I SA/Ol 119/23
PostanowienieWSA w Olsztynie2024-03-12
Skład orzekający: Anna Janowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego, po prawomocnym oddaleniu poprzedniego wniosku i wezwaniu do uiszczenia wpisu, przerywa bieg terminu do uiszczenia tego wpisu?Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę, ponieważ strona skarżąca nie uiściła wymaganego wpisu sądowego pomimo prawomocnego wezwania. Ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy po prawomocnym oddaleniu poprzedniego wniosku nie przerywa biegu terminu do uiszczenia opłaty sądowej i nie może uchylić skutków prawnomocności pierwotnego rozstrzygnięcia w kwestii prawa pomocy. Nieuiszczenie wpisu w terminie obliguje sąd do odrzucenia skargi.Stan faktyczny
Spółka D. Spółka z o.o. wniosła skargę na decyzję Naczelnika Warmińsko-Mazurskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Olsztynie w przedmiocie podatku VAT. Wraz ze skargą wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Kolejne wnioski o przyznanie prawa pomocy zostały prawomocnie oddalone lub umorzone. Po prawomocnym zakończeniu postępowania w przedmiocie prawa pomocy, spółka została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 71.303 zł pod rygorem odrzucenia skargi. Spółka nie uiściła wpisu w terminie, składając kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Sąd odrzucił skargę.Rozstrzygnięcie
Odrzucić skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Anna Janowska po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Naczelnika Warmińsko-Mazurskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Olsztynie z dnia 18 stycznia 2023 r., nr 378000-COP.4103.26.2022.SZD, w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2018 r. i styczeń 2019 r. postanawia: odrzucić skargę. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
D. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Naczelnika Warmińsko-Mazurskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Olsztynie z 18 stycznia 2023 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2018 r. i styczeń 2019 r.
Wraz ze skargą strona wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości, ewentualnie o zwolnienie z obowiązku zapłaty wpisu sądowego od skargi. Postanowieniem z 13 czerwca 2023 r., sygn. akt I SPP/Ol 32/23, starszy referendarz w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie odmówił przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z 5 lipca 2023 r. utrzymał w mocy powyższe postanowienie.
Następnie 13 lipca 2023 r. strona złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postaci zwolnienia od wpisu sądowego od skargi. Postanowieniem z 25 lipca 2023 r., sygn. akt I SPP/Ol 52/23, starszy referendarz w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie na podstawie art. 249a p.p.s.a. umorzył postępowanie z wniosku strony skarżącej, uznając, że strona nie przedstawiła nowych okoliczności, które uzasadniałaby zmianę pierwotnego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z 22 sierpnia 2023 r. utrzymał w mocy powyższe postanowienie.
W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 24 sierpnia 2023 r. spółka została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 71.303 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi.
W dniu 7 września 2023 r. spółka wniosła zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi i jednocześnie złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi.
Postanowieniem z 7 listopada 2023 r., sygn. akt I FZ 293/23, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.
Postanowieniem z 29 listopada 2023 r., sygn. akt I SPP/Ol 73/23, starszy referendarz w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie umorzył postępowanie z kolejnego wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z 22 grudnia 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie utrzymał w mocy powyższe postanowienie.
Wobec prawomocnego zakończenia postępowania w przedmiocie prawa pomocy pismem z 15 stycznia 2024 r. wezwano stronę skarżącą do wykonania, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi, prawomocnego zarządzenia z 24 sierpnia 2023 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 71.303 zł. Wezwanie to zostało doręczone pełnomocnikowi strony skarżącej 18 stycznia 2024 r. W zakreślonym terminie strona skarżąca nie uiściła należnego wpisu sądowego od skargi, natomiast ponowiła po raz kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Skarga podlegała odrzuceniu.
Warunkiem skutecznego wniesienia skargi i podstawą do jej merytorycznego rozpoznania przez sąd administracyjny jest uiszczenie wpisu sądowego.
Na podstawie art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1364 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata.
Z powyższego wynika, że warunkiem podjęcia przez sąd czynności na skutek wniesionego pisma jest uiszczenie należnej od tego pisma opłaty. Opłata ta powinna zostać uiszczona przy wniesieniu pisma podlegającego opłacie, o czym stanowi art. 219 p.p.s.a. albo najpóźniej na wezwanie sądu, stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a. W tym ostatnim przypadku, wskazana opłata powinna zostać uiszczona w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd, stosownie do art. 220 § 3 p.p.s.a.
W niniejszej sprawie skarżąca spółka wraz ze skargą wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z 13 czerwca 2023 r., sygn. akt I SPP/Ol 32/23, starszy referendarz w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie odmówił przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z 5 lipca 2023 r. utrzymał w mocy powyższe postanowienie. Następnie postanowieniem z 25 lipca 2023 r., sygn. akt I SPP/Ol 52/23, starszy referendarz w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie na podstawie art. 249a p.p.s.a. umorzył postępowanie z wniosku strony skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z 22 sierpnia 2023 r. utrzymał w mocy powyższe postanowienie.
W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 24 sierpnia 2023 r. spółka została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 71.303 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 7 listopada 2023 r., sygn. akt I FZ 293/23, oddalił zażalenie spółki na powyższe zarządzenie.
Następnie postanowieniem z 29 listopada 2023 r., sygn. akt I SPP/Ol 73/23, starszy referendarz w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie umorzył postępowanie z kolejnego wniosku strony skarżącej. Postanowieniem z 22 grudnia 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie utrzymał w mocy powyższe postanowienie.
W konsekwencji powyższego pismem z 15 stycznia 2024 r. wezwano skarżącą spółkę do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi z 24 sierpnia 2023 r. w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało prawidłowo doręczone na adres do korespondencji podany w skardze w dniu 18 stycznia 2024 r. W zakreślonym terminie wpis sądowy nie został uiszczony. Natomiast pismem z 25 stycznia 2024 r. skarżąca wniosła ponownie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od wpisu sądowego od skargi.
Uwzględniając powyższe, podkreślić należy, że kolejny wniosek strony z 25 stycznia 2024 r. o przyznanie prawa pomocy, wystosowany po wezwaniu do wykonania prawomocnego zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego, nie mógł zniweczyć rygoru określonego w wezwaniu doręczonym 18 stycznia 2024 r., gdyż nie przerwał terminu do uiszczenia wpisu. Nie przerywa bowiem biegu terminu do uiszczenia opłaty sądowej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych złożony po prawomocnym oddaleniu uprzednio złożonego wniosku w tym przedmiocie. Pogląd taki wyrażany jest wyrażany tak w orzecznictwie Sądu Najwyższego (postanowienia SN: z 21 kwietnia 1999 r., sygn. I CKN 1461/98, OSNC 1999, Nr 11, poz. 196; z 23 lutego 1999 r., sygn. I CKN 1064/97, OSNC 1999, Nr 9, poz. 153), jak również w orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego (postanowienia NSA: z 8 maja 2007 r., sygn. akt II FSK 649/06; z 3 lutego 2009 r., sygn. akt I OZ 53/09; z 28 lipca 2009 r., sygn. akt I FZ 252/09; z 7 lutego 2011 r., sygn. akt II FSK 2274/10; z 18 czerwca 2014 r., sygn. akt II FZ 764/14; z 20 maja 2014 r., sygn. akt II FZ 564/14; z 8 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 810/14; z 22 czerwca 2022 r., sygn. akt III OZ 411/22; z 1 października 2021 r. sygn. akt III OZ 720/21; z 20 października 2020 r. sygn. akt II OZ 862/20; z 1 marca 2017 r. sygn. akt I OZ 479/17, CBOSA).
Zatem złożenie kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy, nawet w terminie przewidzianym dla uiszczenia wpisu sądowego, nie może uchylić skutków prawomocności pierwotnego rozstrzygnięcia w kwestii prawa pomocy. Przyjęcie odmiennego stanowiska mogłoby doprowadzić do uniemożliwienia prowadzenia postępowania wskutek rozpoznawania kolejnych wniosków o przyznanie prawa pomocy, a co za tym idzie skutkować nieuzasadnionym wydłużeniem postępowania i trudnością w jego zakończeniu orzeczeniem rozstrzygającym sprawę co do istoty (postanowienia NSA z 27 lutego 2023 r., sygn. akt I FZ 33/23; z 15 grudnia 2022 r., sygn. akt I FZ 295/22). W tej sytuacji odrzucenie skargi z powodu nieuiszczenia wpisu nie jest nieuprawnionym ograniczeniem prawa do sądu, o czym wypowiadał się zarówno Naczelny Sąd Administracyjny (postanowienie z 23 listopada 2010 r., sygn. akt II FZ 486/10), Trybunał Konstytucyjny (wyrok z 16 listopada 2011 r., sygn. akt SK 45/09, OTK-A 2011, Nr 9, poz. 97), jak i Europejski Trybunał Praw Człowieka (m.in. w wyroku w sprawie 6289/73 Airey v. Ireland, § 20 i n.).
Wobec doręczenia prawomocnego wezwania do uiszczenia wpisu od skargi w dniu 18 stycznia 2024 r., zakreślony siedmiodniowy termin upłynął z dniem 25 stycznia 2024 r. Skarżąca, pomimo wezwania, nie uiściła wpisu sądowego od skargi, co obligowało Sąd do odrzucenia skargi.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło