II SA/Wr 531/12

WyrokWSA we Wrocławiu2012-12-18

Skład orzekający: Andrzej Wawrzyniak, Alicja Palus, Anna Siedlecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała zgromadzenia związku wodociągów i kanalizacji w przedmiocie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków może być zaskarżona do sądu administracyjnego przez indywidualnego mieszkańca, jeśli ten nie wykaże naruszenia swojego indywidualnego interesu prawnego lub uprawnienia, a jedynie zarzuca naruszenie zasady praworządności?
Ratio decidendi
Skarga wniesiona na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie jest skargą powszechną (actio popularis). Aby sąd administracyjny rozpoznał merytorycznie zarzuty dotyczące legalności uchwały organu gminy, skarżący musi wykazać, że jego indywidualny, konkretny i aktualny interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone zaskarżoną uchwałą. Samo zarzucenie naruszenia zasady praworządności lub podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, bez wykazania wpływu na własną sferę prawnomaterialną, nie stanowi podstawy do uwzględnienia skargi.
Stan faktyczny
Skarżący G.S. zaskarżył uchwałę Zgromadzenia W. Związku Wodociągów i Kanalizacji w W. dotyczącą regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Zarzucił uchwale naruszenie właściwości organu, zasady praworządności oraz przepisu art. 19 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Skarżący nie wykazał jednak naruszenia swojego indywidualnego interesu prawnego lub uprawnienia, opierając skargę na zarzucie naruszenia prawa powszechnie obowiązującego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Alicja Palus Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant: Asystent sędziego Łukasz Cieślak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi G.S. na uchwałę Zgromadzenia W. Związku Wodociągów i Kanalizacji w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na rzecz adwokata T.O. kwotę 295,20 zł (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej i kwotę 55,20 zł (słownie: pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) z tytułu podatku VAT. Uchwałą z dnia [...] r. Nr [...], podjętą na podstawie § 10 pkt 3 Statutu W. Związku Wodociągów i Kanalizacji (Dz. U. Woj. W. Nr [...], poz. [...] z dnia [...] r. oraz Nr [...], poz. [...] z dnia [...] r.) oraz art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. Nr 72, poz. 747 ze zm.), Zgromadzenie W. Związku Wodociągów i Kanalizacji w W. uchwaliło regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie działania W. Związku Wodociągów i Kanalizacji. Pismem z dnia 24 maja 2012 r. skarżący G.S. wezwał W. Związek Wodociągów i Kanalizacji do usunięcia naruszenia prawa w związku z podjęciem powołanej wyżej uchwały. Powyższe wezwanie wpłynęło do W. Związku Wodociągów i Kanalizacji w dniu 24 maja 2012 r.. Strona nie udzieliła na to wezwanie odpowiedzi. Składając skargę na powyższą uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu G.S. wniósł o stwierdzenie jej nieważności w całości i wyeliminowanie z obiegu prawnego. W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił uchwale "kwalifikowaną wadę nieważności", "nieprzestrzegania właściwości przy uchwalaniu tej uchwały" oraz naruszenie zasady praworządności zawartej w przepisie art. 6 k.p.a. i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w związku z art. 87 ust. 2 Konstytucji, a ponadto obrazę art. 19 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Wywodząc, że Zgromadzenie W. Związku Wodociągów i Kanalizacji w W. podjęło zaskarżoną uchwałę "będąc nieuprawnionym – działając bezprawnie, nieprzestrzegając właściwości", skarżący podniósł, że zgodnie z art. 19 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, zwanej dalej "u.z.w.z.ś.", rada gminy po dokonaniu analizy projektów regulaminów dostarczania wody i odprowadzania ścieków, opracowanych przez przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne, uchwala regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków (wyrok NSA z dnia 2 czerwca 2004 r., sygn. akt OSK 312/04; wyrok NSA - OZ w Krakowie z dnia 2 grudnia 2003 r., sygn. akt II SA/Kr 998/2003, publ. Lex Polonica nr 365647). Zdaniem skarżącego, zaskarżona uchwała została uchwalona wbrew obowiązującemu w czasie jej uchwalania prawu. W odpowiedzi na skargę Przewodniczący Zarządu W. Związku Wodociągu i Kanalizacji w W., stwierdzając, że brak jest podstaw prawnych do wniesienia skargi i uznając zarzuty podniesione w skardze za nieuzasadnione, wniósł o oddalenie skargi w całości jako bezzasadnej i niedopuszczalnej oraz zasądzenie od skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę strona przeciwna wywodziła, że skarżący bezpodstawnie zarzuca zaskarżonej uchwale naruszenie art. 6 k.p.a. i art. 2 Konstytucji RP oraz art. 19 u.z.w.w.ś., a także bezzasadnie zarzuca nieważność uchwały z powodu jej podjęcia przez Zgromadzenie W. Związku Wodociągów i Kanalizacji z naruszeniem właściwości, która - zdaniem skarżącego - przysługuje wyłącznie radzie gminy. Ponadto, w ocenie strony przeciwnej, skarżący nie wykazał zaistniałego w dacie wnoszenia skargi naruszenia zaskarżoną uchwałą indywidualnego interesu prawnego lub uprawnienia. Stawiając powyższe zarzuty skarżący – zdaniem strony – wybiórczo potraktował wymienione przepisy, nie uwzględniając uregulowań zawartych w art. 2 pkt 1 u.z.w.z.ś. stanowiącym, że użyte w ustawie określenie gmina oznacza także związek międzygminny i porozumienie międzygminne, oraz w art. 3 ust. 2 pkt 1 u.z.w.z.ś. stanowiącym, że w razie wspólnego wykonywania przez gminy zadania, o którym mowa w ust. 1, określone w ustawie prawa i obowiązki organów gminy wykonują odpowiednio właściwe organy związku międzygminnego. Strona wskazała, że Gmina J.-Z., w której skarżący mieszka, jest członkiem związku międzygminnego – W. Związku Wodociągów i Kanalizacji. Zgodnie zaś z art. 64 ust. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) prawa i obowiązki gmin uczestniczących w związku międzygminnym, związane z wykonywaniem zadań przekazanych związkowi, przechodzą na związek z dniem ogłoszenia statutu związku, zatem uprawnienia Rady Miasta w J.-Z. określone w u.z.w.z.ś., w tym uprawnienie do uchwalania regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków, przeszły na Zgromadzenie W. Związku Wodociągów i Kanalizacji, które zgodnie z art. 69 ustawy o samorządzie gminnym jest organem stanowiącym i kontrolnym Związku oraz stosuje się do niego odpowiednio przepisy dotyczące rady gminy i w zakresie zadań zleconych Związkowi Zgromadzenie Związku wykonuje kompetencje przysługujące radzie gminy. Ponadto strona przeciwna wskazała, że w podstawie prawnej zaskarżonej uchwały przywołano art. 19 ust. 1 u.z.w.z.ś., zatem w świetle przywołanych przepisów tej ustawy Zgromadzenie W. Związku Wodociągów i Kanalizacji było właściwym organem do podjęcia tej uchwały. Podnosząc, że zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego, strona wskazała, powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 4 czerwca 2009 r. (sygn. akt III SA/Wr 198/08, publ. Legalis), że skarżący żądający stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, obowiązany jest nie tylko do wykazania się interesem prawnym lub uprawnieniem, ale jest także obowiązany wykazać naruszenie tego interesu prawnego lub uprawnienia. W rozpoznawanej sprawie, zdaniem strony przeciwnej, skarżącemu nie przysługuje prawo do zakwestionowania przedmiotowej uchwały w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Chociaż art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym przewiduje, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego, to jednak skarżący nie wykazał żadnego interesu prawnego w zakwestionowaniu przedmiotowej uchwały Zgromadzenia W. Związku Wodociągów i Kanalizacji. Na temat pojęcia "interes prawny" i "uprawnienie" wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 21 maja 2009 r. (sygn. akt II SA/Wr 564/08, publ. Legalis), orzekając m.in., że chociaż pojęcie "interes prawny" i "uprawnienie" nie zostało normatywnie dookreślone, to w orzecznictwie i doktrynie ugruntowany jest pogląd, iż kryterium "interesu prawnego" w postępowaniu administracyjnym czy w sprawie sądowoadministracyjnej rozumieć należy w ten sposób, że akt organu administracji musi dotyczyć własnego, indywidualnego i wynikającego z konkretnego przepisu prawa administracyjnego interesu. Zdaniem Sądu, skarga wniesiona w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie ma charakteru actio popularis. Skoro zatem w myśl cytowanego wyżej przepisu skarżącym może być każdy kto wykaże, że zaskarżona uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienie, to oznacza to tyle, że skarżący musi wykazać, iż w konkretnym przypadku istnieje związek pomiędzy jego własną "prawnie gwarantowaną" (a nie wyłącznie faktyczną) sytuacją, a zaskarżoną uchwałą, tj. związek polegający na tym, że uchwała ta narusza, czyli pozbawia lub ogranicza właśnie jego interes prawny lub uprawnienie. Strona odwołała się w tym miejscu do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 3 września 2004 r. (sygn. akt OSK 476/04, publ. ONSAiWSA 2005/1/2) przyjął, że w przeciwieństwie do postępowania prowadzonego na podstawie kodeksu postępowania administracyjnego, w którym stroną może być każdy, czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie, stroną w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Podobne stanowisko zaprezentowane zostało w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 sierpnia 2007 r. (sygn. akt II OSK 1033/07), w którym przyjęto, że tylko takie naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia przez kwestionowaną uchwałę może doprowadzić do uwzględnienia skargi, które ma charakter aktualny, a ponadto jest naruszeniem zindywidualizowanym, wymierzonym w realne i zdatne do wskazania dobra prawne, z których korzysta sam skarżący; powinno być tego rodzaju, aby można było stwierdzić, że bezpośrednio wyzuwa skarżącego z przysługujących mu praw albo ogranicza go w sposobach czynienia użytku z dotychczas przysługującego uprawnienia (por. także wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 1669/08, publ. Legalis; wyrok NSA z dnia 4 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1157/08, publ. Legalis). Skarżący w skardze – zdaniem strony przeciwnej - nie powołuje się na naruszenie jego interesu prawnego, a jedynie zarzuca naruszenie zaskarżoną uchwałą zasady praworządności. Takie naruszenie, zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2009 r. (sygn. akt I SA/Wa 934/08, publ. Legalis) nie daje podstaw do złożenia w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym skargi osobie, która skargę opiera nie na prawach własnych, lecz składa ją w interesie praworządności. Skarżący powinien wykazać się nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także zaistniałym w dacie wnoszenia skargi (a nie w przyszłości) naruszeniem tego interesu prawnego lub uprawnienia. Interes prawny, co do którego wprost nawiązuje art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną wnoszącego skargę, a nie z normy statutowej. Nie stanowi też podstawy do wniesienia skargi ewentualne przyszłe zagrożenie naruszeniem prawa. Skarga uregulowana w art. 101 ust. 1 i ust. 2a ustawy o samorządzie gminnym nie jest zatem skargą powszechną. Musi odnosić się do takiej sytuacji prawnej, którą można określić jako własną, indywidualną i konkretną danego podmiotu (wyrok NSA z dnia 4 marca 2009 r., sygn. akt 1157/2008) ze wskazaniem, w jaki sposób zaskarżona uchwała Nr 5/XX/2010 narusza interes prawny bądź uprawnienie skarżącego. Wobec powyższego zarzut braku legitymacji skarżącego do zaskarżenia przedmiotowej uchwały jest – zdaniem strony przeciwnej – uzasadniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wyjaśniając przesłanki podjętego rozstrzygnięcia wskazać przede wszystkim należy, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). W ten sposób sformułowane zostało przez ustawodawcę generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Wykonywana przez sądy administracyjne kontrola administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest uchwała Zgromadzenia W. Związku Wodociągów i Kanalizacji w W. z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie "Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie działania W. Związku Wodociągów i Kanalizacji". Stosownie do art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Jak trafnie podkreślano w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wniesienie skargi do sądu jest możliwe po spełnieniu warunków formalnych określonych w cytowanym wyżej przepisie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Do warunków tych ustawodawca zalicza obok bezskutecznego wezwania rady do usunięcia zarzucanego naruszenia, wykazanie się naruszeniem interesu prawnego. Tak więc skarżący musi się wykazać nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także naruszeniem tego interesu lub uprawnienia. Naruszenie interesu prawnego nie oznacza obowiązku uwzględnienia skargi. Obowiązek jej uwzględnienia powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia jest związane z jednoczesnym naruszeniem przepisu prawa materialnego (por. wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2007 r. sygn. akt II OSK 1627/06 – LEX nr 315977). W niniejszej sprawie skarżący G.S. przed wniesieniem skargi bezskutecznie wzywał Związek do usunięcia naruszenia prawa (odpowiedź na wezwanie nie została udzielona). Ta przesłanka została więc spełniona. Rozważyć zatem trzeba, czy zaskarżona uchwała naruszyła interes prawny lub uprawnienie skarżącego. W piśmiennictwie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym wielokrotnie podkreślano, że pojęcie "interes prawny" oznacza interes oparty na prawie lub chroniony przez prawo. Cechami tego interesu jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Interes prawny mają tylko te z podmiotów, których sytuacja prawna wynika wprost z normy prawa materialnego, a nie powstaje za pośrednictwem drugiego podmiotu. Drugą szczególną cechą interesu prawnego jest jego realność, interes ten musi rzeczywiście istnieć w dacie stosowania danych norm prawa administracyjnego. Nie może to być interes tylko przewidywany w przyszłości ani hipotetyczny. Podmiot ma interes prawny w postępowaniu, jeżeli pomiędzy jego sytuacją prawną, a przedmiotem postępowania istnieje - uzasadnione treścią normy prawa materialnego - realne, rzeczywiste powiązanie, czyniące go "zainteresowanym" tym postępowaniem i w konsekwencji uprawnionym do udziału w nim w charakterze strony. Nie jest zatem legitymowany do występowania w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony ten, kto uzasadnia swój interes prawny zdarzeniami i okolicznościami przewidywanymi, takimi które wystąpią dopiero w przyszłości. Postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję rozstrzygającą o prawach i obowiązkach tej osoby, bądź rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki tej osoby. Inaczej mówiąc - przymiot strony w postępowaniu administracyjnym ma osoba, której dotyczy bezpośrednio to postępowanie lub w którym może być wydane orzeczenie godzące w jej prawem chronione interesy poprzez ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z przysługujących jej praw (por. np. A. Wróbel, Komentarz do art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego, [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2005, wyd. II; A. Matan, Komentarz do art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego, [w:] G. Łaszczyca, A. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom I. Komentarz do art. 1-103, LEX, 2007, wyd. II oraz piśmiennictwo i orzecznictwo tam podane; wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 sierpnia 2007 r. sygn. akt IV SA/Wa 907/07 - LEX nr 364765; wyroki NSA z dnia 25 października 2006 r. sygn. akt II GSK 163/06 - LEX nr 274855; z dnia 9 grudnia 2005 r. sygn. akt II OSK 310/05 - LEX nr 190891). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym trafnie podkreślano, że skarżąc uchwałę organu gminy na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym należy wykazać istnienie związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą i indywidualną sytuacją prawną skarżącego. Musi on udowodnić, że zaskarżona uchwała naruszając prawo, jednocześnie negatywnie wpływa na jego sferę prawnomaterialną, pozbawia go przykładowo pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację. Interes prawny, do którego wprost nawiązuje art. 101 ust.1 ustawy o samorządzie gminnym, musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującego sytuację prawną wnoszącego skargę (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 14 stycznia 2011 r. sygn. akt I SA/Łd 914/10 - LEX nr 751789). O naruszeniu interesu prawnego można mówić wtedy, gdy istnieje bezpośrednie i realne (a nie tylko potencjalne) naruszenie istniejącego już w dniu wejścia w życie uchwały prawa, czy uprawnienia, a skarga jest środkiem ochrony przed rzeczywistym i nielegalnym wkroczeniem w ten interes organu gminy (por. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 220/10 - LEX nr 619820). W rozpatrywanej sprawie skarżący w istocie nie podał, że doszło do naruszenia jego interesu prawnego. W skardze skarżący zarzucił jedynie podjęcie zaskarżonej uchwały przez organ niewłaściwy oraz naruszenie zasady praworządności zawartej w przepisie art. 6 k.p.a. oraz art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w związku z art. 87 ust. 2 Konstytucji, a ponadto obrazę art. 19 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Analizując przedstawione przez skarżącego argumenty, stwierdzić trzeba, że "nieprzestrzeganie przez organ norm prawnych o charakterze powszechnie obowiązującym" samo w sobie nie stanowi naruszenia interesu prawnego skarżącego, ponieważ – jak już wyżej zaznaczono – interes ten musi być indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie musi znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Stosownie do art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, aby skarga wniesiona w trybie tego przepisu mogła zostać uwzględniona, składający skargę musi wykazać zarówno, że posiada tak rozumiany interes prawny, a ponadto, że interes ten został naruszony, przy czym naruszenie to obiektywnie polega na nieprzestrzeganiu przez organ norm prawnych powszechnie obowiązujących. Samo "nieprzestrzeganie przez organ norm prawnych o charakterze powszechnie obowiązującym", jeżeli nie narusza interesu prawnego wnoszącego skargę, nie wystarcza do uwzględnienia skargi, ponieważ nie daje wnoszącemu skargę uprawnienia do jej złożenia. Przepis art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie daje podstawy do korzystania przez każdego z prawa do wniesienia skargi w interesie publicznym (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 2003 r. sygn. akt III RN 42/02 publ. w OSNP z 2004 r., Nr 7, poz. 114). Tak więc nawet ewentualna sprzeczność uchwały z prawem nie daje legitymacji do wniesienia skargi, jeżeli uchwała ta nie narusza prawem chronionego konkretnego interesu prawnego lub uprawnienia strony skarżącej (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2002 r., sygn. akt II SA 2503/01, publ. Lex nr 81964). Z treści skargi nie wynika zatem, aby zaskarżona uchwała naruszała interes prawny lub uprawnienie skarżącego. Z konstrukcji art. 101 ustawy o samorządzie gminnym wynika, że przymiot strony w postępowaniu kwestionującym legalność aktu prawa miejscowego, jakim jest na podstawie art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. Nr 72, poz. 747 ze zm.) regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie działania W. Związku Wodociągów i Kanalizacji, kształtowany jest na innych zasadach niż w postępowaniu administracyjnym regulowanym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia przedmiotową uchwałą rady gminy otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania (oceny) sprawy. Ocena ta dotyczy rodzaju naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia podmiotu, kwestionującego przed sądem administracyjnym legalność zaskarżonej uchwały. Dopiero ustalenie przez sąd administracyjny, że nastąpiło naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę na uchwałę rady gminy, otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania skargi. W następnej kolejności sąd szuka odpowiedzi na pytanie czy naruszenie interesu prawnego skarżącego nastąpiło w granicach dopuszczonych przez obowiązujące prawo przedmiotowe (por. wyrok NSA z dnia 29 września 2010 r. sygn. akt II OSK 1429/10 - LEX nr 746533). Podzielając w pełni przedstawione wyżej stanowisko stwierdzić trzeba, że przed merytorycznym rozpatrzeniem zarzutów podnoszonych w skardze, a więc przed dokonaniem oceny zgodności z prawem zaskarżonej uchwały, w pierwszej kolejności należy rozważyć, czy zaskarżona uchwała (kwestionowany miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego) narusza w sposób niezgodny z prawem interes prawny lub uprawnienie skarżącego. Dopiero po wykazaniu, że do takiego naruszenia interesu prawnego bądź uprawnienia skarżącego doszło, można byłoby przystąpić do merytorycznej oceny zaskarżonej uchwały. Jak już wyżej zauważono, w rozpatrywanej sprawie skarżący nie wykazał, jaki jego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Skarżący wskazał na naruszenie przepisów powszechnie obowiązujących, do którego – jego zdaniem – doszło przy podejmowaniu zaskarżonej uchwały, ale poza tym nie wskazał, jaki jego aktualny, obecnie istniejący interes prawny (uprawnienie) został naruszony. Skoro zatem skarżący nie wykazał, jaki jego interes prawny został naruszony, wniesiona skarga podlegała oddaleniu bez merytorycznej oceny podnoszonych w niej zarzutów. W tym stanie rzeczy – stosownie do art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło