IV SA/Wa 719/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Korzeniowski po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S., J. K., H. G., R. P., P. P., B. Z., M. M., B. P., J. L., R. S., I.A., A.A., C. V., H. P., M. T. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącym kwotę 200 (słownie: dwustu) złotych tytułem wpisu sądowego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności wnieśli J. S., J. K., H. G., R. P., P. P., B. Z., M. M., B. P., J. L., R. S., I. A., A. A., C. V., H. P., M. T. W imieniu skarżących skargę wniósł profesjonalny pełnomocnik r. pr. R. K. W zarządzeniu z dnia 25 lutego 2015 r. został on wezwany w piśmie z dnia 2 marca 2015 r. do złożenia pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżących przed sądami administracyjnymi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone w dniu 4 marca 2015 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k. 34 akt sądowych). Przy piśmie procesowym złożonym osobiście w budynku Sądu w dniu 12 marca 2015 r. (opatrzonym datą 11 czerwca 2015 r.) pełnomocnik skarżących złożył pełnomocnictwo do zastępowania J. K. przed sądami administracyjnymi. W piśmie wskazał, że został umocowany do reprezentowania skarżących w pełnomocnictwie udzielonym mu przez B. N. i jako pełnomocnik substytucyjny zastępuje bezpośrednio mocodawców, a nie jest pełnomocnikiem pierwszego pełnomocnika. W jego ocenie wolą mocodawców nie było umocowanie osoby nieuprawnionej do zastępowania ich przed sądami administracyjnymi, ale umocowanie B. N. do wyboru profesjonalnego pełnomocnika i udzielenia mu pełnomocnictwa substytucyjnego. W piśmie z dnia 25 maja 2015 r. (data nadania w polskim urzędzie pocztowym) pełnomocnik skarżących podniósł, że w aktach administracyjnych zostały złożone pełnomocnictwa udzielone przez skarżących do odbioru korespondencji, dlatego pisma w postępowaniu sądowoadministracyjnym powinny być doręczane B. N. oraz r. pr. B. F. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga na akt organu administracji publicznej składana do wojewódzkiego sądu administracyjnego powinna spełniać określone w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", wymogi formalne, a także odpowiadać wymogom dotyczącym opłaty sądowej. Wymogi formalne dotyczące pism w postępowaniu sądowym zostały wskazane w art. 46 i art. 47 p.p.s.a. Zgodnie z tym skarga powinna zostać podpisana przez skarżącego lub umocowaną do tego osobę. Jak wskazuje art. 49 § 1 p.p.s.a. skarżącego należy wezwać do uzupełnienia braków formalnych w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z § 3 p.p.s.a. skarga, w stosunku do której nie uzupełniono braków formalnych w terminie, podlega odrzuceniu. Niewykazanie przy składaniu skargi pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej stanowi brak formalny skargi, który może być uzupełniony w terminie 7 dni od daty otrzymania stosownego wezwania sądu. Jak wynika z treści art. 37 § 1 p.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Adwokat, radca prawny, doradca podatkowy i rzecznik patentowy mogą sami uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa. Sąd może w razie wątpliwości zażądać urzędowego poświadczenia podpisu strony. Zdaniem Sądu, okoliczność, że pełnomocnictwo znajduje się w aktach administracyjnych przekazanych przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju wraz ze skargą i odpowiedzią na skargę nie wyczerpuje dyspozycji art. 37 § 1 w zw. z art. 46 § 3 p.p.s.a. i nie zwalnia pełnomocnika z obowiązku doręczenia na wezwanie sądu pełnomocnictwa. Przede wszystkim jednak podkreślić należy, że stronie wezwanej do usunięcia braków formalnych złożonego pisma nie przysługuje jakikolwiek margines interpretacyjny odnośnie do sposobu wykonania wezwania, jeżeli zawiera ono w sposób szczegółowy i wyraźny czynności, których dopełnienie jest wymagane do nadania sprawie dalszego biegu (por. postanowienie NSA z 5 września 2008 r., I FSK 536/08). Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że wezwanie z dnia 2 marca 2015 r. w sposób szczegółowy i wyraźny określało czynność, której dopełnienie stało się konieczne, termin wykonania wezwania oraz skutki braku wykonania wezwania. Nadto, co w okolicznościach rozpoznawanej sprawy należy także podkreślić, strona skarżąca nie kwestionuje prawidłowości doręczenia wezwania do uzupełnienia braków formalnych. Z przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie wynika, aby pełnomocnik był uprawniony do wykonywania w sposób dowolny kierowanych do niego wezwań przez sąd, czy też oceniania, czy wezwanie jest zasadne czy też zasadne nie jest. Odnosząc się z kolei do twierdzenia, że pełnomocnictwo znajdowało się w aktach administracyjnych sprawy trzeba stwierdzić, że nie ma ono znaczenia dla sprawy. Za prawidłowością dokonanej przez Sąd pierwszej instancji wykładni art. 37 § 1 p.p.s.a. przemawia nie tylko wykładnia językowa, ale także wykładnia systemowa i celowościowa. Treść tego przepisu jednoznacznie wskazuje, że pełnomocnik już przy dokonaniu pierwszej czynności procesowej w imieniu strony, organu lub przedstawiciela ustawowego ma obowiązek dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis. Zatem obowiązek złożenia pełnomocnictwa jest powiązany z "pierwszą czynnością procesową". Wspomniana w art. 37 § 1 p.p.s.a. regulacja dotyczy postępowania sądowego, tak samo jak zawarty w art. 46 § 3 p.p.s.a. obowiązek pełnomocnika dołączania pełnomocnictwa. Zdaniem Sądu, nie budzi wątpliwości, że oba te przepisy odnoszą się do postępowania przed sądami administracyjnymi i oba dotyczą akt sądowych danej sprawy. Trzeba zauważyć, że zgodnie z treścią art. 12a § 1 p.p.s.a., dla każdej sprawy z zakresu, o którym mowa w art. 1, tworzy się akta. Akta mogą być tworzone i przetwarzane także z wykorzystaniem technik informatycznych. Artykuł 1 p.p.s.a. zawiera definicję legalną sprawy sądowoadministracyjnej; jest to sprawa z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz każda inna sprawa, do której stosuje się przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi na podstawie odrębnych ustaw. Stosownie do § 2 ust. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 18 kwietnia 2011 r. w sprawie sposobu postępowania z aktami spraw sądowoadministracyjnych w wojewódzkich sądach administracyjnych i Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. z 2011 r., nr 89, poz. 505) tworzenie akt sprawy następuje na podstawie zarządzenia przewodniczącego wydziału. Dokumentację w aktach sprawy gromadzi się w porządku chronologicznym (ust. 2). Przyjąć należy więc, że akta sprawy to dokumenty zgromadzone w toku postępowania przed określonym organem, z tym że dla każdej sprawy zakłada się osobne akta. Zatem używane w ustawie – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pojęcie "akta sprawy" musi być każdorazowo interpretowane w kontekście w jakim zostało użyte, co z kolei pozwala ocenić, o akta jakiej sprawy w danym przypadku chodzi – sprawy sądowoadministracyjnej czy sprawy administracyjnej. Z treści art. 37 § 1 p.p.s.a. należy więc wyprowadzić wniosek, że przy pierwszej czynności sądowej pełnomocnik ma obowiązek złożyć pełnomocnictwo, do akt sprawy sądowoadministracyjenej jako sprawy nowej i odrębnej od sprawy administracyjnej, której rozstrzygnięcie jest przedmiotem postępowania przed sądem administracyjnym. Wypada także dodać, że obowiązku złożenia pełnomocnictwa ustawa nie wiąże z ustaleniem, czy znajduje się ono w aktach sprawy, ale z dokonaniem pierwszej czynności procesowej; akta sprawy to określony, indywidualny dla każdej sprawy, zbór dokumentów, do którego złożone pełnomocnictwo należy włączyć. Tym samym Sąd podziela dominującą w orzecznictwie wykładnię art. 37 § 1 p.p.s.a., w myśl której nie zwalnia od obowiązku przedłożenia pełnomocnictwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym fakt, że stosowny dokument został już dołączony do akt administracyjnych sprawy (por. orzeczenia WSA i NSA: z dnia 20 marca 2001 r., V SA 2663/00; z dnia: 21 kwietnia 2005 r., FSK 1551/04; 7 października 2005 r., FSK 2137/04; 4 stycznia 2006 r., I FSK 334/05; 26 maja 2006 r., II FSK 322/05; z dnia 7 lutego 2007 r., I OSK 452/06; 15 czerwca 2007 r., II FSK 707/06; 22 sierpnia 2008 r., II FSK 829/07; 23 września 2008 r., I FSK 347/08; 13 lutego 2009 r., II FSK 1692/07; 26 maja 2009 r., II FSK 413/09; 27 listopada 2009 r., II FSK 430/09; z dnia 7 stycznia 2010 r., IV SA/Gl 796/09; z dnia 22 lutego 2010 r., I SA/Ol 52/10; z 17 grudnia 2013 r., II FSK 3487/13; z 11 lutego 2014 r., II FSK 3769/13; 7 sierpnia 2014 r., I FSK 1175/14; 26 marca 2015 r. sygn. akt II FSK 4024/14). Sąd umożliwił uzupełnienie braku formalnego skargi, wskazując pełnomocnikowi skarżących właściwy sposób postępowania i wyznaczając 7-dniowy termin na jego uzupełnienie (liczony od dnia doręczenia wezwania) oraz pouczając o rygorze niezastosowania się do ww. wezwania, tj. odrzuceniu skargi. Zwrócić należy uwagę, że dla oceny dochowania terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi należy stosować takie same reguły jakie przyjmuje się dla oceny dochowania terminu do wniesienia skargi lub innych pism wszczynających postępowanie przed sądem. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy, należało stwierdzić, iż pełnomocnik Skarżącej pomimo wezwania Sądu nie uzupełnił braku formalnego skargi w terminie, do uzupełnienia, którego był zobowiązany, gdyż pismo, do którego zostało załączone pełnomocnictwo udzielone przez J. K., zostało złożone w dniu 12 marca 2015 r., czyli z uchybieniem terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, który upłynął w dniu 11 marca 2015 r. Profesjonalny pełnomocnik nie złożył pełnomocnictw udzielonych mu przez pozostałych skarżących. Mając na uwadze przedstawione wyżej rozważania, należało stwierdzić, że wobec nieuzupełnienia braków formalnych skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W odniesieniu do argumentów podnoszonych przez r. pr. R. K. w pismach złożonych w dniach 12 marca 2015 r. oraz 25 maja 2015 r. należy zauważyć, że bez znaczenia pozostawała kwestia złożenia w postępowaniu administracyjnym pełnomocnictwa udzielonego przez skarżących B. N. oraz pełnomocnictwa substytucyjnego udzielonego przez B. N. r. pr. R. K. oraz r. pr. A. B. Sąd nie brał pod uwagę powstałego w postępowaniu administracyjnym stosunku prawnego pomiędzy wskazanymi podmiotami, dlatego nie oceniał skuteczności udzielenia pełnomocnictw. Mają powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. należało orzec jak w punkcie pierwszym sentencji. O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.