I SA/Kr 598/16

PostanowienieWSA w Krakowie2017-06-13

Skład orzekający: Urszula Zięba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie z wpisu od skargi kasacyjnej powinien zostać uwzględniony, jeśli miesięczne wydatki wnioskodawczyni przekraczają jej dochody, a nieruchomość jest obciążona hipotekami?
Ratio decidendi
Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego oddalające wniosek o zwolnienie z wpisu od skargi kasacyjnej. Stwierdzono, że sytuacja materialna wnioskodawczyni nie uzasadnia przyznania prawa pomocy, ponieważ przedstawione przez nią dane dotyczące dochodów i wydatków są sprzeczne z zasadami logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, a także nie wykazała ona, że poczyniła kroki w celu zebrania oszczędności. Ponadto, prywatnoprawne zobowiązania nie mają pierwszeństwa przed zobowiązaniami publicznoprawnymi, a sprzedaż obciążonych hipotekami nieruchomości nie jest jedynym sposobem pozyskania środków.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni R.Ż. złożyła wniosek o zwolnienie z wpisu od skargi kasacyjnej, przedstawiając swoje oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach. Wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i córkami, na utrzymaniu pozostaje również wnuczka. Wnioskodawczyni jest zatrudniona i otrzymuje wynagrodzenie, a także przychody z najmu. Mąż podejmuje prace dorywcze. Rodzina ponosi znaczne miesięczne wydatki, w tym ratę kredytu hipotecznego. Wnioskodawczyni jest właścicielką nieruchomości obciążonych hipotekami. Starszy Referendarz sądowy oddalił wniosek, co zostało zaskarżone sprzeciwem.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy postanowienie Starszego Referendarza sądowego z dnia 7 kwietnia 2017r. oddalające wniosek R.Ż. o zwolnienie z wpisu od skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krako wie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Zięba po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2017r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie oddalenia wniosku o zwolnienie z wpisu od skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi R.Ż. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 31 marca 2016r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od lutego 2007r. do czerwca 2008r. oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za styczeń 2007r. oraz za miesiące od lipca 2008r. do grudnia 2008r. postanawia: utrzymać w mocy postanowienie Starszego Referendarza sądowego z dnia 7 kwietnia 2017r. oddalające wniosek R.Ż. o zwolnienie z wpisu od skargi kasacyjnej Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął ponowny wniosek R.Ż. o przyznanie prawa pomocy, tym razem, w zakresie zwolnienia z wpisu od skargi kasacyjnej. Z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach", akt sprawy oraz nadesłanych dokumentów wynika, że R. Ż. ur. w 1968r. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem J. Ż. ur. w 1964r., córkami: A. Ż. ur. w 1996r., N. Ż. ur. w 1990r. Na utrzymaniu rodziny pozostaje też wnuczka M. S. ur. w 2016r. Wnioskodawczyni zatrudniona jest w Zespole Placówek Oświatowych [...] w R. i z tego tytułu otrzymuje obecnie wynagrodzenie, po częściowym zajęciu egzekucyjnym, w wysokości 1 754,46 zł netto miesięcznie. Z tytułu najmu budynku użytkowego uzyskuje natomiast 795 zł netto miesięcznie. W 2016r. uzyskała ona łączny dochód w wysokości 64 134,52 zł, przy przychodzie w wysokości 70 394.52 zł J.Ż. podejmuje prace dorywcze i z tego tytułu otrzymuje ok. 200-300 zł miesięcznie netto. W roku 2016 uzyskał on dochód w wysokości 9 665,04 zł, przy takim samym przychodzie. Miesięczne wydatki rodziny obejmują: ratę kredytu hipotecznego - w zależności od kursu franka - ok. 3 670,92 zł, opłatę za wywóz śmieci – 27 zł, opłatę za gaz – 200 zł, opłatę za wodę – 150 zł, opłatę za energię elektryczną – 300 zł, koszty leczenia depresji, cukrzycy typu B, nadciśnienia – 580 zł, koszty ubezpieczenia – 83,33 zł (1000 zł: 12 miesięcy = 83,33 zł), koszty utrzymania dwojga dzieci – studentów ok. 800 zł. Skarżąca jest właścicielem: domu jednorodzinnego o pow. ok. 200m2, o wartości ok. 300 000 zł, ¼ części nieruchomości o pw. 0,5839 ha, znajdującej się w R. (objętej Kw [...] ), nieruchomości o pow. 0,7290 ha, znajdującej się w R. (objętej Kw [...]), obciążonej hipoteką umowną kaucyjną w wysokości 740 000 zł. W porównaniu ze stanem faktycznym ustalonym w postanowieniu Starszego Referendarza sądowego WSA w Krakowie z dnia 22 lipca 2016r. nastąpiły zmiany w sytuacji majątkowej skarżącej. Jej wynagrodzenie, po uwzględnieniu zajętej w postępowaniu egzekucyjnym części, jest niższe, a w skład gospodarstwa domowego wchodzi obecnie również córka N.Ż. i wnuczka M.S.. J.Ż. uzyskuje natomiast niewysokie wynagrodzenie z prac dorywczych. Dom jednorodzinny stracił, zdaniem wnioskodawczyni, po mniej niż roku połowę wartości. Po analizie powyższego materiału dowodowego, postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2017r. Starszy Referendarz sądowy WSA w Krakowie uznał, że wniosek R.Ż. nie zasługuje na uwzględnienie i oddalił go, przyjmując za podstawę rozstrzygnięcia art. 244§1, art. 245§3, art. 246§1 pkt 2 w zw. z art. 258 §1 i §2 pkt 7 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sprzeciwie od postanowienia referendarza sądowego, R.Ż. zaskarżyła ww. postanowienie w całości, zarzucając mu naruszenia art. 244 §1 w zw. z art. 245 §3 w zw. z art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., co jej zdaniem przejawiało się: - błędnym uznaniem, że skarżąca nie wykazała sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie jej prawa pomocy, podczas gdy z przedstawionych dokumentów wynikało, że miesięczne wydatki przekraczają uzyskiwane dochody, błędnym uznaniem, że sytuacja materialna skarżącej kształtuje się inaczej, niż wynika to z dokumentów źródłowych i oświadczeń przedłożonych przez skarżącą, podczas gdy uznanie to opierało się jedynie na domniemaniach, zaś brak było w tym zakresie dowodów, błędnym uznaniem, że skarżąca nie dostarczyła dokumentów oraz nie składała wyczerpujących oświadczeń, podczas gdy skarżąca przedłożyła wszystkie dokumenty, do uzupełnienia których została wezwana wraz ze stosownymi wyjaśnieniami, obciążeniem skarżącej okolicznością nie dostarczenia wyczerpujących dokumentów w sytuacji, gdy skarżąca dostarczyła wszystkie dokumenty wymienione w wezwaniu Sądu z dnia 15 marca 2017r., które sam Sąd uznał za wystarczające dla oceny możliwości sytuacji materialnej skarżącej, wzywając ją do ich dostarczenia, zaniechaniem wezwania skarżącej do przedłożenia dodatkowych dokumentów lub wyjaśnień stosownie do art. 255 p.p.s.a., pomimo uznania, że te dostarczone nie są wystarczające, aby przeprowadzić dogłębną analizę sytuacji majątkowej i zdolności płatniczych skarżącej, błędnym uznaniem, że skarżąca przedkładała swoje prywatnoprawne zobowiązania nad zobowiązaniami publicznoprawnymi, pomimo, że skarżąca pokrywa swoje zobowiązania publicznoprawne, tj. z jej wynagrodzenia pokrywane są zobowiązania podatkowe, będące przedmiotem sporu postępowania ze skargi kasacyjnej, błędnym uznaniem, że skarżąca może pozyskać środki na sfinansowanie opłaty od skargi kasacyjnej ze sprzedaży jej nieruchomości pomimo, że nieruchomości, w stopniu równym lub przewyższającym ich wartość są obciążone hipotekami, w tym przymusowymi i sprzedaż nieruchomości nie pozwoli na pozyskanie środków, błędnym uznaniem, że skarżąca nie współponosi kosztów postępowania sądowoadmimstracyjnego, podczas gdy skarżąca wnosi jedynie o częściowe zwolnienie od kosztów i samodzielnie ponosi koszt pełnomocnika procesowego. Ponadto podniesiono, że miesięczne wydatki skarżącej przekraczają dochody, co zostało potwierdzone przez WSA w Katowicach, który wprost wskazał na dysproporcję, między dochodami, a obciążeniami skarżącej. Zdaniem skarżącej, Sąd oparł postanowienie na domniemaniach, nie na faktach, wyczerpująco przez nią przedstawionych. Brak było bowiem jakichkolwiek dowodów przeciwnych, które wzbudziłyby wątpliwości, czy wszystkie informacje na temat sytuacji majątkowej skarżącej zostały rzetelnie przedstawione do oceny. Skarżąca podkreśliła kilkakrotnie, że przedłożyła wszystkie żądane dokumenty, o które była wzywana w toku postępowania. Podano, że współponosi ona koszty postępowania, gdyż nie wnioskowała o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, lecz częściowym. Dodano, że rezygnacja z domowych wydatków bieżących na rzecz poniesienia kosztów postępowania, odbyłaby się z uszczerbkiem dla utrzymania jej samej i rodziny. Nie może ona też sprzedać nieruchomości lub udziału w nieruchomości, których jest właścicielem, by zdobyć środki finansowe udziału w postępowaniu sądowym, bowiem są one obciążone hipotekami w stopniu umożliwiającym uzyskanie środków na opłaty. Wskazano, że na nieruchomości, na której znajduje się dom skarżącej, ustanowione są trzy hipoteki: umowna kaucyjna w wys. 740.000 zł na rzecz E. S.A. oraz dwie hipoteki przymusowe w wys. 91.722,00 zł i 429.425,96 zł na rzecz Naczelnika Urzędu Skarbowego. Łącznie nieruchomość obciążona jest hipotekami w wysokości 1.261.147,96 zł. Podobnie na udziale skarżącej, przysługującym jej w nieruchomości, ustanowiona jest hipoteka przymusowa o wartości 71.817,00 zł na rzecz Naczelnika Urzędu Skarbowego. Dodano ponadto, że niezależnie, czy nieruchomości skarżącej byłyby warte sto, pięćset, czy dziewięćset tysięcy złotych, to nieruchomości te są obciążone hipotekami w stopniu równym lub przewyższającym wartość nieruchomości, zatem ich sprzedaż nie pozwalałby uzyskać kwot na uiszczenie opłat sądowych. Do sprzeciwu dołączono wydruki z treści ksiąg wieczystych. Wobec powyższego wniesiono o zmianę zaskarżonego postanowienia w całości i przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie jej od opłaty sądowej w postaci wpisu od skargi kasacyjnej w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Treść art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016r. poz. 718 ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.) wskazuje, że rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka, jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (§ 2). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (§ 3). Stosownie do treści art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.), a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zawarta w przepisach Ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, regulacja prawa pomocy, stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W konsekwencji przytoczone we wniosku okoliczności, jak i przedstawione przez wnioskodawczynię dokumenty, powinny uzasadniać jej żądanie. Oznacza to, iż na wnioskodawczyni spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa, przy czym do Sądu należy ocena tych dowodów w świetle spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy. Inicjatywa dowodowa, zmierzająca do uprawdopodobnienia, iż zachodzą uwarunkowania przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy, ciąży na stronie, (por. postanowienie NSA z dnia 26.09.2013r., sygn. akt II OZ 792/13, postanowienie NSA z dnia 16.02.2012r., sygn. akt I FZ 26/12, postanowienie NSA z dnia 28.01.2013r., sygn. akt II FZ 29/13, postanowienie NSA z dnia 16.05.2013r., sygn. akt I FZ 101/13, postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 23.10.2009r. , sygn. III SA/GL 823/09). Wnioskodawczyni ma też obowiązek współdziałania z sądem w zakresie gromadzenia dowodów źródłowych i wyjaśnienia wszystkich okoliczności w celu ustalenia jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Umożliwia to konstrukcja art. 255 p.p.s.a., a zastosowanie tej normy, poprzez wezwanie strony o przedłożenie dodatkowych oświadczeń lub dokumentów, stanowi rodzaj uzupełniającego postępowania dowodowego, dzięki któremu wydane orzeczenie opierać się będzie o zasadę prawdy materialnej. Brak tej współpracy przez niedostarczenie dokumentów, bądź nieskładnie wyczerpujących oświadczeń, musi mieć natomiast wpływ na dokonywaną przez sąd ocenę wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 21.05.2014r., sygn. akt II FZ 654/14, postanowienie NSA z dnia 11.02.2014r., sygn. akt II FZ 1474/13, postanowienie NSA z dnia 15.03.2012r., sygn. akt II FZ 175/12, postanowienie NSA z dnia 04.04.2011r., sygn. akt II FZ 103/11, postanowienie NSA z dnia 15.06.2010r., sygn. akt II OZ 530/10, postanowienie NSA z dnia 19.10.2010r., sygn. akt II GZ 296/10, postanowienie NSA z dnia 05.12.2006r., sygn. akt II FZ 703/06). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że słusznie ocenił Referendarz sądowy tut. Sądu, iż wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Należy w pierwszej kolejności zaaprobować analizę referendarza sądowego tut. Sądu, który podał, że przedstawione przez skarżącą okoliczności wskazują, iż miesięczne wydatki rodziny, opiewają na łączną kwotę 5811,25 zł (3 670,92 zł + 27 zł + 200 zł + 150 zł + 300 zł + 580 zł+ 83,33 zł + 800 zł = 5811,25 zł), a na dochód składa się wynagrodzenie R.Ż., J.Ż. oraz czynsz z najmu, w łącznej kwocie 2 749,46 zł - 2849,46 zł [1754,46 zł + (200 – 300 zł) + 795 zł = 2 749,46 – 2849,46 zł]. Prawidłowe jest zatem podstawowe stwierdzenie referendarza, który uznał, że wyżej przedstawiony schemat sytuacji bytowej skarżącej jest sprzeczny z zasadami logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, którymi winien kierować się orzekający, rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy. Nie jest bowiem możliwe, aby wydatki przewyższały ponad dwukrotnie dochody. Powyższe czyni także niezasadnym zarzut skarżącej, że rezygnacja z domowych wydatków bieżących na rzecz poniesienia kosztów postępowania, odbyłaby się z uszczerbkiem dla utrzymania jej samej i rodziny. W kontekście powyższego wskazać również należy, że przyznanie prawa pomocy, będącego odstępstwem od zasady partycypacji stron w kosztach postępowania i przerzucające takie koszty na ogół społeczeństwa, może być zastosowane jedynie w przypadkach wyjątkowych, kiedy strona w sposób jednoznaczny wykaże, że nie stać jej na poniesienie kosztów postępowania, czego nie odnotowano w realiach niniejszej sprawy. Strona nie wykazała również, że poczyniła kroki w celu zebrania oszczędności we własnych wydatkach, które mogłyby przyczynić się do pokrycia wpisu od skargi kasacyjnej. Słuszne również referendarz sądowy zwrócił uwagę na stanowisko utrwalonej linii orzeczniczej sądów administracyjnych, zgodnie z którą jakiekolwiek prywatnoprawne zobowiązania nie mają pierwszeństwa przed zobowiązaniami publicznoprawnymi, do których zaliczają się również koszty prowadzenia postępowania przed sądami administracyjnymi (por. postanowienie NSA z dnia 07.10.2005r. sygn. akt II FZ 624/05, postanowienie NSA z dnia 07.10.2010r. sygn. akt I OZ 749/10, postanowienie NSA z dnia 16.07.2010r. sygn. akt I OZ 535/10, postanowienie NSA z dnia 01.06.2011r., sygn. akt II FZ 234/11, postanowienie NSA z dnia 17.11.2011r., sygn. akt I FZ 321/11, postanowienie NSA z dnia 18.02.2016r., sygn. akt I FZ 571/15, postanowienie NSA z dnia 17.02.2016r., sygn. akt I GZ 17/16). Powyższy pogląd w pełni aprobuje orzekający w sprawie Sąd. Nie sposób w tym kontekście zgodzić się z zarzutem skarżącej, jakoby ustalenia referendarza w tym zakresie były błędne. Sąd nie neguje, że skarżąca pokrywa część zobowiązań podatkowych z własnego wynagrodzenia, ale trudno przyjąć, że mieliby to czynić w jej imieniu inni podatnicy. Skarżąca powinna mieć świadomość tego, iż wszczynając postępowanie sądowe, musi partycypować w kosztach sądowych, nie może ich bowiem przerzucać na obywateli. Oczekiwania skarżącej, iż mimo niezasadności jej wniosku, Skarb Państwa poniesie za nią przedmiotowe koszty i uiści wymagany wpis od skargi kasacyjnej są błędne. Takie przekonanie skarżącej nie upoważnia do przyznania jej prawa pomocy, byłoby to bowiem sprzeczne z obowiązującymi przepisami prawa. Skarżąca podniosła, że współponosi koszty postępowania sądowoadministracyjnego i wnosi jedynie o częściowe zwolnienie od kosztów, gdyż samodzielnie ponosi koszt pełnomocnika procesowego. Nie ulega wątpliwości, że skarga kasacyjna, pod rygorem odrzucenia, powinna być sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika, ale nie należy tracić z pola widzenia, że skarżąca korzystała z profesjonalnej pomocy prawnej już na etapie postępowania administracyjnego, a aktualnie także na etapie postępowania sądowoadministracyjnego, który nie został stronie przyznany z urzędu, co niewątpliwie także generowało i generuje koszty oraz uszczupla budżet skarżącej. Co więcej, biorąc pod uwagę realia i koszty usług prawniczych na rynku, wydatki związane z wynagrodzeniem profesjonalnego pełnomocnika na wszystkich etapach postępowania, a nie tylko tam, gdzie wymagany jest tzw. przymus adwokacko-radcowski, stanowi duże koszty i niewątpliwie są one większe, niż wynosi wpis od skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie. Ponadto nie można tracić z pola widzenia faktu, że skarżąca spłaca kredyt, którego miesięczna rata, także przewyższa wartość wpisu od skargi kasacyjnej. Nie można zgodzić się z kolejnym zarzutem skarżącej, jakoby referendarz sadowy oparł swoje rozstrzygnięcie na domniemaniach, a nie konkretnych dowodach. Aby wydać słuszne rozstrzygnięcie w zakresie przyznania prawa pomocy, referendarz wezwał skarżącą w trybie art. 255 p.p.s.a. do uzupełnienia wniosku, poprzez przedłożenie odpowiednich dokumentów. Uczynił to, aby pozyskać pełne informacje na temat aktualnej sytuacji skarżącej oraz na okoliczność wykazania jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Odnosząc się natomiast do jej argumentacji w zakresie obciążenia nieruchomości hipotekami, w tym przymusowymi oraz do twierdzenia, że ich sprzedaż nie pozwoli na pozyskanie środków, stwierdzić trzeba, że nie jest to jedyne źródło, z którego skarżąca mogłaby pozyskać środki na uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej. Skarżąca mogłaby pozyskać wymagane środki, czyniąc oszczędności na innych płaszczyznach, na co wskazywano już powyżej. Podkreślenia wymaga, że doświadczenie życiowe także wskazuje, iż pełnoletnie dzieci, w tym przypadku córki, powinny partycypować w kosztach utrzymania wspólnego gospodarstwa domowego, skoro zamieszkują wspólnie ze skarżącą. Nawet, jeśli dzieci skarżącej studiują, to obecnie powszechną praktyką jest, że podczas kontynuowania nauki, studenci podejmują prace, a tym samym, oprócz pozyskania środków pieniężnych, zdobywają doświadczenie zawodowe już podczas studiów. Wypada ponadto zauważyć, że nie ma znaczenia zarzut skarżącej, który oparła na stwierdzeniu, że jej miesięczne wydatki przekraczają dochody, co zostało potwierdzone przez WSA w Katowicach, który wprost wskazał na dysproporcję, między jej dochodami, a obciążeniami. Zauważyć należy, że skarżąca nie przedłożyła na poparcie swojego twierdzenia żadnego postanowienia sądowego, a w niniejszej sprawie - jak już wyżej podano - sytuacja przemawiająca za zasadnością wniosku nie miała miejsca. Natomiast same twierdzenia skarżącej w tym zakresie nie mogą stanowić podstawy zwolnienia jej z wpisu od skargi kasacyjnej. Wedle powyższej argumentacji oraz okoliczności faktycznych i prawnych, sytuacja finansowa skarżącej nie wskazuje, iż spełnione zostały przesłanki do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zwolnienie R.Ż. z wpisu od skargi kasacyjnej, byłoby więc przekroczeniem ustawowych ram tej instytucji, tym bardziej, że zgodnie z linią orzeczniczą sądów administracyjnych, prawo pomocy stosowane jest w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem. Strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania. A ponadto nie należy zapominać, że ubiegający się o taką pomoc powinien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Wobec powyższych okoliczności, Sąd stwierdził, że dane przedstawione przez skarżącą nie uzasadniają przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Analiza akt sprawy w konfrontacji z twierdzeniami strony i wskazywanymi przez nią okolicznościami, przesądza o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia jej z wpisu od skargi kasacyjnej. Dodać należy, że rozstrzygnięcie w sprawie zapadło na podstawie wnikliwej analizy sytuacji majątkowej skarżącej. Podkreślić też trzeba, że referendarz sądowy dokonał porównania stanu faktycznego, ustalonego w okolicznościach pierwszego wniosku skarżącej w zakresie przyznania prawa pomocy z jej aktualną sytuacją bytową. Zwrócił uwagę na zmiany tej sytuacji i dokonał właściwych ustaleń w tym zakresie. Wszystko to doprowadziło Starszego Referendarza sądowego do wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. W przypadku skarżącej wykluczono możliwość uznania, że poniesienie kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi kasacyjnej, przekracza jej możliwości finansowe. W ocenie Sądu, rozstrzygnięcie referendarza sądowego jest adekwatne do sytuacji majątkowej skarżącej. Wobec tego, zaskarżone postanowienie, oddalające wniosek o zwolnienie z wpisu od skargi kasacyjnej, należy uznać za prawidłowe, a wniosek skarżącej za niezasadny. W związku z powyższym, na podstawie art. 244 § 1, art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt. 2 p.p.s.a. w zw. z art. 260 § 1, § 2 i § 3 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło