II SA/Wa 3/24
WyrokWSA w Warszawie2024-09-26
Skład orzekający: Karolina Kisielewicz-Sierakowska, Joanna Kruszewska-Grońska, Iwona Maciejuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedstawienie policjantowi zarzutów popełnienia przestępstw umyślnych, ściganych z oskarżenia publicznego, stanowi wystarczającą podstawę do zwolnienia go ze służby na podstawie przesłanki "ważnego interesu służby"?Ratio decidendi
Przedstawienie policjantowi zarzutów popełnienia przestępstw umyślnych, ściganych z oskarżenia publicznego, w tym dotyczących korupcji i niedopełnienia obowiązków służbowych, prowadzi do utraty przez niego przymiotu "nieposzlakowanej opinii". Utrata ta, w połączeniu z negatywnym odbiorem społecznym i wpływem na autorytet Policji, uzasadnia zwolnienie funkcjonariusza ze służby na podstawie przesłanki "ważnego interesu służby", nawet jeśli postępowanie karne nie zostało jeszcze zakończone prawomocnym wyrokiem skazującym.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę W. J. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji utrzymujący w mocy decyzję o zwolnieniu W. J. ze służby w Policji. Podstawą zwolnienia było przedstawienie mu zarzutów popełnienia przestępstw o charakterze korupcyjnym, w tym udziału w zorganizowanej grupie przestępczej oraz niedopełnienia obowiązków służbowych i przekroczenia uprawnień. Skarżący kwestionował zasadność zwolnienia, argumentując m.in. przedwczesność decyzji i brak dowodów winy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karolina Kisielewicz-Sierakowska, Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), , Protokolant starszy specjalista Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 września 2024 r. sprawy ze skargi W. J. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2023 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę
Komendant Wojewódzki Policji w [...] rozkazem personalnym z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr [...], na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 171 ze zm.) zwolnił W. J. – referenta Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w T. ze służby w Policji z dniem [...] września 2023 r. Jednocześnie, na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. organ nadał rozkazowi personalnemu rygor natychmiastowej wykonalności.
Komendant Główny Policji, po rozpatrzeniu odwołania W. J., reprezentowanego przez pełnomocnika, rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] października 2023 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., utrzymał w mocy rozkaz personalny organu I instancji.
W uzasadnieniu organ wskazał, że Komendant Powiatowy Policji w T. wnioskiem z dnia [...] lipca 2023 r. wystąpił do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] o zwolnienie W. J. - wówczas referenta Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w T. ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że w dniu [...] stycznia 2023 r. w Prokuraturze Regionalnej w L. wszczęto śledztwo w sprawie: 1. płatnej protekcji, w okresie od dnia [...] lipca do dnia [...] sierpnia 2022 r., w T. i innych miejscowościach powiatu [...], poprzez wywołanie przez ustalonego funkcjonariusza Policji, przekonania innych osób o istnieniu wpływów w Wydziale Ruchu Drogowego KPP w T., a następnie podjęcie się pośrednictwa w załatwieniu korzystnych wyników kontroli drogowych prowadzonych na drogach powiatu [...] przez ustalonych policjantów wskazanej komórki organizacyjnej jednostki Policji, w zamian za obietnice korzyści majątkowej oraz w sprawie udzielania obietnic określonych korzyści materialnych przez osoby zainteresowane wywarciem przez ustalonego funkcjonariusza Policji bezprawnego wpływu na ustalonych policjantów podejmujących interwencję w związku z ujawnianymi wykroczeniami drogowymi, tj. o przestępstwa z art. 230 § 1 Kk i art. 230a § 1 Kk; 2. nakłaniania przez ustalone osoby, w czasie i miejscu jak w pkt 1, ustalonych funkcjonariuszy Wydziału Ruchu Drogowego KPP w T. do odstąpienia od ukarania za ujawnione wykroczenia przeciwko bezpieczeństwu i porządkowi w komunikacji, w zamian za obietnice korzyści majątkowych oraz w sprawie przyjmowania przez ustalonych funkcjonariuszy tej jednostki Policji obietnic korzyści majątkowych, za odstąpienie od ścigania sprawców ujawnionych wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu i porządkowi w komunikacji, tj. o przestępstwa z art. 229 § 3 Kk i art. 228 § 3 Kk.
Organ podał, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2023 r., sygn. akt [...] Prokurator Prokuratury Okręgowej w L. delegowany do Prokuratury Regionalnej w L. przedstawił W. J. zarzuty, że: 1. w okresie od dnia [...] stycznia 2022 r. do dnia [...] maja 2023 r., wspólnie i w porozumieniu z ustalonymi funkcjonariuszami Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w T., uczestniczył w zorganizowanej grupie przestępczej mającej na celu popełnianie przestępstw o charakterze korupcyjnym w związku z odstępowaniem, w zamian za określone korzyści majątkowe lub osobiste, od karania za wykroczenia w ruchu drogowym popełnione przez kierowców zweryfikowanych uprzednio przez ustalonych członków tej grupy jako zaufane osoby pozostające z nimi w określonych relacjach i układach towarzysko-gospodarczych, tj. o czyn z art. 258 § 1 Kk; 2. w dniu [...] marca 2023 r. w miejscowości [...] pow. [...] woj. [...] jako funkcjonariusz WRD Komendy Powiatowej Policji w T., wspólnie i w porozumieniu z ustalonym funkcjonariuszem Policji, działając w celu osiągnięcia własnej korzyści osobistej i korzyści majątkowej przez zatrzymanego sprawcę wykroczenia w ruchu lądowym, w związku z działalnością zorganizowanej grupy przestępczej, po uprzedniej rozmowie telefonicznej przeprowadzonej o godzinie 17:08:02 z ustalonym funkcjonariuszem Policji, który w sposób dorozumiany polecił mu niezwłoczne odstąpienie od kontynuowania czynności służbowych w związku z ujawnionym wykroczeniem drogowym z art. 92a Kw popełnionym przez A. N., kierowcę pojazdu [...], nie dopełnił obowiązków służbowych w zakresie ścigania sprawców wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu w ruchu drogowym oraz przekroczył uprawnienia co do stosowania wobec takich osób środków pozapenalnych, poprzez odstąpienie od karania sprawcy tego czynu jedynie na podstawie telefonicznej rekomendacji ustalonego mężczyzny, działając w ten sposób na szkodę interesu publicznego, tj. o przestępstwo z art. 231 § 2 Kk w zw. z art. 65 § 1 Kk; 3. w dniu [...] marca 2023 r. w [...] pow. [....], działając w zorganizowanej grupie przestępczej, jako funkcjonariusz WRD KPP w T., w celu osiągnięcia korzyści osobistej i majątkowej przez ustaloną osobę, w związku z postępowaniem wyjaśniającym prowadzonym w stosunku do P. Z., zatrzymanego jako kierowca pojazdu[...], po ujawieniu wykroczenia z art. 92a § 1 Kw, przekroczył uprawnienia w zakresie stosowania środków pozapenalnych wobec kierowcy oraz nie dopełnił obowiązków w zakresie ścigania sprawców przekroczenia dopuszczalnej prędkości jazdy w ten sposób, że podczas rozmowy telefonicznej z określonym funkcjonariuszem Policji, dokonał pozytywnej weryfikacji wskazanego kierowcy w oparciu o uzyskane hasło pogodowe, po czym zakończył czynności służbowe poprzez pouczenie sprawcy wykroczenia z art. 92a § 1 Kw jedynie na podstawie telefonicznej rekomendacji ustalonego mężczyzny, działając w ten sposób na szkodę interesu publicznego, tj. o czyn z art. 231 § 2 Kk; w zw. z art. 65 § 1 Kk.
Jednocześnie w dniu [...] lipca 2023 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej w L. delegowany do Prokuratury Regionalnej w L., wydał postanowienie o zastosowaniu wobec W. J. środka zapobiegawczego w postaci poręczenia majątkowego w kwocie 10.000 złotych oraz zawieszenia wymienionego w wykonywaniu obowiązków służbowych funkcjonariusza Policji - do dnia [...] października 2023 r. Następnie pismem z dnia 4 lipca 2023 r. poinformował Komendanta Powiatowego Policji w T., iż w dniu [...] lipca 2023 r. W. J. został zatrzymany oraz ogłoszono mu wyżej wymienione zarzuty.
Komendant Powiatowy Policji w T. rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2023 r. nr [...] zawiesił W. J. w czynnościach służbowych na okres 3 miesięcy, tj. od dnia [...] lipca 2023 r. do dnia [...] października 2023 r. Powyższe rozstrzygnięcie doręczono stronie w dniu 4 lipca 2023 r. Jednocześnie w tym samym dniu wymieniony złożył oświadczenie o zrzeczeniu się prawa do wniesienia odwołania od powyższego rozstrzygnięcia. Pismem z dnia 27 lipca 2023 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] poinformował W. J. o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji oraz pouczył o uprawnieniach strony związanych z przedmiotowym postępowaniem. Powyższe pismo doręczono stronie w dniu 8 sierpnia 2023 r. Ponadto organ, zgodnie z art. 43 ust. 4 ustawy o Policji, wezwaniem z dnia 27 lipca 2023 r. zwrócił się do strony o wskazanie zakładowej organizacji związkowej, o której mowa w art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, w terminie 3 dni od dnia doręczenia wezwania. Pismo doręczono stronie również w dniu 8 sierpnia 2023 r. Organ wskazał, że W. J. nie wskazał zakładowej organizacji związkowej właściwej do wydania opinii w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji.
Biorąc pod uwagę ustalony stan faktyczny i prawny sprawy, Komendant Wojewódzki Policji w [...] rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] sierpnia 2023 r., działając na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w związku z art. 45 ust. 1 ustawy o Policji zwolnił W. J. ze służby w Policji z dniem [...] września 2023 r. Wskazanemu rozstrzygnięciu, zgodnie z art. 108 § 1 K.p.a., został nadany rygor natychmiastowej wykonalności, natomiast zostało ono doręczone stronie w dniu 28 sierpnia 2023 r.
W dniu 5 września 2023 r. (data stempla pocztowego), w terminie ustawowym, adwokat C. L. złożył odwołanie od wyżej wskazanego rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], zaskarżając go w całości i wnosząc o jego uchylenie. Natomiast w dniu 8 września 2023 r. do Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] wpłynęło pełnomocnictwo, na mocy którego adwokat C. L. został umocowany do działania w imieniu W. J. we wszystkich instancjach niniejszego postępowania administracyjnego. Wskazanej decyzji zarzucił: naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art, 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, naruszenie prawa procesowego, w szczególności art. 7 K.p.a., poprzez zaniechanie podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu fatycznego, a polegające na wydaniu przedmiotowego rozkazu przedwcześnie, w sytuacji kiedy postępowanie przygotowawcze jest na początkowym etapie, a część materiału dowodowego ma charakter niejawny; art. 8 K.p.a. w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonego rozkazu personalnego z uwagi na ogólne przytoczenie faktu przedstawienia zarzutów skarżącemu, art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 K.p.a., poprzez nieuwzględnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie dla sprawy. W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik strony zarzucił m.in., iż organ I instancji wydając zaskarżoną decyzję nie poddał analizie czynów wyszczególnionych w art. 258 § 1 Kk oraz art. 231 §2 Kk, o które podejrzany jest odwołujący się. Pełnomocnik strony stwierdził, iż funkcjonariusze Biura Spraw Wewnętrznych Policji, zarzucając podejrzanemu popełnienie czynu opisanego w art. 231 § 2 Kk powinni przedstawić podstawę dowodową, co do przyjęcia korzyści majątkowej lub osobistej - przedstawić związek przyczynowo - skutkowy, a nie wskazywać, iż "jest domniemanie", gdyż samo odstąpienie od ukarania mandatem jest realizacją uprawnień przysługujących skarżącemu. Pełnomocnik strony podniósł m.in., że zgromadzone w niniejszej sprawie dowody nie wskazują na popełnienie przez wymienionego zarzucanych mu czynów. Podkreślił też, iż nie można zgodzić się z twierdzeniem organu I instancji, że nie wymaga badania dotychczasowa postawa W. J., jaką przejawiał on w dotychczasowej służbie, jej przebieg, czy odbiór jego osoby przez przedstawicieli formacji lub społeczeństwa. Pełnomocnik podkreślił, że o winie sprawcy można mówić dopiero w chwili uprawomocnienia się wyroku skazującego, natomiast postawienie zarzutów nie może stanowić determinanty do podjęcia decyzji o zwolnieniu ze służby. Zarzucił ponadto, że skoro od wszczęcia postępowania karnego do wydania rozkazu personalnego minął zaledwie miesiąc - przy braku jawności części materiałów postępowania oraz gromadzenia dowodów przez BSWP oraz Prokuraturę, to zaskarżona decyzja oparta jest na domniemaniach, a nie na faktach.
KGP utrzymując w mocy rozkaz personalny organu I instancji wskazał, że zgodnie z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby. Użycie w cytowanym przepisie zwrotu "można zwolnić" oznacza, że zwolnienie takie ma charakter fakultatywny i pozostawione zostało tzw. uznaniu administracyjnemu. Pojęcie ważnego interesu służby nie zostało w ustawie sprecyzowane, ani też bliżej określone. Nie może jednak ulegać wątpliwości, że przy odczytywaniu treści powyższego terminu należy sięgnąć przede wszystkim do przepisów regulujących cele i zadania Policji oraz szczególny status funkcjonariuszy tej formacji. Może zatem chodzić o realnie istniejącą przyczynę albo szereg okoliczności czy zdarzeń świadczących o tym, że dalsze pozostawanie policjanta w służbie koliduje z interesami Policji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lipca 2014 r, sygn. akt I OSK 1853/13). Ponadto zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie przyjmuje się, że na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji można zwolnić ze służby tych funkcjonariuszy, którzy w ocenie przełożonych nie powinni z przyczyn pozamerytorycznych pełnić dalej służby, przy czym przesłanka ważnego interesu służby powinna być w każdej indywidualnej sprawie skonkretyzowana poprzez wskazanie okoliczności faktycznych składających się na taką ocenę (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 1999 r, sygn. akt II SA 426/99).
Komendant Główny Policji wskazał, że policjantów obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa i zasad etycznych. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o Policji, Policja jest umundurowaną i uzbrojoną formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Do podstawowych zadań tej formacji, w myśl art. 1 ust. 2 cytowanej ustawy, należy między innymi ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia, ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego, a ponadto wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców. Służbę w Policji mogą pełnić wyłącznie obywatele polscy o nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1 ustawy o Policji). Jakiekolwiek wątpliwości co do posiadania takiego przymiotu dyskwalifikują funkcjonariusza jako osobę zdolną do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych. Ustawodawca w interesie policjantów reglamentuje dopuszczalne przyczyny zwolnienia ich ze służby. Jednocześnie dostrzega również potrzebę prowadzenia racjonalnej polityki kadrowej w interesie Policji oraz konieczność wyposażenia organów tej formacji w instrumenty prawne niezbędne do podejmowania działań zmierzających do budowania autorytetu Państwa i zaufania obywateli do jego organów (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lipca 2014 r, sygn. akt I OSK 1853/13 oraz z dnia 5 lipca 2016r., sygn. akt I OSK 111/15). Na powyższe wielokrotnie zwracał uwagę Trybunał Konstytucyjny (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 października 2004 r, sygn. akt K1/04).
KGP wskazał, że w konsekwencji już samo podejrzenie funkcjonariusza Policji o zachowanie karalne, zaprzeczające podjętym zobowiązaniom, naraża dobre imię służby, którego utrzymanie składa się na treść "ważnego interesu służby". Policjant, któremu przedstawiono zarzut popełnienia przestępstwa umyślnego, ściganego z oskarżenia publicznego, traci przymiot "nieskazitelności charakteru". Traci on również autorytet oraz wiarygodność w odbiorze społecznym, które to elementy są niezbędne do właściwego i skutecznego wykonywania obowiązków łączących się ze służbą w organach ścigania. Stąd też pozostawanie w służbie policjanta, który nie legitymuje się wskazanymi przymiotami, narusza ważny interes służby. Powyższa sytuacja, wbrew twierdzeniom pełnomocnika strony, wpływa bowiem demoralizująco na pozostałych funkcjonariuszy, a także rzutuje na powstanie negatywnego wizerunku Policji w odbiorze społecznym, co przekłada się na utratę zaufania do organów Państwa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2016 r, sygn. akt I OSK 1594/15, a także wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2013 r, sygn. akt II SA/Wa 314/13 oraz z dnia 13 lutego 2015 r., sygn. akt II SA/Wa 1031/14).
Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że Prokurator Prokuratury Okręgowej w l. delegowany do Prokuratury Rejonowej w L. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2023 r. przedstawił W. J. następujące zarzuty:
1. w okresie od dnia [...] stycznia 2022 r. do dnia 1[...]maja 2023 r., wspólnie i w porozumieniu z ustalonymi funkcjonariuszami Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w T., uczestniczył w zorganizowanej grupie przestępczej mającej na celu popełnianie przestępstw o charakterze korupcyjnym w związku z odstępowaniem, w zamian za określone korzyści majątkowe lub osobiste, od karania za wykroczenia w ruchu drogowym popełnione przez kierowców zweryfikowanych uprzednio przez ustalonych członków tej grupy jako zaufane osoby pozostające z nimi w określonych relacjach i układach towarzysko-gospodarczych, tj. o czyn z art. 258 § 1 Kk,
2. w dniu [...] marca 2023 r. w miejscowości [...] pow. [...] woj. [...], jako funkcjonariusz WRD Komendy Powiatowej Policji w T., wspólnie i w porozumieniu z ustalonym funkcjonariuszem Policji, działając w celu osiągnięcia własnej korzyści osobistej i korzyści majątkowej przez zatrzymanego sprawcę wykroczenia w ruchu lądowym, w związku z działalnością zorganizowanej grupy przestępczej, po uprzedniej rozmowie telefonicznej przeprowadzonej o godzinie 17:08:02 z ustalonym funkcjonariuszem Policji, który w sposób dorozumiany polecił mu niezwłoczne odstąpienie od kontynuowania czynności służbowych w związku z ujawnionym wykroczeniem drogowym z art. 92a Kw popełnionym przez A. N., kierowcę pojazdu [...], nie dopełnił obowiązków służbowych w zakresie ścigania sprawców wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu w ruchu drogowym oraz przekroczył uprawnienia co do stosowania wobec takich osób środków pozapenalnych, poprzez odstąpienie od karania sprawcy tego czynu jedynie na podstawie telefonicznej rekomendacji ustalonego mężczyzny, działając w ten sposób na szkodę interesu publicznego, tj. o przestępstwo z art. 231 § 2 Kk w zw. z art. 65 § 1 Kk,
3. w dniu [...] marca 2023 r. w [...] pow.[...], działając w zorganizowanej grupie przestępczej, jako funkcjonariusz WRD KPP w T., w celu osiągnięcia korzyści osobistej i majątkowej przez ustaloną osobę, w związku z postępowaniem wyjaśniającym prowadzonym w stosunku do P. Z., zatrzymanego jako kierowca pojazdu [...], po ujawieniu wykroczenia z art. 92a § 1 Kw, przekroczył uprawnienia w zakresie stosowania środków pozapenalnych wobec kierowcy oraz nie dopełnił obowiązków w zakresie ścigania sprawców przekroczenia dopuszczalnej prędkości jazdy w ten sposób, że podczas rozmowy telefonicznej z określonym funkcjonariuszem Policji, dokonał pozytywnej weryfikacji wskazanego kierowcy w oparciu o uzyskane hasło pogodowe, po czym zakończył czynności służbowe poprzez pouczenie sprawcy wykroczenia z art. 92a § 1 Kw jedynie na podstawie telefonicznej rekomendacji ustalonego mężczyzny, działając w ten sposób na szkodę interesu publicznego, tj. o czyn z art. 231 § 2 Kk w zw. z art. 65 § 1 Kk.
Ponadto w postanowieniu z dnia [...] lipca 2023 r. w przedmiocie zastosowania środków zapobiegawczych Prokurator Prokuratury Okręgowej w L. delegowany do Prokuratury Regionalnej w L. uznał, iż zgromadzony w sprawie karnej materiał dowodowy wskazuje na duże prawdopodobieństwo popełnienia przez podejrzanego zarzucanych mu czynów.
KGP podniósł, że już "Samo postawienie policjantowi zarzutu popełnienia przestępstwa umyślnego (...) może nasuwać uzasadnione wątpliwości co do zachowania przymiotu osoby o nieposzlakowanej opinii, a tym samym co do spełnienia jednego z obligatoryjnych warunków, jakimi musi wykazać się każdy policjant zainteresowany dalszym pozostaniem w służbie. Poszlaka w języku polskim oznacza podejrzenie, natomiast nieposzlakowany - to osoba nieskazitelna, której nie można nic zarzucić, przypisać. Utratę przymiotu nieposzlakowanej opinii powoduje nie tylko karalność danej osoby. Taki skutek może również wywoływać znalezienie się określonej osoby w kręgu podejrzeń bądź insynuacji" (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2017 r., I OSK 977/16, a także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2013 r., II SA/Wa 422/13).
Podkreślił, że czyny, o popełnienie których podejrzany jest W. J. dotyczą przestępstw umyślnych ściganych z oskarżenia publicznego. Przedmiotem ochrony w odniesieniu do przestępstwa stypizowanego w art. 231 Kk jest prawidłowa działalność instytucji państwowych i samorządu terytorialnego – główny przedmiot ochrony, oraz interes społeczny i prywatny - dodatkowy przedmiot ochrony (Kodeks karny. Komentarz, pod red. R. Stefański, 2021 r., Legalis). Organ wskazał, że czyn pozostaje w ścisłym związku z wykonywanymi czynnościami służbowymi funkcjonariusza publicznego.
KGP zwrócił uwagę na szczególnie bulwersujący charakteru zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 258 § 1 Kk przedstawionego W. J. w postanowieniu z dnia [...] czerwca 2023 r., tj. udział w zorganizowanej grupie albo związku mających na celu popełnienie przestępstwa lub przestępstwa skarbowego, które absolutnie nie licuje z honorem, godnością i dobrym imieniem służby, o których mowa w rocie ślubowania policjanta. Jest to ponadto przestępstwo o dużym ciężarze gatunkowym, szczególnie negatywnie odbierane wśród społeczeństwa.
W ocenie Komendanta Głównego Policji podejrzenie policjanta o popełnienie wymienionych wyżej przestępstw, które są czynami spotykającymi się z jednoznacznie negatywnym odbiorem nie tylko społecznym, ale również całego środowiska policyjnego sprawia, iż W. J. niewątpliwie utracił przymioty konieczne do pozostawania w szeregach formacji służącej społeczeństwu. Zachowanie funkcjonariusza Policji, które prowadzi do przedstawienia mu zarzutów o przestępstwa z art. 258 § 1 Kk oraz art. 231 § 2 Kk, stanowi jaskrawy przykład lekceważącego traktowania funkcji, którą W. J. pełnił jako policjant, a także braku szacunku do tego zawodu oraz etosu z nim związanego. Jako osoba, która w życiu zawodowym permanentnie styka się z objawami naruszeń przepisów prawa, nie tylko powinien mieć świadomość tego, jakie są konsekwencje określonego zachowania, ale przede wszystkim, jakie skutki takie działanie wywołuje w sferze publicznej. Wiedza w społeczeństwie o tym, iż podejrzanym o popełnienie przestępstwa związanego z pełnieniem służby jest policjant, stanowi w tym przypadku również okoliczność obciążającą skarżącego. Informacja taka rzutuje przede wszystkim na opinię o samym funkcjonariuszu, ale również ma bezpośrednie przełożenie na ocenę społeczną formacji, w której pełni służbę. Nie ma wątpliwości, że istnieje sprzężenie zwrotne pomiędzy społeczną oceną jednostki a postrzeganiem przez członków społeczeństwa organizacji, do której ona należy. Skutkuje to w konsekwencji negatywnym odbiorem Policji w oczach opinii publicznej. Powyższe nie tylko dyskredytuje wyżej wymienionego policjanta jako osobę o nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1 ustawy o Policji) ale też naraża na szwank dobre imię formacji zobowiązanej do ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Całkowicie niedopuszczalne jest stanowisko, które akceptowałoby sytuację, że osoba zatrudniona w formacji mającej za zadanie wykrywanie przestępstw i ściganie ich sprawców sama jest podejrzana o popełnienie czynów, których dokonaniu powinna przeciwdziałać.
W. J. jako policjant był bowiem zobowiązany do zapobiegania, wykrywania i ścigania przestępstw oraz reagowania na wszelkie przejawy łamania prawa. Tymczasem sam stał się podejrzanym o popełnienie wskazanych przestępstw. Tym samym uznać należy, że wymieniony nie cieszy się już nieposzlakowaną opinią, zatem nie spełnia podstawowego warunku wskazanego w art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, niezbędnego do pełnienia służby w Policji. Okoliczności te uniemożliwiają natomiast pozostawanie wymienionego w służbie.
Organ wskazał, że nie bez znaczenia w sprawie jest ponadto jej medialny wydźwięk, stawiający Policję i służących w niej funkcjonariuszy w niezwykle złym świetle oraz spotykający się z negatywnym odbiorem społecznym (por. artykuły: z dnia [...] czerwca 2023 r. w Tygodniku [...] ,,[...], z dnia [...] czerwca 2023 r. w Kurierze [...] "[...]", z dnia 14 czerwca 2023 r. w Dzienniku [...]"[...]? [...]", [...] "[...] ", z dnia [...] czerwca 2023 r. w Kronice "[...]", z dnia [...] sierpnia 2023 r. na stronie internetowej www.[....].pl artykuł pt. "[...]").
KGP uznał, że zgromadzone w niniejszym postępowaniu materiały nie pozostawiają wątpliwości co do konieczności rozwiązania z W. J. stosunku służbowego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Podstawą do zwolnienia W. J. ze służby było przede wszystkim ustalenie braku przymiotu nieposzlakowanej opinii. Okoliczność tę potwierdziło wydane wobec niego postanowienie o przedstawieniu zarzutów. W tym kontekście należało wobec tego rozważyć zasadność podjętej przez organ decyzji merytorycznej. Prowadzone postępowanie, o przestępstwo publicznoskargowe, przeciwko funkcjonariuszowi Policji, ex definitione pozbawia tego funkcjonariusza przymiotu, o którym mowa w treści art. 25 ustawy o Policji. Utrata przymiotu nieposzlakowanej opinii nastąpiła zatem już na etapie prowadzonego postępowania przygotowawczego w związku z przedstawieniem W. J. zarzutów, o czyny z 258 § 1 Kk oraz art. 231 § 2 Kk. Organ prowadzący postępowanie administracyjne nie badał zatem, w tym przypadku, zasadności zarzutu zawartego w treści postanowienia. Nie oceniał również okoliczności towarzyszących przedstawieniu zarzutów karnych oraz wartości zgromadzonego w postępowaniu przygotowawczym materiału dowodowego pod kątem odpowiedzialności karnej, a tym bardziej nie odnosił się w jakikolwiek sposób do winy, czy niewinności podejrzanego. Byłoby to nie tylko niecelowe, ale i bezzasadne.
Fakt, że prawno-karnej oceny dowodów, stanowiących podstawę do przedstawienia zarzutów, dokonuje podmiot posiadający fachową wiedzę w tym zakresie, tj. prokurator. To właśnie ten podmiot na danym etapie prowadzonego postępowania karnego, dokonał analizy zgromadzonego materiału i na tej podstawie uznał, że okoliczności sprawy, jak również wartość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego są wystarczające do wydania postanowienia o przedstawieniu zarzutów konkretnej osobie. Minimalizuje to prawdopodobieństwo popełnienia błędu, w kontekście prawidłowej oceny faktów i dowodów, zastosowanej kwalifikacji prawnej czynu, a także osobistej zarzucalności tego czynu konkretnej osobie. Konsekwencją natomiast zmiany stadium postępowania w odniesieniu do osoby pełniącej służbę w Policji jest utrata przez nią nieposzlakowanej opinii. Kwestionowanie decyzji procesowych albo polemika z dokonaną oceną faktów i dowodów zgromadzonych w sprawie karnej byłoby nieuprawnionym wkroczeniem w sferę kompetencji organów procesowych. Na marginesie KGP dodał, że na obecnym etapie prowadzonego postępowania karnego brak było również podstaw do kwestionowania wysokiego prawdopodobieństwa popełnienia przez skarżącego zarzuconego mu czynu. KGP podkreślił, że poszczególne instytucje i zasady postępowania karnego nie mogą być przenoszone do postępowania administracyjnego, gdyż rządzi się ono własnymi zasadami i regułami wynikającymi z odpowiednich przepisów ustawy o Policji oraz z Kodeksu postępowania administracyjnego. O ile bowiem wątpliwości w zakresie odpowiedzialności karnej winny być rozstrzygane na korzyść podejrzanego albo oskarżonego, o tyle te same wątpliwości mogą stanowić podstawę do wszczęcia i przeprowadzenia postępowania dotyczącego zwolnienia ze służby w Policji, ze względu na jej ważny interes, co też nastąpiło w omawianej sprawie. Przepis art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji nie uzależnia możliwości zwolnienia policjanta ze służby od wyniku postępowania karnego. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 31 października 2008 r., sygn. akt I OSK 1738/07 stwierdził, iż: "zwolnienie policjanta ze służby w oparciu o cytowany przepis pozostaje bez związku z prowadzonym przeciwko funkcjonariuszowi postępowaniem karnym. Oznacza to, że zwolnienie może nastąpić przed zakończeniem postępowania karnego, a rozstrzygnięcie w sprawie karnej pozostaje bez wpływu na decyzję w przedmiocie zwolnienia". Ponadto w wyroku z dnia 26 stycznia 2015 r., sygn. akt I OSK 2318/13, Sąd ten stwierdził, iż "zasada domniemania niewinności nie może być rozumiana tak szeroko, by wykluczała wiązanie z samym faktem toczącego się postępowania karnego jakichkolwiek konsekwencji prawnych, które w innych procedurach mogą oddziaływać na sytuację podejrzanego lub oskarżonego. W takich przypadkach, nawet zanim zapadnie prawomocny wyrok w sprawie karnej, możliwe jest ograniczenie dostępu określonych osób do służby publicznej, a także wykluczenie konkretnej osoby z grona funkcjonariuszy publicznych".
Zatem dokonywanie przez organy Policji w toku postępowania administracyjnego oceny zasadności przedstawionych W. J. zarzutów, czy też rozstrzyganie o jego winie lub niewinności, nie jest i nie byłoby uprawnione.
KGP odnosząc się do zarzutów pełnomocnika strony zauważył, że nie wymaga badania postawa funkcjonariusza jaką przejawiał on w przeszłości w służbie, w szczególności jej wzorowy i nienaganny przebieg, czy też odbiór jego osoby przez przedstawicieli Policji lub społeczeństwa. Organ administracyjny nie kwestionuje bowiem, że skarżący pełniąc służbę w Policji cieszył się nieposzlakowaną opinią. Był to warunek sine qua non, umożliwiający mu nieprzerwane kontynuowanie stosunku służbowego. Stąd też weryfikacja tych okoliczności byłaby bezprzedmiotowa dla tego postępowania. Relewantna z punktu widzenia decyzji merytorycznej była wyłącznie zmiana stadium postępowania karnego z in rem w ad personom. W tym przypadku ta okoliczność determinowała do przyjęcia, że ten funkcjonariusz Policji, na skutek przedstawienia mu zarzutu, utracił przymiot nieposzlakowanej opinii. Wszelkie dalsze rozważania na ten temat nie są istotne dla przedmiotowej sprawy administracyjnej.
KGP wskazał, że w toku prowadzonego postępowania administracyjnego organ I instancji w sposób prawidłowy wyjaśnił dlaczego w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki przemawiające za zwolnieniem skarżącego ze służby w Policji w trybie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Wynikający z art. 77 § 1 K.p.a. nakaz zebrania w sposób wyczerpujący materiału dowodowego nie oznacza, że należy prowadzić postępowanie dowodowe nawet wówczas, gdy całokształt okoliczności ujawnionych w sprawie wystarcza do podjęcia rozstrzygnięcia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 września 2020 r, sygn. akt II GSK 795/18). Gromadzenie materiału dowodowego, niezbędnego do podjęcia decyzji końcowej w postępowaniu administracyjnym, musi być determinowane jego celem. Organ nie jest zatem zobowiązany do określenia okoliczności, niemających znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Komendant Wojewódzki Policji w [...] przed wydaniem zaskarżonego rozkazu personalnego w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy oraz dokonał oceny dowodów z zachowaniem reguł określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Organ wskazał, że w zaistniałej sytuacji interes społeczny zdecydowanie przeważa nad interesem strony. W interesie społecznym, tożsamym z interesem służby pozostaje, aby służbę w Policji pełnili jedynie policjanci dający rękojmię godnego reprezentowania formacji i w pełni realizujący stawiane przed tą formacją wymagania. W związku z przedstawieniem W. J. zarzutów popełnienia przestępstw z art. 258 § 1 Kk oraz art. 231 § 2 Kk, a więc przestępstw związanych ściśle z pełnioną służbą, wymieniony utracił przymiot nieposzlakowanej opinii i nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania powierzanych mu obowiązków służbowych. Podobnie odnosząc się do zarzutu pełnomocnika strony dotyczącego naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. KGP zauważył, że organ wskazał fakty, które uznał za udowodnione i dowody, na których się oparł, a to z kolei stanowi podstawę faktyczną rozstrzygnięcia. Ponadto konkretyzacja prawa nie dokonuje się w uzasadnieniu, a w rozstrzygnięciu decyzji, zaś rolą uzasadnienia wynikającą z art. 107 § 3 k.p.a. jest objaśnienie toku myślenia prowadzącego do zastosowania przepisu prawnego w sprawie. W tym znaczeniu uzasadnienie zaskarżonego rozkazu personalnego spełniło swoją rolę.
Odnosząc się natomiast do twierdzenia pełnomocnika strony zawartego w odwołaniu, zgodnie z którym zwolnienie W. J. ze służby na obecnym etapie postępowania jest reakcją przedwczesną, KGP podkreślił, że brak stosownych działań wobec policjanta podejrzanego o popełnienie przestępstw umyślnych, ściganych z oskarżenia publicznego, mógłby mieć w dłuższym okresie czasu niekorzystny wpływ na wizerunek i dobre imię Policji oraz nie sprzyjałby budowaniu autorytetu omawianej formacji i jej funkcjonariuszy. Sprawne działanie tej formacji opiera się (w szczególności) na zaufaniu społecznym. Policja w odbiorze społecznym musi być postrzegana, jako instytucja zdolna organizacyjnie i osobowo do ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Społeczeństwo musi mieć uzasadnione podstawy do przekonania, że służbę w Policji pełnią i pełnić będą wyłącznie osoby niekarane oraz pozostające poza sferą jakichkolwiek podejrzeń o łamanie przepisów prawa, a ponadto, że formacja ta jest w stanie zwalczać i zapobiegać wszelkim przejawom patologii społecznej, nawet we własnych szeregach (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 lutego 2016 r, sygn. akt II SA/Wa 810/15).
Nałożenie na policjantów szczególnych obowiązków, zadań i kompetencji związanych z działalnością Policji, wymaga zagwarantowania wykonywania tych obowiązków przez osoby o nieskazitelnej opinii. Ważny interes służby należy zatem utożsamiać z koniecznością eliminacji ze środowiska policyjnego osób niespełniających wymogów określonych w art. 25 ust. 1 ustawy o Policji.
