II FSK 2576/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-12-16

Skład orzekający: Aleksandra Wrzesińska-Nowacka, Bogdan Lubiński, Małgorzata Wolf-Kalamala

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania upadłościowego z powodu braku środków na jego prowadzenie, a także brak możliwości zaspokojenia wierzycieli, stanowi wystarczające dowody na bezskuteczność egzekucji z majątku spółki w rozumieniu art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej?
Ratio decidendi
Umorzenie postępowania upadłościowego z powodu braku środków na jego prowadzenie, a także brak zaspokojenia wierzycieli, jednoznacznie potwierdzają bezskuteczność egzekucji z majątku spółki. W takiej sytuacji, organ egzekucyjny nie musi podejmować dalszych, zbędnych czynności egzekucyjnych, aby formalnie potwierdzić bezskuteczność egzekucji. Wystarczające jest wykazanie, że egzekucja nie doprowadziła do zaspokojenia wierzyciela.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odpowiedzialności członka zarządu spółki za zaległości podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 rok. Organ podatkowy orzekł o solidarnej odpowiedzialności skarżącego. Skarżący kwestionował zasadność tej odpowiedzialności, zarzucając m.in. wadliwe przeprowadzenie postępowania dowodowego, brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego oraz błędną wykładnię przepisów dotyczących zgłoszenia wniosku o upadłość. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Aleksandra Wrzesińska-Nowacka, Sędzia NSA Bogdan Lubiński (sprawozdawca), Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Kalamala, Protokolant Aleksandra Brach, po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2015 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej L. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 maja 2013 r. sygn. akt III SA/Wa 3248/12 w sprawie ze skargi L. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 17 września 2012 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od L. K. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie kwotę 120 (słownie: sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 21 maja 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 3248/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę L. K. (zwanego dalej "Skarżącym") na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 17 września 2012 r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 r. Ze stanu sprawy przyjętego przez Sąd pierwszej instancji wynika, że decyzją z dnia 13 grudnia 2011 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. orzekł o solidarnej odpowiedzialności Skarżącego, członka zarządu W. S.A. wraz ze Spółką i pozostałymi członkami zarządu za zaległość tej Spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 r. w kwocie 202.432,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę od tej zaległości w kwocie 136.541,00 zł i koszty egzekucyjne w kwocie 18.026,50 zł. Rozpoznając odwołanie, Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie decyzją z dnia 17 września 2012 r. uchylił zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności Skarżącego za odsetki za zwłokę w kwocie 136.541 zł od zaległości Spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 r. i orzekł o solidarnej odpowiedzialności Skarżącego za odsetki za zwłokę od tej zaległości w kwocie 3.607 zł naliczone do dnia ogłoszenia upadłości, tj. do dnia 22 czerwca 2006 r. W pozostałej części organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W skardze na powyższą decyzję Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, ze względu na naruszenie: 1) art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 188 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm. – zwanej dalej "ord. pod."), polegające na przyjęciu, że organ pierwszej instancji zasadnie odmówił przeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego co do ustalenia kwestii bezskuteczności egzekucji z majątku Spółki, w szczególności poprzez zaniechanie zwrócenia się przez organ do Syndyka masy upadłości Spółki o wskazanie, jaki majątek posiada Spółka oraz gdzie jest on położony oraz niedokonanie tych czynności przez Dyrektora Izby Skarbowej, co skutkowało wadliwym przyjęciem, że egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, 2) art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) ord. pod., poprzez dokonanie błędnej jego wykładni polegającej na przyjęciu, że złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości przez inną osobę aniżeli członek zarządu osoby prawnej, nie jest przesłanką wyłączającą odpowiedzialność na gruncie tego przepisu; 3) art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) ord. pod., poprzez dokonanie błędnej jego wykładni polegającej na przyjęciu, że umorzenie postępowania upadłościowego - a przez to niezaspokojenie wszystkich wierzycieli w postępowaniu upadłościowym - oznacza, że należy uznać, że wniosek o ogłoszenie upadłości został złożony w niewłaściwym czasie; 4) art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 188 ord. pod., polegające na przyjęciu, że organ pierwszej instancji zasadnie odmówił przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność ustalenia daty zaistnienia stanu niewypłacalności po stronie Spółki oraz nieprzeprowadzenie takiego dowodu przez Dyrektora Izby Skarbowej w sytuacji, gdy przeprowadzenie tego dowodu było konieczne dla dokonania ustaleń co do daty zaistnienia stanu niewypłacalności po stronie Spółki; 5) art. 122 i art. 187 § 1 ord. pod., polegające na dowolnym przyjęciu przez Dyrektora Izby Skarbowej - podobnie jak uczynił to organ pierwszej instancji – że: - z treści decyzji Komisji Papierów Wartościowych i Giełd z dniu 4 kwietnia 2006 r. wynika "brak wypłacalności W. S.A." - z "analizy" sprawozdań finansowych Spółki za lata 2003 - 2004 oraz wynika "stan zagrożenia niewypłacalności Spółki już w 2005 roku" - na ustalenie właściwego czasu, w którym powinien być złożony wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki miały wpływ przeprowadzone przez organy "analizy" sprawozdań finansowych spółki za lata 2003 – 2004; 6) art. 116 § 1 pkt 1 lit. b) ord. pod., polegające na błędnym przyjęciu przez Dyrektora Izby Skarbowej, że organ pierwszej instancji zasadnie przyjął, jakoby wewnętrzny podział zadań w wieloosobowym zarządzie spółki kapitałowej nie ma znaczenia w świetle art. 116 ord. pod. i nie może zwolnić osoby z odpowiedzialności z art. 116 ord. pod.; 7) art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 188 ord. pod., polegające na przyjęciu, że organ pierwszej instancji zasadnie nie przeprowadził postępowania dowodowego w zakresie ustalenia funkcji sprawowanej przez Skarżącego w zarządzie Spółki i zakresu spraw, którymi zajmował się Skarżący w zarządzie Spółki, w szczególności nie przeprowadzając dowodu z przesłuchania Skarżącego na okoliczność funkcji sprawowanej przez niego w zarządzie Spółki oraz polegające na zaniechaniu przeprowadzenia ww. postępowania dowodowego przez Dyrektora Izby Skarbowej; 8) art. 116 § 1 i § 2 ord. pod., polegające na wadliwym przyjęciu, że istnieją podstawy do uznania odpowiedzialności Skarżącego za zaległości podatkowe Spółki oraz nie zaistniały przesłanki wyłączające odpowiedzialność Skarżącego za zaległości podatkowe Spółki. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie. W piśmie procesowym z dnia 17 stycznia 2013 r. Skarżący powołał się na wyrok WSA w Gdańsku z dnia 21 maja 2008 r., sygn. akt II SA/Gd 130/08 i ponownie podkreślił, że bez udziału biegłych nie było możliwości ustalenia, w toku postępowania podatkowego, prawidłowej daty, w której mogłaby zostać ogłoszona upadłość Spółki, co wynikało przede wszystkim z charakteru prowadzonej przez nią działalności. Sąd pierwszej instancji – oddalając skargę - stwierdził, że organy podatkowe przeprowadziły postępowanie w sprawie w sposób wyczerpujący. Uzyskane w ten sposób dowody poddane następnie zostały wnikliwej i poprawnej ocenie. Świadczy zresztą o tym analiza motywów zaskarżonej decyzji, dokonana w kontekście zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, która pozwala stwierdzić, że rozumowanie organów podatkowych uwzględnia podstawowe reguły postępowania podatkowego, a przy tym pozostaje w zgodzie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Organy poddały ocenie wszystkie uzyskane dowody, które wnikliwie oceniły w kontekście prawidłowo przywołanego stanu faktycznego, a wysnutym wnioskom nie sposób zarzucić dowolności. Zadaniem Sądu, w ramach przeprowadzonej kontroli legalności w rozpoznawanej sprawie było przesądzenie, czy istniały dostateczne podstawy faktyczne i prawne, by obciążyć odpowiedzialnością za zaległości podatkowe W. S.A. Skarżącego będącego członkiem jej zarządu. Powołując się na art. 116 § 1, 2 i 4 ord. pod. WSA wskazał, że jest bezsporne, iż Skarżący pełnił funkcję członka zarządu zarówno w czasie kiedy powstało zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2005 r., jak i w czasie kiedy upływał termin płatności tego zobowiązania. Termin płatności podatku dochodowego od osób prawnych określa art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r., nr 54, poz. 654 ze zm. – zwanej dalej "u.p.d.o.p."), zgodnie z którym termin ten upływa z końcem trzeciego miesiąca roku następnego po roku podatkowym. Termin płatności podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 r. upłynął 30 marca 2006 r. Nie ulega zatem wątpliwości, że zaległość, za którą orzeczono odpowiedzialność Skarżącego powstała w czasie, gdy pełnił on funkcję członka zarządu Spółki. Zaległość z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych powstała w związku z brakiem zapłaty podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 r., wynikającego ze złożonej korekty zeznania CIT-8 za 2005 r. oraz w związku z nienależnym zwrotem nadpłaty wykazanej w pierwotnym zeznaniu. W dniu 8 maja 2009 r. Syndyk masy upadłości Spółki W. złożył korektę zeznania rocznego CIT-8 za 2005 r., z wykazaną kwotą podatku do zapłaty w wysokości 120.510,00 zł. Powołując się na art. 21 § 2 ord. pod. Sąd uznał, że organ odwoławczy prawidłowo wskazał, iż w rozpatrywanej sprawie ustalenia poczynione w toku postępowania kontrolnego zostały uznane przez Syndyka masy upadłości Spółki W. za prawidłowe i w konsekwencji w dniu 8 maja 2009 r. złożono stosowną korektę zeznania CIT-8 za 2005 r., zatem organ kontroli skarbowej nie był zobowiązany do wydawania dla Spółki W. decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób prawnych za 2005 r. w prawidłowej wysokości. Z punktu widzenia kwoty zaległości podatkowej, za którą odpowiada członek zarządu spółki kapitałowej, nie ma znaczenia kwota faktycznie zadeklarowana przez podatnika, jeżeli została ona skutecznie podważona przez organ podatkowy. Zobowiązania podatkowe powstające z mocy prawa stają się zaległościami podatkowymi na skutek nieuiszczenia ich w terminie płatności. Należna w świetle przepisów prawa kwota zobowiązania podatkowego ma charakter obiektywny, niezależny od deklaracji podatnika i wyliczeń organów podatkowych. W takiej też kwocie zobowiązanie podatkowe powstaje i staje się wymagalne w określonym ustawą podatkową terminie płatności (w przypadku podatku dochodowego od osób prawnych – art. 27 § 1 u.p.d.o.p. w związku z art. 47 § 3 ord. pod.). Sąd powołał się na uchwałę NSA z dnia 10 sierpnia 2009 r. sygn. akt II FPS 3/09. Stwierdził, że orzekając o odpowiedzialności członka zarządu spółki kapitałowej organy podatkowe obowiązane są wykazać, że egzekucja wobec tejże spółki okazała się bezskuteczna. Odmiennie niż w przypadku innych osób trzecich (art. 108 § 4 ord. pod.), bezskuteczność egzekucji jest przesłanką tejże odpowiedzialności, warunkującą samą możliwość jej orzeczenia (art. 116 § 1 tej ustawy). Zdaniem Sądu, w rozpoznanej sprawie organy podatkowe wykazały istnienie tej przesłanki. Niewątpliwie ważną okolicznością w sprawie wykazania bezskuteczności egzekucji prowadzonej do majątku Spółki jest fakt, że postanowieniem z dnia 3 lutego 2010 r., sygn. akt X GUp 250/06 Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy umorzył postępowanie upadłościowe w trybie art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1361 ze zm.), tj. z uwagi na brak środków umożliwiających dalsze prowadzenie postępowania upadłościowego. Sąd omówił kwestie bezskuteczności egzekucji i upadłości stwierdzając, że nietrafny jest zarzut, iż organ bezzasadnie nie przeprowadził dowodu z zeznań Syndyka masy upadłości ani przesłuchania Skarżącego aby wyjaśnić, czy Spółka posiada wierzytelności, z których mogłaby zostać przeprowadzona egzekucja. W ocenie Sądu, przeprowadzenie tych dowodów nie zmieniłoby faktu, iż Sąd Rejonowy umorzył postępowanie upadłościowe. Wynik postępowania upadłościowego, obejmującego likwidację majątku Spółki W. potwierdza bezskuteczność egzekucji z majątku tej Spółki, gdyż nie został osiągnięty podstawowy cel tego postępowania, tj. równomierne, chociażby częściowe zaspokojenie wierzycieli, w tym również Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. Umorzenie postępowania upadłościowego spowodowało wygaśnięcie funkcji Syndyka, a Skarżący znający stan majątkowy Spółki, w tym posiadający również wiedzę na temat wierzytelności przysługujących Spółce, mógł w toku postępowania podatkowego przekazać informacje w powyższym zakresie, czego jednak nie uczynił. Ponadto, sposób i wynik przeprowadzonego postępowania upadłościowego w niniejszej sprawie mógł być i był oceniany jedynie w kontekście spełniania przesłanek bezskuteczności egzekucji oraz ewentualnego spełnienia przesłanek egzoneracyjnych. Nie ma możliwości kontroli postępowania upadłościowego przez organ administracji lub sąd administracyjny, gdyż postępowanie to należy do właściwości rzeczowej sądu powszechnego (sądu rejonowego - sądu gospodarczego) - art. 18 Prawa upadłościowego i naprawczego. W ocenie Sądu, niezasadny jest zarzut skargi, że prowadzone przez organ czynności egzekucyjne miały charakter pobieżny i w żadnym wypadku nie zmierzały do pełnego ustalenia, czy Spółka posiada jakiekolwiek wierzytelności Z akt sprawy wynika, że w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia 24 maja 2010 r. obejmujący przedmiotową zaległość, wszczęto jej egzekucję z majątku Spółki. Odpis tytułu wykonawczego doręczono Spółce w trybie tzw. doręczenia zastępczego, przewidzianego w art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego. Przesyłkę zawierającą odpis tego tytułu oraz odpis zajęcia rachunku bankowego Spółki w BRE Bank S.A. przesłano pocztą na adres jej siedziby. Przesyłkę dwukrotnie awizowano, a ponieważ nie została ona odebrana – zwróconą ją nadawcy. W aktach sprawy znajduje się sporządzony dnia 30 czerwca 2010 r. raport poborcy skarbowego o niemożności dokonania czynności egzekucyjnych. Wskazano w nim, że Spółka pod adresem w W. ul. S. [...] od kilku lat nie prowadzi działalności gospodarczej, a nowego adresu nie ustalono. W trakcie prowadzonej egzekucji, organ egzekucyjny nie ograniczał się do jednego sposobu egzekucji, lecz poszukiwał składników majątkowych mogących stanowić źródło środków pieniężnych na zaspokojenie należności podatkowych. Podejmowane przez organ egzekucyjny czynności nie doprowadziły do wyegzekwowania dochodzonych należności. Organ poszukiwał także innego majątku Spółki, z którego możliwa byłaby egzekucja - tak ruchomego, jak i nieruchomego, jednak bezskutecznie. Jak ustalił organ egzekucyjny Spółka nie figurowała w rejestrach ewidencji gruntów. Również z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców uzyskano informację, że Spółka nie figuruje w centralnej ewidencji pojazdów. Sąd uznał, że spełnione zostały obie pozytywne przesłanki warunkujące odpowiedzialność członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. W ocenie WSA, organy podatkowe prawidłowo uznały, iż podział obowiązków w zarządzie i ich charakter nie mogą zwolnić danej osoby z odpowiedzialności wynikającej z art. 116 w zw. z art. 116a ord. pod., gdyż przepisy te nie przewidują takiej sytuacji, stanowiąc jednoznacznie, iż przedmiotowa odpowiedzialność rozciąga się na każdego członka organu zarządzającego. Ponoszenie odpowiedzialności na gruncie art. 116 w zw. z art. 116a ord. pod. nie jest również uzależnione od faktycznego, rzeczywistego wykonywania obowiązków ani od np. odpowiednich kwalifikacji w dziedzinie finansów. Tym samym zarzuty skargi w powyższym zakresie są niezasadne. Aby członkowi zarządu spółki kapitałowej przypisać odpowiedzialność za zaległości podatkowe tejże spółki powstałe w okresie pełnienia przez niego funkcji, spółka w okresie tym musi znajdować się w stanie uzasadniającym wystąpienie o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania układowego. Powyższe wynika z treści uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 sierpnia 2009 r., sygn. akt II FPS 3/09. Zdaniem WSA, analiza sprawozdań finansowych dla potrzeb niniejszego postępowania nie wymagała wiedzy specjalistycznej ani doświadczenia biegłego. Przygotowanie zawodowe kontrolujących, w opinii Sądu, pozwala ocenić te okoliczności bez odwoływania się do wiedzy specjalistów. Zastosowane metody, pozwoliły w sposób jednoznaczny ocenić sytuację finansową firmy. Dokonana analiza dowiodła, że spółka utraciła płynność finansową i straciła zdolność regulowania zobowiązań. W rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia z postępowaniem w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki. Wbrew twierdzeniu strony, organy podatkowe dla ustalenia czasu właściwego do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości nie mają obowiązku powoływania biegłego. Organy podatkowe w postępowaniu podatkowym badają wszystkie (pozytywne i negatywne) przesłanki określone w art. 116 § 1 ord. pod. i są zobowiązane ustalić jaki był właściwy czas do złożenia wniosku o upadłość lub o wszczęcie postępowania układowego. Okoliczność zgłoszenia przez wierzyciela Kancelarię Konsultingową Nowy Świat Sp. z o.o. w stosunku do W. S.A. wniosku o wszczęcie postępowania upadłościowego nie może zwalniać Skarżącego od odpowiedzialności za należności, których dotyczy niniejsza sprawa. Zgodnie z treścią art. 116 § 1 pkt 1 ord. pod., od przedmiotowej odpowiedzialności zwalniałoby Skarżącego zgłoszenie wniosku o upadłość we właściwym czasie. Powołując się na art. 11 ust. 1 i 2 oraz art. 21 ust. 1 Prawa upadłościowego i naprawczego WSA uznał, że organy podatkowe obu instancji słusznie wskazywały, iż zgłoszenie upadłości zostało dokonane z przekroczeniem właściwego czasu wynikającego z ww. przepisów prawa. Wnikliwie przeprowadzona przez organ pierwszej instancji analiza sytuacji finansowej spółki wykazała, że przesłanki obligujące zarząd do wystąpienia z tym wnioskiem istniały już przed dniem 4 kwietnia 2006 r., a reprezentant przedsiębiorcy będącego osobą prawną jest przecież zobowiązany zgłosić taki wniosek już w terminie 2 tygodni od dnia, w którym majątek nie wystarcza na zaspokojenie długów. W sprawie nie było konieczne ustalenie konkretnej daty, w której reprezentujący spółkę zobowiązany był zgłosić wniosek o ogłoszenie upadłości, wystarczające było dowiedzenie, że wniosek zgłoszony był zbyt późno, by stanowić przesłankę ekskulpującą Skarżącego. Zasadnie organ podatkowy zwrócił uwagę na narastanie zaległości składkowych względem ZUS, które kumulowały się już począwszy od 2004 r. i, które wskazywały na niewywiązywanie się Spółki z zobowiązań na rzecz tego, będącego wierzycielem publicznym podmiotu, który winien być zaspokajany w pierwszej kolejności. Zobowiązania te nie zostały uregulowane, a opóźnienia w ich spłacie znacznie przekraczały 3 miesiące. Prawidłowo organ pierwszej instancji wskazał w sposób szczególny na zobowiązania powstałe w okresie od dnia 1 stycznia 2006 r. do dnia 31 marca 2006 r., kiedy to nastąpił bardzo wyraźny dynamiczny wzrost zobowiązań, na rzecz tego podmiotu, które nie zostały uregulowane. Odnosząc się do argumentów skargi dotyczących decyzji KPWiG z dnia 4 kwietnia 2006 r., w szczególności stwierdzenia, że "Analiza decyzji Komisji Papierów Wartościowych i Giełd z dnia 4 kwietnia 2006 roku od samego początku obarczona była błędem, ponieważ wskaźniki dostarczane przez domy maklerskiego do KPWiG muszą spełniać restrykcyjne wymagania organu nadzoru m.in. w zakresie maksymalnej ilości środków, które mogą być zdeponowane na rachunku danego podmiotu (domy maklerskie obowiązują maksymalne limity w tym zakresie). Często więc to co dla "laika" wydawać się może danymi wskazującymi na złą sytuację finansową domu maklerskiego, w rzeczywistości jest jedynie skutkiem wypełnienia wymagań nadzoru, a więc stanem zupełnie normalnym" Sąd zauważył, że w decyzji z dnia 4 kwietnia 2006 r. cofającej Spółce zezwolenie na prowadzenie działalności maklerskiej uznano, iż doszło do istotnego naruszenia przepisów prawa, nieprzestrzegania zasad uczciwego obrotu i naruszenia interesów zleceniodawcy. KPWiG nakazała Spółce wypowiedzenie umów o świadczenie usług w zakresie działalności maklerskiej oraz uregulowanie zobowiązań wynikających z tych umów. Wbrew twierdzeniom skargi, analiza decyzji KPWiG nie była obarczona błędami. Organ podatkowy trafnie podał, że nieprawidłowości wskazane w decyzji KPWiG miały istotne znaczenie w kontekście niezgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości w właściwym czasie. Sąd podkreślił, że, mimo iż "wskaźniki dostarczane przez domy maklerskiego do KPWiG muszą spełniać restrykcyjne wymagania organu nadzoru" Spółka W. S.A., nie była zdolna do wykonania zobowiązań według stanu rachunków, który był przekazywany klientom. Z zaskarżonej decyzji wynika, że w związku z cofnięciem Spółce w dniu 4 kwietnia 2006 r. zezwolenia na działalność maklerską, do Spółki zgłosiło się blisko 800 osób z dyspozycją wypłaty całości środków inwestycyjnych znajdujących się na rachunkach klientów, a część z nich wystąpiła o rozwiązanie umów na zarządzanie portfelem. W efekcie działań podejmowanych na rynku finansowym zaistniała sytuacja, w której okazało się, że Spółka w rzeczywistości nie dysponowała majątkiem, z którego mogła zaspokoić roszczenia swoich klientów, w przypadku natychmiastowego żądania wypłaty kwot wynikających z umów inwestycyjnych. Umorzenie postępowania upadłościowego ze względu na brak majątku Spółki, pozwalającego na dalsze prowadzenie tego postępowania, bezspornie potwierdziło jedynie stan niewypłacalności Spółki istniejący przed wydaniem decyzji KPWiG w dniu 4 kwietnia 2006 r. Sąd stwierdził, że poza sporem pozostaje okoliczność niewskazania przez Skarżącego mienia Spółki umożliwiającego zaspokojenie zaległości podatkowych. Okolicznością zwalniającą członka zarządu z odpowiedzialności za zaległości spółki nie jest sytuacja wskazania mienia jakiegokolwiek, ale takiego, które faktycznie, realnie umożliwia zaspokojenie istniejących zaległości fiskalnych. Dodatkowo mienie to ma zagwarantować zaspokojenie należności względem Skarbu Państwa nie w dowolnej części, ale w stopniu znacznym. Warunek ten nie jest zatem spełniony wówczas, gdy członek zarządu wskazuje wprawdzie mienie spółki, jednakże jest to mienie, które nie gwarantuje spłaty zobowiązań publicznoprawnych. Wskazując, że organy podatkowe w swoich rozstrzygnięciach szczegółowo wyjaśniły dlaczego nie przeprowadziły wnioskowanych dowodów, WSA te wyjaśnienia uznał za wystarczające. Sąd nie dopatrzył się również zarzucanych organom uchybień proceduralnych. Powyższy wyrok został zaskarżony w całości skargą kasacyjną Skarżącego, który wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy w całości do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz o zasądzenie na rzecz Skarżącego kosztów sądowych, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Autor skargi kasacyjnej zarzucił wyrokowi: I) na zasadzie art. 173 § 1 w zw. z art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – zwanej dalej "p.p.s.a.") naruszenie: 1) przepisów postępowania w postaci art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a., poprzez nienależyte wykonanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny obowiązku kontroli zaskarżonej decyzji - w szczególności poprzez: oparcie wyroku na pobieżnie ustalonym przedmiocie sprawy, nie odniesieniu się do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze oraz uchylenie się od dokonania szczegółowej oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji - co miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ Sąd orzekał z pominięciem istotnych aspektów sprawy, rzutujących na wadliwość przeprowadzonego postępowania podatkowego, 2) przepisów postępowania w postaci art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 188 ord. pod., które miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na błędnym przyjęciu przez Sąd, że organ drugiej instancji trafnie ocenił rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji o: a) przeprowadzeniu wyczerpującego postępowania dowodowego co do ustalenia kwestii bezskuteczności egzekucji z majątku Spółki, w szczególności zaś o rzekomo zasadnym zaniechaniu zwrócenia się przez organ do Syndyka masy upadłości Spółki o wskazanie, jaki majątek posiada Spółka oraz gdzie jest on położony, b) odmowie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność ustalenia daty zaistnienia stanu niewypłacalności po stronie Spółki oraz przyjęciu – w sposób sprzeczny z zebranym w sprawie materiałem dowodowym i zasadami doświadczenia życiowego - jakoby doświadczenie zawodowe pracowników organów skarbowych pozwalało na dokonanie oceny kondycji finansowej spółki W. pod kątem tego, w jakim okresie stała się ona niewypłacalna, c) odmowie przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie ustalenia przesłanek wyłączających winę Skarżącego, tj. daty w jakiej Skarżący dowiedział się o złożeniu przez Syndyka korekty deklaracji, funkcji sprawowanej w zarządzie Spółki i zakresu spraw, którymi się zajmował, 3) przepisów postępowania w postaci art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a w zw. z art. 122 i art. 187 § 1 ord. pod., które miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na błędnej ocenie przez Sąd, że organ drugiej instancji (a wcześniej organ pierwszej instancji) trafnie przyjął, jakoby: 1] z treści decyzji Komisji Papierów Wartościowych i Giełd z dnia 4 kwietnia 2006 roku wynikał "brak wypłacalności W. SA.", 2] z "analizy" sprawozdań finansowych Spółki za lata 2003 - 2004 oraz wynikał "stan zagrożenia niewypłacalności Spółki już w 2005 roku", 3] na ustalenie właściwego czasu, w którym powinien być złożony wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki miały wpływ przeprowadzone przez organy "analizy" sprawozdań finansowych spółki za lata 2003 – 2004, II) na zasadzie art. 173 § 1 w zw. z art. 174 pkt 1, w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. naruszenie: 4) prawa materialnego w postaci art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) ord. pod. oraz art. 11 ust. 1 i 2 i art. 21 ust. 1 i 2 Prawa upadłościowego i naprawczego, poprzez dokonanie przez Sąd błędnej ich wykładni polegającej na uznaniu, że organ drugiej instancji zasadnie przyjął, że umorzenie postępowania upadłościowego - a przez to niezaspokojenie wszystkich wierzycieli w postępowaniu upadłościowym - oznacza, iż należy uznać, że wniosek o ogłoszenie upadłości został złożony w niewłaściwym czasie, 5) prawa materialnego w postaci art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) ord. pod., poprzez dokonanie przez Sąd błędnej jego wykładni, polegającej na uznaniu, że organ drugiej instancji zasadnie przyjął, że jakoby wewnętrzny podział zadań w wieloosobowym zarządzie spółki kapitałowej nie miał znaczenia w świetle art. 116 ord. pod. i nie mógł prowadzić do zwolnienia osoby z odpowiedzialności z art. 116 ord. pod., 6) prawa materialnego w postaci art. 116 § 1 i 2 ord. pod., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie przez Sąd, polegające na uznaniu, że organ drugiej instancji zasadnie przyjął, że istnieją podstawy do uznania odpowiedzialności Skarżącego za zaległości podatkowe Spółki - wszystkie ww. naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania miały istotny wpływ na treść wydanego w sprawie wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany był granicami skargi kasacyjnej. Przystępując do rozpoznania zarzutów skargi kasacyjnej, na wstępie wskazać należy, że zostały one podzielone na dwie grupy, mianowicie na zarzuty naruszenia przepisów postępowania i zarzuty naruszenia prawa materialnego. Autor skargi kasacyjnej wyeksponował w ramach zarzutów dotyczących naruszenia prawa procesowego głównie następujące okoliczności: wady w przeprowadzeniu postępowania dowodowego w kwestii bezskuteczności egzekucji, odmowę przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność ustalenia daty zaistnienia niewypłacalności, przeprowadzenia dowodu w zakresie przesłanek wyłączających winę Skarżącego oraz błędne przyjęcie właściwego czasu do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki. W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest rozważyć w pierwszej kolejności zarzuty dotyczące przepisów postępowania. Taki sposób postępowania przyjęty jest jednomyślnie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym uznaje się m.in., że dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez Sąd przepis prawa materialnego (por. wyroki NSA: z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt FSK 618/04, z dnia 25 kwietnia 2008 r., sygn. akt II FSK 397/07 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl – zwanej dalej "CBOSA"). W niniejszej sprawie - wbrew zarzutom skargi kasacyjnej - Sąd pierwszej instancji nie przyjął za podstawę rozstrzygnięcia błędnie ustalonego stanu faktycznego. Poza sporem pozostają wszystkie istotne okoliczności sprawy. A mianowicie nie jest kwestionowane, że Skarżący pełnił obowiązki członka zarządu od dnia 11 kwietnia 2002 r. do dnia 1 czerwca 2006 r., pozostawał on faktycznie członkiem zarządu do dnia 3 kwietnia 2006 r., gdyż z tym dniem z uwagi na postawienie Spółki w stan likwidacji, Skarżący został jako urzędujący członek zarządu jej likwidatorem. Nie jest też kwestionowana okoliczność, że postanowieniem z dnia 3 lutego 2010 r., sygn. akt X GUp 250/06 Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy umorzył postępowanie upadłościowe w trybie art. 361 pkt 1 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze z uwagi na brak środków umożliwiających dalsze jego prowadzenie. W konsekwencji, postanowieniem z dnia 17 lutego 2010 r. Sąd umorzył postępowanie wywołane zgłoszeniem wierzytelności przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. Zawiadomieniem z dnia 26 maja 2010 r. organ egzekucyjny dokonał skutecznego zajęcia rachunku bankowego. Podkreślenia wymaga, że w toku postępowania ustalono, iż pod wskazanym adresem Spółka od kilku lat nie prowadzi działalności gospodarczej oraz nie figuruje ona w Centralnej Ewidencji Pojazdów oraz Rejestrze Ksiąg Wieczystych. Wyżej wskazane okoliczności przesądziły o prawnej kwalifikacji ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Okoliczności tych Skarżący skutecznie nie zakwestionował. Na organie podatkowym spoczywa obowiązek wykazania bezskuteczności egzekucji oraz pełnienia przez członka zarządu funkcji w czasie powstania zaległości podatkowych, natomiast wykazanie okoliczności wyłączających odpowiedzialność obciąża stronę. Stanowisko powyższe znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 marca 2003 r., sygn. akt SA/Bd 85/03 (POP 2003/4/93), wyrok NSA z dnia 15 listopada 2007 r., I FSK 1421/06, CBOSA; wyrok WSA w Olsztynie z 5 lipca 2007 r., I SA/Ol 163/07, LEX nr 276887; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 10 maja 2007 r., I SA/Gd 693/06, LEX nr 253947; wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2006 r., I FSK 554/05, LEX nr 219317; wyrok NSA z dnia 6 marca 2003 r., SA/Bd 85/03, POP 2003/4/93 oraz K. Winiarski, K. Stanik, Odpowiedzialność podatkowa członków zarządu spółek kapitałowych. Wybrane problemy, Przegląd Prawa Publicznego 2007/4/13-26 i K. Stanik, Ciężar dowodu w postępowaniu podatkowym, Jurysdykcja Podatkowa 2007/4/26-33). Strona chcąca podważyć ocenę dowodów nie może ograniczać się do przedstawienia własnej ich oceny, ponieważ jest to zwykłą polemiką ze stanowiskiem Sądu, nie mogącą odnieść skutku. Konieczne jest wskazanie w takiej sytuacji przyczyn, dla których ocena dowodów nie spełnia kryteriów określonych w art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188 oraz art. 191 ord. pod., co do którego naruszenia autor skargi kasacyjnej nie wniósł zastrzeżeń. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, analiza podnoszonej w skardze kasacyjnej argumentacji prowadzi do wniosku, że to nie błędnie ustalony stan faktyczny, ale jego subsumcja stanowi zasadniczy przedmiot sporu. Wniosek taki jest tym bardziej uzasadniony, że autor skargi kasacyjnej wskazuje na te same elementy stanu faktycznego co organy podatkowe i Sąd pierwszej instancji, przyjmując jednak, że w świetle art. 116 § 1 i 2 § ord. pod. nie zostały wyczerpane przesłanki odpowiedzialności osoby trzeciej. Z tych względów za bezpodstawny należało uznać zarzut skargi kasacyjnej przedstawiony w pkt 2a, bowiem bezskuteczność egzekucji w rozumieniu art. 116 § 1 ord. pod. wiąże się z brakiem możliwości przymusowego zaspokojenia wierzyciela poprzez wszczęcie i przeprowadzenie przez organ egzekucyjny egzekucji skierowanej do spółki. W tym znaczeniu bezskuteczność egzekucji, w ocenie Sądu, została potwierdzona w sposób nie budzący wątpliwości, wcześniej wskazana postanowieniem o umorzeniu postępowania upadłościowego (art. 361 pkt 1 Prawa upadłościowego i naprawczego) oraz postanowieniem z dnia 17 lutego 2010 r. w sprawie zgłoszenia wierzytelności przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. O zasadności zaprezentowanego poglądu może także świadczyć teza zawarta m.in. w wyroku NSA z dnia 25 marca 2014 r., sygn. akt I GSK 1024/12 (LEX nr 1487684), w którym Sąd wskazał, że "Stwierdzenie bezskuteczności egzekucji następuje na podstawie każdego prawnie dopuszczalnego dowodu. O bezskuteczności postępowania egzekucyjnego, w rozumieniu art. 116 ord. pod., nie musi przesądzać wyłącznie umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz wydanie, formalnego postanowienia w sprawie umorzenia tego postępowania. Mogą za tym przemawiać inne działania organu egzekucyjnego, muszą one jednak nie pozostawiać żadnych wątpliwości co do tego, że egzekwowana wierzytelność nie może być zaspokojona z jakiejkolwiek części majątku spółki. Powielanie czynności egzekucyjnych tylko po to, by formalnie potwierdzić bezskuteczność egzekucji jest oczywiście zbędne.’’ Podobne stanowisko zostało zawarte w wyrokach NSA z dnia: 27 lutego 2007 r. sygn. akt I FSK 46/06, LEX nr 302875; z dnia 4 marca 2009 r. sygn. akt I FSK 87/08, LEX nr 531040; z dnia 5 kwietnia 2012 r. sygn. akt II FSK 1951/10, LEX nr 1951110, czy z dnia 25 marca 2014 r. sygn. akt I GSK 1024/12, LEX nr 1487684). Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej w zakresie naruszenia przepisów postępowania zauważyć trzeba, że w sprawie jest bezsporne, że Skarżący pełnił funkcję członka zarządu, zarówno w czasie kiedy powstało zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2005 r., jak i w czasie kiedy upływał termin płatności tego zobowiązania. Termin płatności podatku dochodowego od osób prawnych określa art. 27 ust. 1 u.p.d.o.p., zgodnie z którym termin ten upływa z końcem trzeciego miesiąca roku następnego po roku podatkowym. Termin płatności podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 r. upłynął 30 marca 2006 r. Nie ulega zatem wątpliwości, że zaległość, za którą orzeczono odpowiedzialność Skarżącego powstała w czasie, gdy pełnił on funkcję członka zarządu Spółki. Zaległość z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych powstała w związku z brakiem zapłaty podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 r., wynikającego ze złożonej korekty zeznania CIT-8 za 2005 r. oraz w związku z nienależnym zwrotem nadpłaty wykazanej w pierwotnym zeznaniu. W dniu 8 maja 2009 r. Syndyk masy upadłości Spółki złożył korektę zeznania rocznego CIT-8 za 2005 r., ze wykazaną kwotą podatku do zapłaty w wysokości 120.510,00 zł Jak wynika z wyjaśnienia dotyczącego złożonej korekty CIT-8 za 2005 r. została ona złożona w wyniku przeprowadzenia przez UKS kontroli dotyczącej rozliczenia z budżetem z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 r. (teczka nr 2, k. 47 akt administracyjnych). Przy tak ustalonym i nie zakwestionowanym stanie faktycznym o bezpodstawności zarzutu przedstawionego w pkt 2b może przemawiać pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 11 sierpnia 2015 r., sygn. akt II FSK 3868/14, zgodnie z którym organ podatkowy nie musi korzystać z opinii specjalisty, jeśli z innych dowodów jednoznacznie wynika, kiedy zarząd spółki powinien był złożyć wniosek o jej upadłość. Odnosząc się do zarzutu sformułowanego w pkt 2c należy w pierwszej kolejności podnieść, że w przedmiotowej sprawie zobowiązanie podatkowe powstało z chwilą zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 1 ord. pod.). Zgodnie zaś z art. 21 § 2 ord. pod., jeżeli przepisy prawa podatkowego nakładają na podatnika obowiązek złożenia deklaracji, a zobowiązanie podatkowe powstaje w sposób określony w § 1 pkt 1, podatek wykazany w deklaracji jest podatkiem do zapłaty, z zastrzeżeniem § 3. Podatek dochodowy od osób prawnych należy niewątpliwie do kategorii podatków powstających w sposób określony w powołanym art. 21 § 1 pkt 1 ord. pod. i z uwagi na wynikający z art. 25 ust. 1 w zw. z art. 27 ust. 1 u.p.d.o.p. obowiązek składania zeznania o wysokości dochodu i zapłaty podatku bez wezwania organu podatkowego. Podatek wykazany czy to w deklaracji, czy w jego korekcie jest podatkiem do zapłaty (art. 21 § 2 ord. pod.), jeżeli organ podatkowy nie wyda rozstrzygnięcia w trybie art. 21 § 3 ord. pod. Odnosząc się do natomiast do wpływu złożenia przez Syndyka korekty deklaracji dla potrzeb ustalenia winy Skarżącego wyłączających jego odpowiedzialność, wskazać należy, że złożenie przez Spółkę korekty deklaracji zastąpiło poprzednio złożoną deklarację. Deklaracja (a także jej korekta) jest bowiem przejawem samoobliczenia dokonanego przez podatnika, który ma prawo do skorygowania uprzednio złożonej deklaracji - jeśli odrębne przepisy nie stanowią inaczej. Takie skorygowanie następuje poprzez złożenie korekty deklaracji i wówczas dane objęte korektą zastępują dane ujęte w deklaracji pierwotnej. Są one wiążące do chwili ich ewentualnego zakwestionowania przez organ lub ponownej korekty dokonanej przez samego podatnika. Nie ma przy tym prawnego znaczenia przyczyna jej złożenia, bowiem skuteczne złożenie korekty powoduje, że deklaracja pierwotna traci swój byt (por. wyroki WSA: z dnia 25 listopada 2011 r., I SA/Wr 1382/11 oraz z dnia 28.06.2006 i I SA/Wr 1472/05, CBOSA). Tym samym w razie złożenia korekty deklaracji istotne są dane wykazane przez podatnika w tej korekcie (nowe samoobliczenie), związane z zaistnieniem zdarzenia, z którym Ordynacja podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. To z własnej woli podatnik uznał bowiem dane zawarte w pierwotnej deklaracji za niewiążące, a więc deklaracja ta przestała wywoływać skutek przewidziany prawem (określenie wysokości zobowiązania podatkowego). Fakt, że Syndyk masy upadłości złożył korektę deklaracji w dniu 8 maja 2009 r. nie zmienia daty powstania zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych w wysokości wskazanej w korekcie deklaracji. Złożenie deklaracji podatkowej ma moc wsteczną, a to oznacza, że data powstania zobowiązania jest niezmienna i wynika wyłącznie z ustawowej przesłanki, tj. daty zaistnienia zdarzenia, z którą ustawa wiąże powstanie obowiązku podatkowego. Odpowiedzialność członka zarządu ma charakter obiektywny, tj. zależy od okoliczności określonych w ustawie. Do tych okoliczności zalicza się przedział czasu, w którym członek zarządu pełnił funkcję, kwestia bezskuteczności egzekucji i niezłożenie wniosku w odpowiednim czasie. Okoliczności takie jak "funkcja sprawowana w zarządzie Spółki i zakres spraw, którymi się zajmował" nie miała wpływu, w świetle treści art. 116 § 1 ord. pod., na kwestie związane z jego odpowiedzialnością. Skoro bowiem Skarżący zdecydował się na pełnienie funkcji członka zarządu, to miał obowiązek pełnić tę funkcję - tym samym miał obowiązek interesować się sprawami Spółki. Przy ocenie braku winy przyjmuje się obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Skoro Skarżący był członkiem zarządu Spółki, to ciążyło na nim prawo - ale i obowiązek - prowadzenia spraw Spółki Natomiast okoliczność, że decyzja została wydana po zakończeniu przez Skarżącego pełnienia obowiązku członka zarządu, co w ocenie autora skargi kasacyjnej, "uniemożliwiało ustalenie słabej – rzekomo – kondycji finansowej spółki" nie mogła mieć znaczenia dla potrzeb tej sprawy, bowiem również po zakończeniu pełnienia funkcji, członek zarządu może uwolnić się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe powstałe w tym czasie, jeżeli wykaże w postępowaniu podatkowym, że w okresie pełnienia przez niego funkcji członka zarządu nie było podstaw do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości (por. uchwała NSA z dnia 10 sierpnia 2009 r., sygn. akt II FPS 3/09, ONSAiWSA z 2009 r. nr 6, poz. 103) Z tych powodów, skoro na etapie postępowania podatkowego Skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów na poparcie swojego stanowiska, to zarzut dotyczący nie uwzględnienia wniosku o przeprowadzenie postępowania dowodowego w "zakresie ustalenia przesłanek wyłączających winę Skarżącego" był bezpodstawny. W konsekwencji, niezasadny okazał się również zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. Naruszenie określonej w art. 133 § 1 p.p.s.a. zasady orzekania na podstawie akt sprawy może stanowić podstawę kasacyjną wskazaną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. jeżeli polega ono na: 1) oddaleniu skargi, mimo niekompletnych akt sprawy, 2) pominięciu istotnej części tych akt, 3) przeprowadzeniu postępowania dowodowego z naruszeniem przesłanek wskazanych w art. 106 § 3 p.p.s.a. i 4) oparciu orzeczenia na własnych ustaleniach sądu, tzn. dowodach lub faktach nieznajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy, o ile nie znajduje to umocowania w art. 106 § 3 p.p.s.a. Co istotne, art. 133 § 1 p.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu ustaleń i oceny ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Autor skargi kasacyjnej zarzut ten wiąże z błędnymi, jego zdaniem, ustaleniami faktycznymi poczynionymi w sprawie. W rzeczywistości jednak przedstawione argumenty stanowią polemikę ze stanem faktycznym ustalonym przez organy podatkowe. Także zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. trudno uznać za skuteczny. Przypomnieć bowiem trzeba, że przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. wyznacza granice rozpatrzenia sprawy przez Sąd I instancji. Treść tego unormowania pozwala zaś na sformułowanie wniosku, że regulację tą można naruszyć tylko wtedy, gdy strona w postępowaniu sądowym wskazywała na istotne dla sprawy uchybienia popełnione na etapie postępowania podatkowego bądź powoła w nim (postępowaniu sądowym) dowody, które zostały przez Sąd pominięte względnie, gdy w postępowaniu administracyjnym popełniono uchybienia na tyle istotne a przy tym oczywiste, iż bez względu na treść zarzutów Sąd nie powinien był przechodzić na nimi do porządku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2006 r. sygn. akt: I FSK 56/06, Lex nr 280385). Niezasadne okazały się także zarzuty w zakresie naruszenia prawa materialnego . Zgodnie z treścią 11 § 1 i 2 Prawa upadłościowego, dłużnika uważa się za niewypłacalnego, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych; dłużnika będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Zgodnie natomiast z art. 116 § 1 ord. pod., za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu: 1) nie wykazał, że: a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy; lub 2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. W skardze kasacyjnej nie wskazano na czym polegała błędna wykładnia powyższych przepisów przez Sąd pierwszej instancji, ograniczając argumentację do stwierdzeń dotyczących błędów w ustaleniach faktycznych, będących podstawą zastosowania tego przepisu. Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowej wykładni i zastosowania wskazanych wyżej przepisów, uznając, że w świetle okoliczności sprawy, spełnione zostały przesłanki zastosowania art. 116 ord. pod. Sąd prawidłowo ustalił, że organ podatkowy wykazał okoliczności warunkujące uznanie odpowiedzialności Skarżącego za zaległości podatkowe Spółki, a Skarżący nie wykazał okoliczności mogących jego z tej odpowiedzialności zwolnić. Z tych względów, na podstawie art. 184 oraz art. 204 pkt 1 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji. [pic]

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło