II SA/Kr 410/25

WyrokWSA w Krakowie2026-03-03

Skład orzekający: Jacek Bursa, Mirosław Bator, Paweł Darmoń

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest solidarnego obciążenia właściciela i opiekuna zwierząt kosztami ich transportu, utrzymania i leczenia, a także czy wysokość tych kosztów została prawidłowo ustalona?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że brak jest podstaw prawnych do solidarnego obciążenia właściciela i opiekuna zwierząt kosztami ich transportu, utrzymania i leczenia. Ponadto, organy nie wykazały w sposób należyty wysokości tych kosztów, nie uwzględniając potencjalnych pożytków z posiadania zwierząt i nie przeprowadzając wystarczającej weryfikacji wydatków.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia kosztów transportu, utrzymania i leczenia czasowo odebranych zwierząt gospodarskich. Decyzją organu I instancji, a następnie decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego, koszty te zostały ustalone i obciążono nimi solidarnie właścicielkę stada (S. R.) oraz opiekuna stada (H. R.). Skarżąca S. R. wniosła skargę do sądu administracyjnego, kwestionując zarówno podstawę prawną solidarnego obciążenia, jak i wysokość ustalonych kosztów.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta S., zasądzając jednocześnie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz S. R. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia WSA Paweł Darmoń (spr.) Protokolant: starszy referent sądowy Paulina Filipek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2026 r. sprawy ze skargi S. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 28 stycznia 2025 r. znak SKO.SW/4101/7/2025 w przedmiocie ustalenia kosztów transportu, utrzymania i leczenia czasowo odebranych zwierząt I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz S. R. kwotę 2178 (dwa tysiące sto siedemdziesiąt osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 28 stycznia 2025 r. nr SKO.SW/4101/7/2025 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, na podstawie art. 7 ust. 4 w związku z ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2023 r. poz. 1580 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta S. z dnia 5 grudnia 2024 r. nr RGN.6140.1.24, którą: - w pkt 1 ustalono za okres od dnia 1 listopada 2023 r. do dnia 30 listopada 2023 r. koszty utrzymania czasowo odebranych zwierząt gospodarskich opiekunowi stada H. R. na podstawie decyzji Burmistrza Miasta S. z dnia 24 marca 2023 r., znak: RGN.6140.1.2023 oraz RGN.6140.2.2023, w łącznej wysokości 9.004,71 zł brutto; - w pkt 2 obciążono kosztami ustalonymi w punkcie 1 decyzji, solidarnie S. R. - właściciela stada i H. R. - dotychczasowego opiekuna zwierząt; - w pkt 3 zobowiązano do uiszczenia w/w kwoty na konto Urzędu Miasta S. wskazane w decyzji lub w kasie urzędu w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się decyzji. Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 24 marca 2023 r. Burmistrz Miasta S. wydał decyzje nr RGN.6140.1.2023 oraz RGN.6140.2.2023 o czasowym odebraniu zwierząt gospodarskich (6 sztuk bydła i 2 sztuk trzody chlewnej) opiekunowi stada - H. R. i umieszczeniu ich w innych gospodarstwach rolnych. W dniu 27 marca 2023 r. nastąpiło odebranie zwierząt gospodarskich ich opiekunowi. Bydło w ilości 5 szt. zostało przewiezione z S. do J. do gospodarstwa K. O., z którym została zawarta umowa nr [...], zgodnie z którą zobowiązał się on do przyjęcia bydła do swojego gospodarstwa rolnego, karmienia oraz sprawowania opieki nad zwierzętami gospodarskimi. Natomiast w celu zapewnienia opieki nad 1 szt. trzody chlewnej została zawarta w dniu 30 marca 2023 r. umowa z K. C. nr [...], przedmiotem której było przyjęcie zwierzęcia do gospodarstwa rolnego, karmienie oraz sprawowanie nad nim opieki. Z uwagi na konieczność zmiany rodzaju umowy dotyczącej sprawowania opieki nad trzodą chlewną w dniu 13 kwietnia 2023 r. z K. C. rozwiązano za porozumieniem stron umowę nr [...] sporządzoną w dniu 30 marca 2023 r. Jednocześnie w dniu 13 kwietnia 2023 r. zawarto z ww. osobą umowę zlecenie nr [...] Następnie w dniu 5 grudnia 2024 r. Burmistrz Miasta S. wydał opisaną na wstępie decyzję nr RGN.6140.1.2024, którą ustalono za okres od dnia 1 listopada 2023 r. do dnia 30 listopada 2023 r. koszty utrzymania czasowo odebranych zwierząt na podstawie decyzji tego organu z dnia 24 marca 2023 r., znak: RGN.6140.1.2023 oraz RGN.6140.2.2023 w łącznej wysokości 9.004,71 zł brutto i obciążono nimi solidarnie S. R. oraz H. R.. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że odebrane zwierzęta przebywały w gospodarstwach rolnych K. O. i K. C. w związku z czym Gmina S. ponosiła koszty karmienia oraz sprawowania opieki nad bydłem i trzodą chlewną. Zgodnie ze sporządzoną przez K. O. kalkulacją, dzienny koszt pobytu, opieki i karmienia jednej sztuki bydła został określony na kwotę 50,00 zł brutto, natomiast cielęcia na kwotę 40,00 zł brutto. Z uwagi na zmianę sposobu żywienia bydła w okresie letnim, Burmistrz Miasta S. pismem z dnia 16 czerwca 2023 r., znak RGN.6140.1.2023 zwrócił się do K. O. z prośbą o obniżenie wynagrodzenia z tytułu pobytu, opieki i karmienia bydła. W dniu 28 czerwca 2023 r. w odpowiedzi na powyższe przedstawiono aktualną kalkulację kosztów: dzienny koszt pobytu, opieki i karmienia jednej sztuki bydła został określony na kwotę 45,00 zł brutto, natomiast cielęcia na kwotę 40,00 zł brutto. W związku z powyższym w dniu 29 czerwca 2023 r. sporządzono aneks nr [...] do umowy nr [...]. Stąd też koszt pobytu, opieki i karmienia bydła w okresie od dnia 1 listopada 2023 r. do dnia 30 listopada 2023 r. wyniosły łącznie 7.950,00 zł brutto. Natomiast zgodnie ze sporządzoną przez K. C. kalkulacją dzienny koszt pobytu, opieki i karmienia trzody chlewnej został określony na kwotę 30,00 zł brutto. Z uwagi na konieczność zmiany rodzaju umowy dotyczącej sprawowania opieki nad trzodą chlewną w dniu 13 kwietnia 2023 r. z K. C. rozwiązano za porozumieniem stron umowę nr [...] sporządzoną w dniu 30 marca 2023 r. Jednocześnie w dniu 13 kwietnia 2023 r. zawarto z ww. osobą umowę zlecenie nr [...] Dzienny koszt pobytu, opieki i karmienia trzody chlewnej określony na kwotę 30,00 zł brutto nie uległ zmianie. Dodatkowo zleceniodawca poniósł koszty związane z ubezpieczeniem zleceniobiorcy w ZUS. Stąd też koszt pobytu, opieki i karmienia trzody chlewnej w okresie od dnia 1 listopada 2023 r. do dnia 30 listopada 2023 r. wyniosły łącznie 900,00 zł brutto. Składki ZUS w wysokości 154,71 zł. Odwołania od powyższej decyzji złożyli zarówno H. R., jak i S. R.. W swoim odwołaniu H. R. wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał, iż z uzasadnienia wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 grudnia 2023 r. sygn. akt II SA/Kr 1209/23 oraz z dnia 6 maja 2024 r. sygn. akt II SA/Kr 56/24 wynika, że zabór zwierząt był niezgodny z prawem. Powołał się przy tym również na postanowienie Sądu Rejonowego w S. Wydział II Karny z dnia 16 października 2023 r. sygn. [...] w którym w pkt 3 nakazano zwrot odebranych zwierząt. Z kolei S. R. w sowim odwołaniu wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie uchylenie tej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Decyzji organu I instancji odwołująca zarzuciła naruszenie: 1) art. 7 ust. 1 i 4 ustawy o ochronie zwierząt przez obciążenie jej kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia odebranych zwierząt, w sytuacji gdy poprzedzająca ją decyzja o czasowym odebraniu zwierząt nie była skierowana wobec niej, a wobec opiekuna zwierząt, a nadto mimo iż organ nie zweryfikował prawa własności zwierząt, jak również tego, dlaczego odwołująca została obciążona kosztami od sierpnia 2023 r., natomiast wcześniej organ obciążał kosztami wyłącznie opiekuna zwierząt. 2) art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 80 i art. 84 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez brak przeprowadzenia wszechstronnego postępowania dowodowego oraz brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy administracyjnej, w szczególności poprzez nie przeprowadzenie z urzędu przez Burmistrza Miasta S. dowodu z opinii biegłego na okoliczność ustalenia celowych i niezbędnych kosztów utrzymania odebranych zwierząt. 3) art. 7, art. 8, art. 11 w zw. z art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, przez dowolne i jednostronne ustalenie dziennego kosztu utrzymania zwierząt, podczas gdy organ w żaden sposób nie zweryfikował tego i nie podał z jakich względów uznał te kwoty za uzasadnione. Wymienioną na wstępie decyzją z dnia 28 stycznia 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta S. z dnia 5 grudnia 2024 r. W uzasadnieniu swojej decyzji organ II instancji powołał się na treść art. 6 ust. 1a, ust. 2, art. 7 ust. 1, ust. 3 oraz ust. 4 ustawy o ochronie zwierząt i stwierdził, że ustawa nie pozostawia jakiejkolwiek swobody organowi w zakresie obciążenia kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia, zwierzęcia które zostało czasowo odebrane. Ustawodawca wręcz obliguje właściwy organ do wydania rozstrzygnięcia o kosztach transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia, w sytuacji gdy zwierzę traktowane było w sposób określony w art. 6 ust. 2 ustawy, co spowodowało jego czasowe odebranie. Innymi słowy, jeżeli decyzja o odebraniu zwierząt jest ostateczna i wykonana to organ administracji ma obowiązek orzec o obciążeniu kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia dotychczasowego właściciela lub opiekuna tego zwierzęcia. Kolegium wskazało, że decyzją z dnia 24 marca 2023 r. nr RGN.6140.2.2023 Burmistrz Miasta S. orzekł o czasowym odebraniu od dnia 27 marca 2023 r. opiekunowi stada - H. R. zwierząt gospodarskich, tj. dwóch sztuk trzody chlewnej i przekazaniu ich A. D., zam. w Z. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Natomiast decyzją z dnia 24 marca 2023 r. nr RGN.6140.1.2023 Burmistrz Miasta S. orzekł o czasowym odebraniu od dnia 27 marca 2023 r. opiekunowi stada - H. R. zwierząt gospodarskich, tj. sześciu sztuk bydła i przekazaniu ich K. O., zam. w J. . Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Następnie decyzją z dnia 1 marca 2024 r. nr SKO.SW/4101/21/2024 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało w mocy decyzję z dnia 24 marca 2023 r. nr RGN.6140.2.2023, natomiast decyzją z dnia 28 sierpnia 2024 r. nr SKO.SW/4101/166/2024 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało w mocy decyzję z dnia 24 marca 2023 r. nr RGN.6140.1.2023. Z kolei postanowieniem z dnia 16 października 2023 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w S. Wydział II Karny m.in. umorzył postępowanie karne przeciwko H. R. i na podstawie art. 93a § 2 k.k. i art. 99 § 1 k.k. w zw. z art. 39 pkt 2 k.k. orzekł wobec H. R. środek zabezpieczający w postaci zakazu prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie hodowli zwierząt. Mając powyższe na uwadze Kolegium uznało, że kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia winno obciążyć się jego dotychczasowego właściciela lub opiekuna, wynika to bowiem wprost z przepisu prawa, tj. z art. 7 ust. 4 ustawy o ochronie zwierząt. Kolegium powołało się przy tym na wyrok WSA w Krakowie z dnia 21 lutego 2018 r. sygn. akt II SA/Kr 1566/17, w którym wskazano, że jeżeli decyzja o odebraniu zwierząt jest ostateczna i wykonalna to organ administracji ma obowiązek orzec o obciążeniu kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia - dotychczasowego właściciela lub opiekuna tego zwierzęcia. A zatem zasadnym było, zdaniem organu II instancji, wszczęcie niniejszego postępowania. Organ odwoławczy wyjaśnił, że odebrane zwierzęta zostały przewiezione z S. do gospodarstwa K. O., z którym została zawarta umowa nr [...] (5 szt. bydła) oraz do gospodarstwa A. D., z którym została zawarta umowa nr [...] (1 szt. trzody chlewnej - w okresie od dnia 27 marca 2023 r.- 30 marca 2023 r.), a następnie do gospodarstwa K. C. z którym została zawarta umowa nr [...] (1 szt. trzody chlewnej w okresie od 30 marca 2023 r. - 30 kwietnia 2023 r.). Kolegium wskazało, że w aktach sprawy znajdują się w/w umowy, którym przedmiotem jest przyjęcie do swojego rolnego, karmienia oraz sprawowania opieki nad zwierzęciem gospodarskim, które zostało czasowo odebrane z gospodarstwa rolnego z terenu S. (§ 1 ust. 1 w/w umów). W § 3 w/w umów ustalono wynagrodzenie i tak odpowiednio - 50,00 zł brutto za dzień opieki nad 1 sztuką bydła dorosłego, 40 zł brutto za dzień opieki nad cielęciem, 30 zł brutto za 1 szt. trzody chlewnej. Koszty utrzymania zwierząt ponosiła Gmina S. . Kolegium podkreśliło, że w postępowaniu dotyczącym obciążenia kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia odebranych zwierząt nie ocenia się zasadności odebrania zwierząt, gdyż decyzja zapadła w tej sprawie była przedmiotem innego postępowania. Istotna jest natomiast kwestia zasadności i wysokości obciążenia H. R. i S. R. kosztami, w łącznej kwocie 9.004,71 zł. W ocenie Kolegium, przesłanki zastosowania art. 7 ust. 4 ustawy o ochronie zwierząt zostały w tej sprawie spełnione. Nastąpiło bowiem interwencyjne odebranie zwierząt w trybie art. 7 ust. 3 oraz umieszczenie ich w gospodarstwach rolnych, z którymi Gmina S. zawarła stosowne umowy. Zdaniem Kolegium, w rozpoznawanej sprawie nie było sporne, że zobowiązany do ich uiszczenia H. R. był opiekunem odebranych zwierząt a S. R. właścicielką zwierząt. W okolicznościach niniejszej sprawy, w ocenie Kolegium, stan sprawy został dostatecznie wyjaśniony, a w aktach sprawy znajdują się rachunki wystawione w oparciu o zapisy w/w umów, a na które powołuje się organ w uzasadnieniu decyzji. Kolegium dokonało weryfikacji powyższych dokumentów oraz stwierdziło zasadność i prawidłowość dokonanych wyliczeń. W ocenie Kolegium wszystkie wydatki, które zostały zrealizowane, były kosztami niezbędnymi dla poprawy zdrowia zwierząt. W zaskarżonej decyzji z dnia 5 grudnia 2024 r. nr RGN.6140.1.2024 szczegółowo opisano każdy wydatek, oparty na kalkulacjach, zawartych umowach i zleceniach. W ocenie Kolegium były to wydatki konieczne. Odnosząc się do ujętej w tabeli kwoty w wysokości 154,71 zł organ odwoławczy stwierdził, iż w przypadku osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej kosztem zlecającego - Gminy Miasta S. będą dodatkowe elementy, które nie występują w przypadku np. przedsiębiorców. Realizacja zlecenia w tym przypadku odbywała się na podstawie umowy zlecenia, która unormowana jest w przepisach Kodeksu cywilnego. Jednocześnie, na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zlecający staje się płatnikiem podatku dochodowego i jest obowiązany do pobierania oraz odprowadzania zaliczek na podatek dochodowy od wypłacanych należności. Ponadto, w przypadku umów zlecenia, co do zasady, zgodnie z przepisami ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, zlecający zobowiązany jest jako płatnik odprowadzać składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne. Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium, w oparciu o treść pisma Burmistrza Miasta S. z dnia 2 stycznia 2025 r. znak RGN.6140.1.2024 wskazało, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji Burmistrz na podstawie prowadzonych ewidencji oraz posiadanych dokumentów w różnych postępowaniach, określił strony i ich funkcje. Zgodnie z prowadzoną ewidencją podatkową właścicielem gospodarstwa rolnego przy ul. [...] w S. jest S. R., a jej pełnomocnikiem H. R.. Dodatkowo Powiatowy Lekarza Weterynarii w W. dysponuje wiedzą w zakresie gospodarstw rolnych na terenie obejmującym zakres jego działania. W związku z tym w piśmie z dnia 23 marca 2023 r., jako właścicielkę stada wskazał S. R., zaś H. R. - opiekuna zwierząt. Kolegium dodało, że w prowadzonych postępowaniach w przedmiotowej sprawie, odwołująca nie zakwestionowała przed organem I instancji, że nie jest właścicielką stada. Wątpliwości w zakresie własności zwierząt nie miał również Sąd Rejonowy w S. , Wydział II Karny, który w postanowieniu z dnia 16 października 2023 r., sygn. [...] wskazał: "Sąd ustalił następujący stan faktyczny: S. R. jest właścicielem gospodarstwa przy ul. P. w S. i hodowanych w nim zwierząt. Faktycznie zwierzętami zajmował się jej ojciec-H. R., który był także jej pełnomocnikiem." Tym samym organ, wbrew twierdzeniom odwołującej, prawidłowo ustalił strony postępowania, a w szczególności właściciela zwierząt, co czyni bezzasadnym zarzut w tym zakresie. Odnośnie zarzutu odwołującej, że nie otrzymała zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie czasowego odbioru zwierząt Kolegium wyjaśniło, że z uwagi na stan zdrowia zwierząt, a także ich warunki bytowe, konieczne w tym zakresie działanie należało podjąć bez zbędnej zwłoki. Stąd też Burmistrz Miasta S. oparł swoją decyzję na fachowej opinii Powiatowego Lekarza Weterynarii w W.. Za bezzasadny Kolegium uznało również zarzut odwołującej w zakresie uniemożliwienia czynnego udziału w postępowaniu. W dniu 3 kwietnia 2023 r. S. R. otrzymała decyzje Burmistrza Miasta S. z dnia 24 marca 2023 r. nr RGN.6140.1.2023 oraz nr RGN.6140.2.2023 o czasowym odebraniu zwierząt gospodarskich. Jako strona postępowania mogła zapoznać się ze zgromadzonym materiałem, a także wypowiedzieć się w kwestii zebranych dowodów oraz zgłaszać żądania. Odwołująca w żadnym z tych postępowań nie skorzystała z przysługującego jej uprawnienia. Co więcej, po otrzymaniu decyzji o czasowym odebraniu zwierząt, jako właścicielka gospodarstwa nie poinformowała organu I instancji, że podjęła lub zamierza podjąć działa w celu polepszenia warunków bytowych, a także zapewnienia lepszej opieki nad zwierzętami. Organ II instancji stwierdził, że jak wynika z treści pisma Burmistrza Miasta S. z dnia 2 stycznia 2025 r. odebrane zwierzęta miały zapewnione odpowiednie warunki utrzymania, co zostało sprawdzone i potwierdzone przez Powiatowego Lekarza Weterynarii w W. w protokołach z dnia 27 marca 2023 r. i z dnia 12 kwietnia 2023 r. Ponadto pracownicy Urzędu Miasta S. na bieżąco kontrolowali stan zwierząt oraz warunki w jakich one przebywały, a także podawane rodzaje pożywienia. Odnośnie wskazywanych przez odwołującą pożytków, jakie miał czerpać z bydła K. O. w zakresie ilości wytwarzanego mleka Kolegium wskazało, że dotyczy to zdrowych krów mlecznych, nie zaś chorych zwierząt, które musiały przez znaczną część pobytu w innym gospodarstwie przyjmować leki, w tym antybiotyki. Mleko krów leczonych na zapalenie gruczołu mlekowego (a takie były wśród tego stada, co potwierdzają karty bydła prowadzone przez T. N. - lekarza weterynarii) nie mogło być spożywane ze względu na obecność pozostałości antybiotyków. Kolegium stwierdziło, że z posiadanych informacji uzyskanych przez K. O. oraz T. N. wynika, że część krów nie produkowała w ogóle mleka. Prawdopodobnie było to następstwem przebytych chorób, zaburzeń metabolicznych, niedostatecznej ilości energii w diecie zwierząt lub zaniedbania tj. niewydajania zwierząt. Zatem nie można, zdaniem Kolegium, mówić o pożytkach w postaci mleka, które regularnie i w dużych ilościach czerpałby czasowy opiekun stada. Organ II instancji stwierdził, że jak wskazał organ I instancji poszczególni opiekunowie zwierząt przedstawili kalkulację wydatków związanych z pobytem, karmieniem i opieką nad bydłem oraz trzodą chlewną. Kalkulacje są szczegółowe, a pożytek w postaci obornika wliczony w cenę. Przed zawarciem umowy na sprawowanie opieki z poszczególnymi osobami, Burmistrz Miasta S. dokonał szczegółowej analizy przedstawionych opłat, które w jego ocenie były racjonalne i oparte na faktycznych kosztach. Ponadto gospodarze posiadali doświadczenie w zakresie prowadzenia gospodarstw rolnych i znali realne wydatki utrzymania bydła i trzody chlewnej. W przypadku przedmiotowych zwierząt nie było normą, że w miarę upływu czasu ich zapotrzebowanie na pokarm będzie malało. Z uwagi na choroby, na początkowym etapie spożywały mniej siana, kiszonki czy wody. W miarę polepszania stanu zdrowia, zwiększała się ilość spożywanego pokarmu. Kolegium nie zgodziło się z twierdzeniami odwołującej, że zwierzęta żywią się jedynie sianem a koszty miesięcznego utrzymania krowy stanowią 225,00 zł - 300,00 zł, gdyż koszty te są zupełnie nierealne w świetle zgromadzonego materiału dowodowego. Z powyższą decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie nie zgodziła się S. R. i pismem z dnia 12 marca 2025 r. wniosła na nią skargę, domagając się jej uchylenia wraz z decyzją organu I instancji i umorzenia postępowania, ewentualnie uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy organowi II instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie tych samych przepisów co w odwołaniu od decyzji organu I instancji, tj. art. 7 ust. 1 i 4 ustawy o ochronie zwierząt, art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 80 i art. 84 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 7, art. 8, art. 11 w zw. z art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że choć decyzja dotycząca odbioru zwierząt pozostaje ostateczna, to Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 czerwca 2024r. roku sygn. akt II SA/Kr 647/24, wskazał, że przeprowadzone przez organy administracyjne postępowanie w obu instancjach, choć było dotknięte stosunkowo licznymi uchybieniami, niemającymi wpływu na wynik sprawy, doprowadziło do wydania prawidłowej decyzji. Liczne uchybienia, na które wskazuje Sąd sprowadzają się w istocie do uniemożliwienia skarżącej czynnego udziału w toczącym się postępowaniu, zwłaszcza przed organem I instancji. Skarżąca wskazała, że nie została zawiadomiona o wszczęciu postępowania w sprawie przed Burmistrzem Miasta S. . Jak ustalił sam Sąd w oparciu o akta sprawy- skarżąca, mimo, iż pozostaje właścicielem nieruchomości i gospodarstwa na ul. [...] w S. , to jej ośrodkiem życiowym jest K., gdzie zamieszkuje z rodziną i pracuje. Skarżąca oświadczyła, że ma bardzo sporadyczny kontakt ze swoim ojcem, zakup zwierząt nie był z nią konsultowany, nie miała wiedzy odnośnie warunków, w jakich przebywały zwierzęta. Nie była również powiadomiona o przeprowadzonej kontroli lekarza weterynarii w dniu 15 marca 2023 r. Do dnia 3 kwietnia 2023 r. (a więc daty doręczenia jej decyzji o odbiorze zwierząt) nie miała wiedzy o jakichkolwiek czynnościach podejmowanych przez organ, czy lekarza weterynarii, a także o stwierdzonych zaniedbaniach. W szczególności nie otrzymała żadnego zawiadomienia o wszczęciu postępowania, tym bardziej nie uzyskała informacji o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. Organ nie żądał od niej żadnych wyjaśnień, chociaż wobec zarzutów podniesionych w piśmie lekarza weterynarii zasadne było wysłuchanie również domniemanego właściciela zwierząt (skoro już organ traktował ją jako stronę postępowania doręczając jej decyzję). Ostatecznie skarżąca dowiedziała się o zaborze zwierząt już po dokonaniu ich odbioru z gospodarstwa otrzymując decyzję, która kończy postępowanie w instancji. Nie miała możliwości podjęcia jakichkolwiek kroków celem ustosunkowania się do zarzutów, czy nawet gdyby była taka konieczność- poprawienia warunków bytu zwierząt. Skarżąca wskazała, że gospodarstwo rolne, na którym znajdywały się zwierzęta, zostało darowane jej w 2004 r., przy czym w umowie darowizny zostało ustanowione na rzecz H. R. i jego żony nieodpłatne prawo użytkowania na okres 30-stu lat ww. gospodarstwa w S. . H. R. w związku z tym w dalszym ciągu zamieszkuje na terenie gospodarstwa. H. R. dokonywał zakupu zwierząt, ich rejestracji w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Prawdopodobnie posługiwał się w tym celu jedynym udzielonym mu przez skarżącą pełnomocnictwem, które nie obejmowało uprawnienia do zakupu zwierząt. Skarżąca otrzymała dane do logowania w systemie ARiMR dopiero w grudniu 2023 r., gdy ostatecznie zostały jej przekazane odebrane zwierzęta i musiała zarejestrować ich sprzedaż. Skarżąca sama nigdy nie dokonywała zakupu jakichkolwiek zwierząt. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności skarżąca stwierdziła, że przede wszystkim organ nie dokonał żadnych ustaleń faktycznych w zakresie własności odebranych zwierząt. Nie ustalił kto jest ich właścicielem, kto dokonał ich zakupu. A więc czy faktycznie to skarżąca jest ich właścicielką, a w konsekwencji czy jest podmiotem, który powinien ponosić koszty utrzymania odebranych zwierząt. Skarżąca przyznała, że odebrała zwierzęta po wcześniejszym otrzymaniu pisma organu Gminy odnośnie konieczności odbioru i zagrożenia obciążenia kosztami utrzymania, jednak nigdy ich nie nabywała. Skarżąca podkreśliła również, że nie została skazana za znęcanie nad zwierzętami i nie było przeciwko niej prowadzone postępowanie karne w tym przedmiocie. Skarżąca wskazała również, że wskazana w treści przepisu art. 7 ustawy o ochronie zwierząt alternatywa rozłączna w ustępie 1: Zwierzę traktowane w sposób określony w art. 6 ust. 2 może być czasowo odebrane właścicielowi lub opiekunowi na podstawie decyzji wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia oraz w ustępie 4: W przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 3, kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia obciąża się jego dotychczasowego właściciela lub opiekuna, daje organowi możliwość czasowego odebrania zwierząt albo opiekunowi stada, albo właścicielowi, albo opiekunowi i właścicielowi łącznie. To samo tyczy się obciążenia kosztami utrzymania odebranych zwierząt. W niniejszej sprawie zwierzęta zostały odebrane wyłącznie opiekunowi stada. Skarżąca wskazała, że znaczące jest to, iż kosztami utrzymania zwierząt za okres od maja do lipca 2023 r. został obciążony jedynie H. R. jako opiekun stada. Od sierpnia 2023 r. organ zaczął w zupełnie nieuzasadniony sposób kosztami tymi obciążać solidarnie również skarżącą. Pismem z dnia 23 października2023 r. organ I instancji (znak: RGN.6I40.1.2023) poinformował skarżącą, że w związku z wydanym postanowieniem Sądu Rejonowego w S. z dnia 16 października 2023 r. sygn. akt [...] zwraca się o wskazanie dokładnego terminu i miejsca przekazania zwierząt. W piśmie tym poinformowano również skarżącą, że do czasu odebrania zwierząt będzie zobowiązana do ponoszenia wszelkich kosztów związanych z pobytem, opieką i leczeniem zwierząt. Skarżąca niezwłocznie po otrzymaniu tego pisma wskazała termin przekazania na 11 listopada, jednak wówczas organ odmówił, z uwagi na dzień wolny od pracy. Ostatecznie przekazanie zostało dokonane dopiero w grudniu. Skarżąca podkreśliła także, że zgodnie z powołanym wyżej postanowieniem w sprawie [...] Sąd orzekł w punkcie 3 zwrot na jej rzecz czasowo odebranych zwierząt. Przed tą datą zatem nie było możliwości, by skarżąca odebrała zwierzęta zgodnie z dyspozycją art. 7 ust. 6 ustawy o ochronie zwierząt. Niezależnie od powyższego skarżąca zakwestionowała wysokość kosztów utrzymania zwierząt za wrzesień 2023 r. jakimi została obciążona. Za fakt notoryjny skarżąca uznała to, że posiadacz krowy uzyskuje z niej pożytek w postaci mleka. Ustalając koszt utrzymania zwierząt nie uwzględniono pożytków od tych zwierząt, a w szczególności obornika i mleka, które zostały spożytkowane przez K. O. i K. C.. Powołując się na informacje dostępne w sieci Internet skarżąca podniosła również, że najtańszą paszą dla krowy jest siano. Przyjmując (na podstawie dostępnych w Internecie notowań cen rolniczych), że tona siana kupiona na rynku kosztuje 300 - 400 zł, a krowa dziennie spożywa 15 - 25 kg siana, czyli maksymalnie 3/4 tony miesięcznie, to może zamortyzować swoje koszty utrzymania poprzez produkcję mleka. Średnio tego mleka krowa wytwarza 10-15 litrów dziennie. Cena litra mleka w skupie to 2 zł. Mleko sprzedawane w sklepie kosztuje ok. 4 zł za litr. Nawet w pierwszej wersji daje to dochód 30 zł na dzień, czyli 900 zł miesięcznie. W tej sytuacji, biorąc pod uwagę, że obliczenie prawidłowych, uzasadnionych kosztów utrzymania zwierząt wymagały wiadomości specjalnych, to organ powinien, zdaniem skarżącej, przeprowadzić dowód z opinii biegłego z zakresu zootechniki na wykazanie jakie czynności były konieczne do podjęcia w stosunku do odebranych zwierząt i jakie koszty takie czynności generują w oparciu o ceny rynkowe, jak również biorąc pod uwagę korzyści, jakie opiekun krowy uzyskuje w związku z jej posiadaniem (mleko). Skarżąca wskazała, że SKO uważa, iż opisane wydatki były konieczne, natomiast w przedstawionych w decyzji organu I instancji koszty nie zostały precyzyjnie wyjaśnione. Przede wszystkim żaden z opiekunów nie wskazał co wchodziło w zakres ogólnie wskazanej "opieki nad bydłem’' i dlaczego jej dzienny koszt to aż 27 zł brutto (w przypadku cielęcia i świni 10 zł brutto). Według skarżącej, nieuzasadnione wydają się również koszty zabezpieczenia zwierzęcia- nie wiadomo w istocie na czym to zabezpieczenie polega. Ponadto jako pokarm dla cielęcia wskazuje się dodatkowe mleko (koszty 29 zł brutto dziennie) gdyż krowa nie jest w stanie wykarmić cielęcia sama. W opinii skarżącej, wydaje się to być nierealne, gdyż co do zasady krowa jest w stanie nie tylko wykarmić młode (w tym przypadku tylko jedno), a dodatkowo zostaje jeszcze sporo mleka, z którego korzysta człowiek. Odnosząc się do twierdzenia o złym stanie krowy skarżąca wskazała, że według opinii weterynarza T. N. stan zdrowia zwierząt nie wskazywał na konieczność przeprowadzania badań oraz podjęcia leczenia weterynaryjnego. Zdziwienie skarżącej wzbudził również fakt, iż od momentu przekazania odebranych zwierząt gospodarstwom rolnym stawki za ich utrzymanie były co do zasady niezmienne. Co prawda, na żądanie organu I instancji stawki zostały nieznacznie obniżone, jednak jedynie z uwagi na zmianę sposobu żywienia w okresie letnim. W związku z tym skarżąca uważa, ze ustalone koszty są wątpliwe i należałoby dokonać ich weryfikacji przez osobę, która posiada wiadomości specjalne. Jednocześnie skarżąca dodała przy tym, że w tożsamej sprawie toczącej się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie sygn. akt II SA/Kr 1528/24, Sąd podzielił w całości jej argumentację, uchylając zaskarżoną decyzję i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie podtrzymało swoje stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2024.1267 t.j. z dnia 2024.08.21) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodne z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2026.143 t.j. z dnia 2026.02.09) zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Jak stanowi art. 134 § 1 p.p.s.a sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. W myśl art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Jak stanowi art. 145 § 1 p.p.s.a. w przypadku, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. - Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy, na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, iż sąd przy ocenie legalności decyzji bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest, zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 9 lipca 2008 r., sygn. II OSK 795/07, LEX nr 483232). W świetle art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd nie ma obowiązku, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (zob. w tym zakresie wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt FSK 2326/04, LEX nr 173127). Rozpoznając sprawę według wskazanych wyżej kryteriów, Sąd stwierdza, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę wydanej decyzji, dotyczącej ustalenia za okres od 1 listopada 2023 r do dnia 30 listopada 2023 r kosztów utrzymania czasowo odebranych zwierząt gospodarskich stanowią przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2023 r. poz. 1580, dalej "u.o.z.", ustawa). Zgodnie z art. 6 ust. 1a ustawy zabronione jest znęcanie się nad zwierzętami. Przez znęcanie się nad zwierzętami należy rozumieć zadawanie albo świadome dopuszczanie do zadawania bólu lub cierpień (art. 6 ust. 2 u,o.z.), w szczególności w sposoby wymienione w tym ustępie. W myśl art. 7 ust. 1 ustawy zwierzę traktowane w sposób określony w art. 6 ust. 2 (który definiuje znęcanie się nad zwierzętami) może być czasowo odebrane właścicielowi lub opiekunowi na podstawie decyzji wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia i przekazane: (1.) schronisku dla zwierząt, jeżeli jest to zwierzę domowe lub laboratoryjne, lub (2.) gospodarstwu rolnemu wskazanemu przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), jeżeli jest to zwierzę gospodarskie, lub (3.) ogrodowi zoologicznemu lub schronisku dla zwierząt, jeżeli jest to zwierzę wykorzystywane do celów rozrywkowych, widowiskowych, filmowych, sportowych lub utrzymywane w ogrodach zoologicznych. Na podstawie art. 7 ust. 4 w przypadkach, o których mowa w ust. 1, kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia obciąża się jego dotychczasowego właściciela lub opiekuna. Ustawa nie pozostawia jakiejkolwiek swobody organowi w zakresie obciążenia kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia, zwierzęcia, które zostało czasowo odebrane. Ustawodawca wręcz obliguje właściwy organ do wydania rozstrzygnięcia o kosztach transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia, w sytuacji gdy zwierzę traktowane było w sposób określony w art. 6 ust. 2 ustawy, co spowodowało jego czasowe odebranie (tak również WSA w Opolu w prawomocnym wyroku z 24 października 2013 r., II SA/Op 348/13). Innymi słowy, jeżeli decyzja o odebraniu zwierząt jest ostateczna i wykonalna, to organ administracji ma obowiązek orzec o obciążeniu kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia -dotychczasowego właściciela lub opiekuna tego zwierzęcia. Przy czym obciążenie nimi strony organ administracji publicznej winien każdorazowo szczegółowo uzasadnić, a ich wysokość winna odpowiadać realnie ponoszonym z tego tytułu wydatkom, mającym wyłącznie uzasadniony faktycznie i prawnie charakter. W związku z powyższym z akt sprawy musi wynikać sposób obliczenia kosztów transportu, utrzymania i koniecznego leczenia odebranych zwierząt a wyliczenie to musi poddawać się weryfikacji. W orzecznictwie sądowym akcentuje się "ostateczność i wykonalność" decyzji o odebraniu zwierząt jako warunku niezbędnego do orzekania w przedmiocie obciążenia kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia (zob. wyrok WSA w Szczecinie z 13 maja 2021, sygn. akt II SA/Sz 35/21, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 19 lutego 2020, sygn. II SA/Go 863/19, wyrok WSA w Krakowie z dnia 21 lutego 2018 r. sygn. akt II SA/Kr 1566/17). Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że decyzjami z 24 marca 2023 r. Burmistrz Miasta S. orzekł o czasowym odebraniu Panu H. R. (opiekunowi stada zwierząt gospodarskich), od dnia 27 marca 2023 r. dwóch sztuk trzody chlewnej i przekazaniu ich A. D. oraz sześciu sztuk bydła i przekazaniu ich K. O.. Decyzje te są ostateczne. Sąd karny postanowieniem z 16 października 2023 r. sygn.. [...] umorzył postępowanie przeciwko H. R. i na podstawie art. 93a § 2 k.k. i art. 99 § 1 k.k. w zw. z art. 39 pkt 2 k.k. orzekł środek zabezpieczający w postaci zakazu prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie hodowli. zwierząt. W pierwszej kolejności wskazać należy, że organ I Instancji obciążył kosztami utrzymania czasowo odebranych zwierząt solidarnie: S. R. jako właścicielkę stada oraz H. R. jako dotychczasowego opiekuna zwierząt. Charakter "należności" jakimi są "koszty transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia" nie jest jednoznaczny. Niewątpliwie jednak przepisy ustawy o ochronie zwierząt nie upoważniają organów administracji do nakładania na dotychczasowego właściciela lub opiekuna odebranego zwierzęcia obowiązku uiszczania jakichkolwiek płatności na rzecz podmiotu, któremu przekazano czasowo odebrane zwierzę i to niezależnie od tego jaki jest to podmiot. W ramach kontrolowanego postępowania tj. w ramach ustalenia w decyzji administracyjnej "kosztów transportu, utrzymania i koniecznego leczenia" odebranych zwierząt, właściciela lub opiekuna odebranego zwierzęcia nie łączy jakikolwiek stosunek prawny z podmiotem, któremu organ administracji przekazuje odebrane zwierzę. Cywilnoprawnego stosunek obligacyjny powstaje zaś pomiędzy tym organem, a podmiotem, któremu przekazywane jest odebrane zwierzę i to właśnie ten organ jest zobowiązany obligacyjnie wobec podmiotu, któremu przekazano tymczasowo odebrane zwierzę. Stosunek administracyjnoprawny powstaje natomiast pomiędzy właścicielem lub opiekunem odebranego zwierzęcia, a organem administracji właściwym w sprawie tymczasowego odebrania zwierzęcia. Do wyegzekwowania ustalonych w decyzji należności, zgodnie z art. 7 ust. 5 ustawy o ochronie zwierząt, stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jak już wyżej wskazano, zgodnie z art. 7 ust. 4 ustawy, "w przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 3, kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia obciąża się jego dotychczasowego właściciela lub opiekuna". Z tej normy prawnej wynika, że ustawa o ochronie zwierząt nie przewiduje możliwości łącznego, a tym bardziej solidarnego, obciążania kosztami łącznie opiekuna zwierząt i jego właściciela. Kodeks postępowania administracyjnego odpowiedzialności solidarnej nie przewiduje w ogóle. Natomiast zgodnie z art. 369 kodeksu cywilnego, zobowiązanie jest solidarne, jeżeli to wynika z ustawy lub z czynności prawnej. Niezależnie zatem od odpowiedzi na pytanie, czy "koszty transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia" ustalone w decyzji administracyjnej mają charakter cywilnoprawny czy publicznoprawny – nie ma podstaw prawnych do solidarnego zobowiązania zarówno właściciela jak i opiekuna stada do ich uiszczenia. W tej sytuacji organ jest obowiązany tymi kosztami obciążyć tylko jedną z osób: albo właściciela, albo opiekuna zwierząt (jak literalnie stanowi przepis prawa). W skardze wskazano, że gospodarstwo rolne zostało darowane skarżącej w 2004 r., ale równocześnie w umowie darowizny ustanowione zostało na rzecz H. R. prawo użytkowania tego gospodarstwa na okres 30 lat. Użytkowanie jest ograniczonym prawem rzeczowym, majątkowym, dającym uprawnionemu władztwo nad rzeczą. Treścią prawa użytkowania jest uprawnienie do używania rzeczy i pobierania jej pożytków (art. 252 K.c.). Przedmiotem użytkowania może być również gospodarstwo rolne, a zgodnie z art. 553 K.c.: "Za gospodarstwo rolne uważa się grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą, oraz prawami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego." Wobec powyższego, bez szczegółowego odniesienia się do treści zawartej umowy użytkowania, względnie innych jeszcze dokumentów jak np. dowodów zakupu zwierząt, nie jest możliwe definitywne przesądzenie, kto – skarżąca czy jej ojciec H. R. - powinien być obciążony kosztami ustalonymi w kontrolowanej decyzji. Niezależnie jednak od powyższego, poza sporem pozostaje, że to nie skarżącej odebrano zwierzęta z powodu znęcania się nad nimi, bo to nie ona sprawowała nad nimi opiekę i nie skarżąca traktowała je w sposób zabroniony przez ustawę. Zgodnie z przywoływanymi już wyżej decyzjami Burmistrza Miasta S. , zwierzęta zostały czasowo odebrane opiekunowi stada - H. R.. Kwestie te organ będzie obowiązany rozważyć, ustalić i uzasadnić w ponownie prowadzonym postępowaniu. Jednocześnie skarga jest uzasadniona w zakresie, w jakim kwestionowana jest wysokość ustalonych kosztów opieki nad zwierzętami w okresie od 1 do 30 listopada 2023 r. W aktach sprawy znajdują się kserokopie rachunków i kalkulacji przedstawione przez K. O. i K. C., którym powierzono opiekę nad odebranym bydłem, jednak rację ma skarżąca podnosząc, że kwoty z nich wynikające nie zostały poddane racjonalnej ocenie przez organy orzekające w sprawie. Nie zostało wyjaśnione, dlaczego w rachunkach tych nie uwzględniono pożytków tj. np. mleka, jakie dają krowy wchodzące w skład stada. Jak wskazuje się w skardze: "tona siana kosztuje 300-400 zł, krowa dziennie spożywa 15-25 kg, więc można zamortyzować koszty utrzymania przez produkcję mleka (10-15 litrów mleka dziennie przy cenie w skupie 2 zł/litr daje dochód 30 zł dziennie i 900 zł miesięcznie)". Opiekunowie nie wskazali, co wchodziło w zakres "opieki nad bydłem" (jakie czynności podejmowano, przy użyciu jakich środków) i dlaczego tyle świadczona opieka kosztowała. W skardze zarzucono, że jako pokarm dla cielęcia wskazano mleko, podczas gdy zwykle krowa jest w stanie nie tylko wykarmić młode (w tym przypadku tylko jedno) ale dodatkowo z mleka może korzystać człowiek. Pytania te pozostają bez odpowiedzi w świetle zawartości akt administracyjnych i uzasadnień obu decyzji, zatem co do wysokości poniesionych kosztów opieki nad zwierzętami, organy będą obowiązane szczegółowo je wyjaśnić i ocenić prawidłowość przedstawionych wyliczeń. Należy następnie dostrzec, że Gmina zawarła umowy o opiekę nad zwierzętami, gdzie wynagrodzenie określono ryczałtowo. Sąd nie wnika i nie ocenia treści tych umów; niemniej w rozpoznawanej sprawie kontroli podlegają, zgodnie z cytowanym już art. 7 ust. 4 u.o.z. koszty transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia. Ustawa nie odwołuje się do kosztów zryczałtowanych wynikających z umowy, lecz do kosztów rzeczywistych. "Jeżeli decyzja o odebraniu zwierząt jest ostateczna i wykonana to organ administracji ma obowiązek orzec o obciążeniu dotychczasowego właściciela lub opiekuna tego zwierzęcia kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia. Przy czym, z uwagi na fakt, że obowiązek uiszczenia rzeczonych kosztów ma charakter publicznoprawny, organ administracji publicznej obciążenie nimi strony winien każdorazowo szczegółowo uzasadnić, a ich wysokość winna odpowiadać realnie ponoszonym z tego tytułu wydatkom, mającym wyłącznie uzasadniony faktycznie i prawnie charakter. W związku z powyższym z akt sprawy musi wynikać sposób obliczenia kosztów transportu, utrzymania i koniecznego leczenia odebranych zwierząt a wyliczenie to musi poddawać się weryfikacji. Ustawa z 1997 r. o ochronie zwierząt nie zawiera jakichkolwiek uregulowań wskazujących jako obligatoryjny kosztorysowy sposób rozliczania kosztów nie można wykluczyć dopuszczalności ustalenia kosztów przewidzianych w art. 7 ust. 4 ustawy w sposób ryczałtowy. Wysokość poniesionych kosztów zastępczego utrzymania odebranych zwierząt winna jednak odpowiadać realnie ponoszonym z tego tytułu wydatkom i powinna być udokumentowana" ( wyrok WSA w Gdańsku z dnia 22 maja 2025 r. II SA/Gd 17/25, LEX nr 3884057). "Koszty, o których mowa w art. 7 ust. 4 u.o.z., powinny zostać należycie udokumentowane. Okoliczność, że wydatki na utrzymanie zwierząt wykłada tymczasowo gmina nie zwalnia jej z obowiązku zbadania, czy były one celowe i uzasadnione" (wyrok WSA w Szczecinie z dnia 19 stycznia 2023 r. II SA/Sz 963/22, LEX nr 3486157 ). "Z akt sprawy, jak i z uzasadnienia, winien wynikać sposób obliczenia kosztów transportu, utrzymania i koniecznego leczenia odebranych zwierząt, a wyliczenie to musi poddawać się weryfikacji w zakresie czy odpowiadają one realnym kosztom ponoszonym z tego tytułu" ( wyrok WSA w Poznaniu z dnia 15 września 2021 r. II SA/Po 15/21, LEX nr 3232696 ). Tych szczegółowych wyliczeń związanych ze świadczona opieką z uwzględnieniem pobranych pożytków w materiale dowodowym sprawy brak. Co do podnoszonego przez Kolegium Odwoławcze stanu zdrowia zwierząt, to z akt sprawy nie wynika brak możliwości czerpania pożytków w okresie objętym zaskarżoną decyzją. Nie wiadomo w stosunku do których zwierząt prowadzona była antybiotykoterapia i przez jaki okres. Nie wiadomo które krowy produkowały mleko, a które nie i jeśli tak to ile litrów dziennie. Prawdą jest, że stan bydła i trzody – wskazujący na wychudzenie – był odnotowany w momencie odbierania zwierząt H. R., a chorobę odnotowano w dwóch przypadkach /k.1 akt adm./. Natomiast w momencie przekazania ich S. R. – stan zdrowia zwierząt był dobry, bez jakichkolwiek oznak chorobowych /k.52 akt administracyjnych/. Należy zatem wyjaśnić, czy pożytki, jakie zwykle dają zwierzęta zostały pobrane (przede wszystkim w drodze odebrania stosownych oświadczeń od osób sprawujących czasowo opiekę nad bydłem), a jeżeli tak, to uwzględnić je w kosztach utrzymania zwierząt. Wbrew odpowiedzi na skargę, ani organ I instancji, ani Kolegium Odwoławcze nie dokonało "weryfikacji dokumentów" w sposób, który pozwala stwierdzić "zasadność i prawidłowość wyliczeń" oraz że "wszystkie wydatki, które zostały zrealizowane, były kosztami niezbędnymi". Kategoryczne oceny zaprezentowane przez organy w kontrolowanych decyzjach są w tej sytuacji przedwczesne. Kwestie te organy będą obowiązane rozważyć, ustalić i uzasadnić w ponownie prowadzonym postępowaniu. Stosownie do art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. na organie administracyjnym spoczywa obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a następnie ocena na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny (art. 75 § 1 k.p.a.). Sąd administracyjny uprawniony jest do oceny prawidłowości zastosowania przez organy przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Pewnym standardem kształtującym kierunek i zakres orzecznictwa sądowoadministracyjnego jest zasada zgodnie z którą: "nie jest rzeczą sądu administracyjnego ustalanie stanu faktycznego sprawy oraz dokonywanie własnych ustaleń poprzedzonych oceną dowodów. Takie działanie prowadzi bowiem do nieuprawnionego zastępowania organów administracji publicznej w ich działalności" (tak np. NSA w wyroku: z 24 kwietni a2012 r., sygn. akt I OSK 596/11, z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 888/11, z 12 lipca 2017 r., sygn. akt II FSK 1666/15, WSA w Krakowie w wyroku z 3 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 968/16). Analogiczne stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w sprawach do sygn.: II SA/Kr 390/25- wyrok z dnia 18 września 2025 r, II SA/Kr 1528/24- wyrok z dnia 7 marca 2025 r. i II SA/Kr 65/25- wyrok z dnia 21 maja 2025 r. Wobec powyższego orzeczono na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a. jak w pkt I sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a. (pkt II wyroku), zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzone koszty na rzecz S. R. w wysokości 2178 zł składa się kwota uiszczonego przez skarżącą wpisu w wysokości 361 zł; kwota 1800 zł tytułem wynagrodzenia radcy prawnego reprezentującego skarżącą, ustalona jako stawka minimalna na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit.a i § 2 pkt. 4, rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 z późn. zm.), a także uiszczona opłata skarbowa od pełnomocnictwa procesowego – 17 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło