VII SA/Wa 1279/16
WyrokWSA w Warszawie2017-04-20
Skład orzekający: Małgorzata Jarecka, Bogusław Cieśla, Grzegorz Rudnicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę nośnika reklamowego, który został wykonany na podstawie zgłoszenia, ale niezgodnie z nim i naruszając miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Decyzja nakazująca rozbiórkę nośnika reklamowego jest zgodna z prawem, jeśli obiekt ten, mimo że wykonany na podstawie zgłoszenia, został zrealizowany niezgodnie z nim oraz narusza obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, co uniemożliwia jego legalizację. W takiej sytuacji, nawet jeśli pierwotnie nie było podstaw do wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszenia, organ nadzoru budowlanego ma prawo nakazać rozbiórkę na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Spółka z o.o. zainstalowała wolnostojący nośnik reklamowy o dużych gabarytach, opierając się na zgłoszeniu z 2007 roku, wobec którego organ nie wniósł sprzeciwu. Nośnik ten, w ocenie organów nadzoru budowlanego, stanowił budowlę wymagającą pozwolenia na budowę, a ponadto został wykonany niezgodnie ze zgłoszeniem (m.in. poprzez dodanie oświetlenia nieprzewidzianego w projekcie) i naruszał obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego pod względem maksymalnej powierzchni reklamowej. W związku z tym organy nakazały rozbiórkę obiektu. Spółka zaskarżyła decyzję, argumentując, że instalacja wymagała jedynie zgłoszenia, a późniejsza zmiana interpretacji przepisów nie powinna jej obciążać.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Jarecka, Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Protokolant st. ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę
Sygnatura akt VIISA/Wa 1279/16
UZASADNIENIE
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 51 ust. 7 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej robót budowlanych związanych z budową wolnostojącego nośnika reklamowego (nr [...] i [...]), o wymiarach tablicy 12 m x 3 m przy al. [...] w [...], na działce nr ew. [...] z obrębu [...], nakazał [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] - nakazał rozbiórkę wyżej opisanego wolnostojącego nośnika reklamowego.
W uzasadnieniu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] podał, że w dniu [...].04.2015r. jego upoważniony przedstawiciel przeprowadził czynności kontrolne na działce nr ew. [...] w obrębie [...].
W trakcie oględzin ustalono, że na ww. nieruchomości usytuowany jest wolnostojący nośnik reklamowy dwustronny (nr ident. [...] i [...]), w postaci dwóch tablic (oświetlonych lampami halogenowymi, po 8 szt. każda), o wymiarach ok. 12 m x 3 m, mocowanych do słupa stalowego o średnicy ok. 0,8 m, przytwierdzonego do fundamentu całkowicie zagłębionego w gruncie. Wysokość obiektu wynosi ok. 9 m. Odległość nośnika od krawędzi jezdni al. [...] wynosi ok. 12 m, zaś odległość tablicy reklamowej od ścieżki rowerowej ok. 1,8 m.
W toku postępowania [...] Sp. z o.o., przedstawiła kopię umowy dzierżawy z dnia [...].02.2014r., zawartą pomiędzy [...] S.A., a [...] Sp. z o.o. (obecnie [...] Sp. z o.o.), na potrzeby usytuowania przedmiotowego urządzenia reklamowego. Nadto kopię zgłoszenia z dnia [...].01.2007r., zamiaru "zainstalowania" tablicy informacyjnej na terenie nieruchomości nr [...], obręb [...] w [...]. Zgłoszenia dokonała spółka [...] S.A. na podstawie art. 29 i 30 ustawy Prawo budowlane.
PINB dla [...] decyzją z dnia [...].10.2015r., nakazał [...] Sp. z o.o. całkowitą rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego dwustronnego, w postaci tablic o wymiarach powierzchni ekspozycyjnej ok. 12m x 3m, zamocowanych do słupa stalowego o średnicy ok. 0,8 m, przytwierdzonego do fundamentu całkowicie zagłębionego w gruncie, wybudowanego na działce nr ew. [...] w obrębie [...] przy al. [...] w [...].
Po rozpatrzeniu odwołania od powyższej decyzji, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].12.2015r., uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
W ocenie [...] WINB, organ powiatowy nie ocenił, czy nośnik reklamowy jest w istocie zgodny ze zgłoszeniem, czy też nie. Ocena w trybie art. 51 Prawa budowlanego danej inwestycji pod kątem zgodności z obecnie obowiązującymi przepisami planistycznymi, zależna jest od wykazania, że roboty budowlane zostały wykonane niezgodnie ze skutecznym zgłoszeniem.
W ocenie organu przedmiotowy nośnik reklamowy, to wolnostojące, trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe, stanowiące budowlę, czyli techniczno-użytkową całość, o której mowa w art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego.
Zgodnie z art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe.
Z przedłożonej do zgłoszenia z dnia [...].01.2007r. dokumentacji projektowej, wynikało, że przedmiotowy nośnik reklamowy, posiada wysokość ok. 10 m (spód tablicy na wysokości 7 m, mierzony od poziomu terenu) oraz solidną konstrukcję, fundament betonowy o znacznych gabarytach, posadowiony na głębokości 1,5m poniżej terenu.
Wielkość nośnika, posadowienie oraz ciężar przesądzają o zakwalifikowaniu obiektu do kategorii budowli w rozumieniu obowiązującej ustawy Prawo budowlane.
Realizacja będącego przedmiotem postępowania nośnika, nie mieści się w pojęciu "instalowania tablic i urządzeń reklamowych", na które zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane nie jest wymagane pozwolenie na budowę. Instalacja może bowiem dotyczyć robót budowlanych, polegających na umocowaniu jakiegoś elementu do istniejącej konstrukcji, ustawienia niewielkich rozmiarów urządzenia na istniejącym obiekcie - robót o małym stopniu technicznego skomplikowania.
W ustępie 1 art. 29 ustawy Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 z późn. zm.) ustawodawca zwolnił z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę roboty budowlane stanowiące budowę obiektu budowlanego, zaś w ust. 2 jako zwolnione z tego obowiązku wymienione zostały roboty budowlane inne niż budowa obiektu budowlanego.
W związku z powyższym zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie innych niż budowa robót budowlanych, polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych.
Zgodnie z art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę i nadbudowę obiektu budowlanego.
Instalowanie urządzeń reklamowych w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego dotyczy jedynie tych robót budowlanych, które nie są wykonywaniem obiektu budowlanego w określonym miejscu, a zatem budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 11.09.2008 r., sygn. akt II OSK 982/07).
Ponadto zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 września 2008 r., sygn. II OSK 982/07, wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, w skład którego wchodzą części typowo budowlane, jak np. fundament, konstrukcja nośna, bez względu na to gdzie ten fundament oraz konstrukcja nośna zostały wykonane, przesądza o tym, że wykonywanie tego obiektu, jako całości w tym miejscu jest budową, w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego.
Zatem przedmiotowy nośnik reklamowy ze względu na swoje gabaryty i stopień skomplikowania musiał być wykonany na miejscu w docelowej lokalizacji, po uprzednim przygotowaniu podłoża.
Inwestor błędnie dokonał zgłoszenia, natomiast zgodnie z przepisami prawa powinien wystąpić o pozwolenie na budowę.
Skoro organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu do zgłoszenia złożonego przez [...] S.A. w dniu [...].01.2007r., to zastosowanie miał nie tryb przewidziany w art. 48 Prawa budowlanego, lecz tryb wynikający z art. 50 i 51 Prawa budowlanego, umożliwiający dokonanie legalizacji. Stanowisko takie znajduje uzasadnienie także w przypadku, braku złej woli po stronie inwestora.
W niniejszej sprawie organ administracji architektoniczno - budowlanej dokonał błędnej kwalifikacji planowanego przez inwestora zamierzenia, jako nie wymagającego uzyskania pozwolenia na budowę, wobec czego zgłoszenie zostało przyjęte bez sprzeciwu. Zgłoszenie, będące czynnością faktyczno-prawną dokonane w sytuacji nieprzewidzianej w przepisach prawa jest jedynie czynnością faktyczną, a nie prawną i nie wywołuje oczekiwanych skutków prawnych.
Zgłoszenie z dnia [...].01.2007r. oraz projekt budowlany będący załącznikiem do zgłoszenia, nie odpowiadają stwierdzonemu stanowi faktycznemu.
Obecnie każda z tablic przedmiotowego nośnika posiada oświetlenie w postaci listwy na wysięgniku z 8 lampami halogenowych. Projekt budowlany, będący załącznikiem do zgłoszenia nie przewidywał oświetlenia. Zatem nośnik reklamowy został zrealizowany niezgodnie ze zgłoszeniem.
Posiadanie przez inwestora skutecznego zgłoszenia, wpływa jedynie na tryb postępowania, bowiem nie mogąc zarzucić inwestorowi samowoli budowlanej, zastosowanie w sprawie znajdzie przepis art. 50-51 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, a następnie umożliwia inwestorowi przeprowadzenie procesu legalizacji.
Przystępując do legalizacji, organy nadzoru budowlanego w pierwszej kolejności zobowiązane są badać, czy usytuowanie obiektu na danym terenie jest zgodne z postanowieniami aktualnie obowiązującego planu.
W tym kontekście brak jest możliwości przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego gdyż zrealizowana inwestycja jest sprzeczna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - uchwała Rady [...] Nr [...]z dnia [...].07.2012r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] - rejon [...]. Przepis § 5 ust. 1 pkt 7 lit b ww. planu stanowi, iż maksymalna powierzchnia reklamowa wynosi 18m2 włącznie. Przedmiotowe urządzenie posiada dwie tablice o powierzchni reklamowej 36m2, co łącznie daje 72m2, a więc narusza ustalenia ww. planu.
Wobec braku możliwości legalizacji, organ zastosował przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, w myśl którego: właściwy organ, w drodze decyzji: nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowanego lub jego części bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.
[...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] wniosła odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] lutego 2016 r., wskazując na naruszenie:
- art. 8 k.p.a. poprzez wydanie decyzji o nakazie rozbiórki podczas, gdy przedmiotowe urządzenie reklamowe zostało zainstalowane na podstawie skutecznego zgłoszenia w oparciu o art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane,
- art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, w szczególności nieustalenie charakteru odstępstw zrealizowanego nośnika od dokumentacji projektowej dołączonej do zgłoszenia, a także daty powstania odstępstw,
- art. 16 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a. poprzez uznanie na podstawie aktualnej linii orzeczniczej, że instalacja nośnika wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę i pominięciu, że przedmiotowy nośnik został zainstalowany w okresie kiedy aktualne było inne zapatrywanie sądów administracyjnych,
- art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że przepis ten wymaga, żeby instalacja urządzeń reklamowych nastąpiła na istniejącym obiekcie budowlanym, podczas gdy przepis nie zawiera takiego ograniczenia,
- art. 30 ust. 6 pkt. 1a ustawy Prawo budowlane poprzez uznanie, że w odniesieniu do zgłoszenia właściwy organ powinien wnieść sprzeciw, podczas gdy nie było podstaw do wniesienia sprzeciwu i nie było przesłanek do żądania uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę,
- art. 51 ust. 1 pkt. 1 ustawy Prawo budowlane poprzez jego zastosowanie pomimo nieustalenia charakteru odstępstw nośnika reklamowego w stosunku do zgłoszenia, co do którego nie wniesiono sprzeciwu,
- art. 48 k.c. w związku z art. art. 47 § 2 k.c., poprzez przyjęcie, że przedmiotowy nośnik reklamowy jest trwale związany z gruntem.
W uzasadnieniu wskazano, że do zgłoszenia został dołączony m.in. projekt konstrukcyjno-budowlany, który charakteryzował sposób wykonania instalacji. Skoro właściwy organ nie wniósł sprzeciwu to należy przyjąć, że uznał on kwalifikację tych prac za prawidłową.
PINB niezasadnie uznał przedmiotowe urządzenie reklamowe za wolnostojące trwale związane z gruntem, stanowiące budowlę i w konsekwencji, że jego wykonanie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę.
Ustawodawca nie ograniczył instalowania urządzeń reklamowych jedynie do umieszczenia ich na istniejącym obiekcie budowlanym. Roboty budowlane wykonane w celu instalacji przedmiotowego nośnika zakwalifikować należy jako roboty określone w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego.
W czasie dokonywania zgłoszenia oraz instalacji nośnika reklamowego, przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego był interpretowany w ten sposób, że niezależnie od sposobu mocowania oraz gabarytów nośnika, może on zostać wykonany na podstawie dokonania zgłoszenia robót. Fakt ten potwierdza brak sprzeciwu od dokonanego w niniejszej sprawie zgłoszenia, a także orzecznictwo sądów administracyjnych z okresu, w którym był instalowany przedmiotowy nośnik reklamowy (np. VII SA/Wa 2008/07, VII SA/Wa 546/06, VII SA/Wa 14/05). Na przestrzeni lat linia orzecznicza w tym zakresie zmieniła się. Jednak późniejsza zmiana interpretacji przepisów nie może skutkować negatywnymi konsekwencjami dla skarżącej.
PINB nie ustalił charakteru odstępstw w wykonaniu nośnika w stosunku do dokumentacji projektowej zawartej w zgłoszeniu, a także nie ustalił kiedy te odstępstwa powstały.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2016r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23), po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o.o., od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...].02.2016 r., nakazującej [...] Sp. z o.o. rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego, składającego się z dwóch tablic ekspozycyjnych o wymiarach 12 m x 3 m, podświetlanych ośmioma lampami halogenowymi na wysięgnikach każda (oznaczonych nr ident. - [...] i [...]), przymocowanych do słupa stalowego o średnicy ok. 0,80 m, przytwierdzonego do fundamentu całkowicie zagłębionego w gruncie, znajdującego się na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...], przy Al. [...] w [...]- utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że w dniu [...].04.2015 r. przedstawiciel PINB dla [...] dokonał czynności kontrolnych nośnika reklamowego na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...], położonej przy Al. [...] w [...]. W ich trakcie ustalono, że nośnik ten składa się z dwóch podświetlanych tablic reklamowych o wymiarach 12 m x 3 m każda (oznaczonych nr ident. - [...] i [...]), przymocowanych do słupa stalowego o średnicy ok. 0,80 m, przytwierdzonego śrubami do fundamentu całkowicie zagłębionego w gruncie. Wysokość nośnika reklamowego wynosi ok. 9 m.
Z załączonego do protokołu materiału zdjęciowego wynika, że tablice ekspozycyjne usytuowane są względem siebie w układzie litery V, a każda z nich opatrzona jest logo o treści "[...]". Ponadto ustalono, że słup nośnika usytuowany jest w odległości ok. 6,80 od ścieżki rowerowej, zaś jego tablica - w odległości 1,8 m. Odległość nośnika od krawędzi jezdni Al. [...] wynosi ok. 12 m.
Organ powiatowy do akt administracyjnych włączył fragmenty uchwały podjętej przez Radę [...]dnia [...].07.2012 r. nr [...], w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...]-rejon ul. [...].
Z Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] Urzędu [...] uzyskano dokumentację dotyczącą zgłoszenia dokonanego w dniu [...].01.2007 r. przez [...] S.A., dotyczącego zamiaru zainstalowania tablicy informacyjnej typu "[...]" na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...], położonej przy Al. [...]w [...], w tym oświadczenie o prawie do dysponowania terenem na cele budowlane, wynikając z umowy z dnia [...].11.2006 r., projekt budowlany sporządzony w dniu [...].01.2007 r. mgr inż. J. P. oraz mapę sytuacyjną z planowaną lokalizacją. Z ustaleń wynikało, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu w drodze decyzji do tego zgłoszenia.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].10.2015. r., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 7 ustawy Prawo budowlane nakazał rozbiórkę nośnika reklamowego. [...]WINB decyzją z dnia [...].12.2015 r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi powiatowemu do ponownego rozpatrzenia.
PINB dla [...] w dniu [...].02.2016 r., powtórnie orzekł nakaz rozbiórki w stosunku do przedmiotowego nośnika reklamowego.
Aktualnie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zgodził się ze stanowiskiem organu powiatowego, że planowane przedsięwzięcie zostało zrealizowane niezgodnie z dokonanym zgłoszeniem, bowiem w przedłożonym do zgłoszenia projekcie nie uwzględniono rozwiązań technicznych związanych z wykonaniem instalacji elektrycznej w celu oświetlenia tablic ekspozycyjnych za pomocą lamp.
Projekt instancji elektrycznej stanowi jeden z elementów dokumentacji budowlanej, o ile jest ona przewidziana do realizacji. Projekt taki określa podstawowe parametry i rozwiązania, w tym schematy i plany instalacji elektrycznej czy dobór materiałów odpowiedniej jakości, w związku z czym powinien być sporządzony przez fachowca z uprawnieniami.
Takiej dokumentacji nie załączono do zgłoszenia, mimo to nośnik jest wyposażony w instalację służącą do jego oświetlenia. Nie ma przy tym istotnego znaczenia, kiedy ta instalacja została wykonana, bowiem na dzień orzekania przez organ nadzoru budowalnego, nośnik reklamowy był wyposażony w instalację, która nie była przewidziana w dokumentacji zgłoszeniowej.
W instytucji zgłoszenia ustawodawca nie przewidział odstępstw - tak, jak uczynił to w przypadku realizacji inwestycji na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z odstępstwami od zatwierdzonego tą decyzją projektu budowlanego.
Wobec stwierdzonej niezgodności nośnika reklamowego ze zgłoszeniem z dnia [...].01.2007 r., organ powiatowy zasadnie odwołał się do aktualnych przepisów pianistycznych obowiązujących na tym terenie.
Z § 5 ust. 1 pkt 7 lit. b miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...]-rejon ul. [...], zatwierdzonego uchwałą nr [...]Rady [...] z dnia [...].07.2012 r., wynika, że na tym terenie dopuszczalne są urządzenia reklamowe z tablicą ekspozycyjną o maksymalnej powierzchni reklamowej wynoszącej 18 m2. Natomiast przedmiotowy nośnik reklamowy posiada dwie tablice ekspozycyjne o powierzchni 36 m2 nr każda, co łącznie daje 72.00 m2 i narusza ustalenia ww. planu. Stanowi to przeszkodę do zalegalizowania przedmiotowego nośnika reklamowego na podstawie art. 51 ustawy Prawo budowlane.
[...] Sp. z o.o. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2016r.
Zaskarżonej decyzji zarzucono:
I. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy w postaci:
- art. 30 ust. 6 pkt. 1a ustawy Prawo budowlane poprzez uznanie, że w odniesieniu do zgłoszenia właściwy organ powinien wnieść sprzeciw, podczas gdy nie było podstaw do wniesienia przez organ sprzeciwu, a instalacja urządzenia wymagała jedynie dokonania zgłoszenia i nie było przesłanek do żądania uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę,
- art. 51 ust. 1 pkt. 1 ustawy Prawo budowlane poprzez jego zastosowanie pomimo nieustalenia charakteru odstępstw nośnika reklamowego w stosunku do zgłoszenia, co do którego nie wniesiono sprzeciwu,
II. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w postaci:
- art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, w szczególności nieustalenie charakteru odstępstw zrealizowanego nośnika w stosunku do dokumentacji projektowej, a także daty ich powstania, j
- art. 7 k.p.a. poprzez brak odniesienia się przez organ odwoławczy do wszystkich zarzutów zawartych w odwołaniu,
- art. 15 k.p.a. poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności w ten sposób, że organ II instancji nie dokonał merytorycznego rozstrzygnięcia.
Skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że stosownie do art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, prace polegające na instalacji przedmiotowego nośnika reklamowego wymagały jedynie zgłoszenia, a nie uzyskania pozwolenia na budowę. Ocena, czy dana inwestycja wymaga pozwolenia na budowę, czy też wystarczające jest zgłoszenie, leży w kompetencjach organu, który jest uprawniony do wniesienia sprzeciwu.
Zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 7 ustawy Prawo budowlane było nieuzasadnione. Nie można się zgodzić z organem, że przy instytucji zgłoszenia ustawodawca nie przewidział odstępstw.
W orzecznictwie przyjmuje się taką możliwość, co potwierdza m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 25 sierpnia 2010 r., (sygn. II SA/Bk 311/10) oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 września 2015 r. (II SA/Kr 708/15).
Organy nie dokonały oceny charakteru odstępstw, co było warunkiem koniecznym wydania decyzji nakazującej rozbiórkę. Natomiast dokonane zmiany stanowiłyby nieistotne odstępstwo od przyjętego zgłoszenia. Ewentualną samowolę budowlaną stanowi tylko zmiana parametrów nośnika (tj. oświetlenie tablic), nie natomiast całe urządzenie.
Organ II instancji nie ustosunkował się w sposób odpowiedni do wszystkich zarzutów odwołania, naruszając art. 7 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego go aktu pod względem prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
Badając legalność zaskarżonej decyzji, Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Przedmiotem niniejszego postępowania był wolnostojący nośnik reklamowy o całkowitej wysokości ok. 9 m, składający się z dwóch podświetlanych tablic reklamowych o wymiarach 12 m x 3 m każda, usytuowanych względem siebie w układzie litery V, przymocowanych do słupa stalowego o średnicy ok. 0,8 m, przytwierdzonego śrubami do fundamentu całkowicie zagłębionego w gruncie, znajdujący się na terenie działki nr ewid. [...] z obrębu [...] , przy Al. [...] w [...].
Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji był art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t. j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.).
Zasadniczo celem postępowania prowadzonego na podstawie na art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
W postępowaniu tym organ musiał dokonać analizy, czy pomimo naruszającego przepisy wykonania przedmiotowego obiektu, istnieje możliwość jego zalegalizowania. Jeżeli wykonany obiekt nie mógł być doprowadzony do stanu zgodnego z prawem, to nakaz rozbiórki wynikający z art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego musiał być zastosowany.
Z ustaleń organu powiatowego wynikało, że poprzednik prawny skarżącego [...] S.A. dokonał w dniu [...].01.2007 r. (data wpływu do organu) zgłoszenia dotyczącego zamiaru zainstalowania tablicy informacyjnej typu "[...]" na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...], położonej przy Al. [...] w [...]. Do zgłoszenia inwestor dołączył oświadczenie o prawie do dysponowania terenem na cele budowlane, wynikając z umowy z dnia [...].11.2006 r., projekt budowlany sporządzony w dniu [...].01.2007 r. mgr inż. J. P. oraz mapę sytuacyjną z planowaną lokalizacją. Organ administracji architektoniczno-budowlanej do którego wpłynęło zgłoszenie, nie wniósł sprzeciwu w drodze decyzji.
W słusznej ocenie organów nadzoru budowlanego, prace opisane w dokonanym w dniu [...] stycznia 2007 r. zgłoszeniu, wymagały w istocie uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Jednak wobec faktu, że inwestor dokonał zgłoszenia, nie można było w tej sprawie postawić inwestorowi zarzutu samowoli budowlanej.
Realizacja przedmiotowego obiektu nie mieściła się w ramach przewidzianych w art. 29 ust. 2 pkt 6 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Wymagała uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Powołany przepis, zwalnia bowiem z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, roboty polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.
Stosownie do art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak (...) wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe. Zgodnie zaś z art. 3 pkt 1 ww. ustawy obiektem budowlanym jest budowla stanowiąc całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami.
Do tego typu budowli nie mógł mieć zastosowania art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. Przedmiotowe urządzenie reklamowe niewątpliwie jest trwale związanie z gruntem, albowiem jego posadowienie na gruncie jest stabilne i odporne na działanie czynników atmosferycznych, co najwyraźniej wynika z głębokości posadowienia fundamentów (opis techniczny). W konsekwencji na jego wzniesienie wymagane było pozwolenie na budowę.
W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że o tym czy urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem czy też nie, nie decyduje sposób i metoda związania z gruntem, nie decyduje również technologia wykonania fundamentu i możliwości techniczne przeniesienia nośnika reklamowego w inne miejsce, ale to czy wielkość tego urządzenia, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania.
Istotny dla rozstrzygnięcia był stopień trwałości połączenia oraz to czy konstrukcja opiera się czynnikom zewnętrznym mogącym ją zniszczyć, zapewnienie stabilnej podstawy uniemożliwiającej łatwe jej przesunięcie. (wyroki NSA z 1 marca 2012 r., II OSK 2558/10, z 5 stycznia 2011 r., II OSK 25/10, z 10 października 2010 r., II OSK 1596/09, z 1 października 2009 r., II OSK 1461/08, z 12 maja 2009 r., II OSK 735/08 oraz z 23 czerwca 2006 r., II OSK 923/05, orzeczenia publikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 a Prawa budowlanego obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając spełnienie wymagań podstawowych dotyczących bezpieczeństwa jego konstrukcji. Bezpieczeństwo konstrukcji przedmiotowej tablicy reklamowej zapewnia m. in. betonowy fundament powodujący trwałe związanie jej z gruntem. (wyrok NSA z 11 grudnia 2015 r., II OSK 954/14, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, iż skuteczne zgłoszenie budowy obiektu (brak sprzeciwu właściwego organu), na wykonanie którego wymagane jest pozwolenie na budowę, nie wyłącza możliwości badania takiej inwestycji przez organu nadzoru budowlanego pod względem zgodności z przepisami.
Posiadanie przez inwestora zgłoszenia miało jednak znaczenie w zakresie trybu procedowania, które należało prowadzić w oparciu o art. 50-51 Prawa budowlanego (tryb z art. 48 był wykluczony).
Organ, prowadząc postępowanie administracyjne w trybie art. 51 ust. 1 w związku z ust. 7 ustawy Prawa budowlanego, podjął czynności sprawdzające w celu ustalenia, czy istnieje możliwość doprowadzenia nośnika reklamowego do stanu zgodnego z prawem.
W tym kontekście ustalono, że na przedmiotowym terenie obowiązują przepisy uchwały Rady [...] Nr [...] z dnia [...].07.2012r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] - rejon ulicy [...]. Przepis § 5 ust. 1 pkt 7 lit b tej uchwały stanowi, iż maksymalna powierzchnia reklamowa wynosi 18m2 włącznie. Przedmiotowe urządzenie posiada dwie tablice o powierzchni reklamowej 36m2, co łącznie daje 72m2, a więc narusza ustalenia ww. planu.
Treść planu zagospodarowania przestrzennego wyklucza możliwość zalegalizowania nośnika reklamowego w dotychczasowej lokalizacji zgodnie z jego obecnymi parametrami (2x 36m2). Zatem uzasadnione było wydanie nakazu jego rozbiórki na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 7 Prawa budowlanego.
Nie ma przy tym znaczenia fakt, iż gdy instalowany był nośnik reklamowy będący przedmiotem decyzji, nie było planu miejscowego zawierającego wskazane ograniczenia. Postępowanie legalizacyjne prowadzone na podstawie art. 50 i 51 Prawa budowlanego ma bowiem na celu doprowadzenie do zgodności z przepisami obowiązującymi w dacie wydawania rozstrzygnięcia.
Zasadnie również organy stwierdziły, że tablice przedmiotowego nośnika reklamowego posiadają oświetlenie w postaci listwy na wysięgnikach z ośmioma lampami halogenowymi, czego nie przewidywał projekt budowalny załączony do zgłoszenia, zatem będący przedmiotem postępowania nośnik został wykonany niezgodnie z dokonanym przez inwestora zgłoszeniem z dnia [...] stycznia 2007r. Choć zdaniem Sądu, sama ta okoliczność nie uzasadniałaby jeszcze nakazu rozbiórki całego obiektu, to jednak niewątpliwie cały obiekt wymagał pozwolenia na budowę, a jak wyżej wskazano zalegalizowanie go nie było możliwe.
Plan zagospodarowania przestrzennego wyklucza możliwość zainstalowania nośnika reklamowego w dotychczasowej lokalizacji zgodnie z jego obecnymi parametrami (2x 36m2), dlatego nakaz rozbiórki był zasadny.
Sąd nie podzielił również podniesionych w skardze zarzutów naruszenia przepisów procesowych.
Organy przeprowadziły postępowanie w sposób nie naruszający zasad wyrażonych w art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Rozstrzygnięcie oparto na właściwej podstawie prawnej. Stan faktyczny ustalono prawidłowo. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi art. 107 § 3 k.p.a., organ przytoczył fakty istotne dla rozstrzygnięcia, wyjaśnił jaki jest przedmiot postępowania, w oparciu o jaką podstawę prawną jest ono prowadzone, a tym samym jaki jest zakres analizowanych ustaleń.
W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie znajdują oparcia w przepisach prawa, a zatem nie mogły odnieść zamierzonego skutku, oraz biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718.), skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło