IV SAB/Gl 261/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Sędzia WSA Renata Siudyka, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi M. K. na bezczynność "A" w C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia 1) umorzyć postępowanie sądowe; 2) zasądzić od "A" w C. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia 28 czerwca 2017 r. M. K. wystąpiła do A w C. o udostępnienie informacji publicznej poprzez udzielenie odpowiedzi na pytanie: "czy Szpital w latach 2014-2016 zawierał umowy z podmiotami zewnętrznymi o świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, w tym zastępstwa procesowego?" Jednocześnie zastrzegła, że w razie pozytywnej odpowiedzi na powyższe pytanie wnosi również o przesłanie kopii tych umów. W odpowiedzi na wniosek, pismem z dnia 14 września 2017 r. A w C. poinformował, że w latach 2014-2016 nie były zawierane umowy z podmiotami zewnętrznymi świadczącymi pomoc prawną. Jednocześnie wyjaśnił, iż opóźnienie w udzieleniu odpowiedzi na powyższy wniosek wynikało z braku znajomości przez personel Szpitala zasad aktywacji i funkcjonowania ePUAP i zarazem ze złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej w dzień po założeniu profilu. Dodał także, że wiadomość o skutecznej aktywacji profilu Szpitala na platformie ePUAP wpłynęła dopiero w lipcu 2017 r. Pismem z dnia 16 sierpnia 2017 r. M. K., reprezentowana przez pełnomocnika – adwokata Ł. K., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność A w C. w zakresie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając organowi naruszenie art. 13 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej z uwagi na nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem oraz wnosząc o: – zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty zwrotu akt organowi, – stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, – zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania w łącznej kwocie 602,20 zł według załączonego spisu kosztów, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego w kwocie 480 zł, stosownie do § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik wskazał, że w dniu 28 czerwca 2017 r. skarżąca złożyła do organu wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie obejmującym udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy organ w latach 2014-2016 zawierał umowy z podmiotami zewnętrznymi o świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, w tym zastępstwa procesowego. Równocześnie w razie odpowiedzi pozytywnej, skarżąca wniosła o przesłanie kopii tych umów. Następnie wyjaśnił, iż powyższy wniosek został wniesiony za pomocą platformy ePUAP i prawidłowo doręczony organowi w dniu 28 czerwca 2017 r., czego dowodem jest Urzędowe Poświadczenie Przedłożenia. Ponadto stwierdził, że zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 15 marca 2017 r. sygn. akt I OSK 1729/15 doręczenie tą drogą pisma należy uznać za skuteczne. Dalej powołując się na wyrok WSA w Krakowie z dnia 19 lipca 2016 r. sygn. akt II SAB/Kr 142/16 oraz z dnia 1 lipca 2015 r. sygn. akt II SAB/Kr 75/15 podkreślił, że jego zdaniem żądana przez skarżącą informacja stanowi informację publiczną, a organ jako podmiot sektora finansów publicznych był zobowiązany do jej udostępnienia. Poza tym dodał, że w przepisanym terminie organ nie udostępnił żądanej informacji, jednocześnie nie zawiadomił skarżącej o zaistnieniu okoliczności z art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, ani też nie wydał decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej w trybie art. 16 wyżej wymienionej ustawy. Tym samym zdaniem pełnomocnika skoro wniosek skarżącej nie spotkał się z jakąkolwiek reakcją organu to nie ulega wątpliwości, iż organ ten pozostaje bezczynny w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, co natomiast czyni skargę konieczną i zasadną. W odpowiedzi na skargę A w C. uznał ją w całości. Równocześnie wyjaśnił, iż Szpital założył profil zaufany ePUAP w dniu 27 czerwca 2017 r. jednakże informację potwierdzającą jego założenie otrzymał dopiero w lipcu 2017 r. Dodał również, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej wpłynął do skrytki ESP, podczas gdy pracownik odpowiedzialny za funkcjonowanie ePUAP sprawdzał wyłącznie skrzynkę domyślną. Wobec tego dopiero w wyniku wpłynięcia skargi na bezczynność organ powziął informację o złożeniu wniosku w dniu 27 czerwca 2017 r. i udzielił skarżącej odpowiedzi. Tym samym w ocenie organu opóźnienie w udzieleniu informacji publicznej nie wynikało z zamiaru uniknięcia realizacji obowiązku, lecz ze splotu niesprzyjających okoliczności. Podsumowując Dyrektor wniósł o odstąpienie od obciążania go kosztami postępowania. Pismem z dnia 7 listopada 2017 r. pełnomocnik skarżącej, w związku z udzieleniem odpowiedzi na wniosek, wniósł o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według załączonego do skargi spisu kosztów. Następnie podniósł, iż w odpowiedzi na skargę organ ją uznał i zarazem przyznał, że w po wniesieniu skargi dokonał czynności, do której był zobowiązany. Jednocześnie w ocenie pełnomocnika organ nieudzielając informacji publicznej dopuścił się bezczynności. Poza tym powołując się na uchwałę NSA z dnia 26 listopada 2008 r. sygn. akt. I OPS 6/08 stwierdził, iż skarżąca ma prawo domagać się od organu zwrotu kosztów procesu wobec dokonania przez organ, w toku sprawy, czynności stanowiącej przedmiot skargi na bezczynność. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Jak wynika z przedstawionej sądowi dokumentacji sprawy skarżąca wystąpiła do A w C. o udzielenie informacji publicznej. Adresat wniosku informację tę udostępnił, jednak nastąpiło to po wniesieniu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Jednak w odpowiedzi na stanowisko adresata wniosku, działający w imieniu skarżącej profesjonalny pełnomocnik wystąpił o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Wobec tak sformułowanego żądania Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za słuszne, wniosek ten uwzględnić. Dalsze postępowanie sądowe stało się bowiem, w tej sytuacji bezprzedmiotowe, o czym orzeczono jak w sentencji postanowienia. Przechodząc do wniosku skarżącej o zwrot kosztów postępowania zauważyć trzeba, że zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w judykaturze, dokonanie przez organ po wniesieniu skargi czynności, jakiej domaga się strona ma cechy autokontroli, o której mowa w art. 54 § 3 p.p.s.a. Czyni zatem zasadnym pozytywne rozpatrzenie wniosku w przedmiocie zasądzenia od adresata wniosku kosztów postępowania. Na koszty te składała się kwota wpisu sądowego w wysokości 100 zł oraz koszty adwokackie według złożonego spisu kosztów. Stosownie do brzmienia art. 200 p.p.s.a. stronie skarżącej przysługuje zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W odniesieniu do uiszczonego przez stronę skarżąca wpisu sądowego Sąd nie miał wątpliwości, że był to niezbędny do prowadzenia sprawy koszt postępowania. Z tego tytułu uwzględnił tę kwotę w pkt 4 sentencji wyroku. Natomiast orzekając o kosztach z tytułu wynagrodzenia pełnomocnika strony Sąd uznał, że nie był to niezbędny koszt. Wprawdzie, zgodnie z art. 205 § 2 p.p.s.a. jednym z elementów niezbędnych kosztów postępowania jest wynagrodzenie pełnomocnika (adwokata lub radcy prawnego), jednakże Sąd może w uzasadnionych przypadkach dokonać odmiennej oceny, biorąc pod uwagę nakład pracy pełnomocnika, charakter sprawy oraz przyczynienie się pełnomocnika do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. W opinii Sądu, w niniejszej sprawie właśnie taki uzasadniony przypadek zaistniał. Po pierwsze, należy wskazać, że w okresie od 5 września 2017 r. do 28 listopada 2017 r. M. K. wniosła do tutejszego Sądu 25 skarg na bezczynność różnych organów w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej (sygn. akt: IV SAB/Gl 223/17, IV SAB/Gl 227/17, IV SAB/Gl 231/17, IV SAB/Gl 232/17, IV SAB/Gl 233/17, IV SAB/Gl 236/17, IV SAB/Gl 241/17, IV SAB/Gl 244/17, IV SAB/Gl 245/17, IV SAB/Gl 254/17, IV SAB/Gl 255/17, IV SAB/Gl 260/17, IV SAB/Gl 261/17, IV SAB/Gl 262/17, IV SAB/Gl 267/17, IV SAB/Gl 268/17, IV SAB/Gl 277/17, IV SAB/Gl 280/17, IV SAB/Gl 282/17, IV SAB/Gl 286/17, IV SAB/Gl 287/17, IV SAB/Gl 288/17, IV SAB/Gl 292/17, IV SAB/Gl 293/17, IV SAB/Gl 354/17). We wszystkich tych sprawach skarżąca była reprezentowana przez adwokata Ł. K., który dołączał do skarg spis kosztów, obejmujący m.in. koszty zastępstwa adwokackiego w kwocie 480 zł. Jednakże w żadnej ze spraw nie wykazano, że koszty zastępstwa procesowego rzeczywiście zostały przez skarżącą poniesione, w szczególności nie przedłożono faktur dokumentujących opłacenie usług prawnych. Równocześnie Sąd wziął pod uwagę znany mu z urzędu fakt, że wniesione w wyżej wymienionych sprawach skargi dotyczą udostępnienia informacji publicznej w zakresie umów związanych z obsługą prawną organów, a zarazem mają zbieżną treść, w szczególności zarzuty, wnioski i argumentację. Poza tym Sądowi jest również wiadome z urzędu, na podstawie informacji zawartych na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń i Informacji o Sprawach, że skarżąca wnosiła do organów na terenie całej Polski podobne wnioski o udostępnienie informacji publicznej, a następnie skargi na bezczynność tych organów w przedmiocie informacji publicznej, dotyczącej tego samego przedmiotu (m.in. w sprawach o sygn. akt: II SAB/Op 126/17, II SAB/Kr 191/17, II SAB/Ke 55/17, II SAB/Rz 80/17, II SAB/Ol 64/17). Tym samym, zdaniem Sądu powielanie skarg i ich niewielka tylko modyfikacja ograniczająca się zasadniczo do określenia adresata wniosku i wskazania właściwego sądu, nie wymagała w sprawie o tak daleko "seryjnym" charakterze, żadnego istotnego udziału profesjonalisty tym bardziej, że sama skarżąca wykonuje zawód adwokata, co widome jest Sądowi z urzędu. W związku z powyższym nie można uznać, żeby wnioskowane koszty zastępstwa adwokackiego były wydatkami niezbędnymi do celowego dochodzenia praw, w rozumieniu art. 200 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 30 września 2004 r. sygn. akt FZ 341/04 publ. CBOSA). Mając powyższe na względzie, orzeczono jak w postanowieniu na mocy art. 161 § 1 pkt 3 i art. 200 P.p.s.a.