I SA/Ke 138/25
WyrokWSA w Kielcach2025-06-25
Skład orzekający: Magdalena Chraniuk-Stępniak, Agnieszka Banach, Andrzej Mącznik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wybór oferty konsorcjum, w którym jeden z członków (lider) wykazał się doświadczeniem zdobytym jako zamawiający w podobnym postępowaniu, stanowi naruszenie zasady konkurencyjności i skutkuje obowiązkiem zwrotu środków dofinansowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wybór oferty konsorcjum, którego lider wykazał się doświadczeniem zdobytym jako zamawiający w podobnym postępowaniu, stanowi naruszenie zasady konkurencyjności. Beneficjent (lider konsorcjum) nie mógł być jednocześnie zamawiającym i wykonawcą usługi, a tym samym nie mógł wykazać tej usługi jako swojego doświadczenia. Naruszenie to skutkuje obowiązkiem zwrotu środków dofinansowania wraz z odsetkami, zgodnie z przepisami ustawy o finansach publicznych.Stan faktyczny
Zarząd Województwa utrzymał w mocy własną decyzję o zwrocie kwoty dofinansowania ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego dla spółki S. B. (beneficjenta). Powodem była nieprawidłowość w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego na realizację szkoleń. Beneficjent wybrał ofertę konsorcjum, którego lider wykazał się doświadczeniem w realizacji kursu barmańskiego, które w rzeczywistości zostało wykonane przez inny podmiot, a lider konsorcjum był w tamtym postępowaniu zamawiającym. Skarżąca spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i błędne uznanie braku właściwego doświadczenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Banach Asesor WSA Andrzej Mącznik (spr.) Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Adamczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2025 r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Zarządu Województwa z dnia [...] lutego 2025 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu kwoty dofinansowania oddala skargę.
Decyzją z 12 lutego 2025 r. nr [...] Zarząd Województwa (zarząd, organ, Instytucja Zarządzająca) po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 104 i art. 107 § 1-3 k.p.a., art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 12a pkt 1 w zw. z art. 61 ust. 4 i 5 oraz art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1530; zwanej dalej "u.f.p."); art. 41 ust. 2 pkt 4 oraz art. 46 ust. 2a ustawy z dnia 5 czerwca 1998 roku o samorządzie województwa (Dz. U. z 2024 r. poz. 566); art. 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 9 lit. a ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2020 r. poz. 818, z późn. zm.; zwanej dalej "ustawą wdrożeniową); art. 54 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111; zwanej dalej "Ordynacją podatkową") w zw. z art. 67 ust. 1 u.f.p. utrzymał w mocy własną decyzję nr [...] z dnia 21 lutego 2024 roku, która określiła [...] sp. z o.o. w Busku – Zdroju (beneficjent, strona, skarżąca) przypadającą do zwrotu kwotę dofinansowania ze środków przeznaczonych na realizację Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Ś. na lata 2014-2020 współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego otrzymaną na podstawie umowy o dofinansowanie projektu pn. "[...]" [...] z 26 czerwca 2020 r., termin, od którego nalicza się odsetki, sposób zwrotu środków.
Rozpatrując sprawę ponownie, organ ustalił, że Instytucja Zarządzająca w październiku 2019 roku ogłosiła konkurs numer [...], w ramach osi priorytetowej 8 - "Rozwój edukacji i aktywne społeczeństwo", Poddziałanie 8.5.3 "Edukacja formalna i pozaformalna dla osób dorosłych".
W odpowiedzi na nabór, strona złożyła wniosek o dofinansowanie projektu: "[...]", a 26 czerwca 2020 r. Województwo Ś. zawarło z nią umowę o dofinansowanie tego projektu, którego celem było podniesienie kompetencji zawodowych u 109 osób (50 kobiet i 59 mężczyzn) - dorosłych mieszkańców powiatu buskiego poprzez realizację kursów oraz nabycie nowych kwalifikacji zawodowych przez 84 osoby (kobiety i mężczyzn) w okresie od 1 maja 2020 r. do 30 kwietnia 2022 r. Grupę docelową stanowiło 50 kobiet i 59 mężczyzn będących osobami dorosłymi, zamieszkującymi, pracującymi lub uczącymi się na terenie województwa świętokrzyskiego, w powiecie buskim, które były zainteresowane zdobyciem, uzupełnieniem lub podnoszeniem kompetencji lub kwalifikacji zawodowych.
Obszar realizacji projektu podyktowany był sytuacją na rynku pracy oraz malejącą liczbą mieszkańców powodowaną emigracją zarobkową.
Beneficjent w ramach projektu zaplanował 3 zadania:
1) realizację szkoleń i kursów w obszarze budowlanym;
2) realizację szkolenia kierowców samochodów ciężarowych;
3) realizację kursów zawodowych branży gastronomicznej, opiekuńczo-medycznej, florystycznej.
16 lipca 2021 r. sporządzona została Informacja pokontrolna nr [...] z kontroli doraźnej, przeprowadzonej w dniach od 17 do 19 maja 2021 r. w siedzibie beneficjenta. Uwzględniała również dokumenty przekazane do Instytucji Zarządzającej 22 czerwca 2021 r. Kontrola obejmowała weryfikację prawidłowości realizacji zamówienia publicznego pn. "[...]" w związku ze skargą złożoną do Instytucji Zarządzającej przez [...] z 11 września 2020 r., w której wnioskowano o przeprowadzenie kontroli doraźnej w zakresie prawidłowości przeprowadzenia ww. postępowania oraz pismem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumenta z 9 marca 2021 r., w którym Prezes UOKiK powoływał się na zawiadomienie, jakie [...] złożył do UOKiK o podejrzeniu stosowania praktyk ograniczających konkurencję. Kontrolą zostały objęte 4 postępowania przeprowadzone przez beneficjenta w celu udzielenia zamówienia.
W zakresie objętym kontrolą zespół kontrolujący stwierdził nieprawidłowość, zgodnie z którą naruszono § 26 ust. 1 umowy w związku z niezastosowaniem przez beneficjenta zapisów sekcji 6.5.2 pkt 11 lit. b) Wytycznych kwalifikowalności z 22 sierpnia 2019 r.
Zgodnie z ustaleniami zespołu kontrolującego zamawiający dokonał wyboru oferty wykonawcy (konsorcjum w składzie: [...] sp. z o.o., E. C. S.-D. sp. z. o. o, "M. N. S.-K.") dla zadania nr [...]: "Przeprowadzenie grupowych szkoleń zawodowych wraz z egzaminami" niespełniającego warunku udziału w postępowaniu, gdyż w ramach posiadanego doświadczenia nie wykazało wymaganych 4 rodzajów szkoleń spośród 7 objętych zamówieniem na łączną kwotę minimum [...] zł. Konsorcjum w złożonej ofercie wykazywało się doświadczeniem w realizacji 4 szkoleń na łączną wartość [...] zł, w tym doświadczeniem w realizacji kursu barmańskiego I stopnia w wymiarze 32 godzin o wartości [...] zł. Potwierdzeniem realizacji szkolenia był List referencyjny z 13 listopada 2020 r. wystawiony przez Zespół Szkół Zawodowych nr [...] w S. dla [...]. Zespół kontrolujący ustalił, że przedmiotowe szkolenie zostało zrealizowane w ramach projektu nr [...], którego beneficjentem był członek konsorcjum - [...], realizujący projekt w partnerstwie z Powiatem Starachowickim oraz S. S. E. "S." S.A. Wykonawcą zaś usługi szkoleniowej pn. "Kursu barmański I stopnia" dla Technikum nr [...] był podmiot R. M., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą R. M. T. [...] za cenę [...] zł.
Zgodnie z powyższymi ustaleniami [...] jako członek konsorcjum była zamawiającym usługę szkoleniową, a tym samym nie mogła wykazać tej usługi w ramach swojego doświadczenia. Oferent nie mógł być jednocześnie zamawiającym i wykonawcą, na co zwrócił uwagę beneficjent w unieważnionym postępowaniu nr [...], w przypadku doświadczenia wykazanego przez [...] w realizacji szkolenia pn. K. kat. C + CE + Kwalifikacja wstępna przyśpieszona. Wybór wykonawcy niespełniającego warunku udziału w postępowaniu stanowił, zdaniem kontrolujących, naruszenie sekcji 6.5.2 pkt 11 lit. b Wytycznych kwalifikowalności. Mając na uwadze powyższe ustalenia oraz rozporządzenie Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 22 czerwca 2020 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków obniżania wartości korekt finansowych oraz wydatków poniesionych nieprawidłowo związanych z udzielaniem zamówień, zwanego dalej "taryfikatorem korekt", zdecydowano o nałożeniu korekty finansowej w wysokości 25% wartości zamówienia dla zadania nr [...].
18 listopada 2022 r. sporządzona została Informacja o pozytywnej weryfikacji końcowego wniosku o płatność. W jej wyniku spośród rozliczanej przedmiotowym wnioskiem kwoty wydatków w wysokości [...] zł za kwalifikowalną została uznana przez organ kwota [...]zł, za niekwalifikowalne zostały zaś uznane wydatki w wysokości [...] zł. Organ zwrócił uwagę, że beneficjent 19 kwietnia 2022 r. dokonał zwrotu na konto Instytucji Zarządzającej kwoty [...]zł z tytułu zmiany kwoty dofinansowania i wobec powyższego pozostaje mu do zwrotu kwota w wysokości [...] zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych od dnia przekazania ostatniej transzy, zaś ostateczne rozliczenie projektu nastąpi po zwrocie brakującej kwoty.
Z uwagi na brak zwrotu powyższej kwoty dofinansowania, w piśmie z 7 grudnia 2022 r. organ wezwał skarżącą do zwrotu kwoty dofinansowania w wysokości [...] zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych od dnia ich przekazania do dnia ich zwrotu w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania.
W odpowiedzi na wezwanie do zwrotu, strona w piśmie z 23 grudnia 2022 r. podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko odnośnie zarzutu o wykorzystaniu części środków dofinansowania z naruszeniem procedur za bezzasadny. Zwrócono uwagę, że zgodnie z informacją wysłaną drogą mailową (19 kwietnia 2022 r.) kwota w wysokości [...] zł została zwrócona na konto Instytucji Zarządzającej, co miało być warunkiem podpisania aneksu do umowy (o zmianie kwoty dofinansowania, wysokości i formie wkładu własnego), do czego ostatecznie nie doszło. Z uwagi na powyższe beneficjent uznał, iż ww. kwota została zwrócona Instytucji Zarządzającej bez tytułu prawnego, co jego zdaniem powinno zostać uwzględnione przez organ w ostatecznym rozliczeniu projektu, o co beneficjent jednocześnie wniósł.
W związku z brakiem zwrotu środków określonych w wezwaniu, organ w piśmie z 2 listopada 2023 r. zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego.
21 lutego 2021 r. Zarząd Województwa wydał decyzję, w której orzekł o przypadającej do zwrotu kwocie dofinansowania ze środków przeznaczonych na realizację Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Ś. na lata 2014-2020 w wysokości [...] zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, o terminie od którego nalicza się odsetki od powyższej kwoty oraz o sposobie dokonania zwrotu.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona wniosła o rozważenie w ramach toczącego się postępowania argumentacji przedstawionej przez beneficjenta. Wskazała na brak legalnej definicji pojęcia "doświadczenie wykonawcy" w ustawie Prawo zamówień publicznych i Wytycznych kwalifikowalności. Zdaniem strony, w takiej sytuacji należy odnieść się do innych aktów prawnych, aby ustalić co mieści się w zakresie powyższego pojęcia. Strona powołała się na § 2 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju w sprawie rodzajów dokumentów jakich może żądać zamawiający od wykonawcy w postępowaniu o udzielenie zamówienia (Dz. U. poz. 1126, z późn. zm.). Jej zdaniem ustawodawca w sposób niebudzący wątpliwości przesądził, że wykonawca może posłużyć się całym swoim doświadczeniem zdobytym przy wykonywaniu danego zadania, bez rozróżnienia, czy było ono wykonywane bezpośrednio przez niego, czy za pośrednictwem innego podmiotu. [...] była organizatorem szkolenia i jako taka była odpowiedzialna za pełną obsługę merytoryczną oraz techniczno-organizacyjną (w tym za wybór i zatrudnienie trenera oraz nadzór nad szkoleniem i jego przebiegiem), co potwierdził w oświadczeniu z 28 lipca 2021 r. R. M.. W ówczesnym stanie prawnym dopuszczalne było łączenie potencjału członków konsorcjum w zakresie doświadczenia.
Organ wyjaśnił, że 3 listopada 2020 r. beneficjent zamieścił w Bazie Konkurencyjności ogłoszenie nr [...], zgodnie z którym wymagana sumaryczna wartość czterech wykazanych szkoleń w ramach przedmiotowego zamówienia miała wynosić minimum [...] zł, szacunkowa zaś wartość przedmiotu zamówienia wynosiła 376 244,95 (zgodnie z informacją pokontrolną nr [...]).
W odpowiedzi na opublikowane zapytanie ofertowe nr [...] wpłynęły na dwa zadania łącznie 3 oferty, ale na realizację zadania nr [...] pn. "Szkolenia zawodowe zgodnie ze SIWZ" oferty złożyły 2 podmioty:
1) konsorcjum w składzie:
a) [...] sp. z.o.o. (25-520) K., ul. [...], [...] (lider konsorcjum),
b) [...] sp. z.o.o. (25-002) K., ul. [...],
c) "M. S. - z zaoferowaną ceną brutto: [...] zł;
2) [...] (25-950) K., ul. [...] - z zaoferowaną ceną brutto: [...] zł.
Oferta, którą złożył [...], została odrzucona z uwagi na brak spełnienia warunków udziału w postępowaniu, do wykonania zadania nr [...] została wybrana oferta konsorcjum, z którym została podpisana 14 grudnia 2020 r. umowa nr [...]/2020 na wykonanie szkoleń w ramach zadania nr [...] o wartości [...] zł.
W zapytaniu ofertowym zamieszczonym w Bazie Konkurencyjności nr [...] beneficjent określił m.in. nie tylko charakterystykę i opis przedmiotu zamówienia, ale także warunki udziału wykonawców w postępowaniu. Jednym z warunków było posiadanie odpowiedniej zdolności technicznej lub zawodowej w zakresie wykonywanych uprzednio przez wykonawcę usług (to znaczy podmiot musiał wykazać się odpowiednim doświadczeniem). Zgodnie z powyższym warunkiem w ramach zadania nr [...] wykonawca miał wykazać, iż w okresie ostatnich 3 lat przed upływem terminu składania ofert (a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy to w tym okresie) wykonał on łącznie 4 rodzaje szkoleń spośród wymienionych 7 rodzajów szkoleń w przedmiotowym Zapytaniu ofertowym. Każde wykazane szkolenie miało być przeprowadzone dla minimum grupy 10-osobowej.
Konsorcjum w złożonej ofercie wykazało się doświadczeniem w realizacji 4 z 7 wskazanych rodzajów szkoleń, a wśród nich:
1) Monter sieci i instalacji sanitarnych lub hydraulik, pn. "Monter instalacji sanitarno-grzewczych" na 12 osób dla Miejskiego Urzędu Pracy w K.,
2) Monter instalacji alarmowych i monitoringu + uprawnienia SEP lub inne szkolenie związane z alarmami związane z alarmami, monitoringiem lub sterowaniem systematyki obiektów, pn. "Programowanie sterowników PLC" na 10 osób dla Technikum nr [...] w [...] nr [...] (27-200) S., ul. [...]
3) Opiekun osób starszych + Kwalifikowana Pierwsza Pomoc lub Opiekun osób starszych lub Kwalifikowana Pierwsza Pomoc, pn. " Opiekun osoby niesamodzielnej" na 28 osób dla Powiatu Buskiego/Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie,
4) Barman/barista lub Barman lub Barista, pn. "Kurs barmański I stopnia" dla 22 osób dla Technikum nr [...] w [...] nr [...], R. 72, [...].
Dla potwierdzenia swojego doświadczenia, czyli realizacji ww. szkoleń, lider konsorcjum przedstawił listy referencyjne, w tym listy wystawione 13 listopada 2020 r. dla [...] przez Technika nr [...] w Zespole Szkół Zawodowych nr [...] w S.. Jak się okazało, szkolenie było realizowane w projekcie nr [...], w ramach projektu pn. "Kształcimy specjalistów – rozwój edukacji zawodowej dla S.", którego [...] (w partnerstwie z Powiatem Starachowickim i S. S. E. "S." S. A.) była beneficjentem. W tym projekcie zorganizowano szkolenie pn. "Kurs barmański I stopnia".
Z ustaleń zespołu kontrolującego wynikało, że faktycznym wykonawcą usług szkoleniowych był w większości podmiot trzeci: R. M. T. [...]. Organ uznał, iż [...] była podmiotem zamawiającym i nie może takiej usługi wykazać jako swojego doświadczenia.
W zastrzeżeniach pokontrolnych beneficjent nie zgodził się z takim ustaleniem stanu faktycznego oraz wnioskami ze strony Instytucji Zarządzającej. Argumentował, że "[...] była bezpośrednim organizatorem szkolenia, jak i pozostałych szkoleń w projekcie. (...) diagnozowała potrzeby uczniów Technikum nr [...] w S. w zakresie zwiększenia kwalifikacji zawodowych i kompetencji na rynku pracy. Na tej podstawie został opracowany przez [...] autorski, dedykowany specjalnie dla uczniów ww. szkoły program nauczania". Do realizacji szkolenia zatrudniony został R. M. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą R. M. T. [...]. Jego rola polegała na pełnieniu funkcji trenera w części szkolenia związanej z przeprowadzeniem zajęć dydaktycznych narzuconych programem (łącznie 32 godziny). Zgodnie z oświadczeniem spółki R. M. został zatrudniony jedynie do procesu przeprowadzenia szkolenia jako trener - według wytycznych kwalifikowalności i zgodnie z harmonogramem dostarczonym mu przez [...], do walidacji, egzaminowania oraz certyfikacji, ponieważ posiadał do tego wymagane uprawnienia. Skarżąca załączyła do pisma oświadczenie R. M., w którym oświadczył, że w ramach umowy zawartej z organizatorem szkolenia ([...]) pełnił funkcję trenera zajęć dydaktycznych, ale program i harmonogram szkolenia narzucił beneficjent. D. R. [...] oświadczył, że miał za zadanie przeprowadzić egzamin, polegający na sprawdzeniu umiejętności i wiedzy uczestników szkolenia. Kwestie zaś organizacji w zakresie nadzoru pedagogicznego, prowadzenia dokumentacji, rekrutacji uczestników, przygotowania szkolenia pod względem technicznym i logistycznym (zapewnienie bazy lokalowo-sprzętowej, przygotowanie zaplecza kuchenno-restauracyjnego) według oświadczenia R. M. były po stronie [...].
Instytucja Zarządzająca uznała za zasadne obok postępowania o zamówienie publiczne nr [...] przeanalizować przebieg postępowania o uzyskanie zamówienia publicznego w projekcie nr [...], gdzie zamawiającym była [...], a wybranym wykonawcą R. M., który realizował szkolenie pn. "Kurs barmański I stopnia". Organ ustalił, że 15 grudnia 2017 r. w Bazie Konkurencyjności opublikowano zapytanie ofertowe nr [...], w którym zgodnie ze "Skróconym opisem przedmiotu zamówienia" przedmiotem zamówienia miała być: "realizacja kursów/szkoleń dających kompetencje/kwalifikacje zawodowe dla uczestników projektu "Kształcimy specjalistów - rozwój edukacji zawodowej dla S." współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Ś. na lata 2014-2020 Oś Priorytetowa VIII Rozwój edukacji i aktywne społeczeństwo; Poddziałanie 8.5.1 Podniesienie jakości kształcenia zawodowego oraz wsparcie na rzecz tworzenia i rozwoju CKZiU (projekty konkursowe)". W "Szczegółowej Charakterystyce Przedmiotu Zamówienia" zamawiający zaznaczył, iż w cenę kursu należy wliczyć: przygotowanie programu i harmonogramu kursu wg wzorów otrzymanych od zamawiającego, zapewnienie trenera/trenerów posiadających wiedzę i doświadczenie w prowadzeniu zajęć dydaktycznych w zakresie tematycznym kursu, prowadzenie dokumentacji z realizacji kursu wg wzorów zamawiającego, zapewnienie materiałów szkoleniowych niezbędnych do prawidłowej realizacji kursu, w tym min. notatnik, długopis, skrypt/podręcznik, zapewnienie sprzętu barowego oraz materiałów/produktów do prowadzenia zajęć praktycznych w zakresie zgodnym z programem kursu, ubezpieczenie NNW uczestników w trakcie trwania kursu, wynagrodzenie, dojazdy i ewentualne noclegi kosztów dojazdu wykonawcy/trenerów, przeprowadzenie procesu walidacji potwierdzające nabycie przez uczestników kompetencji/kwalifikacji zawodowych zgodnych ze Zintegrowanym Rejestrem Kwalifikacji Zawodowych, przeprowadzenie egzaminu teoretycznego i praktycznego oraz wydanie zaświadczeń/certyfikatów o ukończeniu kursu barmańskiego I stopnia. Powyższe wymagania zakładają, iż to wykonawca będzie odpowiedzialny za całość merytoryczną kursu (wymagana wiedza i doświadczenie przy przygotowaniu programu i harmonogramu kursu, zapewnienie doświadczonych trenerów oraz zapewnienie materiałów szkoleniowych, sprzętu barowego), a strona zamawiająca miała jedynie przygotować wzory programu i harmonogramu oraz zapewnić miejsce realizacji kursu w Zespole Szkół Zawodowych nr [...] w S. ul. [...]. To wykonawca (Trójmiejska Szkoła B. R. [...] musiał wykazać się stosownym doświadczeniem, a istota jego działania polegała na "faktycznej realizacji tego zakresu zamówienia i o takiej wartości, który odpowiada doświadczeniu niezbędnemu do spełnienia danego warunku udziału w postępowaniu" (wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 6 lutego 2020 r., KIO [...]), a "posiadane doświadczenie oznaczać musi, że wykonawca samodzielnie zrealizował konkretne zamówienie, czy choćby określoną jego część".
Organ odniósł się również do listu referencyjnego wystawionego dla [...] przez Zespół Szkół Zawodowych nr [...] w S., twierdząc, że list ten nie jest potwierdzeniem jakości wykonanej usługi, ponieważ nie został wystawiony przez podmiot do tego uprawniony.
Organ podniósł, że żadne z oświadczeń, czy to R. M., czy dyrektorów Technikum nr [...] i nr [...] w S. z Zespołu Szkół Zawodowych nr [...] w S. (kierownicy jednostek organizacyjnych powiatu, czyli partnera projektu) nie posługuje się pojęciem wykonawca. Wskazywane są natomiast odpowiednio takie pojęcia jak "organizator", "partner". Należy to, zdaniem organu, odnieść do roli [...] w realizacji projektu, którego dotyczą te oświadczenia (referencje). Otóż [...] była w tym projekcie beneficjentem (będąc jednocześnie partnerem zgodnie z szczegółową charakterystyką przedmiotu zamówienia oraz umową o dofinansowanie), który zgodnie z § 26 ust. 1 umowy nr [...] (o tożsamym brzmieniu w umowie o dofinansowanie ze skarżącą) był zobowiązany przy udzielaniu zamówienia w ramach projektu stosować ustawę Pzp, zasadę konkurencyjności lub rozeznanie rynku na warunkach określonych w Wytycznych kwalifikowalności. [...] była beneficjentem i zamawiającym, o czym świadczy także zamieszczone na stronie B. K. ogłoszenie. Jako beneficjent będący zamawiającym, [...] nie mogła być jednocześnie wykonawcą zamówienia. Zadaniem zamawiających jest wybór wykonawców. Rola beneficjenta jako "partnera" w projekcie, czy też "organizatora" działań projektowych w żaden sposób nie oznacza, że wchodzi on w rolę wykonawcy.
Instytucja Zarządzająca zwróciła w korespondencji z beneficjentem uwagę na to, że kwestia posiadania doświadczenia była poruszana przez stronę - jedno z postępowań o udzielenie zamówienia publicznego w przedmiotowym projekcie o numerze [...] z 3 września 2020 r. zostało unieważnione, ponieważ, zdaniem zamawiającego, [...] nie spełnił warunków udziału w postępowaniu. W piśmie z 16 września 2020 r. spółka nie uznała doświadczenia [...] i stwierdziła, że na stronie internetowej B. K. odnalazła ogłoszenie, według którego wykonawcą wyłonionym do realizacji usług była Szkoła Jazdy Piekoszów, a cytując stronę: "[...] był w przedmiotowym postępowaniu zamawiającym. Z powyższego wynika logiczny wniosek, że skoro byli Państwo zamawiającymi usługi będące przedmiotem zamówienia to nie mogliście/nie możecie być Państwo wykonawcami tych usług i wykazywać ich jako swojego doświadczenia (...) nie możecie być Państwo jednocześnie zamawiającym i wykonawcą danej usługi - jest to chyba zrozumiałe i oczywiste". Przytoczony wyżej wątek pokazuje, że zamawiający, czyli strona, odmiennie traktowała identyczne sytuacje. W przypadku [...] zamawiający nie może być wykonawcą, natomiast w przypadku [...] już tak. Nie uznając zadeklarowanego doświadczenia [...] w przypadku zamówienia o nr [...], strona uznała analogiczne "doświadczenie" przedstawione przez [...]. Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że takie działanie beneficjenta doprowadziło do powstania nieprawidłowości, która miała szkodliwy wpływ na budżet Unii Europejskiej, poprzez wydatkowanie środków finansowych niezgodnie z przeznaczeniem i procedurami.
Tym samym organ potwierdził wyniki kontroli zakończonej Informacją pokontrolną nr [...], która nałożyła na beneficjenta przy wydatkach dotyczących nieprawidłowo rozstrzygniętego zamówienia publicznego korektę finansową w wysokości 25%.
Przywołana przez pełnomocnika strony w piśmie z 19 marca 2024 r. treść uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 15 października 2019 roku, sygn. akt XXIII Ga [...] stanowiła, że "doświadczenie bowiem zdobywa się nie tylko poprzez wykonywanie własnych działań, ale także poprzez możliwość aktywnej współpracy z innymi podmiotami, wymienianie się doświadczeniami niezbędnymi do wykonania całej inwestycji oraz obserwowanie jak działają inni oraz czerpanie wiedzy i nabywanie nowych umiejętności dzięki współpracy" i odnosi się do możliwości powoływania się przez jednego z wykonawców na doświadczenie potencjału wspólnie ubiegających się wykonawców. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie, albowiem [...], składając ofertę jako jeden z wykonawców, powołuje się na doświadczenie zdobyte, gdy była zamawiającym. Organ podkreślił, że przedmiotem stosunku prawnego pomiędzy [...], a R. M. było wykonanie usługi w ramach projektu dla zamawiającego zgodnie z umową o dofinansowanie. Ponadto beneficjent nie uczestniczył w szkoleniu merytorycznym, nie był uczestnikiem (uczniem), nie nabywał wiedzy merytorycznej od szkolącego. Zgodnie ze specyfikacją zamówienia [...] była zamawiającym, jako beneficjent projektu miała za zadanie przeprowadzić szkolenia, których wykonanie miało nastąpić w wyniku udzielenia zamówienia publicznego w ramach zasady konkurencyjności. Co więcej, to wybrany wykonawca, czyli R. M. T. [...] legitymował się stosowną wiedzą i kompetencjami (co potwierdzają certyfikaty informacje o przynależności do różnych branżowych stowarzyszeń ze strony internetowej Trójmiejskiej Szkoły Barmanów), aby móc przeprowadzić proces walidacji, egzaminowania oraz certyfikacji uczestników projektu. Tego typu wymagania zostały potwierdzone nie tylko w piśmie strony z 2 sierpnia 2021 r., ale również w załączonym do pisma oświadczeniu R. M..
Organ zwrócił uwagę, że stosowanie się do Wytycznych kwalifikowalności było jednym z podstawowych obowiązków nałożonych na beneficjenta w umowie. Przez swoje działania strona dopuściła się naruszenia następujących postanowień umowy, tj. § 4 ust. 1 i 3 oraz § 26 ust. 1, a także przepisów bezpośrednio wskazanych w umowie i Wytycznych kwalifikowalności (podrozdział 6.5.2 pkt 11 lit. b).
Ponadto w umowie, zgodnie z § 1 ust. 24 w zw. z § 4 ust. 1-4, beneficjent zobowiązał się zapoznać i stosować do wymienionych w umowie Wytycznych kwalifikowalności, w których w podrozdziale 6.5.2 pkt 11 lit. b) zastrzeżono, że w celu spełnienia zasady konkurencyjności powinien wybrać najkorzystniejszą ofertę zgodną z opisem przedmiotu zamówienia złożoną przez wykonawcę spełniającego warunki udziału w postępowaniu, w oparciu o ustalone w zapytaniu ofertowym kryteria oceny. Przedmiotowy zapis był dla beneficjent bezwzględnie wiążący i to właśnie na jego podstawie Instytucja Zarządzająca zdecydowała o nałożeniu na stronę korekty finansowej i żądaniu zwrotu środków niekwalifikowalnych.
Zdaniem organu, wbrew deklaracjom strony, doszło do naruszenia zasady konkurencyjności poprzez wybór wykonawcy, który nie spełniał warunków udziału w postępowaniu, to znaczy nie posiadał wymaganego przez zamawiającego doświadczenia w zakresie prowadzenia konkretnych, objętych ogłoszeniem o zamówieniu szkoleń - nie zrealizował minimum 4 spośród 7 wskazanych w treści zapytania ofertowego szkoleń. Zdaniem organu w celu uniknięcia naruszenia zasady konkurencyjności, beneficjent powinien odrzucić ofertę konsorcjum, prowadzone postępowanie unieważnić oraz przygotować i ogłosić nowe w Bazie Konkurencyjności.
W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze S. B. zaskarżyła decyzję organu, zarzucając naruszenie:
- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 12a pkt 1 w zw. z art 61 ust. 4 i 5 oraz 67 ust. 1 u.f.p. przez utrzymanie w mocy decyzji własnej nr [...] o zwrocie części dofinansowania, choć beneficjent nie naruszył postanowień Wytycznych w zakresie kwalifikowalności ani zasady równego traktowania wykonawców,
- art. 7 i 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. przez brak dokonania rzetelnych ustaleń stanu faktycznego i błędne uznanie, że [...] Sp. z o.o. nie nabyła właściwego doświadczenia, czego konsekwencją powinno być odrzucenie oferty Konsorcjum (tworzonego przez [...] Sp. z o.o.. [...] Sp. z o.o. i "[...]"), unieważnienie prowadzonego postępowania oraz przygotowanie i ogłoszenie nowego w Bazie Konkurencyjności.
Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z 21 lutego 2024 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu, nie zgadzając się ze stanowiskiem organu, skarżąca podniosła, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (s. 29 i n.) organ wskazał szereg czynności, które były wymagane w skróconym opisie przedmiotu zamówienia (w postępowaniu nr [...]) i na tej podstawie uznał, że [...] nie nabyła wymaganego doświadczenia, albowiem, wedle organu, to wykonawca (czyli Trójmiejska [...] był odpowiedzialny za całość strony merytorycznej szkolenia, a strona zamawiająca miała jedynie zapewnić wzory programu i harmonogramu oraz zapewnić miejsce realizacji kursu w [...] w S..
W rzeczywistości organ nie dokonał analizy faktycznie wykonywanych czynności przez [...], a oparł się jedynie na treści skróconego opisu przedmiotu zamówienia, czym naruszył art 7 i 77 § 1 k.p.a. Skarżąca przywołała fragment pisma z 29 lipca 2021 r. i podniosła, że organ nie dokonał jakichkolwiek ustaleń w zakresie rzeczywistego wykonawstwa i czynności przez Trójmiejską Szkołę Barmanów, a oparł się (jak wyżej wskazano) wyłącznie na treści zapytania, pomijając złożone w tym zakresie wyjaśnienia, czym naruszył art. 7 i 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a.
Zdaniem skarżącej jej stanowisko ma oparcie w orzecznictwie sądowym tj. wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 15 października 2019 r., sygn. akt XXIII Ga [...] (dotyczącym wprawdzie robót budowlanych, niemniej jednak odnoszącym się do nabywanego doświadczenia) oraz wyrokach KIO z: 2 kwietnia 2021 r., KIO [...]; 11 czerwca 2021 r. KIO [...].
Z treści wyjaśnień [...] wynika, że brała ona aktywny i czynny udział w realizacji ówczesnego przedmiotu zamówienia, była odpowiedzialna za jego przebieg i koordynowała wszelkie prace i czynności z nim związane. Organ jednak w tym zakresie nie dokonywał ustaleń, w związku z czym wydana decyzja nie odzwierciedla stanu rzeczywistego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Podczas rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Kielcach 25 czerwca 2025 r. pełnomocnik skarżącej podważył decyzję również w kontekście odsetek, wskazując na długi czas trwania postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Przeprowadzona przez sąd kontrola zaskarżonej decyzji oraz postępowania, w którym ją wydano, nie ujawniła naruszenia przez organ prawa, które mogłoby stanowić podstawę do zastosowania przez sąd środków prawnych określonych w przepisach art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi, którego skutkiem może być uchylenie zaskarżonego aktu, może nastąpić tylko w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia przez organ prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Żadna z powyższych okoliczności w sprawie jednak nie zaistniała.
Ponadto wskazać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który dotyczy interpretacji podatkowych i który nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.
Przedmiotem sporu w sprawie było nałożenie na skarżącą obowiązku zwrotu części udzielonego jej dofinansowania na realizację projektu ze względu na uznanie przez organ, z czym nie zgadza się strona skarżąca, że na skutek wykorzystania środków niezgodnie z przeznaczeniem doszło do naruszenia procedur przy realizacji projektu i w konsekwencji do wyrządzenia szkody w budżecie ogólnym Unii Europejskiej, co stanowi nieprawidłowość uzasadniającą zastosowanie przepisów art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (obecnie t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1530; z późn. zm.; dalej: u.f.p.) i konieczność wydania decyzji określającej kwotę udzielonej pomocy do zwrotu z art. 207 ust. 9 u.f.p.
Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji, sąd stwierdził, że stanowisko zarządu jest prawidłowe.
Za podstawę wyroku sąd przyjął ustalenia stanu faktycznego dokonane przez organ w zaskarżonym rozstrzygnięciu, gdyż nie stwierdził naruszenia prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Odnosząc się do wskazanych w skardze zarzutów naruszenia prawa procesowego - art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., sąd uznał, że nie są one usprawiedliwione. Zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Ta regulacja prawna oznacza, że obowiązkiem organu administracji publicznej, wynikającym z zawartej w art. 7 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Organ administracji jest zobowiązany do podejmowania wszelkich kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i powinien prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie obywateli do władz publicznych. Obowiązek ten jest realizowany dzięki nakazowi zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia przez organ administracji całego materiału dowodowego, czyli dotyczącego wszystkich, mających znaczenie w sprawie okoliczności faktycznych. Stosownie zaś do treści art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Skuteczne zarzucenie naruszenia przepisu art. 80 k.p.a. wymaga natomiast wykazania, że uchybiono zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego. Nie jest natomiast wystarczające przekonanie o innej niż przyjęta doniosłości poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie. Dokonana ocena materiału dowodowego może być skutecznie podważona tylko w przypadku, gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków z zebranymi dowodami, lub gdy rozumowanie wykracza poza reguły logiki albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia związku przyczynowo-skutkowego (tak NSA w wyrokach z: 18 lutego 2025 r., I OSK 688/23; z 28 listopada 2024 r., I OSK 1013/23; te i przywołane w dalszej części uzasadnienia orzeczenia dostępne są w CBOSA na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Taka sytuacja nie miała jednak miejsca w niniejszej sprawie. Organ poczynił wyjaśnienia wskazujące na tok jego rozumowania oraz podał przyczyny przyjęcia za wiarygodne konkretnych dowodów z jednoczesnym odniesieniem się do okoliczności nieuwzględnienia dowodów przeciwnych.
Skarżąca upatruje naruszenia wskazanych powyżej przepisów k.p.a. poprzez brak dokonania rzetelnych ustaleń stanu faktycznego i błędne uznanie, że [...] sp. z o.o. w K. nie nabyła właściwego doświadczenia. Zarzuciła, że organ nie dokonał jakichkolwiek ustaleń w zakresie rzeczywistego wykonawstwa i czynności przez R. M., a oparł się wyłącznie na treści zapytania, pomijając złożone w tym zakresie wyjaśnienia, w szczególności to złożone przez [...] sp. z o.o. w K. w piśmie z 29 lipca 2021 r. oraz oświadczenie R. M. z 28 lipca 2021 r.
Tymczasem analiza treści zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu z 21 lutego 2024 r. wskazuje, że organ poddał ocenie nie tylko zapytanie ofertowe nr [...] opublikowane 15 grudnia 2017 r. w Bazie Konkurencyjności, ale również oświadczenia [...] i R. M. (str. 23 decyzji z 21 lutego 2024 r.; str. 28 – 31 zaskarżonej decyzji). Wyjaśnił bowiem, że po przeprowadzeniu analizy ww. dokumentów "stwierdził daleko idącą rozbieżność między założonym a zadeklarowanym zakresem obowiązków wykonawcy", trafnie, zdaniem sądu, przyjmując że R. M. był zobowiązany do "kompleksowego zrealizowania usługi" (str. 35 decyzji z 21 lutego 2024 r.). Na stronach 36 i 37 decyzji z 21 lutego 2024 r. organ stwierdził, że "z analizy powyższych dokumentów wynika, że zakres wymaganych czynności od wykonawcy, tj. Pana [...] był kluczowy do wykonania usługi. Zakres związany z organizacją szkolenia, który wg oświadczeń miał należeć do obowiązków [...] sprowadzał się do spraw technicznych i logistycznych, których wykonanie nie może świadczyć o wykonaniu szkolenia dotyczącego kursu barmańskiego". Z treści zaskarżonej decyzji wynika również, że organ odniósł się do treści pisma skarżącej z 2 sierpnia 2021 r. stanowiącej wyjaśnienia i zastrzeżenia do ustaleń Zespołu Kontrolującego, w którym zawarta była treść oświadczenia [...] z 29 lipca 2021 r. oraz treść oświadczenia R. M. z 28 lipca 2021 r. (stanowiące także załącznik do pisma skarżącej z 2 sierpnia 2021 r.). Prawidłowa, zdaniem sądu, była zawarta w tej decyzji ocena organu, że to R. M. musiał wykazać się stosownym doświadczeniem, a istota jego działania polegała na "faktycznej realizacji tego zakresu zamówienia i o takiej wartości, który odpowiada doświadczeniu niezbędnemu do spełnienia danego warunku udziału w postępowaniu" (str. 30 zaskarżonej decyzji).
Zarzuty w tej mierze uznać należało zatem za stanowiące polemikę z prawidłowo - zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. - przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym i dokonaną według zasad określonych w art. 80 k.p.a. oceną materiału dowodowego.
Zdaniem sądu organ prawidłowo przyjął, że skarżąca dopuściła się nieprawidłowości w zakresie realizowanego projektu poprzez wydatkowanie środków finansowych niezgodnie z procedurami. Ustalony w sprawie stan faktyczny wskazuje bowiem, że beneficjent wybrał ofertę złożoną przez wykonawcę niespełniającego warunków udziału w postępowaniu. Skarżąca naruszyła postanowienia zawartej z zarządem jako Instytucją Zarządzającą umowy o dofinansowanie (§ 4 ust. 1 i 3, i § 26 ust. 1), a także podrozdział 6.5.2. pkt 11 lit. b Wytycznych kwalifikowalności. Zgodnie z § 4 ust. 1 zawartej 26 czerwca 2020 r. umowy o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Świętokrzyskiego na lata 2014-2020 (nr umowy: RPSW.08.05.03-26-0117/19-00) beneficjent w imieniu swoim oraz Partnerów oświadcza, że zapoznał się z treścią Wytycznych, o których mowa w § 1 ust. 24 (m.in. Wytyczne w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020) oraz zapisami SzOOP i zobowiązuje się do realizacji projektu zgodnie z ich zapisami. Przy wydatkowaniu środków przyznanych w ramach projektu beneficjent zobowiązuje się stosować treść Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków, o których mowa w § 1 ust. 24 (§ 4 ust. 3 tej umowy). Z kolei stosownie do treści § 26 ust. 1 umowy o dofinansowanie przy udzielaniu zamówienia w ramach projektu beneficjent stosuje ustawę Pzp, zasadę konkurencyjności lub rozeznanie rynku na warunkach określonych w Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach EFRR, EFS, FS na lata 2014-2020). Natomiast pkt 11 lit. b podrozdziału 6.5.2. (zasada konkurencyjności) Wytycznych Ministra Inwestycji i Rozwoju z 22 sierpnia 2019 r. w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020 w celu spełnienia zasady konkurencyjności należy wybrać najkorzystniejszą ofertę zgodną z opisem przedmiotu zamówienia złożoną przez wykonawcę spełniającego warunki udziału w postępowaniu, w oparciu o ustalone w zapytaniu ofertowym kryteria. Wybór oferty jest dokumentowany protokołem postępowania o udzielenie zamówienia, o którym mowa w pkt 17. Postępowanie może zakończyć się wyborem kilku wykonawców, gdy zamawiający dopuszcza składanie ofert częściowych.
Jak wynika z akt sprawy w zaproszeniu z 2 listopada 2020 r. (znak: [...]) do złożenia oferty cenowej na przeprowadzenie grupowych szkoleń zawodowych wraz z egzaminami skarżąca (jako zmawiający) wskazała w opisie przedmiotu zamówienia, że wymaga, aby przedmiot zamówienia (szkolenia) został zrealizowany przez wykonawcę osobiście bez udziału podwykonawców. Ponadto, wykonawca nie mógł się powoływać na zasoby podmiotu trzeciego. Zadanie nr [...] obejmowało szkolenie w zakresie: monter sieci i instalacji sanitarnych, monter i konserwator instalacji klimatyzacyjnych i chłodniczych, monter instalacji alarmowych i monitoringu plus uprawnienia SEP, barman – barista, produkcja wyrobów cukierniczych plus uprawnienia SEP, opiekun osób starszych plus kwalifikowana pierwsza pomoc, florysta. Warunkiem udziału w postępowaniu było między innymi wykazanie zdolności technicznej lub zawodowej. W zakresie wykonania usługi należało złożyć wykaz wykonanych głównych usług w okresie ostatnich trzech lat przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności był krótszy – w tym okresie, wraz z podaniem ich wartości, przedmiotu, dat wykonania i podmiotów, na rzecz których usługi zostały wykonane oraz załączeniem dowodów, czy zostały wykonane należycie. W przypadku Zadania nr [...] zamawiający miał obowiązek uznać warunek za spełniony, jeżeli wykonawca wykazał, że wykonał łącznie 4 rodzaje szkoleń (w tym barman – barista) spośród wymienionych 7 rodzajów szkoleń (każde dla grupy minimum 10 osób). Wymagana sumaryczna wartość czterech wykazanych szkoleń wynosiła minimum [...] zł. Niespełnienie warunków podmiotowych stanowiło podstawę do wykluczenia wykonawcy z postępowania.
Postępowanie miało zostać przeprowadzone zgodnie z zasadą konkurencyjności, a skarżąca poinformowała, że w zakresie wykluczenia wykonawcy, odrzucenia oferty, wyjaśnienia rażąco niskiej ceny będzie się posiłkować stosowaniem ustawy Prawo zamówień publicznych.
Celem realizacji Zadania nr [...] skarżąca wybrała ofertę konsorcjum w składzie: [...] sp. z o.o. w K. (lider konsorcjum), [...] sp. z o.o. w K., M. N. S.-K., podpisując z wykonawcą 14 grudnia 2020 r. umowę Nr [...]/2020 dotyczącą przeprowadzenia grupowych szkoleń.
Zdaniem sądu organ prawidłowo przyjął, ze skarżąca dokonała wyboru oferty wykonawcy (ww. konsorcjum) niespełniającego warunku udziału w postępowaniu, gdyż w ramach posiadanego doświadczenia nie wykazał wymaganych 4 rodzajów szkoleń, spośród 7 objętych zamówieniem na łączną kwotę minimum [...] zł. Analiza akt sprawy potwierdza ustalenia organu, że konsorcjum w złożonej ofercie wykazało się doświadczeniem w realizacji 4 szkoleń na łączną wartość [...] zł, w tym doświadczeniem w realizacji kursu barmańskiego I stopnia w wymiarze 32 godzin o wartości [...] zł, a potwierdzeniem realizacji tego szkolenia był List referencyjny z 13 listopada 2020 roku wystawiony przez Dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych nr [...] w S. dla [...]. Z prawidłowo poczynionych przez organ ustaleń wynika, że szkolenie to zostało zrealizowane w ramach projektu nr [...], którego beneficjentem był członek konsorcjum - jego lider - [...] realizujący projekt w partnerstwie z Powiatem Starachowickim oraz [...] "S." S.A., a faktycznym wykonawcą usługi szkoleniowej pn. "Kursu barmański I stopnia" dla Technikum nr [...] był R. M., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą R. M. T. [...], za cenę [...] zł.
Zdaniem sądu można powoływać się na zdobyte wcześniej doświadczenie, które jest reprezentatywne dla potwierdzenia zdolności wykonawcy do realizacji określonego zamówienia oraz dotyczy tych elementów, które są kluczowe dla ustalenia, że wykonawca posiada odpowiednie doświadczenie. W literaturze przyjmuje się jednocześnie, że doświadczenie to zdolności, umiejętności uzyskane nie w trakcie jednorazowej czynności, ale podczas wielokrotnie powtarzalnych działań w procesie stosowania w praktyce określonego zakresu wiedzy teoretycznej (por. E. Snakowska-Estorninho, Warunki udziału wykonawców w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, W. 2014, s.123).
Sąd podzielił zatem ocenę organu, że [...] była zamawiającym usługę szkoleniową, a jej wykonawcą R. M., który posiadał wiedzę, kompetencje i doświadczenie w realizacji zaplanowanego szkolenia. Tym samym [...] nie mogła wykazać tej usługi jako swojego doświadczenia w ramach przeprowadzonego przez skarżącą postępowania. Nie mogła być co do zasady jednocześnie zamawiającym i wykonawcą. Sąd zgodził się ze stanowiskiem organu, że list referencyjny wystawiony przez Dyrektora [...] nr [...] w S. (jednostki podległej partnerowi projektu - Powiatowi Starachowickiemu) nie jest właściwym potwierdzeniem zrealizowania szkolenia, ponieważ podmiotem uprawnionym do wystawienia referencji w kwestii jakości wykonania usługi był zamawiający, tj. [...], która zawarła umowę z wykonawcą i sprawowała nadzór nad jej prawidłowym wykonaniem.
Sąd zaakceptował zatem konkluzję organu, że [...] sp. z o.o. w K. nie mogła być uznana za wykonawcę ani powoływać się na doświadczenie wykonawcy – R. M., a skarżąca w celu uniknięcia naruszenia zasady konkurencyjności, winna odrzucić ofertę konsorcjum, przeprowadzone postępowanie unieważnić oraz przygotować i ogłosić nowe w Bazie Konkurencyjności.
Sąd dodatkowo zauważa, że w pkt 3.2 zaproszenia do składania ofert zamawiający przewidział organizację zajęć teoretycznych w formie zdalnej (online), wskazując że wykonawca zobowiązany jest do zapewnienia platformy elarningowej/oprogramowania do obsługi zdalnej szkolenia. Na str. 8 zaproszenia wskazując z kolei dodatkowy wymóg dla wykonawców Zadania nr [...], przewidział organizację części szkoleń (zajęć teoretycznych) w formie zdalnej (online) – dotyczących głównie zajęć w roku 2020, dlatego zażądał udokumentowania przez wykonawców doświadczenia w zakresie prowadzenia szkoleń online (w formie zdalnej). Podkreślił przy tym, że w ramach wymaganego doświadczenia w realizacji szkoleń online wykonawca nie może wykazywać się doświadczeniem nabytym podczas realizacji projektów finansowanych ze środków UE/EFS, w których to projektach wykonawca jest wnioskodawcą/beneficjentem. Z powyższego wynika, że wykonawca Zadania nr [...] miał przeprowadzić część szkoleń (zajęć teoretycznych) w formie online i jednocześnie, zgodnie z warunkami udziału w postępowaniu, nie mógł się wykazać doświadczeniem zdobytym podczas realizacji projektów finansowanych ze środków UE/EFS, w których to projektach był wnioskodawcą/beneficjentem, co dotyczyło lidera konsorcjum – [...] sp. z o.o. w K., będącego beneficjentem w projekcie pn. "Kształcimy specjalistów - rozwój edukacji zawodowej dla S.". Już sama ta okoliczność wykluczała uznanie jakiegokolwiek doświadczenia zdobytego przez ten podmiot jako spełnienia warunku udziału w postępowaniu przeprowadzonym przez skarżącą. Ponadto, nawiązując do wymaganego przez skarżącą doświadczenia w realizacji szkoleń online i posiłkując się orzecznictwem Krajowej Izby Odwoławczej dotyczącym stosowania Prawa zamówień publicznych, wypada zauważyć, że orzecznictwo to negowało możliwość wykazywania doświadczenia zdobytego w wyniku realizacji projektów współfinansowanych ze środków unijnych (por. wyrok KIO z 3 stycznia 2014 r., KIO [...]). W doświadczeniu zawodowym muszą wystąpić okoliczności odbioru prac (potwierdzenie należytego wykonania) przez zamawiającego (odbiorca prac) oraz odpłatność tych prac (wynagrodzenie). Beneficjent pomocy unijnej pomimo, że bez wątpienia zdobywa jakieś doświadczenie, to nie jest to doświadczenie wymagane w przepisach o zamówieniach publicznych. Beneficjent nie realizuje żadnej usługi na rzecz Instytucji Zarządzającej. Beneficjenta i Instytucję Zarządzającą łączy umowa o dofinansowanie, w której Instytucja Zarządzająca określa warunki wydatkowania środków finansowych, po spełnieniu których beneficjent może się ubiegać o wypłatę dofinansowania. Minimalny zakres postanowień takiej umowy określa art. 206 ust. 2 u.f.p., z którego nie wynika, że Instytucja Zarządzająca ocenia jakość działań w projekcie. Ocena ta dotyczy zgodności działań beneficjenta z wnioskiem i umową o dofinansowanie, a przede wszystkim z celami projektu.
Wbrew wywodom zawartym w skardze ustalenia i ocena zawarte w zaskarżonej decyzji są spójne i potwierdzają w sposób jednoznaczny naruszenie zasady konkurencyjności, mimo podjętego zobowiązania w treści umowy. W oparciu o zgromadzone w sprawie dowody (w tym uzupełnione z urzędu o: umowę nr [...] o dofinansowanie projektu pn. "Kształcimy specjalistów - rozwój edukacji zawodowej dla S." w ramach RPOWŚ na lata 2014-2020 zawartą 12 września 2017 roku pomiędzy Województwem Świętokrzyskimi a Akademią [...] sp. z o.o.; wydruk ogłoszenia nr [...] opublikowanego w Bazie Konkurencyjności 15 grudnia 2017 roku), niepodważone przez skarżącą, właściwe jest stanowisko organu, że realizując Zadanie nr [...] skarżąca wybrała wykonawcę, który nie spełniał wymogów udziału w postępowaniu, ponieważ nie wykazał się wymaganym doświadczeniem, dopuszczając się tym samym nieprawidłowości, co skutkowało koniecznością dochodzenia, w trybie art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., zwrotu części wypłaconego skarżącej dofinansowania.
Oceny tej nie mogła podważyć argumentacja strony skarżącej powołującej się na wyrok Sądu Okręgowego w W. z 15 października 2019 r. w sprawie o sygn. akt XXIII Ga [...], wyroki KIO: z 2 kwietnia 2021 r., KIO [...]; z 11 czerwca 2021 r., KIO [...]. Należy zauważyć, że uzasadniając swoje orzeczenie, Sąd Okręgowy w W. podzielił pogląd Krajowej Izby Odwoławczej, że w rozpoznawanej sprawie konsorcjant mógł się powołać jedynie na doświadczenie własne "ograniczone" do budowy mostów i wiaduktów, a nie doświadczenie pełne w postaci wykonania całej inwestycji wybudowania autostrady. Z kolei z ww. rozstrzygnięć Krajowej Izby Odwoławczej wynika, po pierwsze, że doświadczenie uzyskiwane przez podwykonawcę w związku z realizowanym zamówieniem należy traktować dwojako – zarówno jako doświadczenie własne podwykonawcy, jak i doświadczenie generalnego wykonawcy. Po drugie zaś, że wykonanie zadania przez konsorcjum nie jest równoznaczne z jego faktycznym wykonaniem przez każdego z jego uczestników. Każdy z wykonawców w ramach konsorcjum realizuje przypisane mu zadania, nabywając doświadczenie tylko w powierzonej mu części, a nie w zakresie zadań realizowanych przez innych wykonawców. Warunek udziału w postępowaniu dotyczący doświadczenia odnosi się do rzeczywistego zrealizowania przez wykonawcę części lub całości zamówienia, a nie skutków prawnych powiązań wynikających z wcześniej zawartych przez wykonawcę umów.
Płynące z ww. rozstrzygnięć rozważania mają jednakże dla sprawy charakter teoretyczny albowiem nie znajdują w niej zastosowania. W okolicznościach sprawy nie można bowiem uznać, że R. M. był podwykonawcą [...] sp. z o.o. w K.. Umowa o podwykonawstwo zawierana jest bowiem pomiędzy wybranym przez zamawiającego wykonawcą, a innym podmiotem - podwykonawcą (por. szerzej M. Michta, Umowa o podwykonawstwo w Prawie zamówień publicznych, W. 2019). Nie budzi jakichkolwiek wątpliwości sądu, że [...] sp. z o.o. w K. była w projekcie "Kształcimy specjalistów - rozwój edukacji zawodowej dla S." zamawiającym, a R. M. wykonawcą. Właściwe są wnioski zatem organu, że jako beneficjent będący zamawiającym, [...] nie mogła być jednocześnie wykonawcą zamówienia, bowiem zadaniem zamawiającego jest wybór wykonawcy. Trafnie organ stwierdził, że rola beneficjenta jako "partnera" w projekcie, czy też "organizatora" działań projektowych w żaden sposób nie oznacza, że wchodzi on w rolę wykonawcy.
Prawidłowa była także, zdaniem sądu, ocena organu, że strona odmiennie potraktowała identyczne sytuacje, przyjmując że [...] jako zamawiający nie może być wykonawcą, dopuszczając jednocześnie taką możliwość w przypadku [...] sp. z o.o. w K..
Materialnoprawną podstawę orzekania w rozpoznawanej sprawie stanowiły przepisy ustawy o finansach publicznych. Zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy, z zastrzeżeniem ust. 8 i 10. Stosownie zaś do art. 184 ust. 1 u.f.p. wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu.
W ocenie sądu, poprzez inne procedury w rozumieniu art. 184 ust. 1 u.f.p. należy rozumieć nie tylko przepisy prawa powszechnego krajowego i unijnego, ale również procedury, o jakich jest mowa w umowie o dofinansowanie ustanowione w dokumentach programowych, (w tym wytyczne), jak i samą umowę. Kwestie te zostały w sposób dostatecznie wyraźny wyjaśnione w silnie utrwalonym już orzecznictwie sądów administracyjnych (np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 5 lutego 2025 r., I GSK 579/21; z 27 czerwca 2024 r., I GSK 1640/20; z 16 maja 2024 r., I GSK 848/20; z 14 września 2023 r., I GSK 1283/22; z 28 kwietnia 2023 r., I GSK 634/19; z 13 kwietnia 2023 r., I GSK 173/19; z 3 czerwca 2022 r., I GSK 872/19; z 11 października 2018 r., I GSK 931/18; z 12 października 2018 r., I GSK 1076/18, z 11 lipca 2018 r., I GSK 712/18). Również w uzasadnieniu wyroku z 13 grudnia 2023 r. (I GSK 1567/22). Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że procedury, o których mowa w art. 207 ust. 1 pkt 2 i art. 184 ust. 1 u.f.p., mogą wynikać nie tylko z aktu prawa powszechnie obowiązującego, ale także z łączącej strony umowy o dofinansowanie, w której zostaje określony uzgodniony sposób działania beneficjenta. Podpisana przez beneficjenta według wzoru umowa określa procedurę wykonywania przez niego projektu. W tej sytuacji, stosując zarówno gramatyczną, jak też systemową wykładnię przepisu art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., należy przyjąć, że w pojęciu "innych procedur" mieszczą się umowy zawierane przez beneficjentów na wykonanie zgłoszonych przez nich w ramach określonych programów operacyjnych i wyłonionych do dofinansowania projektów. Zatem naruszenie procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p., może wynikać również z postanowień umowy oraz procedur, których stosowanie w umowie postanowiono, określonych w innych, przywołanych w umowie aktach (np. wytycznych w zakresie kwalifikowalności), co z kolei implikuje wydanie decyzji na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. O naruszeniu procedur w rozumieniu art. 184 u.f.p świadczy więc każde uchybienie zobowiązań ciążących na beneficjencie w ramach udzielonego mu dofinansowania, w tym kontraktowych (por. wyrok NSA z 23 września 2022 r., I GSK 2875/18).
W. w tym miejscu zaznaczyć, że przyznane dofinansowanie (z budżetu unijnego i krajowego) stanowią środki publiczne, którym - gdy chodzi o ich udzielanie, przekazywanie i rozliczanie - towarzyszy szczególnego rodzaju reżim prawny. Beneficjent pomocy finansowej z racji jej przyznania i zatwierdzenia nie nabywa żadnych ostatecznych praw do wypłaty kwoty pomocy, jeżeli nie przestrzega warunków, którymi to wsparcie finansowe zostało obwarowane i które może być przyznane tylko wówczas, gdy beneficjent spełnia ściśle określone warunki (por. wyrok NSA z 26 stycznia 2024 r., I GSK 2040/22).
Zgodnie z art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013 "nieprawidłowość" oznacza każde naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem. Również w orzecznictwie przyjmuje się, że nieprawidłowością jest każde naruszenie przepisu prawa wspólnotowego wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego, które powoduje lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym UE w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego (por. wyrok NSA z 14 grudnia 2017 r., II GSK 2575/17). Szkoda realna wiąże się tu ze sfinansowaniem wydatków z budżetu Unii Europejskiej na cele, w związku z którymi wykryto nieprawidłowości. Szkoda polega na tym, że ze środków unijnych finansowane są wydatki dokonane niezgodnie z obowiązującym prawem. Innymi słowy ze środków unijnych mogą być finansowane tylko wydatki zgodne z obowiązującymi przepisami. Natomiast wszelkie wydatki dokonane z naruszeniem prawa są wydatkami niekwalifikowalnymi i tym samym nie mogą być finansowane z budżetu ogólnego UE (por. wyrok NSA z 28 lutego 2025 r., I GSK 915/21)
Przepis art. 207 ust. 1 u.f.p. nie używa terminu "nieprawidłowości" (zdefiniowanego w art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr 1303/2013), lecz terminów - "wykorzystanie niegodnie z przeznaczeniem", "wykorzystanie z naruszeniem procedur", "pobranie nienależnie lub w nadmiernej wysokości". Zastosowane zwroty nie zmieniają jednak faktu, że zdarzenia określone w art. 207 ust. 1 u.f.p. są działaniami podejmowanymi na rachunek budżetu UE, w celu usuwania nieprawidłowości, skutkiem czego są to działania podejmowane w zakresie tego rozporządzenia. Są zatem częścią tej samej dyspozycji gwarantującej dobre zarządzanie funduszami UE i ochronę jej interesów finansowych, a konsekwentnie do tego, zwroty użyte w art. 207 ust. 1 pkt 1-3 u.f.p. powinny być interpretowane w sposób jednolity z pojęciem "nieprawidłowości" w rozumieniu art. 2 ust. 36 rozporządzenia 1303/2013 (por. wyrok NSA z 19 lutego 2025 r., I GSK 867/21).
Dokonując wyliczenia kwoty przypadającej do zwrotu, organ administracji publicznej w ramach postępowania dowodowego przede wszystkim ma obowiązek oceny zapisów umowy oraz sposobu jej wykonania, a następnie dokonując wykładni przepisów prawa powszechnie obowiązującego unijnego i krajowego, działając w ramach zasady swobodnej oceny dowodów, może ustalić, jaka kwota podlega zwrotowi (por. wyroki NSA z: 8 czerwca 2022 r., I GSK 728/19; 14 czerwca 2022 r., I GSK 84/20).
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji organu wynika jednoznacznie, że powodem żądania od skarżącej zwrotu części dofinansowania było naruszenie przez nią zasady konkurencyjności w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego na kursy zawodowe poprzez wybór wykonawcy, który nie spełniał warunków udziału w tym postępowaniu. Skarżąca winna odrzucić ofertę wykonawcy (konsorcjum), przeprowadzone postępowanie unieważnić i ogłosić nowe w Bazie konkurencyjności. Ustalenia te w tym zakresie są jednoznaczne. Wobec powyższego, organ zobligowany był do podjęcia kroków prawnych zmierzających do wyciągnięcia konsekwencji w stosunku do skarżącej. Obowiązek zwrotu środków powstaje bowiem z mocy samej u.f.p.
W wyroku z 9 stycznia 2024 r. (I GSK 1620/22) NSA wyraził pogląd, który sąd orzekający w niniejszej sprawie podzielił, że to nie rezultat determinuje prawidłowość przeprowadzonego postępowania przetargowego, ale również droga, która prowadzi do jego zakończenia.
Stwierdzone naruszenie, stanowiące nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013, skutkowało nałożeniem 25% korekty określonej w poz. 14 załącznika do rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 29 stycznia 2016 r. w sprawie warunków obniżania wartości korekt finansowych oraz wydatków poniesionych nieprawidłowo związanych z udzielaniem zamówień (obecnie t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2179), a następnie wydaniem decyzji administracyjnej na podstawie art. 207 ust. 9 u.f.p.
Na tle powyższego nie jest zatem zasadny zarzut skargi dotyczący naruszenia przepisu prawa materialnego: art. 207 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 184 ust. 1 u.f.p., albowiem, w ocenie sądu, organ prawidłowo zastosował art. 207 ust. 9 w związku z art. 207 ust. 1 pkt 2 i art. 184 ust. 1 u.f.p. oraz art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013.
Odnotować należy, że uzasadnienie decyzji organu w sposób szczegółowy, jasny i kompletny wyjaśnia zarówno ustalony stan faktyczny w sprawie, podaje podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia, jak i wskazuje, jakie działania skarżącej miały wpływ na stwierdzenie naruszenia procedur. Wbrew zarzutom skargi organ w rozpatrywanej sprawie działał na podstawie przepisów prawa i dokonał oceny w oparciu o materiał dowodowy zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący, stosownie do art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Nie doszło zatem do naruszenia tych przepisów postępowania administracyjnego, organ podjął bowiem wszelkie działania niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy i w sposób wyczerpujący nie tylko zebrał, ale i rozpatrzył cały materiał dowodowy, odnosząc się także do argumentacji podniesionej przez skarżącą.
Należy przy tym podkreślić, że środki wykorzystane z naruszeniem art. 184 u.f.p. są środkami wykorzystanymi z naruszeniem procedury już z chwilą przekazania beneficjentowi, nie zaś z upływem 14 dni od wydania decyzji określającej kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki, co znalazło odzwierciedlenie w rozstrzygnięciu decyzji z 21 lutego 2024 r., z uwzględnieniem dokonania 19 kwietnia 2022 r. wpłaty przez skarżącą kwoty 22 170,88 zł na konto organu. Co prawda w pkt 2 tej decyzji co do kwoty 15 156,23 zł odsetki naliczano od 16 lipca 2020 r., a zaliczka w kwocie 99 762,44 zł z przeznaczeniem na rekrutację do trzech zaplanowanych kursów zawodowych (barman/barista, monter sieci i instalacji sanitarnych, florysta) została wypłacona skarżącej 9 lipca 2020 r. (str. 5 decyzji z 21 lutego 2024 r., str. 6 zaskarżonej decyzji, informacja o pozytywnej weryfikacji wniosku o płatność z 9 lipca 2020 r. – k. 163 akt administracyjnych), to naliczanie odsetek od późniejszej daty jest z korzyścią dla skarżącej. W kontekście zarzutów skargi trzeba także wyjaśnić, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja z 21 lutego 2024 r. zawierają postanowienia dotyczące przerwy w naliczaniu odsetek (odpowiednio na str. 70 decyzji z 21 lutego 2024 r. i na str. 44 zaskarżonej decyzji). Sąd zwraca przy tym uwagę, że już sama treść art. 54 Ordynacji podatkowej wskazuje na obowiązek nienaliczania odsetek w sytuacjach ściśle określonych w tym przepisie. Wiedzę o sposobie określenia okresu, za który skarżąca powinna uregulować odsetki (w tym o zastosowaniu przerw w ich naliczaniu), winna uzyskać z ewentualnie wystawionego tytułu wykonawczego (por. wyrok WSA w Gliwicach z 8 września 2020 r., I SA/Gl 845/20).
W tym stanie rzeczy, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a zarzuty skargi nie są zasadne, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło