II SAB/Po 79/16
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-10-13
Skład orzekający: Izabela Paluszyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w zakresie rozpatrzenia skargi wniesionej na podstawie art. 227 KPA podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w zakresie rozpatrzenia skargi wniesionej na podstawie art. 227 KPA jest niedopuszczalna, ponieważ działania podejmowane przez organ w trybie postępowania skargowego nie mieszczą się w katalogu aktów i czynności poddawanych kontroli sądów administracyjnych zgodnie z art. 3 § 2 PPSA. Skarga taka powinna zostać odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 PPSA jako nienależąca do właściwości sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu w związku z brakiem odpowiedzi na jej skargę z dnia 14 maja 2016 r. Skarżąca domagała się przesłania kopii dokumentów dotyczących decyzji wydanej przez OPS, a następnie wniosła skargę na bezczynność organu pomocowego i SKO. SKO wniosło o oddalenie skargi, argumentując, że wniosek o dokumenty nie był zrozumiały, a skarga na bezczynność jest bezzasadna.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Izabela Paluszyńska po rozpoznaniu w dniu 13 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu w przedmiocie rozpatrzenia skargi p o s t a n a w i a odrzucić skargę /-/I. Paluszyńska
Pismem z dnia 1 sierpnia 2016r. K. K. (dalej zwana Skarżącą) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu w związku z brakiem odpowiedzi na skargę z dnia 14 maja 2016r. (wpłynęło w dniu 18 maja 2016r.).
Na odwrocie skargi do sądu znajdują się dwa pisma Skarżącej. W piśmie z dnia 6 kwietnia 2016r. kierowanym do [...]OPS w J. wnosi o przysłanie kopii dokumentu dotyczącego decyzji [...], które jak podała są jej niezbędne do uzyskania porady prawnej. W piśmie, na które brak odpowiedzi zarzuca w przedmiotowej sprawie, datowanym na dzień 14 maja 2016r., kierowanym do SKO w Kaliszu Skarżąca podała, że składa skargę na bezczynność Urzędu [...] i [...] OPS w J. w związku z nieprzysłaniem jej dokumentu dotyczącego decyzji [...]. Podała również, że w jej ocenie [...]OPS robi wszystko, by jej utrudnić współpracę i uzyskanie zasiłku.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kaliszu wniosło o oddalenie skargi.
W uzasadnieniu podało, że wniosek o przesłanie kopii dokumentów nie był zrozumiały, organ I instancji wzywał do jego sprecyzowania, nie wiedząc kopii jakich konkretnie dokumentów Skarżąca się domaga. Skargę z 14 maja 2016r., złożoną w SKO w dniu 18 maja 2016r. organ uznał za wyraz niezadowolenia z funkcjonowania organu pomocowego w kwestii uzyskania zasiłku i po przeanalizowaniu korespondencji [...]OPS w J. ze Skarżącą uznał skargę i zarzut bezczynności za bezzasadny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje:
Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy, Sąd w pierwszej kolejności obowiązany jest ocenić dopuszczalność skargi.
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony wprost w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U.2016.1066). W świetle tych przepisów sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przedmiotowa kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z przepisami zarówno prawa materialnego, jak i procesowego, w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w chwili ich podjęcia.
Poddanie kontroli sądu administracyjnego wykonywania administracji publicznej nie oznacza, że cała działalność administracji publicznej objęta została taką kontrolą. Ograniczenie jej zakresu wynika z treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 - dalej jako "ppsa"), który enumeratywnie wylicza konkretne formy działania administracji publicznej objęte kognicją sądów administracyjnych.
Zgodnie z art. 3 § 2 ppsa: Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Kognicja sądów administracyjnych może być kreowana także przez przepisy szczególne, co znajduje potwierdzenie w treści art. 3 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sądy administracyjne orzekają w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach
W przedmiotowej sprawie zaskarżona została bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu polegająca na nierozpoznaniu skargi na działanie Urzędu [...] i [...]OPS w J. w związku z nieprzysłaniem Skarżącej żądanych w piśmie z 6 kwietnia 2016r. dokumentów dotyczących wydanej przez [...]OPS decyzji nr [...]. Skarżąca nie sprecyzowała jakich dokumentów się domaga. Wskazała również na, w jej ocenie, nieprawidłowości działania organu pomocowego.
Tego typu zarzuty nie mieszczą się w ramach zakreślonych w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ppsa. Jak wynika z treści skargi z 14 maja 2016r. wniesionej przez Skarżącą nie zarzucała ona niezałatwienie konkretnej sprawy administracyjnej w terminie (art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego – t.j. Dz.U. 2016.23, dalej: kpa). Sprawa administracyjna zakończona bowiem została decyzją, na którą powołuje się Skarżąca (nr [...]). Treść skargi z 14 maja 2016r., włącznie ze zbędnymi inwektywami pod adresem konkretnego urzędnika wprost wskazuje, że stanowi ona skargę uregulowaną w dziale VIII kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 227 kpa przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Skarga z 14 maja 2016r. dotyczy właśnie nienależytego w ocenie Skarżącej wykonywania zadań przez organy pomocy społecznej, jego pracownika, w tym utrudnianie współpracy, nieprzysłanie kopii dokumentu.
Z uwagi na powyższe przedmiotowa skarga jest niedopuszczalna gdyż podnoszone w niej kwestie nie podlegają kognicji sądów administracyjnych.
W sprawach dotyczących postępowania skargowego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopada 2011r., sygn. akt II OSK 1961/11; postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 1 marca 2010r., sygn. akt II OSK 478/09, 25 lutego 2009r., sygn. akt. II OSK 241/09 oraz 26 stycznia 2006r., sygn. akt I OSK 26/07 – dostępne w bazie orzeczeń pod adresem: https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Działania podejmowane przez organ w trybie postępowania w sprawie skarg i wniosków, normowane przepisami działu VIII kpa, nie mają formy aktu lub czynności, o jakich mowa w art. 3 § 2 ppsa. Działania administracji publicznej będące przedmiotem skarg z art. 227 kpa nie podlegają zatem kontroli sądów administracyjnych z uwagi na to, że nie mieszczą się w katalogu czynności i aktów poddawanych nadzorowi sądowemu. Skarga z art. 227 kpa jest bowiem odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, niedającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego (por. postanowienia NSA z dnia: 18 listopada 2013r., sygn. akt I OSK 2621/12, 24 lipca 2013r., sygn, akt I OSK 960/13, 12 marca 2013r., sygn. akt I OSK 318/13, 3 stycznia 2013r., sygn. akt I OSK 1760/12, 22 listopada 2012r., sygn. akt II OSK 2742/12 – orzeczenia dostępne j.w.). Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII kpa nie podlega kognicji sądów administracyjnych, a skarga złożona w takiej sprawie powinna być odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa, jako nienależąca do właściwości sądu administracyjnego (tak NSA w postanowieniu z dnia 20 listopada 2013r., sygn. akt II OSK 2783/13, dostępnym j.w.). Niedopuszczalna jest więc w konsekwencji również skarga na bezczynność w tym zakresie (tak NSA w postanowieniach z dnia: 24 sierpnia 2012r., sygn. akt II OSK 1858/12, 8 listopada 2012r., sygn. akt I OSK 2568/12 – orzeczenia dostępne j.w.).
Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa.
W niniejszej sprawie nie żądano opłat od skargi. Zgodnie z art. 222 ppsa nie żąda się opłat od pisma, jeżeli już z niego wynika, że podlega ona odrzuceniu.
/-/I. Paluszyńska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło