IV SA/Po 630/25

WyrokWSA w Poznaniu2025-08-28

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska, Józef Maleszewski, Jacek Rejman

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie ustalenia wysokości i zasad wypłaty diet radnym oraz określenia zasad zwrotu kosztów podróży służbowych, która nie została opublikowana w wojewódzkim dzienniku urzędowym, jest nieważna?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w sprawie ustalenia wysokości i zasad wypłaty diet radnym oraz określenia zasad zwrotu kosztów podróży służbowych jest aktem prawa miejscowego. Brak jej publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym stanowi istotne naruszenie prawa, skutkujące stwierdzeniem jej nieważności w całości. Nieważność uchwały stwierdza się od momentu jej podjęcia (ex tunc), niezależnie od późniejszego uchylenia lub zastąpienia jej nową uchwałą.
Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy w Szamotułach wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Sierakowie z dnia 30 listopada 2021 r. dotyczącą diet i zwrotu kosztów podróży służbowych radnych. Prokurator zarzucił uchwale naruszenie przepisów ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i Konstytucji poprzez zaniechanie publikacji w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego, co skutkowało brakiem wywołania skutków prawnych. Rada Miejska wniosła o uwzględnienie skargi, informując o podjęciu nowej uchwały o analogicznej treści i jej publikacji.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska Sędzia WSA Józef Maleszewski Asesor sąd. WSA Jacek Rejman (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Szamotułach na uchwałę Rady Miejskiej w Sierakowie z dnia 30 listopada 2021 r. nr XXXVII/268/2021 w sprawie ustalenia wysokości i zasad wypłaty diet radnym oraz określenia zasad zwrotu kosztów podróży służbowych przysługujących radnym Rady Miejskiej w Sierakowie stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości. W dniu 30 listopada 2021 r. Rada Miejska w Sierakowie (dalej również: Rada Miejska; Rada; organ) podjęła uchwałę nr XXXVII/268/2021 w sprawie ustalenia wysokości i zasad wypłaty diet radnym oraz określenia zasad zwrotu kosztów podróży służbowych przysługujących radnym Rady Miejskiej w Sierakowie (dalej również: uchwała nr XXXVII/268/2021 [z dnia 30 listopada 2021 r.]). Uchwała ta została podjęta na podstawie "art. 25 ust. 4 i ust. 6 oraz art. 37b ust. 1" ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2021 r., poz. 1372 ze zm.) oraz § 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 października 2021 r. w sprawie maksymalnej wysokości diet przysługujących radnemu gminy (Dz.U. z 2021 r., poz. 1974). Uchwała nr XXXVII/268/2021 z dnia 30 listopada 2021 r. w § 1 stanowi, że ustala się miesięczne diety radnych Rady Miejskiej w Sierakowie. W kolejnych przepisach § 2 uchwała nr XXXVII/268/2021 ustala m.in. wysokość miesięcznej diety dla radnych w zależności od pełnionych funkcji i zasady jej ustalania. Natomiast w § 3 przewiduje, że w związku z podróżami służbowymi poza teren Gminy Sieraków, wynikającymi z wykonywania czynności związanych z pracą Rady, radnym przysługuje dieta, zwrot kosztów podróży i noclegów na zasadach określonych w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2000 r. w sprawie sposobu ustalania należności z tytułu zwrotu kosztów podróży służbowych radnych gminy (Dz.U. z 2000 r. nr 66, poz. 800 ze zm.). Przedmiotowa uchwała w § 6 określała, że "wchodzi w życie z dniem podjęcia i ma zastosowanie do ustalenia wysokości miesięcznej diety od 1 października 2021 roku". Uchwała ta nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego. Prokurator Rejonowy w Szamotułach (dalej: Prokurator) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Sierakowie z dnia 30 listopada 2021 r. nr XXXVII/268/2021 w sprawie ustalenia wysokości i zasad wypłaty diet radnym oraz określenia zasad zwrotu kosztów podróży służbowych przysługujących radnym Rady Miejskiej w Sierakowie, zaskarżając ją w całości. Zaskarżonej uchwale Prokurator zarzucił istotne naruszenie prawa, a "w szczególności norm prawnych zawartych w art. 2 ust. 1, art. 4 ust. 1 i art. 13 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz.U. z 2000 r. nr 62, poz. 718 ze zm.) - dalej: u.o.a.n. oraz art. 88 ust. 1 Konstytucji – a to "poprzez niezasadne zaniechanie opublikowania tej uchwały, stanowiącej akt prawa miejscowego, w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego, co też spowodowało, że nie wywołuje ona skutków prawnych". Wskazując na tak sformułowane zarzuty, rozwinięte i umotywowane w uzasadnieniu skargi, Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości, a nadto - na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. "rozpoznanie przedmiotowej skargi w trybie uproszczonym". W odpowiedzi na skargę, Rada Miejska w Sierakowie, reprezentowana przez pełnomocnika (radcę prawnego), któremu umocowania udzielił Burmistrz Gminy Sieraków, wniosła o uwzględnienie skargi w całości. Ponadto Rada Miejska podniosła, że w dniu 25 czerwca 2025 r. podjęła uchwałę o analogicznej treści jak zaskarżona uchwała, uchylając zarazem zaskarżoną uchwałę. Rada przekazała do akt sądowych nie tylko odpis zaskarżonej uchwały, ale również odpis uchwały nr XVII/117/2025 Rady Miejskiej w Sierakowie z dnia 25 czerwca 2025 r. w sprawie ustalenia wysokości i zasad wypłaty diet radnym oraz określenia zasad zwrotu kosztów podróży służbowych przysługujących radnym Rady Miejskiej w Sierakowie (dalej: uchwała nr XVII/117/2025 z dnia 25 czerwca 2025 r.). Organ wyjaśnił również, że ta ostatnia uchwała zostanie przekazana do publikacji. Uchwała nr XVII/117/2025 z dnia 25 czerwca 2025 r. została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego z dnia 4 lipca 2025 r. pod poz. 5454. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga okazała się zasadna. Na wstępie rozważań należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) - dalej: p.p.s.a. O rozpoznanie sprawy tym trybie wystąpił bowiem Prokurator, a Rada Miejska – jako strona przeciwna – nie zażądała przeprowadzenia rozprawy. Przystępując do rozpoznania sprawy w tym trybie, Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego oraz inne akty tych organów podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy w granicach sprawy (wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu), nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Ponadto, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy. Analiza i ocena prawna okoliczności niniejszej sprawy nastąpiła na gruncie faktów znajdujących odzwierciedlenie w aktach tejże sprawy (por. orzecznictwo powołane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2021 r. sygn. akt III OSK 2678/21, dostępnym w bazie orzeczeń pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przedmiotem tak rozumianej kontroli sądowej była w niniejszej sprawie uchwała nr XXXVII/268/2021 Rady Miejskiej w Sierakowie z dnia 30 listopada 2021 r. w sprawie ustalenia wysokości i zasad wypłaty diet radnym oraz określenia zasad zwrotu kosztów podróży służbowych przysługujących radnym Rady Miejskiej w Sierakowie. W § 6 tej uchwały Rada Miejska stwierdziła, że uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia i ma zastosowanie do ustalenia wysokości miesięcznej diety od 1 października 2021 r. Uchwała nie została ogłoszona w publikatorze urzędowym. Podstawę ustawową zaskarżonej uchwały stanowiły przepisy art. 25 ust. 4 i 6 u.s.g. (aktualnie: Dz.U. z 2025 r., poz. 1153). Wprawdzie w podstawie prawnej powołano również art. 37b ust. 1 u.s.g., jednakże przepis ten reguluje kwestie ustanawiania zasad, na jakich przewodniczącemu organu wykonawczego jednostki pomocniczej będzie przysługiwała dieta oraz zwrot kosztów podróży służbowej – i w istocie nie został zastosowany w przedmiotowej sprawie, gdyż zaskarżona uchwała nie dotyczy diet oraz zwrotu kosztów podróży służbowej przewodniczącym organu wykonawczego jednostki pomocniczej. Według art. 25 ust. 4 u.s.g., na zasadach ustalonych przez radę gminy radnemu przysługują diety oraz zwrot kosztów podróży służbowych. Z kolei art. 25 w ust. 6 stanowi, że wysokość diet przysługujących radnemu nie może przekroczyć w ciągu miesiąca łącznie 2,4-krotności kwoty bazowej określonej w ustawie budżetowej dla osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe na podstawie przepisów ustawy z dnia 23 grudnia 1999 r. o kształtowaniu wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej oraz o zmianie niektórych ustaw (aktualnie: Dz.U. z 2024 r. poz. 1356). Rada gminy przy ustalaniu wysokości diet radnych bierze pod uwagę funkcje pełnione przez radnego (art. 25 ust. 8). Ponadto art. 25 ust. 10 u.s.g. stanowi, że minister właściwy do spraw administracji publicznej określi, w drodze rozporządzenia, sposób ustalania należności z tytułu zwrotu kosztów podróży służbowych radnych, uwzględniając celowość zwrotu rzeczywiście poniesionych wydatków związanych z wykonywaniem mandatu oraz ułatwienie dokonywania rozliczeń. Przepis art. 147 p.p.s.a. stanowi zaś, że sąd, uwzględniając skargę na uchwałę, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały w całości lub w części albo stwierdza, że została wydana z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jej nieważności. W myśl art. 91 ust. 1 u.s.g. uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Natomiast zgodnie z art. 91 ust. 4 u.s.g., nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia w przypadku tzw. nieistotnego naruszenia prawa. Wprowadzając sankcję nieważności, jako następstwo sprzeczności z prawem uchwały lub zarządzenia, ustawodawca nie określił rodzaju naruszenia prawa, które prowadziłoby do zastosowania takiej sankcji. Do istotnych naruszeń prawa zalicza się między innymi naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego, a także przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (por. wyrok NSA z dnia 25 lutego 2011 r. sygn. akt I OSK 1983/10, dostępny jw.). Nie stwierdza się nieważności uchwały organu gminy po upływie jednego roku od dnia jej podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały w terminie, o którym mowa w art. 90 ust. 1, albo jeżeli uchwała jest aktem prawa miejscowego (art. 94 ust. 1 u.s.g.). Z kolei zgodnie z art. 87 ust. 2 Konstytucji akty prawa miejscowego są źródłami powszechnie obowiązującego prawa na obszarze działania organów, które je ustanowiły. Natomiast w art. 94 Konstytucja wskazuje, że organy samorządu terytorialnego ustanawiają akty prawa miejscowego na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie. Ustawa określa zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego. Zaliczenie aktu prawa miejscowego do źródeł prawa powszechnie obowiązującego skutkuje koniecznością odnoszenia do takiego aktu wszystkich zasad charakteryzujących tworzenie i obowiązywanie systemu źródeł prawa powszechnie obowiązującego. Akt prawa miejscowego wydany przez organ gminy powinien zostać opublikowany w wojewódzkim dzienniku urzędowym, zgodnie z art. 13 pkt 2 u.o.a.n. (aktualnie: Dz.U. z 2019 r., poz. 1461) w zw. z art. 42 u.s.g. Przepis art. 13 pkt 2 u.o.a.n. stanowi bowiem, że w wojewódzkim dzienniku urzędowym ogłasza się akty prawa miejscowego stanowione m.in. przez organ gminy. Zgodnie zaś z art. 2 tej ustawy ogłoszenie aktu normatywnego w dzienniku urzędowym jest obowiązkowe (ust. 1), przy czym odrębna ustawa może wyłączyć obowiązek ogłoszenia aktu normatywnego niezawierającego przepisów powszechnie obowiązujących (ust. 2). Z kolei art. 4 ust. 1 u.o.a.n. stanowi, że akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy. Brak publikacji uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego powoduje, że uchwała ta nie może wejść w życie. Idąc dalej, należy zauważyć, że w kontrolowanej sprawie zasadniczą kwestię sporną stanowiło to, czy zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego. W tym też względzie Sąd wyjaśnia, że w pełni podziela wyrażony w judykaturze pogląd, zgodnie z którym uchwały w sprawie ustalenia zasad przyznawania diet radnych i zwrotu kosztów podróży służbowych, jak też przyznawania diet dla sołtysów (przewodniczących jednostek pomocniczych) i zwrotu kosztów podróży służbowych - są aktami prawa miejscowego. W orzecznictwie wielokrotnie podnoszono, że aktem prawa miejscowego jest taki akt, który zawiera normy postępowania o charakterze generalnym i abstrakcyjnym. Normatywny charakter aktu oznacza, że zawiera on wypowiedzi wyznaczające adresatom pewien sposób zachowania się, przybierający postać nakazu, zakazu lub uprawnienia. Dla kwalifikacji danej uchwały jako aktu prawa miejscowego decydujące znaczenie ma charakter norm prawnych i ich oddziaływanie na sytuację prawną adresatów. Uznaje się również, że jeżeli uchwała zawiera przynajmniej jedną normę o charakterze generalnym i abstrakcyjnym, stanowi ona akt prawa miejscowego podlegający ogłoszeniu (por. wyroki NSA z dnia: 19 czerwca 2019 r. sygn. akt II OSK 2048/17, 14 czerwca 2022 r. sygn. akt III OSK 5279/21, 17 listopada 2021 r. sygn. akt III OSK 4382/21 i 28 kwietnia 2020 r. sygn. akt II OSK 570/19 - dostępne jw.). W judykaturze ugruntowane jest już stanowisko, że tego rodzaju aktem jest uchwała w sprawie ustalenia diet i zwrotu kosztów podróży służbowych dla radnych jednostki samorządu terytorialnego, w tym uchwała dotycząca radnych gminnych (por. np. wyroki NSA z dnia: 11 lipca 2023 r. sygn. akt III OSK 2602/21, 27 czerwca 2023 r. sygn. akt III OSK 2472/21, 14 czerwca 2022 r. sygn. akt III OSK 5279/21, 14 kwietnia 2022 r. sygn. akt III OSK 5279/21, 28 kwietnia 2020 r. sygn. akt II OSK 570/19, 7 listopada 2017 r. sygn. akt II OSK 2794/16 - dostępne jw.). Delegację ustawową do podjęcia uchwały w przedmiocie ustalenia wysokości diet radnych zawiera art. 25 ust. 4, 6 i 8 u.s.g. Tak podjęta uchwała jest aktem prawa miejscowego (patrz: wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2025 r. sygn. akt III OSK 1285/24, dostępny jw.). Taki pogląd prezentowany jest w sposób spójny w orzecznictwie sądowym (por. np. wyroki NSA z dnia: 23 kwietnia 2025 r. sygn. akt III OSK 1285/24 i sygn. akt III OSK 235/24, 4 marca 2025 r. sygn. akt III OSK 2777/23, 4 grudnia 2024 r. sygn. akt III OSK 1110/23,16 lipca 2024 r. sygn. akt III OSK 62/23, 25 czerwca 2024 r. sygn. akt III OSK 752/24 - orzeczenia dostępne jw.). Przedmiotowa uchwała podjęta – jak już wspomniano – na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 25 ust. 4 u.s.g. nie jest zatem aktem kierownictwa wewnętrznego. Wobec tego Sąd jeszcze raz podkreśla, że podziela powszechnie wyrażany aktualnie w orzecznictwie pogląd co do tego, że uchwały wydane na podstawie art. 25 ust. 4 – jak też art. 37b ust. 1 u.s.g. – stanowią akty prawa miejscowego. Uchwała rady gminy w sprawie ustanowienia zasad przyznawania diet oraz zwrotu kosztów podróży dla radnych gminnych (miejskich), przewodniczących organów wykonawczych jednostek pomocniczych oraz dla przewodniczących rad sołeckich jest aktem prawa miejscowego. Tego rodzaju akty (akty prawa wewnętrznego) kierowane są bowiem do jednostek organizacyjnych podporządkowanych organowi, które je wydaje (tak też NSA w wyroku z dnia 8 kwietnia 2020 r. sygn. akt II OSK 570/19, dostępnym jw.). Takim aktem może być np. zarządzenie wójta skierowane do kierowników gminnym jednostek organizacyjnych. Wykonywanie mandatu radnego nie powoduje zaś nawiązania stosunku pracy z wójtem ani innego stosunku prawnego, z którego wynikałaby zależność służbowa radnego czy sołtysa od organów gminy lub administracji gminnej. Radny jest członkiem kolegialnego organu stanowiącego gminy, jakim jest rada gminy. Radny rady gminy nie jest jednak częścią wewnętrznej administracji samorządowej. Pełnienie mandatu radnego nie wiąże się z nawiązaniem stosunku pracy ani innego stosunku prawnego, z którego wynikałaby zależność służbowa radnego od organów gminy lub gminnej administracji (wewnętrznej administracji samorządowej). Wobec tego, gdyby ustawodawca zamierzał kwestię ustalania diet lub zwrotu kosztów podróży radnym gminnym uznać jako akt wewnętrzny, to wówczas by nie wprowadzano odrębnej i to ustawowej podstawy prawnej do takiej regulacji (por. np. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 19 października 2023 r. sygn. akt III SA/Gd 344/23, dostępny jw.). Podsumowując, przedmiotowa uchwała zawiera normy abstrakcyjne (patrz: § 1 i 2 tej uchwały), ponieważ odnosi się do zasad ustalania i wysokości diet dla radnych, które to należności mają charakter powtarzalny, odnosząc się do zbioru obejmującego wszystkich radnych gminnych i sołtysów (przewodniczych obwodów miejskich). Regulacje zawarte w tej uchwale nie dotyczą więc konkretnego, pojedynczego zdarzenia. Przepisy te mają charakter generalny, gdyż ich adresatem nie jest konkretna osoba, ale każda osoba, która pełni funkcję radnego. Adresaci uchwały zostali określeni zatem poprzez wskazanie pewnej ich kategorii, nie zaś w sposób zindywidualizowany. Wprawdzie krąg adresatów tej uchwały nie jest zbyt liczny, jednak poprzez określenie go wspólną cechą, jaką jest pełnienie funkcji radnego lub sołtysa, przepisy te mają charakter generalny i abstrakcyjny. Zaskarżona uchwała nie jest aktem kierownictwa wewnętrznego, wiążącym jedynie określony układ organizacyjny. Akty kierownictwa wewnętrznego kierowane są do jednostek organizacyjnych podporządkowanych organowi, który je wydaje. Radny – ani też sołtys – nie jest częścią wewnętrznej administracji samorządowej. Samo pełnienie funkcji radnego, jak i zajmowanie konkretnego stanowiska w radzie czy też w jednostce pomocniczej nie wiąże się z nawiązaniem stosunku pracy ani innego stosunku prawnego, z którego wynikałaby zależność służbowa radnego od organów gminy lub gminnej administracji. Zakwestionowana uchwała, jako akt prawa miejscowego, powinna była zostać opublikowana w wojewódzkim dzienniku urzędowym, zgodnie z art. 13 pkt 2 u.o.a.n. w zw. z art. 42 u.s.g. Niespełnienie wymagań w zakresie należytej publikacji uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, wynikających z art. 40 ust. 1, art. 41 ust. 1 oraz art. 42 u.s.g. w zw. z art. 13 pkt 2 u.o.a.n., jest istotnym naruszeniem prawa, powodującym konieczność stwierdzenia jej nieważności w całości (por. wyrok NSA z dnia 20 marca 2009 r. sygn. akt II OSK 1526/08, dostępny jw.). Prawidłowe ogłoszenie aktu prawa miejscowego ma zasadnicze znaczenie dla jego obowiązywania, jest bowiem – jak to już wyżej wskazano – warunkiem jego wejścia w życie. Akt normatywny, który nie został opublikowany (ogłoszony) zgodnie z obowiązującą procedurą i we właściwym trybie, nie może wiązać adresatów utworzonych w nim norm prawnych i nie odnosi skutku prawnego. Dotyczy to całego zakresu normatywnego tego aktu, czyli wszystkich norm prawnych w nim zamieszczonych (por. wyrok NSA z dnia 1 marca 2010 r. sygn. akt II OSK 2038/09 i wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 16 września 2009 r. sygn. akt III SA/Wr 238/09 - orzeczenia dostępne jw.). Z powyższych względów Sąd stwierdził, że wady zaskarżonego aktu, polegające na braku określenia obowiązku publikacji tego aktu w dzienniku urzędowym, jak i nieprawidłowym określeniu trybu jej wejścia w życie (tj. z dniem podjęcia - § 4), a zatem bez ustawowo wymaganego vacatio legis, wskazują na to, że przedmiotowy akt został wydany z naruszeniem art. 4 ust. 1 i art. 13 pkt 2 u.o.a.n. Uchybienie to ma charakter istotnego naruszenia prawa, co uzasadnia przypisanie temu aktowi cechy nieważności na podstawie art. 91 ust. 1 u.s.g. W konsekwencji należało stwierdzić nieważność zaskarżonego aktu w części, zaś samego regulaminu - w całości, a zatem w tym ostatnim zakresie zgodnie z żądaniem skargi. Sąd administracyjny posiada bowiem kompetencję do stwierdzenia nieważności aktu, czyli do orzeczenia o jego wadliwości od chwili podjęcia (ex tunc). Dlatego też nie było podstaw do umorzenia postępowania sądowego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w związku z utratą mocy obwiązującej zaskarżonej uchwały, na skutek podjęcia przez Radę Miejską w Sierakowie uchwały nr XVII/117/2025 z dnia 25 czerwca 2025 r. w sprawie ustalenia wysokości i zasad wypłaty diet radnym oraz określenia zasad zwrotu kosztów podróży służbowych przysługujących radnym Rady Miejskiej w Sierakowie, która została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego z dnia 4 lipca 2025 r. pod poz. 5454. Uchylenie (utrata mocy obwiązującej) uchwały nie czyni bezprzedmiotowym postępowania sądowego, w którym sąd administracyjny władny jest wobec aktu prawa miejscowego stwierdzić nieważność aktu, co powoduje, że od samego początku uchwalenia akt ten nie był zdolny do wywołania skutku prawnego, a zatem do kształtowania uprawnień czy obowiązków (por. wyrok NSA z dnia 29 grudnia 2011 r. sygn. akt I OSK 1719/11, dostępny jw.). Nadto, podstawą umorzenia postępowania sądowego nie mogła być też utrata mocy zaskarżonej uchwały w związku z podjęciem nowej uchwały przez Radę Miejską (§ 5 tej uchwały), skoro nowa uchwała weszła w życie po upływie 14 dni od dnia jej ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwo Wielkopolskiego (§ 6 uchwały), a nie nadano jej postanowieniom wstecznej mocy obowiązującej. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło