III SA/Po 181/26

WyrokWSA w Poznaniu2026-03-05

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska, Monika Świerczak, Wojciech Rowiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku magazynowego z wykorzystaniem konstrukcji istniejącej wiaty częściowo obudowanej dla potrzeb prowadzenia działalności w zakresie zbierania odpadów została wydana prawidłowo, w szczególności czy analiza urbanistyczna była kompletna i zgodna z przepisami?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy, uznając, że obie decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa. Kluczowe wady dotyczyły nieprawidłowości w decyzji ustalającej warunki zabudowy (brak konkretnych parametrów technicznych) oraz wadliwości analizy urbanistycznej (nietypowy, nieuzasadniony kształt obszaru analizowanego, brak analizy działek porównawczych). Organ odwoławczy nie naprawił tych wad, akceptując błędne rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku magazynowego do zbierania odpadów. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów dotyczących analizy urbanistycznej, wadliwe rozumienie przesłanki kontynuacji funkcji, dowolne ustalanie parametrów zabudowy oraz naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Sąd uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy i zasądził zwrot kosztów postępowania od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska Sędzia WSA Monika Świerczak Sędzia WSA Wojciech Rowiński (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2026 r. sprawy ze skargi K. W., T. W., S. W., M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 października 2025 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy [...] z dnia 14 lipca 2025 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego M. W. kwotę 500 zł (słownie: pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej K. W. kwotę 500 zł (słownie: pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 4. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących T. W. i S. W., solidarnie, kwotę 500 zł (słownie: pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej "SKO" albo "Kolegium") decyzją z dnia 27 października 2025 r. (znak: [...], dalej "decyzja z 27 października 2025 r."), po rozpoznaniu odwołania K. W., T. W., S. W., M. W. (dalej "skarżący"), utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] (dalej "Wójt") z dnia 14 lipca 2025 r., nr [...] (dalej "decyzja z 14 lipca 2025 r." ) w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku magazynowego z wykorzystaniem konstrukcji istniejącej wiaty częściowo obudowanej dla potrzeb prowadzenia działalności w zakresie zbierania odpadów tj. surowców przeznaczonych do powtórnego wykorzystania, czasowego ich gromadzenia i wstępnego sortowania (z wyłączeniem odpadów biodegradowalnych) celem przygotowania do transportu, na terenie miejscowości N., oznaczonym w ewidencji gruntów jako działka nr [...] (obręb [...]), gm. [...]. Powyższe decyzje wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: W dniu 11 października 2024r. K. J. (dalej "inwestor") złożył wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku magazynowego z wykorzystaniem konstrukcji istniejącej wiaty częściowo obudowanej dla potrzeb prowadzenia działalności w zakresie zbierania odpadów tj. surowców przeznaczonych do powtórnego wykorzystania, czasowego ich gromadzenia i wstępnego sortowania (z wyłączeniem odpadów biodegradowalnych) celem przygotowania do transportu, na terenie miejscowości N., oznaczonym w ewidencji gruntów jako działka nr [...] (obręb [...]), gm. [...]. Decyzją z dnia 14 lipca 2025 r. Wójt ustalił warunki zabudowy dla tej inwestycji. Po rozpoznaniu odwołania skarżących decyzją z 27 października 2025 r. Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że organ I instancji wszechstronnie ustalił stan faktyczny, przez co spełnił wymagania z art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a. W sprawie prawidłowo wyznaczono obszar podlegający analizie zgodnie z warunkami określonymi w art. 61 ust. 5a u.p.z.p., a sporządzona przez uprawnioną osobę analiza architektoniczno-urbanistyczna w sposób wystarczający przedstawiła aktualny ład przestrzenny na tym terenie, co stanowiło podstawę ustalenia warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego objętego wnioskiem. Kolegium nie podzieliło zarzutu odwołujących jakoby organ I instancji nie wyjaśnił charakteru planowanej zabudowy usługowej. W aktach sprawy znajduje się szczegółowy opis planowanej działalności, również w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ I instancji zawarł informacje o zakresie planowanej działalności. Planowana inwestycja nie stanowi przedsięwzięcia mogącego zawsze bądź potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mówi rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Z zasady kontynuacji funkcji wynika wymóg, aby nowa zabudowa dostosowana była do funkcji obiektów już istniejących i wyklucza zabudowę sprzeczną z istniejącymi obiektami. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że warunek ten nie jest spełniony, gdy projektowana inwestycja jest sprzeczna z dotychczasową funkcją terenu i nie da się z nią w praktyce pogodzić, nie wymaga się natomiast przy projektowaniu nowych inwestycji powielania celu i charakterystyki zabudowy istniejącej na terenach sąsiednich. Kolegium podkreśliło, że na terenie inwestycji występuje już zabudowa usługowa prowadzona od 2012 r., na którą to zabudowę odwołujący otrzymał już wcześniej decyzję ustalającą warunki zabudowy. Planowana inwestycja ma jedynie usprawnić funkcjonowanie i zmodernizowanie istniejącej wiaty, a nie wprowadzenie nowej działalności. Poza tym w ocenie Kolegium organ I instancji wprowadził w zaskarżonej decyzji szereg zapisów mających na celu ochronę interesów osób trzecich, w tym terenów sąsiednich. Zdaniem SKO planowana inwestycja spełnia wszystkie przesłanki z art. 61 ust. 1 pkt. 1-6 u.p.z.p. Skarżący, nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem SKO, pismem z 27 listopada 2025 r. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zarzucając naruszenie: - § 3 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (dalej jako "Rozporządzenie z 2003r.") poprzez wadliwe wyznaczenie obszaru analizowanego oraz niekompletną i błędną analizę w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1130 z późn. zm., dalej jako "u.p.z.p.") co skutkowało błędnymi ustaleniami, że wydanie decyzji pozytywnej jest możliwe; - art. 61 u.p.z.p. poprzez wadliwe rozumienie przesłanki kontynuacji funkcji i błędne przyjęcie, że warunki określone w ww. przepisie zostały w rozpoznawanej sprawie spełniony; - § 5 ust. 1 oraz § 8 Rozporządzenia z 2003r. w zw. z art. 61 ust. 6 i 7 u.p.z.p. poprzez dowolne ustalanie parametrów przyszłej budowy, nieuzasadnione odstąpienie przy określaniu parametrów zabudowy i zagospodarowania terenu od średnich wartości parametrów istniejących w obszarze analizowanym oraz braku ustalenia minimalnej liczby miejsc postojowych, przy jednoczesnym braku jakichkolwiek okoliczności uzasadniających takie odstąpienie. - naruszenie art. 10 § 1 w zw. z art. 78 i art. 81 k.p.a. polegające na niezapewnieniu skarżącym czynnego udziału w sprawie, w każdym stadium postępowania, w tym brak skierowanie wątpliwości strony do inwestora celem ustosunkowania a co za tym idzie dalszego zgłaszania wniosków dowodowych przez stronę co miało istotny wpływ na wynik sprawy, w tym naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 11 oraz art.107 § 3 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, nierozpatrzenie całego materiału dowodowego i jego dowolną ocenę, brak uzasadnienia faktycznego i prawnego, które potwierdzałoby zasadność wydanej decyzji biorąc pod uwagę przedmiot prowadzonej działalności gospodarczej i planowanego zamierzenia oraz brak wyjaśnienia zasadności przesłanek, jakimi kierował się organ przy rozpoznawaniu sprawy, - ograniczenie się wyłączenie do stwierdzeń ogólnych i mało precyzyjnych, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, rozpatrzenie całego materiału dowodowego, w tym zgłoszonych przez skarżących zarzutów oraz jego prawidłowa ocena powinny doprowadzić do wydania decyzji odmownej. W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko, wnosząc jednocześnie o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: P.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Skarga była zasadna. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy u.p.z.p., a także rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 15 lipca 2024 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. poz. 1116, dalej "rozporządzenie"). Zgodnie z art. 59 ust. 1 u.p.z.p. każda zmiana zagospodarowania terenu polegająca na wykonaniu robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu lub jego części wymaga ustalenia warunków zabudowy decyzją administracyjną, jeżeli na danym obszarze nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. W rozpoznawanej sprawie - jak wskazują akta sprawy - wymogi nakładające konieczność uzyskania decyzji o warunkach zabudowy zostały spełnione. Na terenie planowanej inwestycji brak jest planu zagospodarowania przestrzennego, a inwestor planuje wykonać prace, które wymagają decyzji zatwierdzającej projekt budowany i udzielającej pozwolenia na budowę. Zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy (art. 59 ust. 1 u.p.z.p.). Wobec powyższego, w myśl przepisu art. 53 ust. 3 u.p.z.p. w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. właściwy organ w postępowaniu związanym z wydaniem decyzji o warunkach zabudowy dokonuje analizy: 1) warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, wynikających z przepisów odrębnych; 2) stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji. Z kolei przepis art. 61 ust. 1 u.p.z.p., uzależnia wydanie przedmiotowej decyzji od łącznego spełnienia warunków wymienionych w punktach od 1 - 6. Na podstawie delegacji ustawowej art. 61 ust. 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wydane zostało przez Ministra Rozwoju i Technologii rozporządzenie z dnia 15 lipca 2024 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. poz. 1116, dalej "rozporządzenie"), zastępując poprzednio obowiązujące rozporządzenie z 2003r. W myśl art. 61 ust. 7 u.p.z.p. w rozporządzeniu, o którym mowa w ust. 6, należy określić wymagania dotyczące ustalania:1) linii zabudowy; 1a) maksymalnej intensywności zabudowy oraz maksymalnej i minimalnej nadziemnej intensywności zabudowy; 2) udziału powierzchni zabudowy; 3) szerokości elewacji frontowej; 4) wysokości zabudowy; 5) geometrii dachu (kąta nachylenia i układu połaci dachowych); 6) minimalnego udziału powierzchni biologicznie czynnej; 7) minimalnej liczby miejsc do parkowania. Decyzja o warunkach zabudowy musi spełniać łącznie wszystkie warunki określone w szczególności w cyt. art. 61 ust. 1 pkt 1 - 5 u.p.z.p. oraz warunki rozporządzenia, aby można było uznać ją jako wydaną zgodnie z prawem. Należy dodać, że parametry nowej zabudowy powinny być przyjęte zarówno w analizie urbanistycznej, jak i w decyzji o warunkach zabudowy poprzez wskazanie dokładnych, konkretnych wartości. Określenie konkretnych wymagań w decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej inwestycji służy zapewnieniu ładu urbanistycznego, którego elementami są gabaryty sąsiadujących budynków zapewniających harmonijny krajobraz (zob. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 16 listopada 2005 r., sygn. IV SA/Wa 1485/05). Dlatego też wskaźniki nowej zabudowy, określane w decyzjach o warunkach zabudowy, muszą mieć co do zasady konkretną wielkość (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 września 2011 r.) a organy administracji publicznej nie mają swobody przy ustalaniu poszczególnych parametrów dla inwestycji, ich określenie winno nastąpić w sposób stanowczy i konkretny, w tym poprzez podanie ich w wartościach liczbowych (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 listopada 2005 r., sygn. akt IV SA/Wa 946/04). Pozostawienie inwestorowi zbyt dużej dowolności i swobody może bowiem prowadzić do zaburzenia ładu przestrzennego. Z tego względu w orzecznictwie sądów administracyjnych w zasadzie zgodnie wskazuje się, że przepisy rozporządzenia nie dają podstaw do określania w części pisemnej analizy, a co za tym idzie - także w decyzji o warunkach zabudowy, poszczególnych parametrów technicznych planowanej inwestycji w sposób niejednoznaczny, niekonkretny (por. wydane na tle poprzednio obowiązującego rozporządzenia z 2003r. - wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 679/10; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 listopada 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 1601/06; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 23 stycznia 2008 r., sygn. akt II SA/Bd 800/07). Decyzja Wójta z dnia 14 lipca 2025r. nie zawiera konkretnych, liczbowych wartości co do kluczowych parametrów, co czyni decyzję nieprawidłową. Skoro inwestycja polega na budowie budynku magazynowego , to należało podać wysokość budynku, udział w powierzchni zabudowy, maksymalną intensywność zabudowy oraz maksymalną nadziemną intensywność zabudowy, układ głównych połaci dachowych – wszystkie te parametry w sposób konkretny i jednoznaczny. Tymczasem w decyzji organu I instancji ograniczył się do stwierdzenia "na poziomie istniejącym" albo też "bez zmian", " tożsama z wysokością wiaty". W treści decyzji ani nawet analizie urbanistycznej nie zostały podane te wartości co do wiaty, stąd nie sposób ustalić nawet w sposób pośredni, jaka jest w ocenie organu wartość tych parametrów. Należy także podkreślić, że sama inwestycja polega na budowie budynku magazynowego jedynie "z wykorzystaniem istniejącej wiaty częściowo obudowanej" , a nie na przebudowie wiaty. Brak podania kluczowych parametrów inwestycji uniemożliwi jakąkolwiek przyszła weryfikację planowanej budowy z decyzją o warunkach zabudowy. Po drugie, oprócz wad tkwiących w samej decyzji, należy wskazać na wadliwość przeprowadzenia analizy urbanistycznej. Z brzmienia przywołanych wyżej przepisów wynika zatem, że w każdej sprawie o ustalenie warunków zabudowy konieczne jest sporządzenie analizy architektoniczno-urbanistycznej przez podmiot uprawniony, przy czym na organie spoczywa, wynikający z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a., obowiązek dokonania takiej oceny pod kątem zgodności z przepisami prawa, a także wskazań wiedzy, doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania, dokładnie w taki sam sposób, w jaki ocenić należy każdy dowód z opinii biegłego. Analiza urbanistyczno-architektoniczna stanowi główny dowód w sprawie i pełni kluczową rolę w określaniu wymaganych parametrów i wskaźników. Składa się z części tekstowej i graficznej, które powinny być ze sobą spójne. Wyniki tej analizy, jej rzetelność, kompletność i zgodność z zapisami rozporządzenia przesądzają w znacznej mierze o wynikach całego postępowania prowadzonego w celu ustalenia warunków zabudowy (por. wyroki WSA w Poznaniu z 28 kwietnia 2022 r., II SA/Po 618/21; z 26 sierpnia 2022 r., II SA/Po 343/22; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Słusznie wskazują skarżący, że w niniejszej sprawie brak prawidłowej analizy funkcji i cech istniejącej zabudowy. Zasada dobrego sąsiedztwa oznacza konieczność dostosowania nowej zabudowy do wyznaczonych przez zastany w danym miejscu stan dotychczasowej zabudowy cech i parametrów o charakterze urbanistycznym (zagospodarowanie terenu) i architektonicznym (ukształtowanie wzniesionych obiektów). Określenie tej charakterystyki jest obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie w sprawie warunków zabudowy. Organ ten musi zatem najpierw dokonać szczegółowej analizy zabudowy znajdującej się na działkach sąsiednich, a następnie ustalić cechy nowej zabudowy w decyzji o warunkach zabudowy (por. wyroki WSA w Warszawie z 24 lutego 2005 r., sygn. akt IV SA/Wa 950/04, publ. Lex nr 171198, z 8 listopada 2005 r., sygn. akt IV SA/Wa 946/04, publ. Lex nr 214349, wyrok WSA w Gdańsku z 29 maja 2018 r., sygn. akt II SA/Gd 167/18, publ. cbosa oraz komentarz Zygmunta Niewiadomskiego w: "Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz", Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2004, str. 493-503). Kontynuacja funkcji, o jakiej mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., oznacza, że nowa zabudowa musi się mieścić w granicach zastanego w danym miejscu sposobu zagospodarowania terenu, w tym użytkowania obiektów. Nowa zabudowa jest zatem dopuszczalna o tyle, o ile można ją pogodzić z już istniejącą funkcją. Zgodnie z art. 61 ust. 5a u.p.z.p w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół terenu, o którym mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1a, na kopii mapy zasadniczej lub mapy ewidencyjnej dołączonej do wniosku o ustalenie warunków zabudowy obszar analizowany w odległości równej trzykrotnej szerokości frontu terenu, o którym mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1a, jednak nie mniejszej niż 50 m oraz nie większej niż 200 m, i przeprowadza na nim analizę cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w ust. 1 pkt 1a. Przez front terenu należy rozumieć tę część granicy działki budowlanej, która przylega do drogi publicznej, drogi wewnętrznej lub granicy działki obciążonej służebnością drogową, z której odbywa się główny wjazd na działkę. Przy czym ustawodawca w art. 2 pkt 12 u.p.z.p. zdefiniował pojęcie działki budowlanej, pod którym to pojęciem rozumie nieruchomość gruntową lub działkę gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej spełniają wymogi realizacji obiektów budowlanych wynikające z odrębnych przepisów i aktów prawa miejscowego. Tryb wyznaczania trzykrotności szerokości frontu działki powinien być stosowany jako podstawowy wzorzec ustalania obszaru analizy (por. wyrok NSA z 28 sierpnia 2024 r. sygn. akt 2209/23, z 18 maja 2023 r. sygn. akt II OSK 395/22) i przeprowadzenie analizy przy jego zastosowaniu jest w pełni prawidłowe. Organ jednocześnie nie ma obowiązku wykazywania, z jakich powodów nie odstąpił od tego wzorca. Natomiast ciąży na nim taki obwiązek, jeśli uzna, że wystąpiły okoliczności uzasadniające poszerzenie tego obszaru (vide wyrok NSA z 21 czerwca 2017 r. sygn. akt II OSK 2650/15). Ponadto powiększenie obszaru analizowanego ponad podstawowy wymiar zawsze musi mieć racjonalne uzasadnienie i wykazanie tych powodów ciąży na organie, który opiera się na opracowaniu profesjonalisty tj. urbanisty lub architekta (art. 60 ust. 4 u.p.z.p.). Jak już wskazano wyznaczenie powiększonego obszaru nie może być podyktowane osiągnięciem celu inwestora występującego o ustalenie warunków zabudowy (tak np. wyrok NSA z 15 listopada 2022 r. sygn. akt II OSK 1952/21, wyrok NSA z 5 kwietnia 2023 r. sygn. akt II OSK 1167/20).Treść przepisu art. 61 ust. 5a u.p.z.p. wskazuje także, że zasadą jest wyznaczenie obszaru analizowanego, jako kręgu o w zasadzie równym promieniu. W przedmiotowej sprawie obszar analizowany ma bardzo nietypowy, nieregularny kształt, co nie zostało w żaden uargumentowane w analizie urbanistycznej. Brakuje w niej również w ogóle analizy działek wziętych do porównania i dokładnych parametrów budowli na nich położonych. Powoduje to, że analiza urbanistyczna jest niepełna i nie spełnia kryteriów nałożonych przez ustawodawcę. Z tego względu doszło do naruszenia art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 61 ust. 5a u.p.z.p. Powyższe wady dotyczą decyzji pierwszoinstancyjnej, natomiast organ odwoławczy w żaden sposób nie próbował ich nawet naprawić, akceptując w pełni stanowisko Wójta. Jednocześnie wady dotyczące analizy urbanistycznej są na tyle poważne, że konieczne jest ponowne przeprowadzenie większości postępowania dowodowego zgodnie z zasadą dwuinstancyjności, sformułowaną w art. 15 k.p.a. Istota zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu przez dwa różne organy tej samej sprawy. Właściwe zachowanie zasady dwuinstancyjności wymaga nie tylko podjęcia dwóch kolejnych rozstrzygnięć przez stosowne organy, ale konieczne jest, aby rozstrzygnięcia te zapadły w wyniku przeprowadzenia przez każdy z tych organów postępowania merytorycznego tak, by dwukrotnie oceniono dowody, przeanalizowano wszystkie argumenty (por. wyrok NSA z dnia 9 listopada 2016 r., sygn. II OSK 261/15). Jednocześnie w postępowaniu administracyjnym organ odwoławczy jest organem merytorycznym, którego powinnością jest nie tylko odnieść się do zarzutów odwołania, lecz ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę już rozstrzygniętą przez organ pierwszej instancji (np. wyrok NSA z 11 czerwca 2024 r., sygn. II OSK 1705/21). Skoro kluczowy dowód jakim, jest analiza urbanistyczna, został sporządzony w sposób nieprawidłowy, to konieczne powtórzenie posterowana dowodowego w przeważającej mierze. Wszystkie te uchybienia stwarzają podstawę do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz poprzedzającego go rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie 1 wyroku. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy winny wziąć pod uwagę sformułowane powyżej uwagi, przeprowadzić nową analizę urbanistyczną, która spełniać będzie kryteria wskazane w przepisach u.p.z.p. oraz rozporządzenia, a następnie – w przypadku gdy na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego dojdzie do wniosku, że nie ma podstaw do odmowy wydania decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji, sformułować decyzję w sposób poprawny. O kosztach w punktach od 2 do 4 wyroku orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. Na koszty składają się wpisy sądowe od skargi uiszczone przez skarżących w wysokości po 500 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło