IV SA/Po 258/16

WyrokWSA w Poznaniu2016-06-22

Skład orzekający: Izabela Bąk-Marciniak, Anna Jarosz, Maciej Busz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości, który twierdzi, że planowana inwestycja magazynowa może negatywnie wpłynąć na jego fermę drobiu, posiada status strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, jeśli jego nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu w rozumieniu przepisów prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Właściciel nieruchomości nie posiada statusu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, jeśli jego nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, co oznacza, że nie są naruszone przepisy prawa materialnego wprowadzające ograniczenia w zagospodarowaniu jego terenu. Samo subiektywne odczucie negatywnego wpływu lub interes faktyczny nie jest wystarczające do uznania kogoś za stronę postępowania.
Stan faktyczny
Starosta wydał pozwolenie na budowę budynku magazynowego. K. N., właściciel sąsiedniej nieruchomości z fermą drobiu, wniósł odwołanie, zarzucając naruszenie art. 10 § 1 KPA i brak jego udziału w postępowaniu, a także twierdząc, że inwestycja negatywnie wpłynie na jego fermę. Wojewoda Wielkopolski umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że K. N. nie jest stroną postępowania, ponieważ jego nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu. K. N. zaskarżył decyzję Wojewody do WSA w Poznaniu, powtarzając zarzuty dotyczące naruszenia jego praw jako strony oraz pominięcia dowodów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak Sędziowie WSA Anna Jarosz WSA Maciej Busz (spr.) Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Walocha po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi K. N. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę IV SA/Po 258/16 Uzasadnienie Starosta Ostrowski decyzją z dnia [...].12.2015r. nr [...] zatwierdził dla [...] sp. z o.o. w [...] projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku magazynowego w Moszczance [...] na działce nr [...]. Starosta na podstawie art.107 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm., dalej k.p.a.) odstąpił od uzasadnienia w/w decyzji wskazując jedynie, że obszar oddziaływania obiektu o którym mowa w art.3 ust.20 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (j.t. Dz.U. z 2013r.poz. 1409 ze zm., dalej p.b.). obejmuje działkę nr [...]. Odwołanie od powyższej decyzji w ustawowym terminie wniósł K. N. wnosząc na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. o stwierdzenie jej nieważności albowiem została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa, ewentualnie o jej uchylenie oraz przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzucono w szczególności naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez to, iż organ nie zawiadomił skarżącego o toczącym się postępowaniu w sprawie wydania pozwolenia na budowę przez co przed wydaniem decyzji skarżący nie mógł się wypowiedzieć co do zebranych dowodów oraz materiałów oraz wyrazić swego stanowiska w sprawie. W uzasadnieniu odwołania wyjaśniono, że skarżący jest właścicielem nieruchomości położonej w gminie Raszków, miejscowość [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta o numerze [...]. Nieruchomość ta jest położona w strefie oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na działce ew. [...], obręb [...], Gmina Raszków, powiat ostrowski. Skarżący na tej nieruchomości prowadzi fermę kurek odchowywanych na nioski. W bezpośredniej bliskości od tej fermy ma powstać hala magazynowa, która może w dłuższej perspektywie doprowadzić do znacznych strat finansowych i braku opłacalności odchowywania kurek i likwidacji fermy przez skarżącego. Na potwierdzenie skarżący załączył opinię Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu z dnia [...] grudnia 2015 r. Zarzucił, że organ wydał decyzję z pominięciem jego udziału w toku postępowania mimo, że w myśl art. 10 § 2 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonym żądań. W tym stanie rzeczy zaskarżona decyzja z dnia [...] grudnia 2015 roku pozostaje nieważna albowiem została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia [...].02.2016r. nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że skarżący wniósł odwołanie w ustawowym terminie. Wskazano, iż postępowanie odwoławcze w myśl art. 138 §1 pkt 3 k.p.a. może zakończyć się decyzją umorzeniu tylko wówczas, gdy stało się ono bezprzedmiotowe. Przepis art. 138 §1 pkt 3 k.p.a. nie określa przyczyn umorzenia postępowania odwoławczego wobec czego w każdej indywidualnej sprawie administracyjnej należy poszukiwać konkretnej przyczyny bezprzedmiotowości postępowania, mając na uwadze art. 105 k.p.a. Decyzją o umorzeniu zakończy się więc m.in. takie postępowanie odwoławcze, w toku którego właściwy w sprawie organ administracji publicznej stwierdzi, iż wnoszący odwołanie nie jest jego stroną w sprawie (uchwała NSA z dnia 05 lipca 1999 r., sygn. akt: OPS 16/98. wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 grudnia 2010 r., sygn. akt: VIII SA/Wa 784/10). Stosownie do treści art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. O tym więc czy dany podmiot posiada przymiot strony w konkretnym postępowaniu decyduje norma prawna, z której dla danego podmiotu wynikają wprost określone prawa i obowiązki. Tylko przepis prawa materialnego, stanowiąc podstawę interesu prawnego, stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową w postępowaniu administracyjnym. Mieć interes prawny oznacza tyle, co ustalić powszechnie obowiązujący przepis prawa, na podstawie którego można żądać czynności organu w związku z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności sprzecznych z potrzebami danej osoby. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 marca 1999 r., sygn. I SA 1189/98, cechami interesu prawnego jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami stosowania przepisu prawa. Ocena interesu prawnego nie może być dokonana w oparciu o indywidualną wrażliwość zainteresowanego (wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 października 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 1496/07). Od tak rozumianego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, czyli sytuację, w której z całą pewnością dany podmiot z różnych przyczyn może być zainteresowany prowadzeniem tegoż postępowania (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 lutego 2008 r., sygn. akt: III SA/Po 655/07), jednakże zainteresowania tego nie może poprzeć odpowiednimi przepisami prawa. O istnieniu interesu prawnego nie decyduje jedynie wola zainteresowanego podmiotu. Zgodnie z art. 28 ust. 2 p.b., będącym lex specialis (przepisem szczególnym) w stosunku do art. 28 k.p.a., stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Stosownie do art. 3 pkt 20 k.p.a. za obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy tego terenu. Nie ulega wątpliwości, że przepis art.28 ust.2 p.b. jest bardziej restrykcyjny i zawęża krąg podmiotów, mających przymiot strony w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę, niż wynika to z art. 28 k.p.a. i chociażby z uwagi na to. nie może być interpretowany w drodze wykładni rozszerzającej. Określenie obszaru oddziaływania obiektu na etapie postępowania w sprawie pozwolenia należy między innymi do organu administracji architektoniczno-budowlanej. Wyznaczając obszar oddziaływania obiektu organ powinien uwzględnić funkcję, formę oraz konstrukcję projektowanego obiektu i inne jego cechy charakteru oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji (wyroki NSA w Warszawie z dnia 07 kwietnia 2010 r. sygn. akt: II OSK 1342/09, z dnia 14 lipca 2011 r. sygn. II OSK 1182/10, z dnia 06 marca 2012 r. sygn. akt: II OSK 2474/10). Znajdowanie się nieruchomości w sferze oddziaływania obiektu budowlanego w rozumieniu art. 28 ust. 2 p.b. należy rozumieć w ten sposób, iż przez oddziaływanie to naruszone zostaną konkretne normy prawa materialnego, np. przepisy techniczno- budowlane, z których dany podmiot wywodzi swój interes prawny, jako strona postępowania (patrz wyrok NSA z dnia 14 grudnia 2006, sygn. akt: II OSK 75/06). Od tak wyznaczonego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, tj. stan. w którym podmiot wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednak nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami powszechnie obowiązującymi, mogącymi stanowić podstawę żądania określonych czynności organu administracji publicznej. W ocenie organu odwoławczego, w świetle przywołanej definicji strony i definicji obszaru oddziaływania zapisanej w art. 3 pkt 20 p.b. skarżący nie jest stroną w przedmiotowym postępowaniu. Skarżący wskazał, że jest właścicielem nieruchomości dla których jest prowadzona księga wieczysta nr [...]. Jak wynika z treści tej księgi wieczystej, jest ona prowadzona dla działek o nr ew. [...] i [...]. Ponadto powołał się także, na fakt prowadzenia przez niego fermy kurek odchowywanych. Jak wynika z mapy ewidencyjnej przedmiotowa ferma kurek należąca do skarżącego leży na działce o nr ew. [...], dla której jest prowadzona księga wieczysta o nr ew. [...]. Reasumując, skarżący wskazał, że powinien zostać uznany za stronę w niniejszym postępowaniu ze względu na fakt posiadania nieruchomości w postaci działek o nr ew. [...]. Jego zdaniem zaprojektowana hala magazynowa, może w dłuższej perspektywie doprowadzić do znacznych strat finansowych i braku opłacalności odchowywania kurek oraz likwidacji fermy przez skarżącego. Na potwierdzenie dołączył opinię Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu z dnia [...] grudnia 2015r. Jednocześnie w odpowiedzi na wezwanie Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] stycznia 2016r. odwołujący w piśmie z dnia [...] stycznia 2015r. poinformował, iż nie jest w stanie dokładnie sprecyzować w jaki sposób projektowana inwestycja będzie oddziaływać i ograniczać sposób korzystania z jego nieruchomości. Zdaniem organu II instancji uwzględniając cechy projektowanego obiektu budowlanego, przeznaczenie obiektu, sposób zagospodarowania terenu, treść zakazów i nakazów zawartych w przepisach odrębnych, stwierdzić należy, iż w badanej sprawie brak jest konkretnego przepisu prawa wskazującego na ograniczenie w swobodnym korzystaniu przez skarżącego z jego nieruchomości wskutek realizacji planowanej inwestycji. Powołana przez odwołującego opinia z dnia [...] grudnia 2015r. dotyczy wpływu nowopowstałej fermy kur nieśnych na stan zdrowotny stada kur odchowywanych na nioski, natomiast w omawianej sprawie mamy do czynienia z zamierzeniem inwestycyjnym dotyczącym budynku magazynowego. Ponadto, jak wynika z mapy ewidencyjnej działki o nr ew. [...] są oddalone od projektowanego budynku o ponad 120 m, a odległość pomiędzy istniejącymi budynkami skarżącego a planowanym będzie wynosić ok. 170 m. Natomiast niezabudowana działka o nr ew. [...] jest oddalona od zaprojektowanego budynku o ponad 300 m. Tak więc projektowany budynek magazynowy nie będzie znajdować się w bezpośredniej bliskości od fermy na działce o nr ew. [...]. Dodatkowo wskazano, iż nieruchomości skarżącego od terenu inwestycyjnego oddzielone są drogą. Z uwagi na powyższe zagospodarowanie działek skarżącego nie będą ograniczać w żaden sposób normy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U nr. 75. poz. 690 ze zm.). W szczególności nie naruszono i nie wprowadzono ewentualnych ograniczeń na jego nieruchomościach ze względu odległości wskazane w §12 ww. Rozporządzenia. Zachowano także rygory z §13 i 57 tego rozporządzenia dotyczące przesłaniania pomieszczeń, czy normy wynikające z § 29 tego rozporządzenia. Na użytkowanie i zagospodarowanie nieruchomości skarżącego nie będą też wpływały przepisy dotyczące ochrony przeciwpożarowej. Ponadto Uchwała nr XXXIII/252/2014 Rady Gminy i Miasta Raszków z dnia 30 stycznia 2014 r., (Dz. U. Woj. Wielkopolskiego z 2014 r., poz. 1348) w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy i Miasta Raszków dla części obszaru wsi Moszczanka. umożliwia realizację omawianego przedsięwzięcia. Zgodnie z §14 uchwały dla terenów oznaczonych na rysunku planu symbolem P plan ustala przeznaczenie: obiekty produkcyjne, składy i magazyny, usługi komercyjne, działalność/obiekty nieuciążliwe, drobne obiekty produkcyjne, z zakazem lokalizacji ferm zwierząt futerkowych. Jak wynika z mapy załączonej do wyrysu z planu miejscowego w trakcie przyjmowania planu ferma skarżącego już istniała, a zatem organ ustanawiający plan wziął pod uwagę jej funkcjonowanie. Reasumując organ odwoławczy nie znalazł podstaw do uznania, iż nieruchomości skarżącego znajdują się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji w rozumieniu art. 3 pkt 20 p.b., a w konsekwencji iż brak jest podstaw z art. 28 ust. 2 p.b. do uznania go za stronę postępowania. Wojewoda wyjaśnił, że w razie, gdy organ odwoławczy ustali, że podmiot wnoszący odwołanie nie ma interesu prawnego w rozumieniu art. 28 ust. 2 p.b., kończy postępowanie odwoławcze w formie decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego, która rozstrzyga tylko co do legitymacji wnoszącego odwołanie. Skargę na powyższą decyzję w ustawowym terminie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu K. N. wnosząc na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. o stwierdzenie jej nieważności albowiem została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa, ewentualnie o jej uchylenie oraz przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzucono: - naruszenie art. 28 k.p.a. poprzez uznanie, że skarżący nie jest stroną postępowania i w konsekwencji jego umorzenie, - naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez to, iż organ przed wydaniem decyzji nie zezwolił na wypowiedzenie się skarżącemu co do zebranych dowodów oraz materiałów oraz wyrazić swego stanowiska w sprawie, - naruszenie art.77 § 1 k.p.a. poprzez pominięcie przez organ opinii Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu załączonej do akt przez skarżącego, co w konsekwencji doprowadziło do nierozpoznania w całości zebranego w sprawie materiału dowodowego. W uzasadnieniu powtórzono argumentację podniesioną w odwołaniu. Podkreślono, że opinia Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu potwierdzała w jaki sposób planowana inwestycja będzie oddziaływała na nieruchomość skarżącego, jednakże dowód ten został całkowicie pominięty przez Wojewodę Wielkopolskiego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Wielkopolski wniósł o jej oddalenie podtrzymując swą dotychczasową argumentację. Dodatkowo wskazano, że krąg stron w postępowaniu o wydanie pozwolenie na budowę określa się na podstawie art. 28 ust. 2 p.b., a nie jak wskazuje skarżący w oparciu o art. 28 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.– dalej p.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem niniejszego postępowania była ocena legalności decyzji Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...].02.2016r. nr [...] umarzającej postępowanie odwoławcze dotyczące decyzji Starosty Ostrowskiego z dnia [...].12.2015r. nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku magazynowego. Trzeba mieć na uwadze, że Kodeks postępowania administracyjnego nie określa przesłanek umorzenia postępowania odwoławczego. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że podstawę umorzenia postępowania odwoławczego stanowi przepis art. 105 § 1 k.p.a., który zezwala organowi administracji publicznej na wydanie decyzji o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie to z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. Umorzenie postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. jest możliwe w sytuacji, gdy strona skutecznie cofnie odwołanie, gdy organ odwoławczy stwierdzi, że wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a. oraz gdy niemożliwym jest wydanie rozstrzygnięcia na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 lub 2 albo § 2 k.p.a. Przepis art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. nie określa przyczyn umorzenia postępowania odwoławczego, wobec czego w każdej sprawie należy poszukiwać konkretnej przyczyny bezprzedmiotowości, mając na uwadze treść art. 105 k.p.a. Rozpatrując odwołanie strony, organ administracji może wydać rozstrzygnięcie tylko na podstawie art. 138 k.p.a., co w wypadku bezprzedmiotowości postępowania organu II instancji oznacza, że organ odwoławczy powinien wydać decyzję umarzającą postępowanie odwoławcze (art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.). O bezprzedmiotowości postępowania w sprawie można zatem mówić, gdy zachodzi brak jego strony lub brak przedmiotu, czyli gdy brak jest podstaw prawnych i faktycznych do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy. Przepis art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. znajduje zastosowanie w przypadku, w którym odwołanie nie pochodzi od strony postępowania. Podzielić należy pogląd wyrażony w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego OPS 16/98, wedle którego stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a., następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Stosownie do treści art. 127 § 1 k.p.a. prawo do wniesienia odwołania przysługuje bowiem wyłącznie stronie. Należy przy tym podkreślić, że prawo do wniesienia odwołania służy nie tylko stronie, która brała udział w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, ale także stronie, która nie brała udziału w tym postępowaniu. Oznacza to, że odwołanie może wnieść także podmiot, który mógł być stroną w postępowaniu przed organem pierwszej instancji. Mając powyższe na uwadze kluczowym jest ustalenie, czy skarżący ma status strony. W tym celu konieczne było ustalenie, czy K. N., który wniósł odwołanie od decyzji Starosty Ostrowskiego z dnia [...].12.2015r. nr [...] zatwierdzającej dla [...] sp. z o.o. w [...] projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku magazynowego ma interes prawny w uczestniczeniu w tym postępowaniu. Skład orzekający w niniejszej sprawie podzielił pogląd organów administracji, że w postępowaniu o pozwoleniu na budowę definicję strony zawiera art. 28 ust. 2 p.b., który to przepis zawęża krąg stron w stosunku do treści art. 28 k.p.a. Przy innym rozumowaniu regulacja z art. 28 ust. 2 p.b. byłaby wszak zbędna. Tymczasem przepis art. 28 ust. 2 p.b. nawiązując do pojęcia obszaru oddziaływania obiektu, zdefiniowanego w art. 3 pkt 20 p.b., nakazuje wyznaczenie tego terenu w otoczeniu projektowanego obiektu na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu. Zatem regulacja ta nawiązuje do ograniczeń w zagospodarowaniu, a nie – w użytkowaniu terenu wokół projektowanego obiektu (zob: wyrok WSA w Poznaniu z dnia 16 czerwca 2011 r. sygn. akt II SA/Po 385/11, Lex nr 1153095). Innymi słowy, krąg stron w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę winien być określony na podstawie tych dziedzin prawa administracyjnego, które stosuje organ administracji architektoniczno-budowlanej, oceniając projekt budowlany przed wydaniem decyzji na podstawie art. 35 ust. 1 p.b. O ile zaś z tych przepisów wynika ograniczenie w zagospodarowaniu działek sąsiadujących z terenem inwestycji z uwagi na wymóg zachowania konkretnych odległości od projektowanego obiektu, wówczas właściciel (użytkownik wieczysty, zarządca) działki sąsiedniej legitymuje się przymiotem strony w pozwoleniu na budowę. Wniosek taki należy też wyprowadzić z treści art. 5 ust. 1 p.b. Zatem dla wykazania przymiotu strony w takim postępowaniu nie jest wystarczające np. przywołanie norm prawa cywilnego, wyznaczających zakres i ochronę prawa własności, gdyż organy administracji architektoniczno-budowlanej w procesie budowlanym nie stosują art. 144 kodeksu cywilnego, bowiem nie mogą odmówić udzielenia pozwolenia na budowę jedynie z tego powodu, że sporna inwestycja oddziałuje na tereny sąsiednie. Definiując pojęcie obszaru oddziaływania obiektu, ustawodawca odsyła do przepisów odrębnych wskazując, iż jest to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia zagospodarowania tego terenu (art. 3 pkt 20 p.b.). W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że pojęcie obszaru oddziaływania obiektu musi być doprecyzowane przy każdej inwestycji na podstawie cech indywidualnych obiektu oraz jego przeznaczenia w odniesieniu do przepisów odrębnych, na podstawie których można ustalić obszar wokół realizowanej inwestycji, który będzie wprowadzał związane z tym obiektem budowlanym ograniczenia zagospodarowania tego terenu (vide: wyrok NSA z dnia 14 grudnia 2010r., II OSK 1872/09, Lex nr 746836; wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 2010r., II OSK 666/09, Palestra 2010, nr 5–6, s. 246–248). Przy czym wobec braku wyraźnego wskazania przez ustawodawcę przepisów, na podstawie których dochodzi do wyznaczenia terenu w otoczeniu obiektu budowlanego, przyjąć należy, że są to wszystkie powszechnie obowiązujące przepisy prawa wprowadzające określonego rodzaju ograniczenia, czy też utrudnienia w zakresie zagospodarowania tego terenu, a w szczególności: przepisy techniczno – budowlane, w tym przeciwpożarowe, przepisy z zakresu ochrony środowiska, ochrony zabytków, przepisy prawa miejscowego (vide: wyrok NSA z dnia 16 marca 2011r., II OSK 472/10, Lex nr 1080305), czy też przepisy dotyczące własności i innych praw rzeczowych określone w kodeksie cywilnym i innych ustawach (vide: wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2009r., II OSK 626/08, Lex nr 556248). Przepis art. 28 ust. 2 p.b. stanowi lex specialis wobec art. 28 k.p.a. Zgodnie z art.28 k.p.a. stroną postępowania jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Natomiast zgodnie z art. 28 ust. 2 p.b., będącym przepisem szczególnym w stosunku do art. 28 k.p.a., stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przyjęcie, że art. 28 ust. 2 p.b. jest przepisem szczególnym prowadzi do nadania mu wykładni zawężającej. Ponadto nie ulega wątpliwości, że wprowadzenie powyższej szczególnej regulacji do Prawa budowlanego miało na celu zawężenie kręgu podmiotów, które mogą skutecznie kwestionować zamierzenie inwestycyjne do tych, które mają w sprawie interes prawny i tylko w takim zakresie w jakim zamierzenie to koliduje z ich uzasadnionym interesem (vide: J. Dessoulavy – Sliwiński [w:] Prawo budowlane. Komentarz. pod red. Z. Niewiadomskiego, Wyd. C.H.Beck 2006r. str. 325 – 332, a także wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 637/15 i wyrok WSA w Łodzi sygn. akt II SA/Łd 871/15, publ. CBOSA) Sąd orzekający zasadniczo aprobuje stanowisko i argumentację organu odwoławczego zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. W szczególności podziela konkluzję, że samo subiektywne odczucie określonego podmiotu, że inwestycja oddziałuje na jego nieruchomość, nie jest wystarczające do uznania, że nieruchomość ta jest usytuowana w obszarze oddziaływania danego przedsięwzięcia. Nie jest tak, że obszar oddziaływania to teren, w którym da się odczuć skutki uciążliwości spowodowane funkcjonowaniem jakiegoś obiektu. Takie rozumienie odwołuje się do oddziaływania faktycznego, którego nie można utożsamiać z oddziaływaniem polegającym na wprowadzeniu ograniczeń prawnych. Tylko osoby, których prawo doznaje ograniczeń ze względu na realizację jakiegoś obiektu są stronami w postępowaniu o pozwolenie na budowę dla tego obiektu (wyrok NSA w Warszawie z dnia 18 stycznia 2011 r. sygn. II OSK 338/10). Postępowanie dotyczy interesu prawnego określonego podmiotu wówczas, gdy rozstrzygnięcie w sprawie oddziałuje na sytuację prawną tego podmiotu. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest obecnie pogląd, że mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa materialnego, powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danego podmiotu - strony postępowania. Obowiązkiem organu jest zatem zbadanie czy taki interes strona wykazuje, czy też zainteresowanie sprawą wynika z interesu faktycznego a nie prawnego. Należy zgodzić się z poglądem wskazanym w uzasadnieniu wyroku WSA w Łodzi o sygn. II SA/Łd 944/14 z dnia 19.11.2014r. (publ. CBOSA), że o tym czy określonemu podmiotowi przysługują uprawnienia strony przesądzają przepisy prawa materialnego. Interes prawny wyrażać się winien w możliwości zastosowania normy prawa materialnego w konkretnej sytuacji określonego podmiotu prawa. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowania żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji. Rozważenia przez organ administracji w niniejszej sprawie wymagało więc to, czy skarżący jest właścicielem nieruchomości sąsiadujących z planowaną inwestycją i czy inwestycja ta może na jego nieruchomości oddziaływać. Bowiem, już sama możliwość oddziaływania inwestycji na nieruchomość świadczyć może o interesie prawnym w rozumieniu art. 28 k.p.a., a przymiot strony daje określonemu podmiotowi możliwość uczestniczenia w takim postępowaniu i wpływania na kształt rozstrzygnięcia w ramach posiadanego interesu prawnego, który nie powinien być mniej chroniony niż interes prawny inwestora (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 stycznia 2014 r., II OSK 2064/12, dostępny na http://orzeczenia.nsa.gov.pl) Zgodzić się trzeba z wnioskiem Wojewody, że skarżący w żaden sposób nie wykazał, iż nastąpiło naruszenie jego interesu prawnego koncentrując się na próbie wykazania naruszenia jego interesu faktycznego przez sporną inwestycje. Skarżący nie wskazał żadnego konkretnego naruszenia przepisu prawa materialnego, który ograniczałby w sposób realny i konkretny korzystanie z jego nieruchomości. Nie próbował nawet wykazać, że planowana inwestycja spowoduje prawne ograniczenia w sposobie korzystania jego nieruchomości. Jeżeli inwestycja nie wykazuje żadnej sprzeczności z przepisami prawa, to spowodowane realizacją inwestycji faktyczne dolegliwości dla otoczenia nie mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające uzasadnione interesy osób trzecich (art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b.). Podnoszone przez odwołującego okoliczności dotyczące zaistnienia wskutek realizacji planowanej hali magazynowej ewentualnego narażenia hodowanych przez niego kur na choroby oraz doprowadzenia do znacznych strat finansowych i braku opłacalności odchowywania kurek i likwidacji fermy przez skarżącego nie mogą być uznane za ewentualne naruszenie jego interesu prawnego, a jedynie interesu faktycznego, ponieważ posadowienie spornego obiektu zrealizowane będzie w odległościach przewidzianych obowiązującymi przepisami, a inwestycja zgodna jest z decyzją o warunkach zabudowy oraz wymaganiami ochrony środowiska. Ponadto kwestia ewentualnych immisji nie ma zgodnie z art. 1 pkt 1 k.p.a. charakteru sprawy administracyjnej. Wskazać trzeba, że skarżący powoływał się na przysługujący mu interes prawny, jako właściciela działek o nr działek o nr ew. [...] oraz [...] położonych jego zdaniem w obszarze oddziaływania inwestycji objętej kwestionowaną decyzją. Obszar oddziaływania obiektu to także teren, gdzie uciążliwości związane z przedsięwzięciem mieszczą się w granicach norm określonych przez przepisy prawa. O obszarze oddziaływania obiektu za każdym razem będą także decydowały indywidualne cechy obiektu budowlanego, jego przeznaczenie i sposób zagospodarowania terenu, a w procesie zmierzającym do jego wyznaczenia nie chodzi jedynie o wykazanie negatywnego wpływu inwestycji na działki znajdujące się w otoczeniu projektowanego obiektu, lecz także o możliwość spowodowania szkodliwego oddziaływania inwestycji na teren otaczający działkę inwestora w związku z zamierzeniem budowlanym (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 20 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Gl 348/07, dostępny: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zaskarżona decyzja udziela pozwolenia na budowę hali magazynowej. Całkowicie niezrozumiałe jest więc powoływanie się przez skarżącego na złożoną przezeń opinię z dnia [...] grudnia 2015r. Jak słusznie wskazał Wojewoda opinia ta dotyczy wpływu nowopowstałej fermy kur nieśnych na stan zdrowotny należącego do skarżącego stada kur odchowywanych na nioski, natomiast w omawianej sprawie mamy do czynienia z zamierzeniem inwestycyjnym dotyczącym budynku magazynowego. Tak więc opinia ta jest całkowicie nieprzydatna w niniejszym postępowaniu, gdyż nie dotyczy obiektu objętego kontrolowanymi decyzjami. Niewątpliwie planowany budynek magazynowy nie będzie wpływał na stan zdrowotny stada kur odchowywanych na nioski Ponadto, jak słusznie wskazał organ odwoławczy działki skarżącego o nr ew. [...] są oddalone od projektowanego budynku o ponad 120 m, a odległość pomiędzy istniejącymi budynkami skarżącego a planowanym będzie wynosić ok. 170 m. Natomiast niezabudowana działka o nr ew. [...] jest oddalona od zaprojektowanego budynku o ponad 300 m. Tak więc projektowany budynek magazynowy nie będzie znajdować się w bezpośredniej bliskości od fermy skarżącego na działce o nr ew. [...]. Dodatkowo wskazano, iż nieruchomości skarżącego od terenu inwestycyjnego oddzielone są drogą. Z uwagi na powyższe zagospodarowania działek skarżącego nie będą ograniczać w żaden sposób normy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U nr. 75. poz. 690 ze zm.). W szczególności nie naruszono i nie wprowadzono ewentualnych ograniczeń na jego nieruchomościach ze względu odległości wskazane w §12 ww. Rozporządzenia. Zachowano także rygory z §13 i 57 tego rozporządzenia dotyczące przesłaniania pomieszczeń, czy normy wynikające z § 29 tego rozporządzenia. Na użytkowanie i zagospodarowanie nieruchomości skarżącego nie będą też wpływały przepisy dotyczące ochrony przeciwpożarowej. Wobec powyższego brak jest okoliczności, z których można byłoby wyprowadzić wniosek, że pomimo oddalenia nieruchomości skarżącego od terenu inwestycji, projektowana zabudowa będzie oddziaływała na jego nieruchomości, wprowadzając ograniczenia w możliwości ich zagospodarowania, w szczególności w ich zabudowie. W kontekście powyższych ustaleń organów, trzeba podzielić ich stwierdzenie, iż nieruchomości skarżącego nie znajdują się w obszarze oddziaływania obiektu objętego kwestionowanym pozwoleniem na budowę. W konsekwencji, stwierdzić należy, że organy administracji w prowadzonym postępowaniu należycie rozważyły i oceniły wszystkie okoliczności faktyczne, podnoszone przez skarżącego i na tej podstawie prawidłowo uznały, że jego nieruchomości nie znajdują się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji, a tym samym brak jest podstaw do przyznania mu statusu strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 p.b. Dodatkowo należy wskazać, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla części obszaru wsi [...], dotyczącego przedmiotowej inwestycji, umożliwia realizację obiektów produkcyjnych, składów i magazynów, usług komercyjnych, działalność/obiektów nieuciążliwych, drobnych obiektów produkcyjnych, z zakazem lokalizacji ferm zwierząt futerkowych (ferma skarżącego istniała już przed przyjęciem planu). W związku z powyższym inwestycja w formie budowy magazynu jest możliwa na przedmiotowym terenie i nie wpływa negatywnie na nieruchomość skarżącego, co skutkuje brakiem możliwości uznania go za stronę w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że skarżącemu nie przysługuje status strony w kontrolowanym postępowanie i w konsekwencji prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze. Sąd orzekający w pełni bowiem podziela wywody prawne organu odwoławczego dotyczące zakończenia postępowania w razie braku posiadania przez dany podmiot statusu strony. W tym stanie rzeczy z przyczyn wskazanych i opisanych wyżej na podstawie art.151 p.p.s.a. skargę należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło