III SA/Po 669/24
WyrokWSA w Poznaniu2025-05-06
Skład orzekający: WSA Walentyna Długaszewska, WSA Marek Sachajko, WSA Zbigniew Kruszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenia polegające na nieprzekazaniu danych o dodatkowych badaniach technicznych do CEPIK oraz niewpisaniu numerów rejestracyjnych pojazdów w zaświadczeniach stanowią wystarczającą podstawę do obligatoryjnego cofnięcia diagnoście uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów na podstawie art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 Prawa o ruchu drogowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że naruszenia polegające na nieprzekazaniu danych o dodatkowych badaniach technicznych do CEPIK oraz niewpisaniu numerów rejestracyjnych pojazdów w zaświadczeniach nie wyczerpują przesłanek określonych w art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 Prawa o ruchu drogowym, które stanowią podstawę do obligatoryjnego cofnięcia diagnoście uprawnień. Wskazano, że te uchybienia nie wiązały się z wystawieniem zaświadczenia sprzecznie ze stanem faktycznym ani z przeprowadzeniem badania niezgodnie z zakresem i sposobem wykonania. Ponadto, ustalenia dotyczące niepodłączenia czytnika OBD oraz nieprawidłowej oceny skuteczności hamowania były arbitralne z powodu braku wystarczającej podstawy dowodowej w aktach sprawy.Stan faktyczny
Starosta cofnął M. M. uprawnienia do wykonywania badań technicznych pojazdów z powodu stwierdzonych nieprawidłowości, w tym przeprowadzenia badania niezgodnie z zakresem (brak podłączenia OBD, błędna ocena skuteczności hamowania), wydania zaświadczeń niezgodnie ze stanem faktycznym (brak numerów rejestracyjnych, błędne kategorie pojazdów) oraz nieprzekazania danych do CEPIK. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. M. M. zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. oraz wnosząc o zawieszenie postępowania z uwagi na toczące się przed TK postępowanie dotyczące konstytucyjności art. 84 ust. 3 Prawa o ruchu drogowym.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty, zasądzając od SKO na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 6 maja 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Marek Sachajko WSA Zbigniew Kruszewski (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2025 roku sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 sierpnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia diagnoście uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia 24 kwietnia 2024 r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 200,- (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją dnia 29 sierpnia 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z 24 kwietnia 2024 r. w sprawie cofnięcia M. M. (skarżącemu) uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1251; dalej: p.r.d.).
Z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wynikał następujący stan sprawy.
Starosta [...] otrzymał od Prezydenta Miasta [...] informacje o wykonaniu kontroli w Stacji Kontroli Pojazdów [...] w [...], podczas której stwierdzono nieprawidłowości związane z przeprowadzeniem i dokumentowaniem badań technicznych pojazdów przez zatrudnionego tam skarżącego posiadającego uprawnienia diagnosty wydane przez Starostę [...]. W protokole kontroli z dnia 01 lutego 2024 r. stwierdzono m.in.:
1/Przeprowadzenie badania technicznego pojazdu marki [...] nr rej [...] (zakończone zaświadczeniem nr [...]) niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania, tj. brak podłączenia czytnika informacji diagnostycznych układu OBD II/EOBD pojazdu (naruszenie pkt 8.2.1.2 "Emisja zanieczyszczeń gazowych" tabeli działu I załącznika I do rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach - Dz. U. z 2015 r. poz. 77, ze zm.; dalej: rozporządzenie w sprawie badań), a także niespełnienia przez pojazd kryterium minimalnego wskaźnika skuteczności hamowania hamulca roboczego wynoszącego 58% - wynik badania wyniósł 40% (naruszenie § 2 ust. 1 pkt 3 lit c rozporządzenia w zw. z pkt 1.2.2 "Skuteczność działania hamulców" tabeli działu I załącznika I, a także § 4 ust. 3 działu II załącznika I.
2/ Wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami, tj.:
- niezapisanie numerów rejestracyjnych pojazdów w wydanych zaświadczeniach o przeprowadzonych dodatkowych badania technicznych: zaświadczenia nr [...] dot. [...], nr [...] dot. [...], nr [...] dot. [...], nr [...] dot. [...], nr [...] dot. [...], nr [...] dot. [...], nr [...] dot. [...], nr [...] dot. [...] i nr [...] dot. [...] (naruszenie pkt 2 "numer rejestracyjny i kraj rejestracji pojazdu" wzoru zaświadczeń - załącznik nr 3 rozporządzenia oraz pkt 2 ppkt 4 załącznika nr 8 "zakres wymaganych danych umieszczanych w rejestrze"),
- rozbieżne ustalenie w zaświadczeniu nr [...] kategorii "rodzaj pojazdu" - samochód specjalny, zaś w uwagach - samochód ciężarowy/skrzynia, -nieprawidłowe wskazanie w zaświadczeniu nr [...] - kategorii motocykla L2e (motorower trójkołowy), gdzie prawidłowo winno być wpisana kategoria L3e (motocykl dwukołowy bez bocznego wózka) - naruszenie pkt 4 załącznika nr 2 do ustawy.
3/ Nieprzekazywanie do bazy CEPIK dodatkowych badań technicznych oznaczonych zaświadczeniami nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] (naruszenie art. 80ba ust. 1 pkt 6 i ust. 3 ustawy oraz § 4 ust. 4 rozporządzenia w sprawie badań).
Po wszczęciu przez starostę postępowania, skarżący pismem z 10 kwietnia 2024 r. złożył wyjaśnienia, wyjaśnił, że:
- pojazdy, których numery rejestracyjne nie zostały odnotowane (z wyjątkiem [...] - zaświadczenie nr [...]) zostały już zarejestrowane, a dane wprowadzone do systemu CEPIK,
- zaświadczenia nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] dokumentujące dodatkowe badania techniczne pojazdów nie zostały wydane niezgodnie z przepisami,
- w zaświadczeniu nr [...] wystąpiła oczywista pomyłka, która została już sprostowana przez wpisanie rodzaj pojazdu - samochód ciężarowy,
- w zaświadczeniu nr [...] także wystąpiła pomyłka, którą naprawiono poprzez wskazanie właściwej kategorii pojazdu - L3e.
Wymienioną na wstępie decyzją z dnia 24 kwietnia 2024 r. Starosta [...] cofnął skarżącemu uprawnienia do wykonywania badań technicznych. W uzasadnieniu stwierdził, iż decyzja podejmowana w trybie art. 84 ust. 3 ustawy ma charakter decyzji związanej, tj. w razie zaistnienia okoliczności, o których mowa w przepisie to organ zobowiązany jest wydać decyzje o cofnięciu uprawnień. Organ nie ma tutaj żadnego luzu decyzyjnego oraz nie może miarkować odpowiedzialności diagnosty za powstałe uchybienia w jego działalności.
W odwołaniu od tej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i niewyczerpujące zebranie i błędne rozpatrzenie materiału dowodowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w zaskarżonej decyzji uznało jednak, że rozstrzygnięcie starosty nie naruszało prawa.
Organ odwoławczy przyjął, że w rozpatrywanej sprawie kontrola stacji kontroli pojazdów, w której działalność diagnostyczną prowadzi M. M. wykazała, iż dopuszcza się on naruszeń skutkujących obligatoryjnie cofnięcie mu uprawnień diagnostycznych. Wskazał, że kontrolerzy w dniu 01 lutego 2024 r. dostrzegli, iż M. M. przeprowadza okresowe badanie techniczne pojazdu niezgodnie z określonym zakresem i sposobem jego wykonania. Mając obowiązek sprawdzenia prawidłowości działania urządzenia redukującego emisję spalin poprzez odczyt z urządzenia OBD, przy jednoczesnym sprawdzeniu prawidłowego działania układu OBD nie dokonał tej czynności czym naruszył pkt 8.2.1.2 tabeli działu I załącznika I do rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach — Dz. U. z 2015 r. poz. 77, ze zm.). Ponadto w stosunku do tego samego pojazdu pozytywnie ocenił skuteczność hamowania hamulca roboczego pojazdu, gdy stosunek sum sił hamowania do dopuszczalnej masy całkowitej tego pojazdu wyniósł 40%, a minimalna skuteczność hamowania winna wynosić 58%. Wadliwość ta była naruszeniem § 2 ust. 1 pkt 3 lit c rozporządzenia w zw. z pkt 1.2.2 tabeli działu I załącznika I, a także § 4 ust. 3 działu II załącznika I. Wystawienie po przeprowadzonym badaniu technicznym pozytywnego zaświadczenia dla pojazdu o nr rej. [...] było niezgodnie ze stanem faktycznym oraz przepisami.
Za uchybienia mniejszej rangi uznano wystawienie w 9 przypadkach zaświadczeń, w których nie zapisano numeru rejestracyjnego i kraju rejestracji pojazdu. Organ ocenił, że wadliwość ta stanowi naruszenie wzoru wskazanego w załączniku nr 3 rozporządzenia oraz pkt 2 ppkt 4 załącznika nr 8 do rozporządzenia w sprawie badań.
Kolejnymi nieprawidłowościami diagnosty było błędne wskazanie rodzaju pojazdu w zaświadczeniu nr [...] z dnia 27.11.2023 r. ("samochód specjalny" zamiast "samochód ciężarowy"), a także kategorii pojazdu w zaświadczeniu nr [...] z dnia 12.12.2023 r. ("L2e" zamiast ;,L3e'). Uchybienia te - zdaniem organu - stanowiły naruszenie art. 2 pkt 42 ustawy p.r.d. oraz pkt 4 załącznika nr 2 do tej ustawy. Błędy te jednak kolegium uznało za nieznaczne, tym bardziej, że przed podjęciem decyzji, w dniu 05 kwietnia 2024 r. zostały skorygowane w trybie postanowień § 9 ww. rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej.
Dalej organ odwoławczy wskazał, że dodatkową okolicznością podważającą jednak fachowość działania diagnosty M. M. i stanowiącą uzasadnienie do zastosowania wobec niego sankcji cofnięcia uprawnień diagnostycznych było wykazanie podczas kontroli przypadków nieprzekazy wania do systemu centralnej ewidencji pojazdów informacji o przeprowadzonych dodatkowych badaniach technicznych. Kontrolujący dostrzegli 6 takich sytuacji. Przypadki te stanowią naruszenie art. 80ba ust. 1 pkt 6 i ust. 3 ustawy oraz § 4 ust. 4 rozporządzenia.
Skarżący nie zgodził się z decyzją kolegium i pismem z 26 listopada 2024 r. wniósł od niej skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucając organowi naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprze niezawieszenie z urzędu postępowania w sprawie z uwagi na toczące się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowanie o sygn. akt. SK 128/20 dotyczące konstytucyjności art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 p.r.d. Jednocześnie wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji.
Kolegium wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm.; w skrócie "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Po rozpoznaniu sprawy w tak opisanych granicach kognicji, Sąd ocenił, że zaskarżona decyzja naruszała prawo.
Zgodnie z art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 p.r.d. starosta cofa diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83b ust. 2 pkt 1, stwierdzono:
1) przeprowadzenie przez diagnostę badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania;
2) wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami.
Przepis spełnia funkcję zapobiegawczą i sankcyjną jednocześnie. Jego celem jest odsunięcie nierzetelnych diagnostów od czynności kontroli stanu technicznego pojazdów (por. m.in. wyroki NSA z dnia: 13 czerwca 2018 r., sygn. akt II GSK 1239/15; 21 września 2017 r., sygn. akt II GSK 3537/15; te i kolejne cytowane orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto przepis art. 84 ust. 3 p.r.d., stanowiący w tej sprawie podstawę prawną cofnięcia skarżącemu uprawnień diagnosty, ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Oznacza to, że stwierdzenie wskazanego w nim naruszenia prawa skutkuje zastosowaniem przewidzianej w nim sankcji.
Przepis art. 84 ust. 3 pkt 2 p.r.d. nie daje również organowi prawa do miarkowania konsekwencji. W świetle tego przepisu uchybienia o dużym ciężarze gatunkowym są traktowane na równi z uchybieniami o mniejszych skutkach. Wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami wywołuje po stronie organu obowiązek cofnięcia uprawnień (por. wyroki NSA z dnia: 30 sierpnia 2018 r., sygn. akt II GSK 1387/18; 25 lutego 2015 r., sygn. akt II GSK 46/14; 12 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 60/12).
Pomimo, iż regulacja ma charakter restrykcyjny, a jej zastosowanie ma dla strony doniosłe skutki, nie można jednak uznać, by naruszał on przepisy Konstytucji RP. O kwestii zgodności z Konstytucją RP art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 p.r.d. wielokrotnie wypowiadał się Naczelny Sąd Administracyjny, który w swoim orzecznictwie podkreślał, że przepis ten nie narusza ani konstytucyjnej zasady proporcjonalności ani zasady państwa prawnego (por. m.in. wyroki NSA z dnia: 25 maja 2015 r., sygn. akt II GSK 1213/14; 30 lipca 2015 r., sygn. akt II GSK 1231/14; 28 sierpnia 2014 r., sygn. akt II GSK 928/13; 17 grudnia 2013 r., sygn. akt II GSK 1460/12; 16 marca 2018 r. sygn. akt II GSK 1664/16). Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, poglądy zaprezentowane w wymienionych orzeczeniach w pełni podziela.
Jak zasadnie wskazywał Naczelny Sąd Administracyjny, nie można mówić o nieproporcjonalności skutków przewidzianych przez art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 p.r.d., albowiem ustawodawca ustalając wymieniony skutek stwierdzenia deliktu diagnosty wyraził pogląd o doniosłości prawidłowości kontroli technicznej dla bezpieczeństwa drogowego (por. wyrok NSA z dnia 17 września 2020 r., sygn. akt II GSK 187/20). Nieprawidłowe wykonanie badania pojazdu, stoi w oczywistej sprzeczności z założonym celem ustawodawcy, a mianowicie eliminacją z ruchu pojazdów niespełniających wymaganych norm. Rozwiązanie ustawowe chroni dobro społeczne rozumiane jako bezpieczeństwo i eliminacja zagrożeń. Nie ma podstaw do uznania, że dobro diagnosty dopuszczającego do ruchu drogowego pojazd nie spełniający norm powinno być wyżej cenione niż dobro wszystkich uczestników ruchu (wyrok NSA z 7 marca 2023 r. sygn. akt II GSK 1535/19).
Należy też przypomnieć, że postanowieniem z dnia 19 maja 2016 r., sygn. akt III SA/Po 1167/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne dotyczące zgodności z Konstytucją RP art. 84 ust. 3 pkt 1 i pkt 2 p.r.d. Postanowieniem z dnia 19 grudnia 2017 r., sygn. akt P16/16, Trybunał Konstytucyjny umorzył postępowanie w tej sprawie. W uzasadnieniu postanowienia Trybunał Konstytucyjny wskazał m.in. na jednolite orzecznictwo w tym zakresie, a także, że art. 84 ust. 3 p.r.d. musi być stosowany w sposób ścisły, po wnikliwym zbadaniu stanu faktycznego konkretnej sprawy.
Z tej przyczyny Sąd ocenił, że postępowania toczące się przed Trybunałem Konstytucyjnym pod sygn. akt SK 128/20 i SK 17/23, dotyczące zgodności art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 z art. 65 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 2 Konstytucji oraz z art. 65 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 2 oraz z art. 7 Konstytucji RP, nie stanowiło podstawy do zawieszenia postępowania sądowego. Postępowanie takie nie stanowiło również, a z braku podstawy prawnej również wręcz nie mogło stanowić, przesłanki do zawieszenia postępowania przed Starostą [...] ani Samorządowym Kolegium Odwoławczym. Nie można bowiem uznać, że kwestia będąca przedmiotem postępowania Trybunału Konstytucyjnego stanowiła zagadnienie wstępne, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zagadnieniem wstępnym jest bowiem określona w przepisach prawa materialnego przesłanka wydania decyzji administracyjnej, której rozstrzygnięcie wykracza poza kompetencje organu administracji publicznej. Zagadnienie takie powstaje niezależnie od postępowania, w którym można je rozstrzygnąć. Należy jednak podkreślić, że instytucja zawieszenia postępowania z uwagi na przesłankę zagadnienia wstępnego znajduje zastosowanie, o ile pomiędzy rozstrzygnięciem kwestii prejudycjalnej, a rozstrzygnięciem postępowania administracyjnego istnieje zależność, o której mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Chodzi tu o istnienie bezpośredniego związku przyczynowego wyrażającego się w tym, że rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej uzależnione jest bezwzględnie od uprzedniego rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd istotnej dla sprawy okoliczności prawnej stanowiącej przesłankę wydania decyzji. Sformułowanie użyte w analizowanym przepisie "zależy od uprzedniego" wskazuje, że rozstrzygnięcie kwestii prejudycjalnej warunkuje rozpoznanie sprawy administracyjnej. Taka sytuacja ma miejsce, gdy organ nie dysponuje elementem pozwalającym na wydanie w ogóle decyzji. W sprawie skarżącego tak rozumiana przesłanka zawieszenia postępowania nie wystąpiła.
Tym niemniej Sąd ocenił, że wydane w sprawie decyzje naruszały prawo.
Zróżnicowanie zadań i obowiązków diagnosty nakazuje każdorazowo dokonywać oceny, czy występujące w danej sprawie uchybienia mogą dawać podstawę do zastosowania sankcji administracyjnej, o której mowa w art. 84 ust. 3 p.r.d., co zawsze wymaga zindywidualizowanej oceny, czy stwierdzone podczas kontroli przez organ administracji publicznej nieprawidłowości rzeczywiście były tego rodzaju, iż obiektywnie mogły stanowić podstawę wydania decyzji o cofnięciu uprawnień diagnoście, a ocena ta jest i musi być odnoszona do treści, wagi i znaczenia obowiązków, którym diagnosta uchybił wykonując powierzone zadania, które są istotne z punktu widzenia potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz eliminowania i ograniczania ryzyka z ruchem tym związanego. Przy czym ustalenia dotyczące naruszeń obowiązków przez diagnostę muszą mieć przekonującą i rzetelną podstawę dowodową, której w rozpoznawanej sprawie zabrakło.
Podstawą do wydania decyzji przez organy obu instancji był protokół z kontroli przedsiębiorcy - pracodawcy skarżącego, przeprowadzonej przez pracowników Urzędu Miasta [...] na podstawie art. 83b p.r.d. Opisano w nim szereg naruszeń, a te z nich, które kontrolujący przypisali skarżącemu powielono w decyzjach.
Spośród tych ustaleń, które w zaskarżonej decyzji uznano za stanowiące przesłanki do zastosowania art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 p.r.d. wskazano po pierwsze nieprzeprowadzenie w pełnym zakresie badań technicznych jednego samochodów w trakcie kontroli prowadzonej przez Prezydenta Miasta [...]. Za protokołem kontroli ustalono, że skarżący, naruszając obowiązek wynikający z pkt. 8.2.1.2 tabeli załącznika nr I do rozporządzenia w sprawie badań technicznych, nie podłączył czytnika informacji układu OBD pojazdu. Lektura tego protokołu (k. 16 akt akt organu I inst.) nie odpowiada jednak na pytanie jakie było źródło tego ustalenia. Nie odwołuje się, jak czyni to w innych przypadkach, do konkretnych dowodów, z których wynikać miały uchybienia. Nie wskazuje, czy było to osobiste spostrzeżenie kontrolujących (w takim wypadku zabrakło np. przeprowadzenia dowodu z pzresłuchania kontrolujących), czy też oparto je o dokumentację przebiegu badania. W aktach znajduje się wprawdzie protokół badania pojazdu (k. 10 akt organu I inst.), lecz obejmuje on tylko jedną niepodpisaną stronę zawierającą dane uzyskane przy badaniu hamulców, stopnia przylegania kół oraz ustawienia kół. Przy braku dowodów potwierdzających zaniechanie skarżącego co do istotnie spoczywającego na nim obowiązku podłączenia urządzenia, ustalenie o takim zaniechaniu poczynione w treści protokołu należy uznać za arbitralne. Trzeba wprawdzie dostrzec, że protokół kontroli stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. i jako taki korzysta ze szczególnej mocy dowodowej, to jednak wynikające zeń ustalenia nie mogą być dowolne. W takiej sytuacji jak występująca w rozpoznawanej sprawie, uznanie za niepodważalne ustaleń faktycznych poczynionych w toku kontroli pracodawcy skarżącego, w której to kontroli skarżący jako strona nie uczestniczył, powodowałoby, że sąd nie mógłby dokonać oceny prawidłowości podstawy faktycznej rozstrzygnięcia w sprawie skarżącego, w sytuacji gdy oparto je w całości na ustaleniach kontroli.
Sąd za niewystarczająco umotywowane uznał również ustalenie o, naruszającym przepisy rozporządzenia w sprawie badań, wydaniu zaświadczenia o pozytywnym wyniku badań technicznych, pomimo niespełnienia przez pojazd norm siły hamowania. Ograniczono się wyłącznie do wskazania podstaw prawnych z jakich miała wynikać norma wymaganej siły hamowania pojazdu. Organy w uzasadnieniach swej decyzji nie podały jednak wartości pomiarów, jak również jakichkolwiek wymiernych danych, z których wynikało, że skarżący - rzekomo nieprawidłowo - przyjął, że badany pojazd marki [...] spełnia te normy, a w konsekwencji, że skarżący wystawił zaświadczenie o pozytywnym przeprowadzeniu badania technicznego niezgodnie ze stanem faktycznym. Także to ustalenie było więc arbitralne.
Kolejnym uchybieniem decyzji wydanych w obu instancjach jest zakwalifikowanie stwierdzonego uchybienia polegającego na nieprzekazaniu do Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców informacji o przeprowadzonych dodatkowych badaniach technicznych jako podstawy cofnięcia uprawnień. Wprawdzie zasadnie stwierdzono, że obowiązki diagnosty w tym zakresie wynikały z art. 80ba ust. 1 pkt 6 p.r.d. oraz § 4 ust. 4 rozporządzenia w sprawie badań, lecz ustalenia o niezastosowaniu się do nich nie zestawiono z ustawowymi przesłankami cofnięcia uprawnień. Tymczasem art. 84 ust. 3 p.r.d. jest przepisem o charakterze sankcyjnym. Powinien być więc stosowany w sposób ścisły, tj. cofnięcie diagnoście uprawnień do dokonywania badań technicznych pojazdów powinno mieć miejsce w sytuacji zaistnienia jednej z ustawowych przesłanek. Celem powyższej regulacji jest odsunięcie od czynności diagnostycznych nierzetelnych diagnostów (wyrok NSA z 30 października 2014 r. sygn. akt II GSK 1393/13). Nie można za takie uchybienie uznać nieprzekazania danych dotyczących dodatkowych badań technicznych do ewidencji pojazdów. Nie miały one bowiem związku z wystawieniem zaświadczenia ani dokonaniem wpisu w dowodzie rejestracyjnym sprzecznie ze stanem faktycznym, jak również nie były wynikiem przeprowadzenia badań niezgodnie określonym zakresem i sposobem wykonania. Tym samym nie wyczerpywały przesłanek określonych w art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 p.r.d.
Podobnie za wyczerpujące przesłanki wynikające z art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 nie można uznać niewpisania do zaświadczeń o przeprowadzonym badaniu technicznym numerów rejestracyjnych pojazdów. Jak bowiem wskazano zaświadczenia te zostały skorygowane, a ponadto należy uznać, że nawet bez tych danych zaświadczenia pozwalały na zidentyfikowanie pojazdów.
Z opisanych tu względów Sąd ocenił, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, naruszały art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niewystarczające wyjaśnienie sprawy w zakresie badań technicznych samochodu [...] jak również art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 p.r.d. poprzez uznanie, że ustalone naruszenia w zakresie nieprzekazania danych do ewidencji pojazdów oraz niewpisania numerów rejestracyjnych i krajów pochodzenia pojazdów w zaświadczeniu, stanowiły przesłankę do cofnięcia uprawnień.
Dlatego Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i c/ p.p.s.a., orzekł jak w punkcie I wyroku. Orzeczenie o kosztach postępowania (pkt II wyroku) wydano na podstawie art. 200 i art. 205 p.p.s.a.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ I instancji, kierując się uwagami sformułowanymi we wcześniejszych fragmentach uzasadnienia, ponownie przeprowadzi postępowanie wyjaśniające dla ustalenia przebiegu badania technicznego zakończonego wydaniem zaświadczenia nr [...] i wyda ponownie decyzję, w której wyczerpująco opisze swoje ustalenia. Nie uwzględni jednocześnie jako przesłanki do zastosowania art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 p.r.d. uchybień polegających na nieprzekazaniu danych do ewidencji pojazdów oraz niewpisaniu numerów rejestracyjnych i krajów pochodzenia pojazdów w zaświadczeniach.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło