I SA/Gd 1470/19

WyrokWSA w Gdańsku2020-04-22

Skład orzekający: Zbigniew Romała, Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Ewa Wojtynowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zastosowanie środków egzekucyjnych, takich jak zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego, może przerwać bieg terminu przedawnienia opłaty dodatkowej za nieopłacone parkowanie, zgodnie z art. 40d ust. 3 ustawy o drogach publicznych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że art. 40d ust. 3 ustawy o drogach publicznych stanowi samodzielną i wyczerpującą regulację kwestii przedawnienia opłat za parkowanie, która nie przewiduje możliwości przerwania ani zawieszenia biegu terminu przedawnienia, nawet w przypadku zastosowania środków egzekucyjnych. W związku z tym, przedawnienie opłaty następuje z upływem pięciu lat od końca roku kalendarzowego, w którym powinna zostać uiszczona, co obliguje organ egzekucyjny do umorzenia postępowania. Sąd podzielił stanowisko organów administracji, że przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące przerwania biegu terminu przedawnienia nie mają zastosowania w tym przypadku, ponieważ ustawa o drogach publicznych ma charakter przepisu szczególnego (lex specialis).
Stan faktyczny
Prezydent Miasta wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie organu egzekucyjnego o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec A Sp. z o.o. z powodu przedawnienia należności z tytułu opłaty dodatkowej za nieopłacone parkowanie. Organ egzekucyjny wszczął postępowanie na podstawie tytułu wykonawczego z 2014 r. i dokonał zajęcia wierzytelności bankowych. Bank informował o przeszkodach w realizacji zajęcia z powodu zbiegu egzekucji. Organ egzekucyjny umorzył postępowanie na podstawie art. 59 § 3 w zw. z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. z uwagi na przedawnienie należności. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznał, że opłata przedawniła się z końcem 2018 r. zgodnie z art. 40d ust. 3 ustawy o drogach publicznych, a zastosowanie środków egzekucyjnych nie przerwało biegu przedawnienia.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędziowie Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.), Sędzia WSA Ewa Wojtynowska,, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 22 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 2 lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę. Na wniosek Prezydenta Miasta, Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął, na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 13 listopada 2014 r., obejmującego należność z tytułu opłaty dodatkowej za nieopłacone parkowanie za okres od 15 lutego 2013 r. do 16 kwietnia 2013 r., postępowanie egzekucyjne wobec zobowiązanej A Sp. z o.o. Działając na podstawie art. 80 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1314, dalej określanej jako "u.p.e.a") w dniu 29 kwietnia 2015 r. organ egzekucyjny skierował do B S.A. zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego. Powyższe zawiadomienie doręczono bankowi w dniu 11 maja 2015 r., zaś zawiadomienie wraz z odpisem tytułu wykonawczego doręczono zobowiązanej spółce w dniu 7 maja 2015 r. B S.A. w dniach 14 maja 2015 r., 20 lipca 2015 r., 15 października 2015 r., 22 maja 2019 r. wystosował do organu egzekucyjnego zawiadomienia o przeszkodzie w realizacji zajęcia ze względu na zbieg egzekucji. Postanowieniem z dnia 15 maja 2019 r., wydanym na podstawie art. 59 § 3 w związku z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., organ egzekucyjny umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec spółki A Sp. z o.o. z uwagi na przedawnienie należności. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, po rozpoznania zażalenia Prezydenta Miasta, postanowieniem z dnia 2 lipca 2019 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W ocenie organu drugiej instancji, Naczelnik Urzędu Skarbowego, wydając postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na przedawnienie należności, poprawnie stwierdził negatywną przesłankę kontynuowania postępowania egzekucyjnego wobec zobowiązanego. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej nie podzielił stanowiska wierzyciela w zakresie możliwości modyfikacji terminu przedawnienia opłaty dodatkowej za nieopłacony postój wskutek zastosowania skutecznych środków egzekucyjnych (zajęć z rachunków bankowych). W ocenie organu drugiej instancji, omawiana opłata dodatkowa zgodnie z art. 40d ust. 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 2222) w skrócie u.d.p., uległa przedawnieniu z końcem roku 2018. Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 2077), dalej jako "u.f.p.", nie zawiera żadnej regulacji odnośnie przedawnienia należności wymienionych w art. 60 tej ustawy, a zatem mogą mieć w tym zakresie generalnie zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej. Jeżeli jednak odrębne uregulowanie kwestii przedawnienia przewidziane jest w ustawach szczególnych, to uregulowania te jako lex specialis mają pierwszeństwo przed przepisami o charakterze ogólnym. Taką regulacją jest art. 40d ust. 3 u.d.p. Organ drugiej instancji podniósł, że pogląd prezentowany przez wierzyciela prowadziłby do wniosku, że ustawodawca zamierzał celowo, poprzez ustawę o finansach publicznych, pogorszyć sytuację osób zobowiązanych do uiszczenia opłat wymienionych w art. 40d ust. 3 u.d.p. w stosunku do stanu prawnego obowiązującego w okresie od 2005 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podkreślił, że regulacja zawarta w art. 40d ust. 3 u. d. p. w kwestii przedawnienia odnosi się do wszystkich dodatkowych opłat i kar pieniężnych za niepłacenie płatnego parkowania, przy czym ustawodawca ww. przepisem nie wprowadził, ani wprost, ani przez odesłanie do innych ustaw, możliwości przerwania lub zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Oznacza to, że przedmiotowe należności przedawniają się z upływem pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym opłaty lub kary powinny zostać uiszczone, a przerwanie, czy też prolongowanie biegu terminu przedawnienia, nawet na skutek zastosowania skutecznych środków egzekucyjnych, wymienionych w u.p.e.a., wbrew twierdzeniom strony, jest niemożliwe. Tym samym, zdaniem organu drugiej instancji, wolą ustawodawcy było określenie jednego, nie podlegającego wydłużeniu, pięcioletniego terminu przedawnienia obowiązku zapłaty należności wymienionych w art. 40d ust. 3 ww. ustawy. Analiza powyższego uregulowania dowodzi, że stanowi ono odrębne, a jednocześnie całościowe uregulowanie kwestii przedawnienia m.in. opłat pobieranych na mocy art. 13f u.d.p. Przy czym brak jest odesłania w tej ustawie do przepisów Ordynacji podatkowej lub jakiejkolwiek innej ustawy, oprócz poddania obowiązku uiszczenia tej opłaty przepisom o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Prezydent Miasta wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W ocenie strony skarżącej Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zastosował błędną wykładnię przepisu art. 40d ust. 3 ustawy o drogach publicznych, ponieważ przepis ten wbrew twierdzeniu organu drugiej instancji nie reguluje całokształtu zagadnień związanych z przedawnieniem przedmiotowych należności. Zgodnie ze stanowiskiem strony przepis ten określa wyłącznie termin przedawnienia, nie określa zatem czy bieg terminu przedawnienia może zostać przerwany. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację i stanowisko, jak w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji. Zgodnie z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne umarza się, jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał. W myśl art. 59 § 4 u.p.e.a., postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego wydaje się na żądanie zobowiązanego lub wierzyciela albo z urzędu. Z powyższego wynika, że umorzenie postępowania egzekucyjnego w administracji następuje wtedy, gdy w jego toku zaistnieją przeszkody o charakterze trwałym, które powodują, że dalsze prowadzenie postępowania jest niemożliwe lub niecelowe. Instytucja umorzenia postępowania egzekucyjnego ma na celu jego zakończenie wówczas, gdy w konkretnej sytuacji zaistniałej w jego toku wykonanie obowiązku przez zobowiązanego jest niemożliwe lub niedopuszczalne. Jedną z takich przyczyn, skutkujących koniecznością umorzenia postępowania przez organ egzekucyjny, jest upływ terminu przedawnienia egzekwowanej należności. Przyczyną wygaśnięcia obowiązku jest w takiej sytuacji przedawnienie, które wiąże się z umarzającym działaniem czasu. Kwestia możliwości badania przez organ egzekucyjny, czy obowiązek wygasł nie budzi wątpliwości w świetle art. 29 § 1 u.p.e.a., który daje organowi prawo badania dopuszczalności egzekucji. Jednocześnie wyłącza zaś prawo organu do badania zasadności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Orzecznictwo dopuszcza w szczególności badanie, czy egzekwowany obowiązek nadal istnieje (por. m.in. wyrok NSA z dnia 28 maja 1999 r. sygn. akt III SA 1321/98; wyrok NSA z dnia 4 października 2000 r. sygn. akt III SA 1525/99; wyrok NSA z dnia 2 czerwca 2011 r. sygn. akt II FSK 170/10 – wszystkie przywołane orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). Ustalenie, że nastąpiło przedawnienie tej należności organ egzekucyjny oraz Dyrektor Izby Administracji Skarbowej oparły na uregulowaniu zawartym w art. 40d ust. 3 u.d.p. Istota sporu w sprawie sprowadza się do prawidłowości stanowiska Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, że po pierwsze, art. 40c ust. 3 u.d.p. stanowi samodzielną, zupełną, wystarczającą i prawidłową podstawę do uznania, że z upływem wskazanego w nim pięcioletniego terminu przedawnia się obowiązek zapłaty określonej w art. 13f ust. 1 u.d.p. dodatkowej opłaty z tytułu parkowania w strefie płatnego parkowania; po drugie, że regulacja działu III Ordynacji podatkowej w zakresie przerwania bądź zawieszenia biegu terminu przedawnienia nie ma odpowiedniego zastosowania do tej opłaty, gdyż ustawodawca nie zdecydował się na modyfikację przewidzianego w art. 40c ust. 3 u.d.p. biegu terminu przedawnienia na skutek zdarzeń, które na gruncie Ordynacji podatkowej skutkują zawieszeniem bądź przerwaniem biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego; oraz po trzecie, że wskutek przedawnienia tej opłaty należało umorzyć postępowanie egzekucyjne. Źródło tego sporu tkwi w odmiennej interpretacji przez organ oraz stronę skarżącą przepisów art. 40c ust. 3 u.d.p. w zw. z art. 13f ust. 1 u.d.p. i art. 70 Ordynacji podatkowej, zwłaszcza jego § 1 i § 4, a ściślej korelacji między tymi przepisami. Odmienności te są konsekwencją odmiennej oceny treści art. 67 ust. 1 i art. 60 pkt 7 u.f.p. Stosownie do dwu pierwszych przepisów obowiązek uiszczenia opłat, o których mowa w art. 13f ust. 1 i art. 40 ust. 3, oraz kar pieniężnych, o których mowa w art. 13k ust. 1 i 2, art. 29a ust. 1 i 2 oraz w art. 40 ust. 12, przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym opłaty lub kary powinny zostać uiszczone. Za nieuiszczenie opłat, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się opłatę dodatkową. W myśl art. 60 pkt 7 u.f.p. środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym są w szczególności dochody budżetu państwa, dochody budżetu jednostki samorządu terytorialnego albo przychody państwowych funduszy celowych dochody pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw. Do należności, o których mowa w art. 60 u.f.p. stosuje się - na mocy art. 67 ust. 1 u.f.p. - odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa. Zgodnie zaś z art. 70 § 1 i § 4 Ordynacji podatkowej zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku; bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Rysujące się na gruncie tych przepisów zagadnienie prawne przedawnienia określonej w art. 13f ust. 1 u.d.p. dodatkowej opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania oraz odpowiedniego stosowania art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej do tej opłaty jest przedmiotem rozbieżności interpretacyjnych. W tym zakresie w judykaturze i doktrynie można wyróżnić dwa nurty interpretacyjne. I tak, wedle pierwszego z nich przepisy u.d.p. nie zawierają żadnych regulacji dotyczących przerwania prolongowania biegu pięcioletniego terminu przedawnienia opłat, o których mowa w art. 13f ust. 1 ww. ustawy. Oznacza to, że przedmiotowe należności przedawniają się z upływem pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym opłaty lub kary powinny zostać uiszczone, a przerwanie czy też prolongowanie biegu terminu przedawnienia, nawet na skutek zastosowania skutecznych środków egzekucyjnych, wymienionych w u.p.e.a. jest niemożliwe. Zwolennicy tego poglądu podnoszą, że przepis art. 40d ust. 3 u.d.p. stanowi samodzielną, wystarczającą podstawę do uznania, iż z upływem terminu wskazanego w tym przepisie, przedawnia się obowiązek zapłaty między innymi opłaty wskazanej w art. 13f u.d.p. Tym samym nie istnieje żadna podstawa prawna, zgodnie z którą do należności z tytułu opłaty dodatkowej za nieuiszczenie opłaty za parkowanie, miałyby zastosowanie przepisy Działu III Ordynacji podatkowej, w tym art. 70 § 4, dotyczący przerwania biegu terminu przedawnienia. Zdaniem przedstawicieli tego nurtu interpretacyjnego, uregulowanie zawarte w art. 40d ust. 3 u.d.p. stanowi odrębną i całościową regulację kwestii przedawnienia tych należności, w u.d.p., jak i w jakiejkolwiek innej ustawie, brak jest bowiem w tym zakresie odesłania do przepisów Ordynacji podatkowej (oprócz poddania wymienionych obowiązków przepisom o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Podstawy prawnej do stosowania do tych należności art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej nie stanowi także - jak argumentują - obowiązujący od dnia 1 stycznia 2010r. art. 67 w zw. z art. 60 pkt 7 u.f.p., ponieważ zawarte w tych przepisach odesłanie do stosowania – między innymi – przepisów Ordynacji podatkowej odnosi się tylko do spraw nieuregulowanych w u.f.p. Podkreślają oni, że jakkolwiek u.f.p. nie zawiera żadnej regulacji odnośnie przedawnienia należności wymienionych w jej art. 60 i w tym zakresie mogłyby mieć zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, to jednak odrębne uregulowanie przedawnienia w u.d.p. ma pierwszeństwo jako przepis szczególny. W konsekwencji uważają, że wynikająca z art. 67 u.f.p. zasada stosowania do niepodatkowych należności budżetowych przepisów działu III Ordynacji podatkowej nie może mieć zastosowania wobec szczególnej regulacji, zawartej w u.d.p. (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 10 maja 2018r., I SA/Po 197/2018, Lex nr 2503279, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 7 marca 2018r., I SA/Ol 95/2018, LEX nr 2472215, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 15 grudnia 2016r., I SA/Gl 644/16, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 10 maja 2018r., I SA/Po 197/18, a nadto przywołany w zaskarżonym wyroku - wyrok WSA w Gdańsku z dnia 13 marca 2018r., I SA/Gd 96/18, LEX nr 2478587, oraz wyrok WSA w Poznaniu z dnia 5 lipca 2018r., I SA/Po 410/18; wyrok WSA w Gdańsku z dni 22 maja 2019 r., sygn.. akt I SA/Gd 497/19, wyrok WSA w Gdańsku z 13 marca 2018 r., sygn.. akt I SA/Gd 96/18, wyrok NSA z 11 stycznia 2019 r., sygn.. akt II FSK 2645/18; a także T. Brzeziński, W. Morawski, Przedawnienie obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej za parkowanie, "Przegląd Podatków Lokalnych i Finansów Samorządowych" nr 7-8/2011, s. 25; R. Stachowska, Komentarz do art. 40d u.d.p., Lex; K. Sobieralski, Dodatkowa opłata za parkowanie w strefie płatnego parkowania, "Nowe Zeszyty Samorządowe" nr 2/2009, s. 22, P. Zaborniak, Komentarz do art. 40d ustawy i drogach publicznych, Lex z dnia 10 maja 2010r.). Wedle drugiego (przeciwstawnego) nurtu, skoro znowelizowanie przepisy wprost w ustawie o drogach publicznych określają termin przedawnienia opłaty, jednocześnie nie regulują pozostałych kwestii związanych z tą materią, to mając na uwadze zawarte przez ustawodawcę w art. 67 u.f.p. odesłanie do przepisów działu III Ordynacji podatkowej, to należy przyjąć, że takie odesłanie odsyła do zastosowania zawartych tam regulacji, które kompleksowo regulują kwestię przedawnienia, w tym kwestie zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Użyte w art. 67 u.f.p. sformułowanie "odpowiednie stosowanie" oznacza stosowanie tych przepisów z pewnymi modyfikacjami. W tym przypadku "odpowiedni" należy odczytywać jako: przydatny, właściwy, nadający się, należyty. Ustawodawca określając zasadę odpowiedniego stosowania przepisów Ordynacji podatkowej do spraw dotyczących dochodów pobieranych przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw, wprowadza obowiązek stosowania przepisów Ordynacji podatkowej z uwzględnieniem istoty i celu tego postępowania. Zatem stosując odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej należy je odpowiednio zmodyfikować, aby nadawały się do zastosowania w ramach prowadzonego postępowania (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 20 marca 2018r., I SA/Gd 82/18, LEX nr 2466429, czy wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 22 września 2015r., III SA/Wr 267/15, wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2019r., II FSK 2600/18, wyrok NSA z 6 czerwca 2019 r., sygn. akt I GSK 89/19, z 14 maja 2019 r., sygn. I GSK 57/19, I GSK 25/19, wyrok NSA z 3 grudnia 2019 r. I GSK 1560/18, wyrok WSA z Lublina z 12 października 2018 r. I SA/Lu 308/18, wyrok WSA w Rzeszowie z 2 sierpnia 2018 r., sygn.. akt I SA/Rz 457/18, wyrok WSA w Gdańsku z 20 marca 2018 r., sygn.. z 20 marca 2018 r., sygn. akt I SA/Gd 82/18). Sąd w składzie orzekającym w tej sprawie, dostrzegając fakt niejednolitości orzecznictwa w spornej kwestii, podziela pierwszy z przedstawionych nurtów interpretacyjnych art. 40c ust. 3 w zw. z art. 13f ust.1 u.d.p. i art. 70 § 1 i § 4 Ordynacji podatkowej. W ocenie Sądu rozbieżności w orzecznictwie potwierdzają zaistnienie wątpliwości co do treści przepisów prawa. W rozpoznawanej sprawie stroną skarżącą jest wierzyciel oczekujący rozstrzygnięcia potwierdzającego prawna podstawę, wynikającą z art. 70 Ordynacji podatkowej, możliwości egzekwowania opłaty za parkowanie po upływie 5 lat od daty wymierzenia opłaty. Dłużnik nie jest uczestnikiem postępowania, trudno jednak nie dostrzec, że jest podmiotem ponoszącym ciężar daniny publicznoprawnej. Zgodnie z art. 3 pkt 3 podatkiem są również opłaty oraz niepodatkowe należności budżetowe. Wobec powyższego można przypisać dłużnikowi status osoby podlegającej ochronie na podstawie art. 2a Ordynacji podatkowej. W ocenie Sądu wątpliwości, co do treści przepisów prawa podatkowego powinny być, zgodnie z art. 2a Ordynacji podatkowej, rozstrzyga się na korzyść podatnika. Przypomnieć więc należy, że przepis o przedawnieniu obowiązku uiszczenia opłat wynikających z art. 13f u.d.p. (jak i innych opłat i kar przewidzianych w tej ustawie) ustawodawca wprowadził do ustawy o drogach publicznych z dnia 21 marca 1985 r. dopiero w drodze jej nowelizacji ustawą z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 179, poz. 1489), która weszła w życie z dniem 4 października 2005 r., a więc po 20 latach obowiązywania ustawy. Dodając przepis art. 40d ust. 3 u. d.p. ustawodawca usunął zatem ten stan braku regulacji prawnej, a jednocześnie nie wprowadził, ani wprost ani przez odesłanie do innych ustaw, możliwości przerwania lub zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Można więc wnioskować, że wolą ustawodawcy było określenie jednego, nie podlegającego wydłużeniu, pięcioletniego terminu przedawnienia obowiązku zapłaty należności wymienionych w art. 40d ust. 3 u.d.p. Zdaniem Sądu, istota przedawnienia nie musi być powiązana z przerwaniem biegu terminu przedawnienia. To rozwiązanie nie jest immanentną cechą przedawnienia. Brak jakichkolwiek odesłań do innych uregulowań w zakresie przerwy, prolongaty lub zawieszenia biegu terminu przedawnienia opłat pozwala na wniosek, że ustawodawca w sposób kompletny i zupełny określił pięcioletni termin przedawnienia obowiązku zapłaty bez możliwości przedłużania tego okresu (por. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2019 r. sygn. akt II FSK 2904/18). W sprawie niniejszej do przedawnienia należności nie będą miały zastosowania przepisy działu III Ordynacji podatkowej, w tym szczególności art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej. Przepis art. 67 u.f.p. zawiera normę definiującą i odsyłającą do odpowiedniego stosowania działu III Ordynacji podatkowej. Jednak odesłanie do Ordynacji podatkowej stosuje się tylko do spraw nieuregulowanych niniejszą ustawą. Ustawa o finansach publicznych nie zawiera natomiast żadnej regulacji odnośnie do przedawnienia należności wymienionych w art. 60. Nie reguluje opłat drogowych, więc nie zawiera normy odsyłającej dotyczącej stosowania opłat drogowych. Wobec tego w tym zakresie mogą mieć zastosowanie generalnie przepisy Ordynacji podatkowej. Jeśli jednak odrębne uregulowanie kwestii przedawnienia przewidziane jest w ustawach szczególnych, to uregulowanie to, jako lex specialis mają pierwszeństwo przed przepisami o charakterze ogólnym. Taką regulacją, jak trafnie podniósł organ II instancji, jest art. 40 d ust. 3 u.d.p. Z uwagi na tak skonstruowane przepisy oraz odesłanie znajdujące się w art. 67 u.f.p. brak jest podstaw prawnych do zastosowania w niniejszej sprawie art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej. W ocenie Sądu, przepisy ustawy o drogach publicznych stanowią lex specialis w stosunku do ww. przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o finansach publicznych. Przepisy ustawy o drogach publicznych bowiem w sposób zupełny i odrębny od zasady ogólnej wynikającej z treści art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 67 u.f.p., regulują zasady przedawniania opłat i kar, o których mowa w tej ustawie. Nie można także znaleźć uzasadnionych podstaw do wnioskowania, że ustawodawca zamierzał celowo, poprzez u.f.p., pogorszyć sytuację osób zobowiązanych do uiszczenia opłat wymienionych w art. 40d ust. 3 u.d.p., w stosunku do stanu prawnego obowiązującego w okresie od 2005 r. W związku z tym stwierdzić należy, że przedstawione wyżej wywody, oparte na wykładni gramatycznej, historycznej i celowościowej, uprawniają do wniosku, że art. 40d ust. 3 u.d.p. stanowi samodzielną, zupełną, wystarczającą i prawidłową podstawę do uznania, że z upływem pięcioletniego terminu w tym przepisie wskazanego, przedawnia się obowiązek zapłaty m. in. opłaty z art. 13f tej ustawy. W sprawie niniejszej opłata dodatkowa, ustanowiona na podstawie ustawy o drogach publicznych, powinna być opłacona przez zobowiązanego w terminie 7 dni od daty wystawienia zawiadomienia. Po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym opłata powinna być uiszczona, opłata ta uległa więc przedawnieniu. To z kolei spowodowało, że zaistniała w niniejszej sprawie przesłanka do umorzenia postępowania egzekucyjnego (art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a.). Wobec powyższego – wbrew twierdzeniom strony skarżącej – nie ma możliwości zastosowania do ww. opłaty regulacji w zakresie przerwania biegu terminu przedawnienia, określonej w art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej. Nie ma zatem racji strona skarżąca, iż termin przedawnienia przedmiotowej należności nie upłynął, bowiem doszło do przerwania jego biegu. Konkludując, organy dokonały prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 40 d ust. 3 u.d.p. Przyjęcie bowiem tego przepisu jako samodzielnej podstawy do uznania, iż z upływem 5- letniego terminu doszło do przedawnienia zobowiązania jest prawidłowe, zaś stwierdzenie upływu okresu przedawnienia dochodzenia należności obligowało organ do umorzenia postępowania egzekucyjnego z urzędu. Ponadto za pozbawione uzasadnionych podstaw uznać należy zarzuty naruszenia przepisów art. 59 § 3 w zw. z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Podkreślić należy, że przeprowadzone przez organy postępowanie nie uchybiało przepisom k.p.a. Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako nieuzasadnioną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło