, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl; M. Niezgódka-Medek w uwadze 3 w komentarzu do art. 125 P.p.s.a. [w:] B. Deuter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006; postanowienie NSA z dnia 20 maja 2008 r., II FZ 200/08, LEX nr 505445). Sądowi orzekającemu w niniejszej sprawie wiadomym jest z urzędu, że zaskarżona uchwała była już przedmiotem zaskarżenia w innej sprawie toczącej się przez tutejszym Sądem. Wyrokiem z dnia 20 listopada 2012 r. w sprawie o sygnaturze akt II SA/Ol 1189/12 (orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA") Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę na uchwałę Rady Miasta Olsztyna z dnia 30 maja 2012 r. nr XXIII/411/12 w sprawie uchwalenia Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego otoczenia jeziora Siginek (Podkówka) w Olsztynie. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że zaskarżona uchwała została podjęta bez naruszenia zasad sporządzania planu, ani rażącego naruszenia procedury jego uchwalania. Sąd argumentował w uzasadnieniu wyroku, że Rada Miasta Olsztyna, działając na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm., zwanej dalej: u.p.z.p.), w załączniku nr 2 do zaskarżonej uchwały stwierdziła zgodność ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z ustaleniami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Olsztyna. W ocenie Sądu jej działanie w tym zakresie nie naruszało prawa. Ponadto Sąd w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 listopada 2012 r. uznał za nieuzasadnione zarzuty skargi w kwestii nieaktualnej i niepełnej prognozy oddziaływania na środowisko z uwagi na nieaktualne materiały planistyczne. Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej Spółki co do konieczności utworzenia na terenie objętym zaskarżoną uchwałą strefy ograniczonego użytkowania. W wyroku nie podzielono ponadto zarzutów skargi odnoszących się do braku ustalenia w planie szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości. Wyżej opisany wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 20 listopada 2012 r. nie jest prawomocny, gdyż w terminie strona skarżąca wniosła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie postępowanie sądowe wszczęte na skutek skargi Z. W. i T. W. winno zostać zawieszone, do czasu rozstrzygnięcia skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Po pierwsze, pomimo faktu, że w sprawie skarżący są właścicielami innych działek, niż spółka A będące stroną skarżącą w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 20 listopada 2012 r., to jednak zarzuty skarg wniesionych przez skarżących w obydwu sprawach częściowo się pokrywają. Dotyczy to w szczególności zarzutów w następujących kwestiach: braku zgodności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z ustaleniami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Olsztyna; zarzutów dotyczących nieaktualnej i niepełnej prognozy oddziaływania na środowisko z uwagi na nieaktualne materiały planistyczne; braku utworzenia na terenie objętym zaskarżoną uchwałą strefy ograniczonego użytkowania oraz zarzutów co do braku szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości. Po drugie, niezależnie od powyższego wskazać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że sąd bada w pełnym zakresie treść zaskarżonego aktu pod względem jego zgodności z prawem, żadna bowiem część tego aktu nie korzysta z domniemania prawidłowości. Zakresem rozpoznania sądu I instancji objęte są więc wszystkie czynności i akty wydane w danej sprawie administracyjnej, niezależnie od tego, w jakim stadium postępowania i w jakim trybie zostały podjęte lub wydane, jeżeli tylko dotyczą tej samej sprawy administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 15 listopada 2006 r., sygn. akt II OSK 1353/05, orzeczenie dostępne w "CBOSA"). Kontrolując miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego sąd zobowiązany jest (niezależnie od argumentacji skargi) ocenić zaskarżony plan mając na uwadze art. 28 ust. 1 u.p.z.p, który stanowi, że naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. Tymczasem w sprawie taka ocena została już dokonana przez Sąd w wyroku z dnia 20 listopada 2012 r. Wyrok ten jednak nie jest prawomocny. Wskazać dalej należy, że obecnie w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntował się pogląd, zgodnie z którym nie można wykluczyć skargi z art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm., dalej u.s.g.) na akt prawa miejscowego, w związku z dokonaną już wcześniej oceną legalności tego aktu ze skargi innego podmiotu. Zróżnicowany charakter prawny treści niektórych kategorii aktów prawa miejscowego, w tym zwłaszcza miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, powoduje, że powaga rzeczy osądzonej, o której stanowi norma art. 101 ust. 2 u.s.g., dotyczy sprawy, w której sąd administracyjny rzeczywiście orzekał i skargę oddalił, z wyłączeniem oceny naruszeń indywidualnych praw poszczególnych podmiotów, a zwłaszcza ewentualnego nadużycia wobec nich władztwa planistycznego gminy. Konsekwencją tego jest związanie sądu orzekającego o legalności aktu prawa miejscowego, po jego wcześniejszej kontroli sądowej ze skargi innego podmiotu, tymi ocenami wyroku oddalającego skargę na ten akt, które odnoszą się do ustaleń dotyczących praw i obowiązków ogółu jego adresatów oraz obowiązek sądu rozpoznania tych zarzutów, które mając charakter indywidualny nie mogły być przedmiotem rozpoznania sądu wcześniej orzekającego o legalności aktu, o którym mowa. To oznacza, że jeżeli o legalności określonego aktu prawa miejscowego orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił, to sąd ten orzekając później, ze skargi innego podmiotu, jest związany dokonanymi wcześniej ocenami w zakresie, o którym mowa, a kolejną skargę może rozpoznać w granicach w jakich nie była rozpoznawana wcześniej, tj. naruszenia indywidualnego interesu skarżącego. W konsekwencji ewentualne stwierdzenie nieważności takiego aktu może nastąpić tylko w części dotyczącej interesów prawnych skarżącego (por.: wyroki NSA: z dnia 4 czerwca 2008 r., sygn. akt II OSK 1883/07 i z dnia 24 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 1087/08; postanowienia NSA: z dnia 24 lutego 2009 r., sygn, akt II OSK 181/09, z dnia 6 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 1207/10, z dnia 29 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 1420/10 i z dnia 12 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1952/10; orzeczenia dostępne w "CBOSA"). Powyższe oznacza, że Sąd orzekający w niniejszej sprawie musiałby wziąć pod uwagę wyrok z 20 listopada 2012 r., w którym była dokonywana ocenia legalności zaskarżonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdyby orzeczenie to było prawomocne. Niemniej jednak jak wskazano wyżej wyrok ten jest nieprawomocny, a to oznacza, że do czasu rozpoznania skargi kasacyjnej od wyroku, postępowanie ze skargi Z. W. i T. W. winno być zawieszone. Niewątpliwie bowiem wynik postępowania w sprawie o sygnaturze akt II SA/Ol 1189/12 ma wpływ na obecnie prowadzone postępowanie sądowoadministracyjne. Mając powyższe na uwadze Sąd postanowił jak w sentencji postanowienia.