Ponadto zgodnie z art. 43 ust. 3 ustawy o Policji zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji może nastąpić po zasięgnięciu opinii zakładowej organizacji związkowej reprezentującej policjanta. Policjant może wskazać zakładową organizację związkową, o której mowa w art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, w terminie 3 dni od dnia doręczenia wezwania w sprawie wskazania takiej organizacji (art. 43 ust. 4 ustawy o Policji). Zakładowa organizacja związkowa, wymieniona w art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, sporządza opinię w terminie 7 dni od dnia otrzymania wniosku o sporządzenie opinii (art. 43 ust. 5 ustawy o Policji). W przypadku, gdy policjant w terminie, wynikającym z art. 43 ust. 4 ustawy o Policji, nie wskazał zakładowej organizacji związkowej albo zakładowa organizacja związkowa w terminie, o którym mowa w art. 43 ust. 5 ustawy o Policji, nie przekazała opinii, zwolnienie policjanta ze służby może nastąpić bez zasięgnięcia opinii zakładowej organizacji związkowej (art. 43 ust. 6 ustawy o Policji). W omawianej sprawie, ani W. J., ani jego pełnomocnik, pomimo doręczonego wezwania, nie wskazali zakładowej organizacji związkowej, o której mowa w art. 43 ust. 3 ustawy o Policji. Tym samym rozkaz personalny nie był poprzedzony wystąpieniem organu I instancji do wymienionej organizacji. Stanowisko organizacji związkowej, jeśli zostanie wyrażone, ma wyłącznie charakter konsultacyjny dla organu prowadzącego postępowanie. Nawet zatem negatywne odniesienie się organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów do kwestii zwolnienia policjanta ze służby w Policji nie ma mocy wiążącej dla organów administracji rozstrzygających w przedmiocie zwolnienia ze służby (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 października 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 1208/12; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 września 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 1074/13). Organ I instancji słusznie nadał swojemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności. Wykonanie decyzji nieostatecznej ma charakter wyjątkowy, dlatego też przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności poddawane są ścisłej wykładni. Jedną z tych przesłanek jest "niezbędność" niezwłocznego wprowadzenia rozstrzygnięcia decyzji w życie. Odwołując się do wskazanego pojęcia KGP podkreślił, że może to nastąpić wówczas, gdy w danym czasie i w danej sytuacji nie można się obejść bez wykonania praw lub obowiązków, o których rozstrzyga się w decyzji, ponieważ zwłoka w ich wykonaniu zagraża dobrom chronionym, określonym w art. 108 § 1 k.p.a. Organ I instancji nadając zaskarżonemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności miał na uwadze ważny interes społeczny przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji, będącej formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Organ wskazał, że decyzja organu I instancji spełnia wymagania określone w art. 108 § 1 K.p.a., gdyż w jej uzasadnieniu przytoczono okoliczności wskazujące, że zachodzą przesłanki przemawiające za przedłożeniem interesu społecznego nad indywidualny interes strony. Komendant Wojewódzki Policji w [...] mógł i powinien był użyć wszelkich przewidzianych prawem środków, aby jak najszybciej rozwiązać stosunek służbowy z osobą, której pozostawanie w służbie jest sprzeczne z ważnym interesem tejże służby. Jednocześnie brak było podstaw do wstrzymania natychmiastowej wykonalności decyzji organu I instancji, bowiem w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z uzasadnionym przypadkiem, o jakim mowa w art. 135 k.p.a..
W. J., reprezentowany przez adwokata, w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł o uchylenie rozkazu personalnego KGP z dnia [...] października 2023 r. nr [...] i utrzymanego nim w mocy rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]z dnia z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr [...] oraz zwrócenie się do Prokuratury Regionalnej w L. celem udostępnienia i zaliczenia w poczet materiału dowodowego - akt niejawnych zgromadzonych w sprawie o sygn. akt [...] w szczególności materiałów niejawnych stanowiących podstawę do wydania postanowienia o przedstawieniu zarzutów i postanowienia w zakresie zastosowania środków zapobiegawczych. Zarzucił naruszenie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji w związku z art. 249 § 1 k.p.k., poprzez niezasadne uznanie, iż w przedmiotowej sprawie zachodzi okoliczność ważnego interesu służby uzasadniająca zwolnienie policjanta ze służby, w sytuacji gdy materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu przygotowawczym w sprawie o sygn. akt [...] Prokuratury Regionalnej w L. nie uprawdopodobnia, że skarżący W. J. mógł dopuścić się zarzucanych mu czynów, art. 7 Konstytucji RP w zw. z art. 7a § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie dążenia przez organ odwoławczy do wykrycia prawdy obiektywnej, a zatem do ustalenia rzeczywistego stanu sprawy (m. in. zaniechanie oceny zasadności zarzutów), przy jednoczesnym zaniechaniu rozstrzygnięcia wątpliwości korzyść skarżącego, art. 8 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na treść rozkazu, poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonego rozkazu z uwagi na ogólne przytoczenie faktu przedstawienia zarzutów skarżącemu oraz ich treści - bez dokonania analizy prawnej oraz faktycznej sprawy mającej uprawdopodobnić możliwość popełnienia zarzucanych czynów, art. 77 § 1 k.p.a. przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na treść rozkazu, poprzez zaniechanie w zakresie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz dokonanie oceny dowodów wbrew zasadom określonym Kodeksie postępowania administracyjnego, co polegało na bezrefleksyjnym przyjęciu, iż przedstawienie zarzutów w sposób bezpośredni rzutuje na dobre imię Policji, w sytuacji gdy zgromadzony materiał dowodowy w postępowaniu przygotowawczym nie uzasadnia zasadności zarzutów, a organ I i II instancji nie uzyskał, a nawet nie zwrócił się do Prokuratury Regionalnej w L. w celu przesłania przedmiotowej dowodów, art. 7 § 1 i art. 80 k.p.a., przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na treść rozkazu, poprzez niezweryfikowanie w jakikolwiek sposób dowodów zgromadzonych przez Prokuratora Regionalnego w L. w zakresie spełnienia przesłanek popełnienia przez skarżącego zarzucanych mu czynów, pomimo istotnych wątpliwości co do czynności organów ścigania w postępowaniu przygotowawczym, podczas gdy organ zobligowany jest podejmować wszelkie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, art. 7, art. 8, art. 9 k.p.a. przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na treść rozkazu, poprzez prowadzenie postępowania w sposób niepogłębiający zaufania do organów administracji i niewyjaśnienie w sposób wyczerpujący istotnych dla sprawy okoliczności związanych w szczególności okolicznościami popełnienia zarzucanych skarżącemu czynów.
W uzasadnieniu pełnomocnik rozszerzył argumentację zarzutów skargi powołując poglądy prezentowane w orzeczeniach sądów administracyjnych. Wskazał, że postanowieniem z dnia [...] października 2023 r. Sąd Rejonowy [...] w [...] w sprawie o sygn. akt [...] na podstawie art. 437 § 2 k.p.k. uchylił postanowienie z dnia [...] lipca 2023 r. o zastosowaniu środków zapobiegawczych w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych i poręczeniu majątkowym z uwagi na, że w aktach sprawy brak jest dowodów uprawdopodobniających w rozumieniu art. 249 § 1 k.p.k., iż podejrzany mógł dopuścić się zarzucanych mu czynów. Obrona wniosła zażalenie na postanowienie prokuratury podnosząc m.in. obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść orzeczenia tj. przepisu art. 249 § 1 k.p.k., przez zastosowanie nie izolacyjnego środka zapobiegawczego w postaci poręczenia majątkowego w kwocie 10 000,00 zł oraz zawieszenia w czynnościach służbowych wobec podejrzanego, pomimo istnienia wątpliwości, co do jakiegokolwiek prawdopodobieństwa popełnienia przestępstwa opisanego zarzutem.
Skarżący odwołując się do treści art. 41 ust. pkt 5 ustawy o Policji i art. 77 § 1 k.p.a. przywołał wyrok NSA z 14.06.2023 r. III OSK 453/22. Zdaniem pełnomocnika organy nie mogą bezkrytycznie podchodzić do okoliczności sprawy - zakładając a priori, że postawienie zarzutów pozwala ograniczyć postępowanie administracyjne do minimum. Po to ustawodawca dał organom Policji możliwość prowadzenia procedury administracyjnej niezależnie od toczącego się postępowania przygotowawczego bądź sądowego, aby w sposób należyty Policja mogła realizować swoje cele m.in. politykę kadrową. Skarżący jest podejrzany o czyny z art. 258 § 1 k.k. i art. 231 § 2 k.k., które to czyny organ I i II instancji winien poddać analizie w tymże postępowaniu. Mając na uwadze tok postępowania przygotowawczego, skoro postępowanie prowadzone przez Prokuraturę Regionalną w L. stanowi o naruszeniu interesu służby w Policji.
Naruszenie art. 8 K.p.a. zachodzi poprzez niewyjaśnienie w sposób wyczerpujący istotnych dla sprawy okoliczności związanych w szczególności okolicznościami popełnienia zarzucanych skarżącemu czynów.
Skarżący podkreślił, że ,,Skoro dyskusyjną jest sprawa popełnienia czynu, to nie można automatycznie przyjmować, że samo podejrzenie o popełnieniu czynu uniemożliwia funkcjonariuszowi dalsze pełnienie służby w Policji."(wyrok z dnia 25 stycznia 2022 r. WSA w Lublinie w sprawie o sygn. akt III Sa/Lu 558/21 ).
Komendant Główny Policji, reprezentowany przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozkazie personalnym. Pełnomocnik odniósł się do zarzutów skargi.
Pełnomocnik skarżącego w piśmie procesowym z dnia 11 stycznia 2024 r. wniósł o uznanie odpowiedzi na skargę za bezskuteczną. Wskazał, że pełnomocnictwo procesowe ogólne przedłożone, z poświadczeniem zgodności z oryginałem, do reprezentowania Komendanta Głównego Policji zostało przedłożone po odwołaniu J. S. ze stanowiska. W związku z tym, na datę 27 grudnia 2023 r. (poświadczenia za zgodność z oryginałem) J. S. nie mógł udzielić jako Komendant Główny Policji pełnomocnictwa procesowego.
Pełnomocnik KGP w piśmie z dnia 22 stycznia 2024 r. zarzut dotyczący umocowania do reprezentowania organu uznał za nieuzasadniony. Wskazał, że od organu, jako wyodrębnionej części aparatu państwowego (jednostki organizacyjnej), powołanej do wykonywania określonych przez prawo zadań publicznoprawnych, wynikających z przysługującej państwu zwierzchniej władzy (imperium), należy odróżnić konkretną osobę wykonującą kompetencje organu. Organ administracji publicznej istnieje niezależnie od jego obsady personalnej, co wiąże się z ciągłością państwa i ciągłością działania jego organów. W imieniu Państwa jako takiego, działają jego organy, a nie osoby fizyczne stanowiące obsadę personalną poszczególnych organów. Istnienie organów i ich kompetencje, nie są uzależnione od tego kto w danej chwili piastuje dany urząd i czy urząd ten posiada aktualnie obsadę personalną (pot. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 16 styczni 2014 r., sygn. akt II SA/OI 1126/13). Pełnomocnictwo do występowania w niniejszej sprawie zostało udzielone przez Komendanta Głównego Policji, a nie przez J. S. jako osobę indywidulaną. Ponieważ na dzień wnoszenia odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu pozostawał w stosunku zatrudnienia jako pracownik korpusu służby cywilnej, udzielone przez organ pełnomocnictwo nie wygasło mimo zmiany piastuna organu.
Pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia 16 września 2024 r. wniósł o zawieszenie postępowania sądowego na postawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. wskazując, że do Sądu Okręgowego w Z. został złożony wniosek o umorzenie postępowania karnego w stosunku do skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na rozprawie w dniu 26 września 2024 r. postanowił odmówić zawieszenia postępowania. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym pełnomocnik skarżącego cofnął zawarty w skardze wniosek o zwrócenie się do Prokuratury Regionalnej w L. o udostępnienie i zaliczenia w poczet materiału dowodowego akt niejawnych postępowania o podanej w skardze sygnaturze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju
sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli
ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935).
W świetle powyższego wskazania wymaga, że sąd administracyjny analizuje zaskarżony rozkaz personalny i postępowanie, w toku którego został wydany, wyłącznie pod względem jego zgodności z prawem, a nie w aspekcie celowości czy słuszności zawartego w nim rozstrzygnięcia. W konsekwencji w sprawach dotyczących fakultatywnego zwolnienia funkcjonariusza ze służby w Policji, a z taką sprawą mamy tu do czynienia, sądy administracyjne badają, czy decyzja o rozwiązaniu stosunku służbowego nie jest arbitralna lub podjęta przy użyciu niedozwolonych kryteriów.
W ocenie Sądu zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] października 2023 r. i utrzymany nim w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr [...] r. o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji odpowiadają prawu. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji był przepis art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Trafnie Komendant Główny Policji zastosował w tej sprawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Organy nie naruszyły w tej sprawie ani przepisów prawa materialnego, tj. art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, ani wskazanych w skardze przepisów art. 7, 7a, 8, 9, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a., a także art. 7 Konstytucji RP. Organy w sposób wyczerpujący uzasadniły podjęte rozstrzygnięcia (art. 107 § 3 k.p.a.), co pozwoliło Sądowi stwierdzić, iż dokonana przez nie ocena materiału dowodowego nie była dowolna. Prawidłowo organ zastosował również art. 108 § 1 k.p.a. nadając rozkazowi o zwolnieniu ze służby rygor natychmiastowej wykonalności.
W ocenie Sądu, organy Policji miały podstawę – w stanie faktycznym tej sprawy – zastosować przepis art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Zarówno Komendant Wojewódzki Policji jak i Komendant Główny Policji dokonali prawidłowej wykładni i właściwie zastosowali przepis art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, prawidłowo zastosowano też art. 43 ust. 3 w zw. z art. 43 ust. 6 ustawy o Policji (pismo organu z dnia 27 lipca 2023 r.). Pismo to doręczone zostało stronie 8 sierpnia 2023 r. Strona nie wskazała zakładowej organizacji związkowej.
Organy w sposób wyczerpujący uzasadniły podjęte rozstrzygnięcia, co pozwoliło Sądowi stwierdzić, iż dokonana przez nie ocena materiału dowodowego nie była dowolna. Organ zebrał wystarczający dla rozstrzygnięcia tej sprawy materiał dowodowy – pozwalający na ocenę zaistnienia przesłanki ważnego interesu służby – i należycie go rozważył.
Odnosząc się do zarzutów skargi wskazania wymaga też, że organ zebrał wystarczający i niezbędny dla rozstrzygnięcia tej sprawy materiał dowodowy – pozwalający na ocenę zaistnienia przesłanki ważnego interesu służby – i należycie go rozważył, co pozwoliło Sądowi stwierdzić, iż ocena zgromadzonego materiału dowodowego była wszechstronna.
Zgodnie z art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. W sprawie niniejszej organ oparł rozstrzygnięcie na przepisach prawa, tj. ustawie o Policji. Organ nie naruszył też art. 8 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Powołany przepis statuuje zasadę pogłębiania zaufania do organów władzy publicznej. Z akt postępowania administracyjnego nie wynika, aby zasada ta została naruszona. Prowadzenie postępowania z poszanowaniem tej zasady potwierdzają uzasadnienia zaskarżonego rozkazu personalnego i rozkazu personalnego organu I instancji. Odmienne stanowisko strony co do możliwości zastosowania w sprawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji nie świadczy o naruszeniu powołanej zasady.
Zarzut naruszenia art. 9 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie w sposób wyczerpujący okoliczności związanych z okolicznościami popełnienia zarzucanych czynów nie jest zrozumiały. Organ prowadził postępowanie należycie, pouczył stronę o przysługujących uprawnieniach, w tym o uprawnieniach wynikających z art. 10 k.p.a. (pismo organu z dnia 27 lipca 2023 r.). Kwestia ustalenia i oceny okoliczności popełnienia zarzucanych czynów nie należy do organu Policji w postępowaniu administracyjnym.
Stan faktyczny, który stanowił podstawę do zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji został przedstawiony przez organy w rozkazach personalnych w sposób pozwalający na dokonanie kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu, materiał ten był wystarczający dla podjęcia przez organ rozstrzygnięcia na gruncie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Uzasadnienia rozkazów personalnych odpowiadają w pełni wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Organ nie naruszył również art. 10 k.p.a. Jest bezsporne, w świetle akt administracyjnych sprawy, że organ wypełnił wobec strony obowiązki wynikające z powołanego przepisu prawa, o czym była już mowa wyżej.
Zdaniem Sądu, materiał dowodowy zgromadzony przez organ był wystarczający do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Podkreślenia wymaga, że organ nie dokonywał w tej sprawie kwalifikacji prawnej czynu, czy zachowania, jak również nie rozstrzygał o winie lub niewinności, albowiem nie jest do tego uprawniony. Zarzuty zaniechania dążenia przez organ odwoławczy do "wykrycia prawdy obiektywnej, a zatem do ustalenia rzeczywistego stanu sprawy" nie są uzasadnione. Organ Policji w postępowaniu administracyjnym nie ma podstaw i kompetencji do weryfikowania trafności zarzutów postawionych przez Prokuratora.
Odnosząc się w tym aspekcie do zarzutów skargi podkreślenia wymaga, że w postępowaniu zwolnieniowym prowadzonym na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji organ nie przesądza o winie funkcjonariusza, to jest o tym, czy popełnił przestępstwo, o którym mowa w postanowieniu o przedstawieniu zarzutu, lecz dokonuje oceny, czy z punktu widzenia przesłanek określonych w ww. przepisie, funkcjonariusz może kontynuować służbę w Policji, czy też nie.
Zgodnie z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby. Istotą sprawy było zatem dokonanie przez organ Policji ustalenia, czy pozostawienie W. J.
w służbie narusza ważny interes służby i uzasadnia tym samym jego zwolnienie
ze służby.
Ustawa o Policji nie definiuje pojęcia ważnego interesu służby, jednakże jest bezsporne, że należy ten interes rozumieć i rozpatrywać w kontekście celów i zadań Policji, jako formacji uzbrojonej, przeznaczonej do ochrony bezpieczeństwa, ochrony osób i mienia przed bezprawnym zamachem.
Okoliczności, w jakich znalazł się skarżący, tj. tak fakt przedstawienia skarżącemu postanowieniem z dnia [...] czerwca 2023 r. zarzutów o to, że: 1. w okresie od dnia [...] stycznia 2022 r. do dnia [...] maja 2023 r., wspólnie i w porozumieniu z ustalonymi funkcjonariuszami Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w[...], uczestniczył w zorganizowanej grupie przestępczej mającej na celu popełnianie przestępstw o charakterze korupcyjnym w związku z odstępowaniem, w zamian za określone korzyści majątkowe lub osobiste, od karania za wykroczenia w ruchu drogowym popełnione przez kierowców zweryfikowanych uprzednio przez ustalonych członków tej grupy jako zaufane osoby pozostające z nimi w określonych relacjach i układach towarzysko-gospodarczych, tj. o czyn z art. 258 § 1 Kk, 2. w dniu [...] marca 2023 r. w miejscowości [...] po w. [...] woj.[...], jako funkcjonariusz WRD Komendy Powiatowej Policji w [...], wspólnie i w porozumieniu z ustalonym funkcjonariuszem Policji, działając w celu osiągnięcia własnej korzyści osobistej i korzyści majątkowej przez zatrzymanego sprawcę wykroczenia w ruchu lądowym, w związku z działalnością zorganizowanej grupy przestępczej, po uprzedniej rozmowie telefonicznej przeprowadzonej o godzinie 17:08:02 z ustalonym funkcjonariuszem Policji, który w sposób dorozumiany polecił mu niezwłoczne odstąpienie od kontynuowania czynności służbowych w związku z ujawnionym wykroczeniem drogowym z art. 92a Kw popełnionym przez A. N., kierowcę pojazdu [...], nie dopełnił obowiązków służbowych w zakresie ścigania sprawców wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu w ruchu drogowym oraz przekroczył uprawnienia co do stosowania wobec takich osób środków pozapenalnych, poprzez odstąpienie od karania sprawcy tego czynu jedynie na podstawie telefonicznej rekomendacji ustalonego mężczyzny, działając w ten sposób na szkodę interesu publicznego, tj. o przestępstwo z art. 231 § 2 Kk; w zw. z art. 65 § 1 Kk, 3. w dniu [...] marca 2023 r. w [...] pow.[...], działając w zorganizowanej grupie przestępczej, jako funkcjonariusz WRD KPP w T., w celu osiągnięcia korzyści osobistej i majątkowej przez ustaloną osobę, w związku z postępowaniem wyjaśniającym prowadzonym w stosunku do P. Z., zatrzymanego jako kierowca pojazdu [...], po ujawieniu wykroczenia z art. 92a § 1 Kw, przekroczył uprawnienia w zakresie stosowania środków pozapenalnych wobec kierowcy oraz nie dopełnił obowiązków w zakresie ścigania sprawców przekroczenia dopuszczalnej prędkości jazdy w ten sposób, że podczas rozmowy telefonicznej z określonym funkcjonariuszem Policji, dokonał pozytywnej weryfikacji wskazanego kierowcy w oparciu o uzyskane hasło pogodowe, po czym zakończył czynności służbowe poprzez pouczenie sprawcy wykroczenia z art. 92a § 1 Kw jedynie na podstawie telefonicznej rekomendacji ustalonego mężczyzny, działając w ten sposób na szkodę interesu publicznego, tj. o czyn z art. 231 § 2 Kk; w zw. z art. 65 § 1 Kk, w stanie faktycznym tej sprawy dawał organowi Policji wystarczającą podstawę do przyjęcia, że funkcjonariusz Policji, który będąc obowiązany do zapobiegania, wykrywania i ścigania przestępstw, sam stał się podejrzanym o popełnienie wskazanych przestępstw - utracił nieposzlakowaną opinię.
Twierdzenie organów, że utrata nieposzlakowanej opinii czyni niemożliwym pozostawienie skarżącego w służbie nie jest dowolne. Brak podstaw do zakwestionowania twierdzenia organu, że już samo podejrzenie popełnienia przez W. J. przestępstw związanych z nie dopełnieniem obowiązków służbowych oraz przekroczeniem jego uprawnień jako policjanta uprawnia do stwierdzenia, że utracił on przymiot nieposzlakowanej opinii, o którym mowa w art. 25 ust. 1 ustawy o Policji. Organ wskazał przy tym, że zachowanie funkcjonariusza Policji, które prowadzi do przedstawienia mu zarzutu popełnienia wskazanych wyżej przestępstw, nie tylko dyskredytuje wymienionego jako osobę o nieposzlakowanej opinii, ale też naraża na szwank dobre imię formacji zobowiązanej do ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym, utratę przymiotu nieposzlakowanej opinii powoduje nie tylko karalność danej osoby. Taki skutek może również wywoływać znalezienie się określonej osoby w kręgu podejrzeń bądź insynuacji" (v. wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2022 r., III OSK 6020/21, z dnia 26 kwietnia 2017 r., I OSK 977/16, wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2013 r., II SA/Wa 422/13). Nie można przy tym pomijać dodatkowej okoliczności powołanej przez organ, tj. medialnego wydźwięku sytuacji, w jakiej znalazł się skarżący. Organ wskazał na szereg artykułów prasowych stawiających Policję i służących w niej funkcjonariuszy w złym świetle, wskazał przy tym, co oczywiste, na negatywny odbiór społeczny.
Odnosząc się do zarzutów skargi podkreślenia wymaga też, że trafnie w zaskarżonym rozkazie personalnym wskazano na brak możliwości oceny zasadności przedstawionych skarżącemu zarzutów, jak również rozstrzyganie o winie lub niewinności. Powyższe byłoby nieuprawnione w postępowaniu administracyjnym. Niezasadne są w związku z tym wszystkie zarzuty kwestionujące prawidłowość postępowania administracyjnego.
Ustalenie istotnych okoliczności faktycznych w niniejszej sprawie, co zostało przez organ dokonane, nie może być utożsamiane z obowiązkiem ustalenia okoliczności popełnienia zarzucanych czynów. Nie jest rolą organu Policji, jako organu administracji w postępowaniu o zwolnienie ze służby, weryfikowanie postawionych skarżącemu przez Prokuratora zarzutów.
Podkreślenia wymaga, że organ Policji nie ma obowiązku, a przede wszystkim uprawnień do weryfikowania postawionych przez prokuratora zarzutów jak i prawidłowości prowadzonego postępowania. Podstawę prawną zastosowaną przez organ stanowił przepis art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Działania organu Policji nie zależały w tej sprawie od wyniku sprawy karnej. Sąd nie miał podstaw do uwzględnienia żądania zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego w związku z prowadzonym postępowaniem karnym. Wynik postępowania sądowoadministracyjnego nie jest w tej sprawie uzależniony od wyniku sprawy karnej. Także kwestia uchylenia przez Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia [...] października 2023 r. postanowienia z dnia [....] lipca 2023 r. o zastosowaniu środków zapobiegawczych, na co wskazano w skardze, pozostaje bez wpływu na wynik niniejszej sprawy.
W sprawie tej nie można zakwestionować jako dowolnego przyjęcia przez organ, że samo podejrzenie popełnienia przez skarżącego przestępstw związanych z wykonywaniem obowiązków służbowych, niedopełnieniem obowiązków oraz przekroczeniem uprawnień, stanowi podstawę do przyjęcia, że nastąpiła utrata nieposzlakowanej opinii niezbędnej do wypełniania zadań funkcjonariusza Policji. "Poszlaka" w języku polskim oznacza podejrzenie, natomiast "nieposzlakowany" to ten, któremu nie można nic zarzucić, przypisać, nieskazitelny. Powyższe pojęcie odnosi się zarówno do sfery życia zawodowego jak i prywatnego.
Utratą przymiotu "nieposzlakowanej opinii" nie skutkuje tylko i wyłącznie karalność danej osoby. Może ją także spowodować – w konkretnych okolicznościach – znalezienie się tej osoby w kręgu podejrzeń bądź insynuacji. Nieposzlakowana opinia to także ogólna ocena danej osoby w sferze etycznej (v. wyrok NSA z dnia 20 lutego 2014 r. sygn. akt I OSK 48/13, wyrok NSA z dnia 2 października 2018 r. sygn. akt I OSK 812/17, wyrok NSA z dnia 26 kwietnia 2017 r. sygn.. akt I OSK 977/16, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zwrócić też trzeba uwagę na charakter zarzucanych przez Prokuratora czynów, w tym zarzut "uczestniczenia w zorganizowanej grupie przestępczej mającej na celu popełnianie przestępstw o charakterze korupcyjnym", co w kontekście zadań nałożonych na Policję jako uzbrojoną formację służącą społeczeństwu, powołaną do wykrywania przestępstw i wykroczeń oraz ścigania ich sprawców, pozwalało organom Policji na zastosowanie w tym przypadku art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Kwestia uchylenia przez Sąd karny środka zapobiegawczego zastosowanego przez Prokuratora, w tym m.in. zawieszenia w wykonywaniu obowiązków służbowych, nie wpływa, jak wskazano już wyżej, na wynik niniejszej sprawy. Nie można zapominać, że KPP w T. rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2023 r. nr [...] zawiesił skarżącego w czynnościach służbowych na okres 3 miesięcy, do dnia 4 października 2023 r.
Organy wykazały, że okoliczności, w jakich znalazł się skarżący, tj. fakt przedstawienia przez Prokuratora Prokuratury okręgowej w L. delegowanego do Prokuratury Regionalnej w L. zarzutów popełnienia wskazanych już wyżej przestępstw, uzasadnia twierdzenie o utracie nieposzlakowanej opinii, autorytetu i wiarygodności w odbiorze społecznym. Zgodzić należy się z organem, że elementy te są niezbędne do właściwego i skutecznego wykonywania obowiązków policjanta.
Raz jeszcze wskazania wymaga przy tym, że rolą organów Policji nie było w tej sprawie weryfikowanie postawionych przez Prokuratora zarzutów. Organ uwzględnił wszystkie ustalenia niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Ewentualna odmienna ocena strony co do zaistnienia okoliczności stanowiących podstawę zaskarżonego rozkazu personalnego nie stanowi o naruszeniu przepisów postępowania, w tym, art. 7, art. 77§ 1 k.p.a. Skarżący miał możliwość zapoznania się z aktami postępowania administracyjnego oraz składania wniosków. Z uprawnień tych nie skorzystał.
Podkreślenia wymaga, że do zadań Policji należy ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia, a także ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego. Organy miały prawo stwierdzić w tej sprawie, że podejrzenie skarżącego o popełnienie wskazanych już wyżej przestępstw skutkuje utratą przymiotu koniecznego do pozostania w szeregach Policji. W sprawie zasadnie uznano, że samo przedstawienie wyżej wymienionemu zarzutów popełnienia przestępstw wskazanych w postanowieniu Prokuratora stanowiło wystarczającą podstawę do zwolnienia ze służby w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.
Organ Policji miał podstawy, aby przyjąć, że w okolicznościach tej sprawy, spełniona została przesłanka ważnego interesu służby uniemożliwiająca pozostawienie skarżącego w służbie. Organ zasadnie uznał, że ważny interes służby jest tożsamy w tej sprawie z interesem społecznym i w świetle okoliczności sprawy, twierdzenie to uznać należy za prawidłowe. Policja jest formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Jest to formacja, do której zadań należy wykrywanie nie tylko przestępstw ale też wykroczeń oraz ściganie ich sprawców. Organy Policji wystarczająco wyczerpująco uzasadniły, że pozostawienie skarżącego w Policji nie jest – w okolicznościach faktycznych tej sprawy – możliwe. Nie został naruszony art. 107 § 3 k.p.a. W sprawie tej organ wypełnił obowiązek nałożony na niego przez ustawodawcę w art. 43 ustawy o Policji, tj. zwrócił się do skarżącego o wskazanie zakładowej organizacji związkowej, o której mowa w ust. 3 ustawy o Policji, w terminie 3 dni od dnia doręczenia wezwania w sprawie wskazania takiej organizacji. Stronie doręczono wezwanie w dniu 8 sierpnia
2023 r. Skarżący nie wskazał organizacji związkowej. Zgodnie z art. 43 ust. 6 ustawy o Policji, w przypadku, gdy policjant w terminie, o którym mowa w ust. 4, nie wskazał zakładowej organizacji związkowej albo zakładowa organizacja związkowa w terminie, o którym mowa w ust. 5, nie przekazała opinii, zwolnienie policjanta ze służby może nastąpić bez zasięgnięcia opinii zakładowej organizacji związkowej. Taka sytuacja nastąpiła w niniejszej sprawie. Dodatkowo jedynie wskazania wymaga, że organ opinią organizacji związkowej związany nie jest.
Na gruncie tej sprawy dodatkowego wskazania wymaga, że sąd administracyjny nie dokonuje kontroli prowadzonej przez organ Policji polityki kadrowej. Do sądu administracyjnego należy dokonanie oceny, czy działanie organu i podjęte w jego ramach rozstrzygnięcia nie były dowolne, czy organ rozważył wszechstronnie wszystkie okoliczności istotne w tej sprawie oraz czy wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia. To biorąc pod uwagę Sąd stwierdził, że organy Policji nie naruszyły w tej sprawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Organ nie kwestionował w postępowaniu wcześniejszej postawy skarżącego, jaką przejawiał w służbie, w tym wcześniejszej nieposzlakowanej opinii. Dotychczasowy nienaganny przebieg służby skarżącego nie wpływa na wynik niniejszego postępowania.
Nadany rozkazowi rygor natychmiastowej wykonalności był uzasadniony interesem społecznym. W sprawie nie został naruszony art. 108 § 1 k.p.a. Funkcjonariusz Policji ma służyć społeczeństwu, strzec bezpieczeństwa Państwa i jego obywateli (art. 27 ust. 1 ustawy o Policji). Wykazane zostało, że postawanie skarżącego pod zarzutem popełnienia przestępstw, o których była mowa wyżej, wykluczało wypełnianie roli nałożonej na Policję. Interes skarżącego, choć zrozumiały, nie przeważył w tej sprawie nad interesem służby. Negatywne konsekwencje pozostawania w służbie policjanta, który utracił przymiot nieposzlakowanej opinii, należy oceniać jako przewyższające swoją wagą gatunkową uprawnienia policjanta określane mianem "słusznego interesu strony".
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że dobro Policji i konieczność zapewnienia możliwości sprawnego realizowania powierzonych zadań wymagają, aby w gronie funkcjonariuszy znajdowały się osoby wolne od podejrzeń popełnienia przestępstw, zwłaszcza związanych z pełnioną służbą. Z tego względu interes policjanta trudno uznać za obiektywnie słuszny i mogący uzyskać przewagę nad potrzebą zapewnienia autorytetu Państwa, które realizuje Policja (v. wyrok NSA z dnia 10 czerwca 2014 r. (sygn. akt I OSK 1034/13, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Odnosząc się natomiast do kwestii przedłożenia przez radcę prawnego M. B. pełnomocnika Komendanta Głównego Policji w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym dokumentu pełnomocnictwa udzielonego w dniu 28 czerwca 2016 r. przez ówczesnego piastuna organu, tj. J. S., Sąd nie znajduje podstaw do kwestionowania udziału radcy prawnego M. B. w niniejszym postępowaniu jako pełnomocnika Komendanta Głównego Policji. Pełnomocnictwo to, poświadczone w dniu 27 grudnia 2023 r. przez pełnomocnika za zgodność z oryginałem, jak wynika z akt sprawy, nie wygasło i nie zostało wypowiedziane przez obecnego piastuna organu, tj. Komendanta Głównego Policji. Do Sądu nie wpłynęła informacja wskazująca na odmienny stan w tym zakresie. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 maja 2008 r. sygn. akt II OSK 531/07 (orzeczenia.nsa.gov.pl) wyrażony został pogląd, który podziela Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, zgodnie z którym "(...) W doktrynie prawa administracyjnego przyjmuje się bowiem koncepcję organu organizacyjno-przedmiotową a nie podmiotową (personalną). Od organu jako wyodrębnionej części aparatu państwowego (jednostki organizacyjnej), powołanej do wykonywania określonych przez prawo zadań publicznoprawnych, wynikających z przysługującej państwu zwierzchniej władzy (imperium), należy odróżnić konkretną osobę wykonującą kompetencje organu, będącą "piastunem". Organ administracji publicznej istnieje niezależnie od jego obsady personalnej, co wiąże się z ciągłością państwa i ciągłością działania jego organów. W imieniu Państwa jako takiego, działają jego organy, a nie osoby fizyczne stanowiące obsadę personalną poszczególnych organów. Istnienie organów i ich kompetencje, nie są uzależnione od tego kto w danej chwili piastuje dany urząd i czy urząd ten posiada aktualnie obsadę personalną. Mówiąc prościej "ludzie się zmieniają a urzędy trwają" niezależnie od tego. Upoważnienia udzielane (...) podległym (...) urzędnikom są bezterminowe i nie tracą mocy prawnej z chwilą kiedy konkretna osoba, która udzieliła tych upoważnień, przestanie piastować urząd (...) "Działanie piastuna jest działaniem organu administracji publicznej (...), a zatem do oceny prawidłowości jego działań zastosowanie mają tylko przepisy prawa publicznego, a nie prawa cywilnego" (B. Adamiak, O podmiotowości organów administracji publicznej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, PiP 2006, z. 11, s. 43)."
Podkreślenia wymaga, że sama zmiana na stanowisku piastuna organu administracji nie wywołuje automatycznie skutku w postaci wygaszenia wszystkich udzielonych przez niego pełnomocnictw dla pracowników (v. wyrok NSA z dnia 24 stycznia 2018 r. sygn. akt I OSK 177/16, wyrok NSA z dnia 9 maja 2008 r., sygn. akt II OSK 531/07, orzeczenia.nsa.gov.pl).
W sprawie nie było zatem podstaw do kwestionowania udziału pełnomocnika procesowego Komendanta Głównego Policji.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło