II SAB/Sz 15/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marzena Iwankiewicz po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. W. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie udzielenia odpowiedzi na pismo postanawia: odrzucić skargę Pismem z dnia 21 stycznia 2026 r., T. W. (dalej jako: "skarżący"), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność Prezydenta Miasta Szczecin w sprawie udzielenia odpowiedzi na jego pismo z dnia 3 grudnia 2025 r. zatytułowane: "Ponowienie skargi uznanej za bezzasadną na Dyrektor z Centrum Opieki nad Dzieckiem w S. uchwała nr XVI/431/25 z dnia 15.11.2025 r." wnosząc o zobowiązanie Prezydenta do udzielenia merytorycznej odpowiedzi na złożone przez niego pismo w terminie 14 dni. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta S. wyjaśnił, że skarżący począwszy od marca 2025 r. czterokrotnie składał skargi w tym samym przedmiocie, nie wskazując żadnych nowych okoliczności. Pierwsza skarga na Dyrektor Centrum Opieki nad Dzieckiem została złożona do Prezydenta Miasta S. w dniu 11 marca 2025 r., która to skarga zgodnie z właściwością została przekazana do Rady Miasta Szczecin. W dniu 23 kwietnia 2025 r. Rada podjęła uchwałę nr XI/251/25, w której uznała skargę za bezzasadną. Uchwała zawierała szczegółowe uzasadnienie oraz pouczenie w trybie art. 239 k.p.a. Druga skarga zatytułowana "ponowienie skargi" została złożona w dniu 5 maja 2025 r. i rozpoznana uchwałą Rady Miasta Szczecin z dnia 17 czerwca 2025 r. nr XIII/341/25, w której podtrzymano stanowisko przedstawione w uchwale z dnia 23 kwietnia 2025 r. Kolejna skarga została złożona dnia 28 sierpnia 2025 r., zaś w dniu 25 listopada 2025 r. Rada Miasta Szczecin podjęła uchwałę nr XVI/431/25, w której uznała za bezzasadną skargę T. W. na bezczynność Dyrektor Centrum Opieki nad Dzieckiem w S. w zakresie udzielenia informacji dot. kosztów utrzymania dziecka w Okręgowym Ośrodku Wychowawczym w K.. Pismem z dnia 3 grudnia 2025 r. skarżący wniósł kolejną skargę, która została rozpoznana uchwałą Rady Miasta Szczecin z dnia 16 grudnia 2025 r. nr XXVII/462/25, w której podtrzymano stanowisko przedstawione w uchwale z dnia 25 listopada 2025 r. Jednocześnie z uwagi na treść art. 239 k.p.a. skarżący nie został zawiadomiony o rozstrzygnięciu skargi. Dodatkowo organ wyjaśnił, że w odpowiedzi na prośbę pełnomocniczki skarżącego skan uchwały nr XVII/462/25 został przesłany na jej adres email. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza, czy sprawa będąca jej przedmiotem należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267 t.j.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Poddanie w ww. przepisie wykonywania administracji publicznej kontroli sądu administracyjnego nie oznacza, że cała działalność administracji publicznej została taką kontrolą objęta. Ograniczenie jej zakresu wynika z treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 t.j., zwanej dalej "p.p.s.a."), który enumeratywnie wylicza formy działania administracji publicznej podlegające kontroli przez sądy administracyjne. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1131, 1423, 1820 i 1863), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę (art. 3 § 2a i § 3 p.p.s.a.). W świetle powołanych przepisów wniesienie skargi na bezczynność organu dopuszczalne jest w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na wydane w sprawie decyzje, postanowienia oraz na akty i inne czynności z zakresu administracji publicznej, które zostały wymienione w art. 3 § 2 p.p.s.a. Skargę na bezczynność można także wnieść na inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, o ile dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Odnosząc przytoczone regulacje do okoliczności niniejszej sprawy stwierdzić należy, że przedmiotem zaskarżenia jest bezczynność Prezydenta Miasta Szczecin polegająca na braku odpowiedzi na pismo skarżącego z dnia 3 grudnia 2025 r., które stanowiło w istocie skargę powszechną na Dyrektor Centrum Opieki nad Dzieckiem w Szczecinie. Jak wynika z odpowiedzi na skargę oraz nadesłanych akt skarga z dnia 3 grudnia 2025 r. została przekazana zgodnie z właściwością do Rady Miasta Szczecin. W dniu 16 grudnia 2025 r. Rada Miasta Szczecin podjęła w trybie art. 229 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r., poz. 1691) uchwałę nr [...], w której podtrzymała stanowisko przedstawione we wcześniejszej uchwale z dnia 25 listopada 2025 r. nr [...] rozstrzygającej poprzednią skargę T. W. na Dyrektor Centrum Opieki nad Dzieckiem w S.. Jednocześnie z uwagi na treść art. 239 § 1 k.p.a. skarżący nie został zawiadomiony o rozstrzygnięciu skargi. Jak wynika z treści powołanego przepisu w przypadku gdy skarga, w wyniku jej rozpatrzenia, została uznana za bezzasadną i jej bezzasadność wykazano w odpowiedzi na skargę, a skarżący ponowił skargę bez wskazania nowych okoliczności - organ właściwy do jej rozpatrzenia może podtrzymać swoje poprzednie stanowisko z odpowiednią adnotacją w aktach sprawy - bez zawiadamiania skarżącego. Złożona skarga z dnia 21 stycznia 2026 r. dotyczy zatem bezczynności organu związanej z odpowiedzią na pismo stanowiące w istocie skargę złożoną w trybie postępowania skargowego uregulowanego w przepisach działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 227 k.p.a., przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Przedmiotem skargi może być zatem każda negatywna ocena działalności podmiotu powołanego do wykonywania zadań państwa lub innego podmiotu, któremu zlecono zadania z zakresu administracji publicznej oraz ich pracowników i funkcjonariuszy (por. postanowienie NSA, sygn. akt I OSK 717/12). Przedmiotowa skarga nie inicjuje jednak postępowania administracyjnego kończącego się wydaniem indywidualnego aktu lub podjęciem czynności rozstrzygających sprawę dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Rozpoznanie skargi sprowadza się bowiem do oceny działalności danego organu lub jego pracowników i wywiera skutek wyłącznie w odniesieniu do jego stosunków wewnętrznych. Podlega ona rozpoznaniu przez właściwy organ, wskazany w art. 229 k.p.a., a o sposobie jej rozpoznania zawiadamia się stronę skarżącą stosownie do art. 237 § 3 k.p.a. Natomiast w przypadku gdy organ, który otrzymał skargę, nie jest właściwy do jej rozpatrzenia, przekazuje taką skargę organowi właściwemu, jednocześnie zawiadamiając o tym skarżącego, albo wskazuje mu właściwy organ. Czynności podejmowane w postępowaniu skargowym, niezależnie od ich merytorycznego bądź procesowego charakteru, nie są aktami podejmowanymi w ramach postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 1 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 20 maja 2021 r. sygn. akt II OSK 530/21). Pamiętać trzeba, że postępowanie prowadzone w następstwie wniesienia skargi powszechnej, o której mowa w art. 277 k.p.a., ma na celu wyłącznie ustalenie prawidłowości i terminowości działania organów administracyjnych i ich pracowników oraz zbadanie potrzeby podjęcia określonych czynności w celu wyeliminowania ustalonych nieprawidłowości. Skarga ta jest więc odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, nie dającym jednak żadnych podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego. Postępowanie w sprawie skarg i wniosków nie jest więc postępowaniem zmierzającym do wydania aktu lub podjęcia czynności, które mogłyby być przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej. Oznacza to, że kognicji sądów administracyjnych nie podlega ocena sposobu działania organu, jak i jego pracowników oraz ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a., gdyż jest to wewnętrzna sprawa tych organów. Powyższe znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w którym podnosi się, że w sprawach dotyczących trybu skargowego, w tym także w sprawie przekazania skargi według właściwości, nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z 29 lipca 2025 r. sygn. akt III OSK 1044/25 czy postanowienie WSA w warszawie z 30 października 2023 r. sygn. akt IV SA/Wa 1837/23). Niedopuszczalna jest więc w konsekwencji również skarga na bezczynność w ww. zakresie (por. postanowienie NSA: z 25 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 241/09; z 1 czerwca 2010 r., sygn. akt I OW 30/10; z 14 października 2010 r., sygn. akt II OSK 2019/10; postanowienie z 8 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 2568/12; postanowienie z 12 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 318/13). Sprawy te nie zostały poddane kontroli Sądu ani na podstawie art. 3 p.p.s.a., ani na podstawie przepisów ustaw szczególnych. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a, skargę odrzucił. Orzeczenia sądów administracyjnych powołane w uzasadnieniu niniejszego postanowienia są dostępne w Internecie na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl.