II SA/Rz 112/21

WyrokWSA w Rzeszowie2021-07-14

Skład orzekający: Elżbieta Mazur - Selwa, Piotr Godlewski, Maciej Kobak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uchylając decyzję organu pierwszej instancji w części i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, a w innej części uchylając decyzję i umarzając postępowanie, naruszyło zasadę łącznego rozpoznania odwołań oraz obowiązek stosowania się do wiążących wskazań prawnych zawartych w poprzednich wyrokach sądów administracyjnych?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uchylając decyzję organu pierwszej instancji w części i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, a w innej części uchylając decyzję i umarzając postępowanie, naruszyło zasadę łącznego rozpoznania odwołań oraz obowiązek stosowania się do wiążących wskazań prawnych zawartych w poprzednich wyrokach sądów administracyjnych. Decyzja o scaleniu gruntów ma charakter aktu rzeczowego rozstrzygającego status całego terenu, a nie poszczególnych działek, co wyklucza jej częściowe uchylanie i umarzanie postępowania w stosunku do wybranych działek. Ponadto, uzasadnienie decyzji SKO było lakoniczne i nie wyjaśniało konkretnych uchybień organu pierwszej instancji w stosunku do każdego z odwołujących się, naruszając tym samym art. 107 § 3 K.p.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) uchylającej w części decyzję Starosty o zatwierdzeniu projektu scalenia gruntów i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia, a w innej części uchylającej decyzję i umarzającej postępowanie. Skarżący zarzucili SKO, że nie stosuje się do zaleceń zawartych w poprzednich wyrokach sądów administracyjnych, które nakazywały łączne rozpoznanie wszystkich odwołań i podkreślały rzeczowy charakter decyzji o scaleniu gruntów. Wskazywali również na błędy w uzasadnieniu decyzji SKO.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądza od SKO na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa Sędziowie WSA Piotr Godlewski WSA Maciej Kobak /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 lipca 2021 r. sprawy ze skargi P. G. i H. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalania gruntów I. uchyla zaskarżoną decyzję II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących P. G. i H. G. solidarnie kwotę 200 zł /słownie: dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi H. G. i P. G. (dalej w skrócie: "skarżący") jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (dalej w skrócie: "SKO") z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] uchylająca w części decyzję Starosty [...] (dalej w skrócie: "Starosta") z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] o zatwierdzeniu projektu scalenia gruntów i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia oraz uchylająca w części decyzję Starosty z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] i umarzająca postępowanie pierwszej instancji w tej części. Stan faktyczny sprawy ze skargi na powyższą decyzję przedstawia się następująco. Postępowanie scaleniowe we wsi [...] gm. [...] zostało wszczęte na wniosek właścicieli gruntów położonych w tej miejscowości postanowieniem Starosty z dnia [...] lutego 2010 r. Nr [...]. Postanowienie to zostało wywieszone na tablicach ogłoszeń Urzędu Gminy w [...] oraz we wsi [...] przez okres 14 dni, a także odczytane na zebraniu uczestników scalenia w dniu 21 lutego 2020 r., na którym wybrano również radę uczestników scalenia. Uczestnicy scalenia na zebraniu uczestników scalenia w dniu 21 marca 2010 r., w drodze uchwały ustalili zasady szacunku porównawczego gruntów. Postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r. Starosta powołał Komisję pełniącą funkcje doradcze przy szacowaniu gruntów, opracowaniu projektu scalenia oraz badaniu zastrzeżeń na szacunek i projekt scalenia gruntów. Skład Komisji został następnie zmieniony postanowieniem Starosty z dnia [...] maja 2011 r. Na zebraniu uczestników scalenia w dniu 26 września 2010 r., obecni na zebraniu uczestnicy scalenia podjęli uchwałę o wyrażeniu zgody na dokonany szacunek gruntów. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2011 r., Nr [...] Starosta poszerzył obszar scalenia o grunty położone we wsi [...] o łącznej pow. 1,4995 ha. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r., Nr [...] Starosta poszerzył obszar scalenia o grunty położone we wsi [...] o pow. 0,26 ha, we wsi [...] o pow. 0,41 ha, we wsi [...] o pow. 0,15 ha. Decyzją z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] Starosta działając na podstawie art. 1 ust. 2 pkt 9, art. 2 ust. 1, 2 i 4, art. 3 ust. 1 i 4, art. 7, art. 8 ust. 1-6, art. 14, art. 17, art. 19, art. 27 ust. 1, 3, 4, art. 28 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 908 z późn. zm. – dalej w skrócie: "u.s.w.g.") oraz art. 104 i art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 z późn. zm. - dalej w skrócie: "k.p.a.") - zatwierdził projekt scalenia gruntów wsi [...] o ogólnym obszarze 2157,6371 ha poszerzonym o część gruntów wsi [...], gmina [...] o powierzchni 1,6495 ha, wsi [...], gmina [...] o powierzchni 0,26 ha i wsi [...], gmina [...] o powierzchni 0,41 ha. Od powyższej decyzji odwołania wnieśli uczestnicy postępowania scaleniowego. W swoim odwołaniu T. B. zakwestionowała przydzielenie jej części działki nr 3631 zamiast działki nr 3633, na której przydzielenie wyraziła zgodę w trakcie postępowania, a także brak drogi dojazdowej do działki o nr 1241. P. G. zakwestionował nadanie decyzji z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] rygoru natychmiastowej wykonalności, potrącenie od każdego areału 1% na drogi, brak rekompensaty w działkach za utracone grunty, likwidację drogi nr 6748, a także zażądał przywrócenia współwłasności drogi nr 2654, melioracji działki nr 3504 oraz melioracji i rekultywacji działki nr 4960. J. L. zakwestionował likwidację drogi nr 6748. J. G. i A. S. zakwestionowali odebranie im drogi nr 3068. H. G. nie zgodziła się z granicami działki nr 1 w [...]. Natomiast we wspólnym odwołaniu H. G. i S. G. zakwestionowali nadanie decyzji z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] rygoru natychmiastowej wykonalności, potrącenie od każdego areału 1% na drogi, podnieśli również, że droga nr 2634 nie przebiega dotychczasową drogą nr 3465, ponadto zakwestionowali przebieg granicy działki nr 3471 domagając się przeprowadzenia rozgraniczenia, likwidacji dotychczasowej drogi nr 3465 pomiędzy działkami nr 3464 i 3471 oraz melioracji działki nr 5013 lub wykopania rowu odwadniającego. Decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] SKO w części utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy, natomiast w stosunku do wymienionych w decyzji działek, uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało w tym zakresie sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, z kolei w stosunku do części działek uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie pierwszej instancji w tym zakresie. Postanowieniami z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], z dnia [...] marca 2014 r. nr [...], z dnia [...] marca 2014 r. nr [...], z dnia [...] marca 2014 r. nr [...], z dnia [...] marca 2014 r. nr [...], z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...], SKO odmówiło, w stosunku do wymienionych w każdym z postanowień uczestników scalenia, przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Powyższe postanowienia zostały uchylone wyrokami WSA w Rzeszowie odpowiednio z dnia: 28 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Rz 1185/14, utrzymanym w mocy wyrokiem NSA z dnia 20 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 1153/15; z dnia 16 grudnia 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 686/14, utrzymanym w mocy wyrokiem NSA z dnia 15 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 789/15; z dnia 17 grudnia 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 960/14; z dnia 2 grudnia 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 961/14, utrzymanym w mocy wyrokiem NSA z dnia 9 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 702/15; z dnia 29 października 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 962/14; z dnia 16 grudnia 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 474/14 utrzymanym w mocy wyrokiem NSA z dnia 12 stycznia 2017 r., sygn. akt II OSK 984/15. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...], SKO stwierdziło, w stosunku do wymienionych w postanowieniu uczestników scalenia, niedopuszczalność odwołań i uchybienie terminu do wniesienia odwołań. Postanowienie to zostało uchylone wyrokiem WSA w Rzeszowie z dnia 16 grudnia 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 472/14 utrzymanym w mocy wyrokiem NSA z dnia 20 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 791/15. Wyrokiem z dnia 18 marca 2015 r., sygn. akt II SA/Rz 53/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił decyzję SKO z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...], jako przyczynę uchylenia wskazując uchybienie zasadzie łącznego rozpoznania odwołań. Wyrok ten został utrzymany w mocy wyrokiem NSA z dnia 7 lutego 2017 r., sygn. akt II OSK 1736/15. Ponadto Starosta decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] zatwierdził projekt scalenia gruntów obejmujący działkę nr 3805 w [...]. Decyzją z dnia [...] października 2018 r. nr [...], SKO uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Wyrokiem z dnia 21 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Rz 1371/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę na powyższą decyzję. Z kolei decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] Starosta umorzył postępowanie w części dotyczącej działki nr 1674 w [...] i zatwierdził projekt scalenia gruntów w stosunku do działek nr 1673, 1675, 1676, 1677 i 1678 w [...]. Decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...], SKO utrzymało powyższą decyzję w mocy. Wyrokiem z dnia 15 października 2016 r., sygn. akt II SA/Rz 89/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił decyzje organów obu instancji. Decyzją z dnia [...] października 2017 r. nr [...] SKO uchyliło decyzję Starosty z dnia [...] marca 2013 r. w części w stosunku do działek stanowiących własność wymienionych w decyzji uczestników scalenia (m. in. P. G. i H. G.) i w tym zakresie przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji; w zakresie działek wymienionych w decyzji uczestników scalenia uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie pierwszej instancji w tej części, w pozostałym zaś zakresie, utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Wyrokiem z dnia 7 czerwca 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 107/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił powyższą decyzję SKO. Wyrok ten został utrzymany w mocy wyrokiem NSA z dnia 19 listopada 2019 r., sygn. akt II OSK 2772/18. Po rozpoznaniu odwołań H. G., P. G., J. G., A. S., J. L. i T. B. od decyzji Starosty z dnia [...] marca 2013 r. nr [...], SKO decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 1 ust. 2 pkt 2 i art. 2 ust. 3 u.s.w.g. - uchyliło zaskarżoną decyzję w części w stosunku do działek gruntowych stanowiących własność H. G. (z zastrzeżeniem punktu 2 decyzji), P. G., J. G., A. S., J. L. i T. B. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji (pkt 1 decyzji), ponadto działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 1 ust. 2 pkt 2 i art. 2 ust. 3 u.s.w.g. w zakresie działek H. G. i S. G. przed scaleniem nr ew. 3464 oraz 3471, a poscaleniowych działek nr ew. 2635, 2634 i 2639 - uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie I instancji w tej części (pkt 2 decyzji). W uzasadnieniu decyzji SKO przedstawiło dotychczasowy przebieg postępowania oraz przytoczyło treść przepisów art. 1 i art. 3 ust. 2 u.s.w.g. Dalej SKO wskazało, że zarzuty odwołujących się dotyczą głównie doboru poszczególnych działek do przydzielania poszczególnym uczestnikom scalenia, odwołując się do niezgodności ocen dotyczących uwzględnienia interesów i wniosków wszystkich uczestników scalenia oraz zaniechania rzetelnego zbadania sytuacji i argumentów stron przy jednoczesnym bezpodstawnym przyjęciu, że cel scalenia został osiągnięty. SKO wskazało, że postępowanie scaleniowe dotyka prawa podlagającego istotnej ochronie w polskim systemie prawa - prawa własności. Ingerencja w to prawo - nawet za przyzwoleniem ustawodawcy, tak jak w niniejszym postępowaniu - wymaga skrupulatności i dokładności, aby ostateczny efekt prowadzonego postępowania satysfakcjonował jak największą grupę uczestników postępowania. Zdaniem SKO w rozpoznawanej sprawie takie działania nie zostały podjęte. Analiza zarzutów przedstawionych w odwołaniach wskazuje bowiem, że interesy odwołujących się nie zostały zabezpieczone, a co najmniej nie zostało wyjaśnione, jakimi motywami kierował się Starosta dokonując konkretnych rozstrzygnięć w sferze własności nieruchomości. Natomiast wkroczenie przez organy administracji w prawo własności i kształtowanie wymiaru własności w formie władztwa administracyjnego, nadto opartego na uznaniu administracyjnym, musi został poparte rzetelnym postępowaniem i spójnym i rzeczowym uzasadnieniem każdego przyjętego na gruncie decyzji rozwiązania. SKO wyjaśniło, że zastosowało normę art. 138 § 2 k.p.a., aby w stosunku do niezadowolonych uczestników postępowania wprowadzić rozwiązania respektujące w jak największej części ich interesy. W szczególności Starosta ponownie prowadząc postępowanie w uchylonej części powinien dokonać analizy możliwych rozwiązań w stosunku do poszczególnych uczestników, poinformować uczestników o proponowanych rozwiązaniach i wezwać do wskazania wniosków i życzeń w powyższym zakresie, wydać rozstrzygnięcie na podstawie zebranego materiału dowodowego, uzasadniając w sposób przekonujący przyjęte rozstrzygnięcie. Badając sprawę H. G. i S. G. którzy w odwołaniu kwestionują ustalenia postępowania scaleniowego w zakresie przeznaczenia 1 % gruntów pod drogi oraz w zakresie przeprowadzonego postępowania rozgraniczeniowego, w ocenie SKO analiza akt postępowania wykazała, że pomiędzy odwołującymi się a J. R. występuje wieloletni spór graniczny, a uczestnicy nie doszli do porozumienia, co do usytuowania granic na gruncie. W tej części sprawy nie ujawniono, aby strony zwracały się objęciem scaleniem gruntów zabudowanych. Dlatego też w zakresie przedscaleniowych działek nr 3464 oraz 3471 (poscaleniowych działek nr 2635, 2634 i 2639) SKO uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie w sprawie. W ustawowym terminie skarżący wnieśli skargę na powyższą decyzję, zaskarżając ją w całości, domagając się stwierdzenia jej nieważności, ewentualnie uchylenia zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi skarżący stwierdzili, że SKO nie stosuje się do zaleceń zawartych w wyrokach WSA w Rzeszowie z dnia 18 marca 2015 r., sygn. akt II SA/Rz 53/15 oraz z dnia 7 czerwca 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 107/18. Zdaniem skarżących nie jest możliwe wyeliminowanie błędów bez uchylenia decyzji Starosty w całości. Skarżący podnieśli ogólne zastrzeżenia dotyczące niewykonania melioracji, zjazdów z dróg na drogę wojewódzką nr 835. Dalej skarżący wskazali, że bezpodstawnie wydzielono z działki nr 3471 dwa fragmenty działki pod drogi. Ponadto pomimo umorzenia przez SKO postępowania scaleniowego dotyczącego działki nr 3471, na mapie poscaleniowej nie zostały naniesione granice działki sprzed scalenia. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozważył, co następuje: W pierwszej kolejności Sąd podaje, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 pkt 3 zzs ⁴ ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych ( Dz. U. 2020 r. poz. 374 ). Skarga zasługuje na uwzględnienie z następujących przyczyn. Sąd eksponuje, iż wbrew intytulacji pisma inicjującego postępowanie sądowoadministracyjne nie potraktował go jako sprzeciwu, lecz jako skargę. Przyczyna takiego stanowiska tkwi w tym, że skarżący zakwestionowali decyzję SKO w całości. Decyzja ta nie była "czystą" decyzją kasacyjną z art. 138 § 2 K.p.a., albowiem w części uchylała decyzję organu I instancji i przekazywała mu sprawę do ponownego rozpatrzenia, a w części również uchylała decyzję organu I instancji i umarzała postępowanie – art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Ponieważ stosownie do art. 64a P.p.s.a. sprzeciw przysługuje wyłącznie od decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. Sąd nie może w części potraktować środka zaskarżenia jako sprzeciwu, a w części jako skargi, dlatego też w takim skonfigurowaniu, należało przypisać temu środkowi status skargi. Przedmiotowa sprawa jest już kolejny raz rozpatrywana przez tutejszy Sąd. Zapadłe wcześniej wyroki są dla prowadzących postępowanie organów wiążące, podobnie jak i wyrażone w nich oceny prawne i wskazania co do dalszego postępowania. Wyrokiem z dnia 18 marca 2015 r., sygn. II SA/Rz 53/15 tutejszy Sąd uchylił decyzję kasacyjną wychodząc z założenia, iż nie jest dopuszczalne rozpoznanie wyłącznie niektórych odwołań od decyzji z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów. Sąd uznał, że SKO ma obowiązek rozpoznania wszystkich odwołań łącznie. Co więcej, oddalając skargę kasacyjną od wskazanego wyroku, Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 lutego 2017 r., sygn. II OSK 1736/15 wyraził pogląd, że "decyzja o scaleniu gruntów ma charakter aktu rzeczowego, który rozstrzyga status całego terenu objętego scalaniem, a nie poszczególnych działek ewidencyjnych. Niedopuszczalne, a dodatkowo sprzeczne z logiką jest uchylanie takiej decyzji w części odnoszącej się do wybranych działek ewidencyjnych. Konieczne jest również łączne rozpatrywanie w postępowaniu odwoławczym sprawy zatwierdzenia scalenia i wymiany gruntów na podstawie wszystkich wniesionych w terminie odwołań." Wbrew temu stanowisku, którym SKO było związane, decyzją z dnia [...] października 2017 roku, nr [...] organ ten uchylił decyzję Starosty [...] z dnia [...] marca 2013 r. w części dotyczącej niektórych działek i w tym zakresie przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, co do części uchylił decyzję z dnia [...] marca 2013 r. i umorzył postępowanie, a w pozostałym zakresie utrzymał tę decyzję w mocy. Prawomocnym wyrokiem z dnia 7 czerwca 2018 roku sygn. akt II SA/Rz 107/18 tutejszy Sąd uchylił omówioną decyzję SKO z [...] października 2017 roku. Sąd przypomniał SKO, że jest związane ocenami prawnymi i wskazaniami wyartykułowanymi w wyrokach WSA w Rzeszowie z dnia 18 marca 2015 r., sygn. II SA/Rz 53/15 oraz NSA z 7 lutego 2017 r., sygn. II OSK 1736/15. Rozpoznając sprawę po wyroku kasacyjnym SKO zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...], uchyliło decyzję Starosty [...] z dnia [...] marca 2013 r. w części - w stosunku do działek gruntowych stanowiących własność H. G. (z zastrzeżeniem punktu 2 decyzji), P. G., J. G., A. S., J. L. i T. B. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji (pkt 1 decyzji), ponadto działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 1 ust. 2 pkt 2 i art. 2 ust. 3 u.s.w.g. w zakresie działek H. G. i S. G. przed scaleniem nr ew. 3464 oraz 3471, a poscaleniowych działek nr ew. 2635, 2634 i 2639 - uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie I instancji w tej części (pkt 2 decyzji). SKO ponownie zatem nie zastosowało się do wytycznych i ocen prawnych wskazanych w zapadłych wcześniej wyrokach sądów administracyjnych obu instancji, czym naruszyło art. 153 P.p.s.a. Wbrew wskazaniom i ocenom prawnym, które były dla SKO wiążące ponownie nie rozpoznano łącznie wszystkich wniesionych w sprawie odwołań a ponadto uchyliło decyzję zatwierdzającą projekt scalenia w części, co spowodowało, że postępowanie co do części działek zostało zakończone, a co do części nie. Sąd raz jeszcze przypomni stanowisko wyrażone w niniejszej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny: "decyzja o scaleniu gruntów ma charakter aktu rzeczowego, który rozstrzyga status całego terenu objętego scalaniem, a nie poszczególnych działek ewidencyjnych". Sąd nie ma wątpliwości, że SKO jest z nim zaznajomione, jednakże z niezrozumiałych i nieujawnionych powodów odmawia jego uwzględnienia. Oczywiście Sąd dostrzega, że tym razem SKO nie wyartykułowało wprost w swoim rozstrzygnięciu, iż w pozostałym – nieuchylonym zakresie – utrzymuje w mocy decyzję organu I instancji, jednakże nie ma to żadnego znaczenia w przestrzeni skutków, jakie ta decyzja wywołała. Zakres rozstrzygnięć kasacyjnych SKO (pkt 1 i pkt 2 zaskarżonej decyzji) nie obejmuje bowiem całego rozstrzygnięcia organu I instancji – nie dotyczy całego obszaru scalenia, stąd oczywiste jest, że w pozostałej, nieuchylonej części, decyzję organu I instancji należy taktować jako ostateczną. W tej części zaskarżona decyzja SKO, ma więc charakter afirmatywny, niezależnie od tego, że nie zostało to wprost potwierdzone w przyjętej formule rozstrzygnięcia. Samodzielną podstawą uchylenia decyzji SKO jest również rażące naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 8 § 1 i art. 15 K.p.a. Zaskarżoną decyzją SKO rozpoznało odwołania H. G., P. G., J. G., A. S., J. L. i T. B. od decyzji Starosty z dnia [...] marca 2013 r. nr [...]. Każde z tych odwołań dotyczy innych działek, zostały w nich sformułowane rożne zarzuty z odmiennym uzasadnieniem. Obowiązkiem SKO było rozpoznać każde z wniesionych odwołań, poprzez ponowne i całościowe rozpoznanie sprawy w zakresie zainicjowanym w postępowaniu odwoławczym. Obowiązkiem SKO było więc zrelacjonować, jakie zarzuty zostały podniesione w każdym z odwołań oraz wyjaśnienie, z jakich przyczyn uznano je za zasadne, względnie z jakich przyczyn odmówiono ich uwzględnienia. Tymczasem uzasadnienie decyzji SKO w tym zakresie jest niezwykle lakoniczne. SKO stwierdza jedynie, że postępowanie scaleniowe ma być prowadzone w sposób satysfakcjonujący jak największą liczbę uczestników, czego organ I instancji nie uczynił. Stwierdzono nadto, że interesy odwołujących nie zostały zabezpieczone, a co najmniej nie zostało wyjaśnione, jakimi motywami kierował się organ I instancji dokonując konkretnych rozstrzygnięć w sferze własności nieruchomości. Sąd przyznaje, że z takiego uzasadnienia w żaden sposób nie można in concreto ustalić jakich uchybień dopuścił się organ I instancji, w stosunku do każdego z odwołujących się, a już na pewno, jakie konkretnie czynności powinien ten organ podjąć/ co powinien wyjaśnić w ponownie prowadzonym postępowaniu. Tak rażące uchybienia w uzasadnieniu decyzji wydanej w sprawie, która jest prowadzona, przed SKO od 2013 roku należy ocenić kategorycznie negatywnie. Prowadzą one do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania oraz zasady działania organów prowadzących postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów władzy publicznej. W tym stanie rzeczy, wobec naruszenia przez SKO przepisów prawa procesowego, to jest: art. 153 P.p.s.a. oraz art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 8 § 1 i art. 15 K.p.a., co niewątpliwie miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, Sąd uchylił decyzję SKO w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. W ponownym postępowaniu odwoławczym SKO rozpozna sprawę w jej całokształcie mając na uwadze wcześniej przywołany wiążący w świetle art. 153 P.p.s.a pogląd NSA dotyczący charakteru decyzji o scalaniu i wynikających z tego konsekwencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 1 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło