VII SA/Wa 2783/18

WyrokWSA w Warszawie2019-06-06

Skład orzekający: Monika Kramek, Grzegorz Antas, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo odmówił stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, uznając, że inwestor posiadał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, mimo wątpliwości co do podziału budynku i jego usytuowania na działkach różnych właścicieli?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nie miały obowiązku weryfikacji oświadczenia inwestora o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, jeśli nie powzięły wątpliwości co do jego zgodności z rzeczywistym stanem prawnym w postępowaniu zwykłym. Oświadczenie to, złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej, zastępuje dowody prawa do dysponowania nieruchomością. W przypadku braku rażącego naruszenia prawa, decyzja o pozwoleniu na budowę nie podlega stwierdzeniu nieważności. Ponadto, organy administracji nie są właściwe do rozstrzygania sporów cywilnoprawnych dotyczących własności nieruchomości.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która w części uchyliła decyzję Wojewody o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na przebudowę części gospodarczej budynku. Skarżący zarzucali rażące naruszenie prawa przy wydaniu pierwotnej decyzji, w szczególności dotyczące prawa inwestorów do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargi, uznając, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Monika Kramek, Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Antas (spr.), sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Protokolant sspec. Joanna Piątek-Macugowska, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2019 r. sprawy ze skarg M. L. oraz K. K. i E. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2018 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargi Zaskarżoną decyzją z [...] września 2018 r. znak [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołań M. L. oraz K. K. i E. K. od decyzji Wojewody [...] z [...] lutego 2018 r. znak [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z [...] września 2013 r. nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Iwonie Trybale oraz A. T. pozwolenia na przebudowę części gospodarczej budynku mieszkalno-gospodarczego na działkach nr ew. [...], [...] i [...] położonych w [...] (sprostowanej postanowieniem Starosty [...] z [...] października 2013 r.) uchylił decyzję Wojewody [...] z [...] lutego 2018 r. w części odmawiającej stwierdzenia na wniosek M. L. nieważności decyzji Starosty [...] z [...] września 2013 r. i w tej części umorzył postępowanie organu I instancji, natomiast w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] lutego 2018 r. Decyzja ta została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Starosta [...] decyzją z [...] września 2013 r. na wniosek inwestorów – I. T. i A. T. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na przebudowie części gospodarczej budynku mieszkalno-gospodarczego na działkach nr ew. [...], [...] i [...] położonych w [...]. Decyzja ta nie została zaskarżona i stała się ostateczna. W wyniku rozpoznania wniosków o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z [...] września 2013 r. złożonych przez M. L., K. K. i E. K. Wojewoda [...] wszczął postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji, a następnie decyzją z [...] lutego 2018 r. odmówił stwierdzenia nieważności wnioskowanej decyzji. Uzasadniając powody nieuwzględnienia wniosku o stwierdzenie nieważności ww. rozstrzygnięcia, organ nadzoru wyjaśnił, że rażące naruszenie prawa zachodzi w przypadku naruszenia przepisu niepozostawiającego wątpliwości co do jego bezpośredniego rozumienia. Rażące naruszenie prawa powinno być zatem oczywiste, wyraźne oraz bezsporne. Odnosząc się w tym zakresie do zarzutu dotyczącego braku prawa na dysponowanie przez inwestorów nieruchomością na cele budowlane, organ wskazał, że szczególną okolicznością w sprawie jest usytuowanie budynku o nr [...], podlegającego przebudowie w granicach działki nr [...]. Budynek ten jest usytuowany na dwóch działkach: działce nr [...], która jest objęła planowaną inwestycją, i dla której jest prowadzona księga wieczysta nr [...], oraz na sąsiedniej działce nr [...], dla której jest prowadzona księga wieczysta nr [...], nie objętej planowaną inwestycją. Treść księgi wieczystej dotyczącej działki nr [...] ujawnia, że jest ona prowadzona dla działki stanowiącej teren budowlany. Treść księgi wieczystej dotyczącej sąsiedniej działki nr [...] ujawnia z kolei, że jest ona prowadzona dla działki stanowiącej teren budowlany i dla budynku mieszkalno- gospodarczego o nr porządkowym [...] . Z tego stanu rzeczy strony wywodzą, że inwestorzy nie posiadają prawa do dysponowania budynkiem nr [...] na cele budowlane. Organ nadzoru z tym stanowiskiem nie zgodził się stwierdzając, że własność gruntu rozciąga się na przestrzeń nad i pod jego powierzchnią. Oznacza to, że prawo inwestorów do dysponowania budynkiem na działce nr [...], co do której 31 marca 2013 r. złożyli oświadczenie o posiadaniu prawa do dysponowania nią na cele budowlane (k. 186 akt) oparte jest na przysługującym im prawie. Zatem oświadczenie złożone przez inwestorów na podstawie art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 ze zm.) w odniesieniu do działki nr [...], na podstawie art. 143 k.c. dotyczy również części budynku nr [...] usytuowanej na tej działce. Nie można stwierdzić rażącego naruszenia prawa poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę w okolicznościach prawdopodobnej niezgodności treści ksiąg wieczystych. Organ wyjaśnił również, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ powinien sprawdzić zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego). W badanej decyzji nie można się dopatrzeć naruszenia powyższego obowiązku przez Starostę [...]. W terenie, w którym znajdują się działki nr ew. [...], [...] i [...] objęte planowaną inwestycją, obowiązują ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (uchwała nr [...] Rady Miejskiej w [...] z [...] grudnia 2003 r.). Działka nr [...] znajduje się w obszarze dwóch jednostek strukturalnych planu, MNP - zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna i KW - drogi wewnętrzne. Z projektu zagospodarowania terenu wynika, że inwestor nie planował robót budowlanych na terenie działek nr [...], [...] i [...] objętych inwestycją, których celem byłaby zmiana sposobu zagospodarowania działki budowlanej. Zatwierdzony badaną decyzją projekt budowlany nie dotyczył również zmiany sposobu użytkowania części budynku będącej przedmiotem inwestycji. Przedsięwzięcie inwestycyjne nie przekracza granic części istniejącego budynku usytuowanej na działce nr [...], przez co przebieg granic jednostek strukturalnych miejscowego planu pozostaje bez związku z omawianą inwestycją. Nie można zatem stwierdzić naruszenia prawa poprzez zatwierdzenie przez Starostę [...] projektu zagospodarowania terenu sporządzonego na mapie do celów projektowych z błędnymi granicami jednostek strukturalnych miejscowego planu, ponieważ w tym przypadku błąd geodety pozostaje bez wpływu na ocenę projektu budowlanego. Odwołanie od powyższej decyzji złożyli M. L., jak również K. K. i E. K. Poddając decyzję Wojewody [...] z [...] lutego 2018 r. kontroli instancyjnej, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego orzekł o uchyleniu na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. decyzji Wojewody [...] w części odmawiającej stwierdzenia na wniosek M. L. nieważności decyzji Starosty [...] z [...] września 2013 r. i w tej części umorzył postępowanie organu I instancji, a w pozostałej części, tj. w części odmawiającej na wniosek K. K. i E. K. stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z [...] września 2013 r. organ odwoławczy utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Uzasadniając to pierwsze rozstrzygnięcie organ wyjaśnił, że w postępowaniu w sprawie dotyczącej decyzji o pozwoleniu na budowę, interes prawny jest wyprowadzany z art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, który jako przepis szczególny względem art. 28 k.p.a., ogranicza pojęcie strony w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę do inwestora, właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przez obszar oddziaływania obiektu budowlanego należy rozumieć, zgodnie z unormowaniem art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu. Badanie legitymacji procesowej strony w postępowaniu nieważnościowym dotyczy etapu wstępnego polegającego na ocenie interesu prawnego według stanu faktycznego na dzień złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności i orzekania przez organ nadzoru. Analiza akt sprawy wykazała, że wnioskodawczyni tj. M. L. swój interes prawny do udziału w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z [...] września 2013 r. wywodzi z tytułu przysługującego jej prawa własności działek nr ew. [...], [...] oraz [...]. Powyższe nieruchomości M. L. nabyła w drodze darowizny w 2014 r. Analiza projektu budowlanego z kolei wykazała, że sporne roboty budowlane polegające na przebudowie części gospodarczej budynku nr [...] będą prowadzone jedynie w części budynku położonej na działce nr ew. [...] będącej własnością inwestorów. Analiza porównawcza projektu zagospodarowania terenu oraz znajdującej się w aktach sprawy kopii mapy sytuacyjnej wykazała, że objęta przebudową część gospodarcza budynku mieszkalno-gospodarczego znajduje się w odległości ok. 5,5 m od granicy działki nr ew. [...], w odległości ok. 4 m od granicy działki nr ew. [...] oraz w odległości ok. 25 m od granicy działki nr ew. [...]. Mając na uwadze przedstawiony wyżej charakter spornej inwestycji oraz jej usytuowanie organ nadzoru stwierdził, że działki nr ew. [...], [...] i [...] nie znajdują się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji. Sporne przedsięwzięcie nie powoduje bowiem jakichkolwiek ograniczeń, które wynikałyby z obowiązujących przepisów prawa, w zakresie możliwości zagospodarowania ww. działek. Innymi słowy wnioskodawczyni może bez przeszkód zagospodarować działki będące jej własnością, zaś realizacja spornej inwestycji w najmniejszym nawet stopniu nie wpływa na wyznaczony przepisami prawa zakres dopuszczalnego ich zagospodarowania. Odnosząc się do rozstrzygnięcia Wojewody [...] utrzymanego w mocy, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że inwestorzy – A. T. i I. T. złożyli oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomościami inwestycyjnymi (tj. działkami nr ew. [...], [...], [...]) na cele budowlane. Z powyższych oświadczeń wynika jednoznacznie, kto je złożył, jakich dotyczą one nieruchomości, jak również z czego wynika tytuł prawny przysługujący inwestorom do ww. działek. Wprawdzie oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest środkiem dowodowym, który może podlegać badaniu przez organ administracji publicznej co do zgodności z rzeczywistym stanem prawnym, tym niemniej organ nadzoru zwrócił uwagę na utrwalony pogląd judykatury (por. wyrok NSA z 3 kwietnia 2007 r. sygn. II OSK 577/06; wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 27 stycznia 2010 r. sygn. II SA/Go 906/09) wskazujący na prawo organu do oceny, czy przedłożone w postępowaniu administracyjnym dokumenty i twierdzenia inwestora faktycznie uprawniają go do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wyłącznie w przypadku powzięcia - na etapie postępowania zwykłego - wątpliwości co do tego prawa. W przedmiotowej sprawie, na etapie postępowania zwykłego, zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nie było podstaw uzasadniających wątpliwość, że oświadczenia złożone przez inwestorów są niezgodne z rzeczywistym stanem prawnym. K. K. i E. K. uczestniczyli bowiem jako strony w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty [...] z [...] września 2013 r. Skarżący w toku ww. postępowania nie podnosili również zarzutu, że inwestor nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W aktach sprawy organu znajdują się zwrotne potwierdzenia odbioru przez K. K. i E. K. zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę spornej inwestycji oraz ww. decyzji Starosty [...]. Skoro więc nie było wątpliwości co do prawdziwości złożonych oświadczeń, a skarżący ich nie kwestionowali w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę, organ nie miał obowiązku ich weryfikacji. Jeśli zaś nie było obowiązku weryfikacji oświadczenia, nie można zarzucić organowi (zwłaszcza w trybie nieważnościowym), że weryfikacji takiej nie przeprowadził. Organ nadzoru zaznaczył, że w postępowaniu nieważnościowym właściwy organ może badać posiadanie przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane tylko wówczas, jeżeli organ wydający pozwolenie na budowę przed wydaniem pozwolenia był w posiadaniu informacji wskazującej na niezgodność oświadczenia z rzeczywistym stanem prawnym. Natomiast w sytuacji, gdy organ wydając decyzję o pozwoleniu na budowę, nie posiadał informacji świadczącej o nieprawdziwości złożonego przez inwestora oświadczenia, wykluczona jest wówczas możliwość badania takiego oświadczenia w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności (por. wyrok WSA w Warszawie z 15 marca 2006 r. sygn. VII SA/Wa 1602/05; wyrok WSA w Warszawie z 7 października 2004 r. sygn. IV SA 589/03; wyrok WSA w Warszawie z 15 listopada 2010 r. sygn. VII SA/Wa 475/10; wyrok WSA w Krakowie z 5 listopada 2009 r. sygn. II SA/Kr 1286/09). Organ nadzoru również zwrócił uwagę na pogląd judykatury, zgodnie z którym oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie podlega weryfikacji w postępowaniu nadzorczym o stwierdzenie nieważności decyzji, gdyż pozostawałoby to w całkowitej sprzeczności z istotą uregulowania zawartego w art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego (por. wyrok NSA z 8 kwietnia 2011 r. sygn. II OSK 631/10; wyrok WSA w Warszawie z 1 grudnia 2011 r. sygn. VII SA/Wa 1887/11; wyrok NSA z 23 kwietnia 2013 r. sygn. II OSK 980/12; wyrok WSA w Warszawie z 18 kwietnia 2012 r., sygn. VII SA/Wa 2809/11; wyrok NSA z 12 grudnia 2013 r. sygn. II OSK 1748/12). W związku z powyższym Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w analizowanym przypadku nie doszło do rażącego naruszenia art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, sporne przedsięwzięcie polegające na przebudowie części gospodarczej budynku mieszkalno - usługowego nie uchybia w stopniu rażącym innym przepisom prawa, w szczególności wymogom dotyczącym przeznaczenia terenu inwestycyjnego określonym w obowiązującym planie miejscowym. Skargę na powyższą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] września 2018 r. w części, w jakiej uchyliła ona decyzję Wojewody [...] i umorzyła postępowania organu I instancji, złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. L., wnosząc o jej uchylenie. Skarga ta została zarejestrowana pod sygn. akt VII SA/Wa 2783/17. Skarżąca zarzuciła temu rozstrzygnięciu naruszenie art 28 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, co wiązało się z niezebraniem w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i nieustaleniem wszystkich okoliczności faktycznych, na których powinno być oparte rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że jej ojciec (H. L.) uczestniczył w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją Starosty [...] z [...] września 2013 r. jako jego strona i dlatego nabywając po nim darowane jej nieruchomości, a zatem będąc jego następcą prawnym, powinna również otrzymać status strony w niniejszym postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru. Skarżąca zauważyła, że przymiot strony postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę mają nie tylko osoby, których interes prawny zostaje naruszony planowanym zamierzeniem inwestycyjnym, ale też takie, na których nieruchomości planowane roboty budowlane mogą potencjalnie oddziaływać, nawet jeżeli oddziaływanie na określoną nieruchomość nie przekracza obowiązujących norm. Skarżąca wyraziła również swoją ocenę prawną odnośnie do decyzji z dnia [...] września 2013 r., podnosząc, że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa. Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] września 2018 r. w części, którą utrzymana została w mocy decyzja Wojewody [...], złożyli E. K. i K. K., wnosząc o jej w tej części uchylenie. Skarga ta została zarejestrowana pod sygn. akt VII SA/Wa 2784/17. Skarżący zarzucili Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego: 1. naruszenie przepisów prawa procesowego poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, tj.: a) art. 7, art. 8, art. 11 oraz art. 107 § 3 k.p.a. polegające na: - braku wszechstronnego i wyczerpującego rozpoznania sprawy, a w szczególności brak wyjaśnienia w sposób jasny i zrozumiały podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji, ograniczające się jedynie do przytoczenia przepisów prawa i stwierdzenia, że organ wydający decyzję w sprawie nie był zobligowany do zbadania zgodności oświadczenia inwestora o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z rzeczywistym stanem prawnym w sytuacji, gdy w sprawie zachodziły szczególne okoliczności natury faktycznej i prawnej dotyczące nieruchomości budynkowej położonej w [...] przy ul. [...] nr [...], (obecnie ul. [...]), które obligowały organ do wnikliwego wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy związanych z prawem własności przedmiotowego budynku - co warunkowało wydanie zgodnego z prawem pozwolenia na przebudowę części przedmiotowego budynku; - błędną i wybiórczą ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, z którego jednoznacznie wynika, że na etapie postępowania zwykłego zachodziły przesłanki uzasadniające wątpliwości co do zgodności oświadczenia inwestorów z rzeczywistym stanem prawnym w sytuacji, gdy budynek przy ul. [...] nr [...], którego dotyczyło pozwolenie, posadowiony jest na nieruchomościach gruntowych różnych właścicieli, a jednocześnie stanowi on jedną, konstrukcyjnie integralną całość, co w konsekwencji doprowadziło do uznania, że organ nie ma podstaw do badania posiadania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; - brak rozważenia wszystkich okoliczności mogących mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności zbadania, czy inwestorowi faktycznie przysługuje wyłączne prawo własności części budynku znajdującego się na jego nieruchomości gruntowej w sytuacji, gdy budynek nie był podzielony fizycznie i prawnie; - wydaniu rozstrzygnięcia w sposób jednostronny, mający na uwadze tylko i wyłącznie interes inwestora przy całkowitym pominięciu interesu skarżących, b) art. 80 k.p.a. poprzez błędną ocenę materiału dowodowego zebranego w sprawie, która doprowadziła do przejęcia, że okoliczność posiadania prawa do dysponowania przez inwestora częścią budynku została udowodniona wyłącznie na podstawie złożonego oświadczenia w sytuacji, gdy w sprawie zachodziły istotne wątpliwości co do stanu prawnego nieruchomości, które powinny zostać wyjaśnione, a w konsekwencji powyższego naruszenie: c) art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez brak stwierdzenia nieważności decyzji w sytuacji, gdy materiał dowodowy zebrany w sprawie wskazuje, że doszło do rażącego naruszenia przepisu art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego, co uzasadniało wzruszenie decyzji w trybie postępowania nieważnościowego; 2. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie i wykładnię: a) art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane poprzez przyjęcie, iż sam fakt złożenia oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane stanowi wystarczającą przesłankę do uznania, że inwestorowi przysługuje tytuł prawny uprawniający do realizacji inwestycji na danej nieruchomości, podczas gdy w sprawie zachodziły istotne okoliczności uzasadniające wątpliwości, że złożone przez inwestora oświadczenie uprawnia go do realizacji zamierzonej inwestycji, co obligowało organ do przeprowadzenia wnikliwego postępowania dowodowego; b) art. 32 ust. 4 pkt 2 w zw. z art. 3 pkt 11 ustawy - Prawo budowlane poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, iż materiał dowodowy zgromadzony w sprawie pozwala na uznanie, że inwestor legitymował się w dacie wydania decyzji przez Starostę [...] prawem do dysponowania częścią nieruchomości budynkowej na cele budowlane, podczas gdy w sprawie zachodzi skomplikowana sytuacja prawna budynku posadowionego na nieruchomościach gruntowych stanowiących własność różnych właścicieli, która powinna stanowić przesłankę do odmowy udzielenia pozwolenia na realizację inwestycji; 3. błąd w ustaleniach faktycznych przyjęty za podstawę wydanego orzeczenia polegający na uznaniu, iż w sprawie nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji, u podstawy czego leży: a) błędne przyjęcie, że inwestor dysponował prawem do części nieruchomości budynkowej na cele budowlane niewyodrębnionej fizycznie części budynku stanowiącego jedną konstrukcyjną całość; b) dowolne przyjęcie, że inwestorzy są właścicielami połowy budynku nr [...] w sytuacji, gdy nigdy nie był on fizycznie podzielony; c) przyjęcie, że na etapie postępowania zwykłego nie było podstaw uzasadniających wątpliwość, że złożone przez inwestorów oświadczenia są niezgodne ze stanem rzeczywistym; d) dowolne przyjęcie, że skarżący nie kwestionowali prawa inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; e) dowolne uznanie, że skarżący nie są jedynymi właścicielami budynku nr [...], co nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym z uwagi na treść KW, z której wynika, że nieruchomość budynkowa przy ul. [...] nr [...] jest własnością skarżących. Powyższe zarzuty zostały opisane w obszernym uzasadnieniu oraz w piśmie z 2 kwietnia 2019 r. stanowiącym uzupełnienie argumentacji skargi. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie obu skarg jako nieuzasadnionych. I. T. oraz A. T. w piśmie z 7 maja 2019 r. wnieśli o oddalenie obu skarg. Na rozprawie przeprowadzonej 6 czerwca 2019 r. Sąd postanowił na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej: p.p.s.a., połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygnaturach akt VII SA/Wa 2783/18 oraz VII SA/Wa 2783/18 i prowadzić je dalej pod sygn. akt VII SA/Wa 2783/18. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargi nie zasługują na uwzględnienie. Objęta skargami M. L., K. K. i E. K. decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego została wydana w ramach wszczętego przez organ nadzoru postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności. Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji jest nadzwyczajnym środkiem weryfikacji decyzji administracyjnej będącym wyjątkiem od zasady trwałości decyzji ostatecznych, o której mowa w art. 16 § 1 k.p.a. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej stanowi formę nadzoru i podlega takim samym regułom procesowym jak postępowanie zwykłe z tym, że odmienny jest przedmiot obu postępowań. W postępowaniu zwykłym organ zmierza do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i rozstrzyga sprawę merytorycznie, natomiast w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji przedmiotem działania organu jest ustalenie, czy decyzja wydana została z wadami z kwalifikowanymi wymienionymi enumeratywnie w art. 156 § 1 k.p.a., których wystąpienie uzasadnia stwierdzenie jej nieważności (por. B. Adamiak, Przedmiot postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, PiP 2001, nr 8, s. 31). Zgodnie z treścią art. 156 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która: 1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości; 2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa; 3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną; 4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie; 5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały; 6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą; 7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. W myśl art. 157 § 1 k.p.a. właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja wydana została przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - tenże organ. Rozstrzygnięcie w sprawie nieważności decyzji następuje w drodze decyzji (art. 158 § 1 k.p.a.). Przyjęta w Kodeksie postępowania administracyjnego konstrukcja postępowania nieważnościowego determinuje uznanie, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest ograniczone do weryfikacji samej decyzji administracyjnej z punktu widzenia wad kwalifikowanych z wyłączeniem możliwości ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, której dotyczy kwestionowane rozstrzygnięcie. Nie jest przy tym dopuszczalne, by organ, wydając rozstrzygnięcie w tym przedmiocie, dokonywał nowych, bądź dodatkowych ustaleń faktycznych, jak również nie jest uprawniony do kwestionowania stanu faktycznego sprawy zakończonej decyzją ostateczną poddaną weryfikacji organu nadzoru ze względu na inną ocenę, jaką należałoby przypisać zebranemu materiałowi dowodowemu. Istotą tego postępowania jest wyłącznie ocena, czy weryfikowana decyzja jest zgodna z prawem obowiązującym w dacie jej wydania i czy nie zawiera wad powodujących jej nieważność (por. wyrok NSA z 17 kwietnia 2018 r. sygn. II OSK 2873/17; wyrok NSA z 14 grudnia 2016 r. sygn. II OSK 748/15; wyrok NSA z 10 czerwca 2016 r. sygn. II OSK 2429/14). Zgodnie z art. 157 § 2 k.p.a., wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej następuje na wniosek strony lub z urzędu. Wszczęcie postępowania na wniosek wymaga uprzedniej kontroli ze strony organu, czy zachodzą przesłanki formalnoprawne warunkujące jego dopuszczalność. Wojewódzki Sąd Administracyjny w całości aprobuje stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w zakresie, w jakim wskazuje ono, że postępowanie nieważnościowe może być prowadzone wyłącznie z udziałem podmiotów posiadających stosowną legitymację. Nie może budzić jednocześnie wątpliwości, że zagadnienie, czy wniosek o stwierdzenie nieważności złożył podmiot mający interes prawny powinno podlegać ocenie organu nadzoru nie tylko w dacie wszczęcia postępowania, ale również na kolejnych jego etapach, w szczególności organ odwoławczy powinien kwestię tę pozytywnie przesądzić także przed wydaniem decyzji określonej w art. 138 § 1 w zw. z art. 158 § 1 i 2 k.p.a. Ma to związek z wymaganiem, by ustalenia faktyczne i prawne dokonywane przez organ prowadzący postępowanie były na bieżąco weryfikowane i pozostawały aktualne na dzień wydania decyzji załatwiającej sprawę co do istoty. Z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego wynika, że status strony jest determinowany zakresem oddziaływania projektowanego zamierzenia budowlanego. Określając krąg stron, ustalić należy obszar oddziaływania obiektu budowlanego, stanowiącego według art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenie w zagospodarowaniu, w tym zabudowy tego terenu. Przez ograniczenie możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej należy rozumieć również utrudnienia w korzystaniu z nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem (wyrok NSA z 26 czerwca 2012 r. sygn. II OSK 1613/11; wyrok NSA z 8 czerwca 2011 r. sygn. II OSK 1296/10). Mając na uwadze powyższe kryterium prawne, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdza, by zaskarżona decyzja w części uchylającej decyzję z [...] lutego 2018 r. i umarzającej postępowanie prowadzone z wniosku M. L. została wydana z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 28 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane. Odnosząc się do podstawy umorzenia postępowania, Sąd podziela bowiem stanowisko organu nadzoru co do tego, że skarżąca (M. L.) jako właścicielka działek nr ew. [...], [...] i [...] z uwagi na ich położenie rozpatrywane łącznie z charakterem robót objętych sporną decyzją sprowadzających się wyłącznie do przebudowy części budynku zlokalizowanego na działce nr ew. [...] nie mogła powoływać się na swój interes prawny uzasadniający jej udział w kontrolowanym postępowaniu. Działki, do których przysługuje jej tytuł prawny, nie są zlokalizowane w obszarze oddziaływania inwestycji w znaczeniu, jakie temu pojęciu powszechnie się w orzecznictwie przypisuje. Ma zatem rację Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przyjmując, że sporne przedsięwzięcie polegające na przebudowie budynku nie doprowadzi do jakichkolwiek ograniczeń w zakresie możliwości zagospodarowania należących do niej działek. Skarżąca, jak trafnie sama wskazuje, pozostaje następcą prawnym po ojcu H. L. z uwagi na przeniesieniu na nią w drodze darowizny prawa własności nieruchomości (działek nr [...], [...] i [...]). Wbrew jej stanowisku, okoliczność ta nie stanowi jednakże podstawy do przyznania jej legitymacji do udziału w postępowaniu nieważnościowym, albowiem status strony przyznany jej ojcu w postępowaniu prowadzonym przez Starostę [...] wynikał z faktu, że pozostawał on współwłaścicielem działki, na której zlokalizowany jest sporny budynek w części niepodlegającej przebudowie. W wyniku jednakże działu spadku na mocy orzeczenia z [...] marca 2014 r. działka nr ew. [...] stała się wyłączną własnością K. K. i E. K., co powoduje, że jej następstwo prawne po H. L. nie obejmuje wejścia w uprawnienia procesowe wywodzone z udziału ojca w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją z [...] września 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazuje, że zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w części odmawiającej na wniosek K. K. i E. K. stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z [...] września 2013 r. nie została wydana z naruszeniem prawa tego rodzaju, które uzasadniałoby uwzględnienie skargi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. Tę ocenę Sąd opiera na uznaniu, że podlegająca weryfikacji przez organ nadzoru decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca I. T. oraz A. T. pozwolenia na przebudowę części gospodarczej budynku mieszkalno-gospodarczego nie była obarczona żadną z wad kwalifikowanych, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a., stąd Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zobowiązany był utrzymać w mocy w rozpatrywanym zakresie kontrolowaną w toku instancji decyzję Wojewody [...] z [...] lutego 2018 r. W dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym za ugruntowane należy uznać stanowisko, zgodnie z którym o tym, czy naruszenie prawa jest naruszeniem "rażącym" w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decyduje oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość i bezsporność naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną przez proste ich zestawienie ze sobą. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania złożonej wykładni prawa. Sankcji w postaci stwierdzenia nieważności decyzji nie można więc stosować, jeżeli decyzja została wydana na podstawie przepisów prawa, których stosowanie jest sporne w judykaturze. Odmienna wykładnia konkretnego przepisu prawa nie stanowi zatem rażącego naruszenia prawa, a tym samym nie może stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji. Przy kwalifikowaniu naruszenia prawa do kategorii naruszenia rażącego chodzi równocześnie nie o sam fakt zachowania się organu niezgodnie z normą prawną, lecz również o skutki, których niczym nie da się usprawiedliwić (por. wyrok NSA z sygn. II OSK 1444/17; wyrok NSA z 11 kwietnia 2019 r. sygn. II OSK 1334/17; wyrok NSA z 29 sierpnia 2018 r. sygn. II OSK 1708/16). Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Ww. przepis został zmieniony i zastąpił ciążący wcześniej na inwestorze obowiązek wykazania prawa do dysponowania gruntem na cele budowlane. Powyższa zmiana oznacza, że inwestor wraz z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę jest zobowiązany do złożenia jedynie prawidłowego oświadczenia o prawie dysponowania gruntem na cele budowlane, a treść tego oświadczenia powinna nawiązywać do przepisu art. 3 pkt 11 cyt. ustawy definiującego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jako tytuł prawny wynikający m.in. z prawa własności. Sąd zauważa, że oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane zastępuje dowody istnienia tego prawa, gdyż stwarza domniemanie, że rzeczywiście przysługuje ono osobie składającej takie oświadczenie (por. wyrok NSA z 9 czerwca 2016 r. sygn. II OSK 67/13). Wprowadzenie przez ustawodawcę możliwości wykazania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane miało na celu uproszczenie postępowania dotyczącego wydania pozwolenia na budowę. Gdyby organy administracji miały obowiązek weryfikować tego rodzaju oświadczenia, to ich wprowadzenie do sytemu prawnego, jak trafnie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 19 lutego 2019 r. sygn. II OSK 764/17, nie realizowałoby wyznaczonego przez ustawodawcę celu ich wprowadzenia. W celu zweryfikowania oświadczenia inwestor musiałby bowiem dostarczyć organowi inny dokument potwierdzający posiadanie przez niego tytułu prawnego do nieruchomości, podczas gdy intencją ustawodawcy poprzez wprowadzenie oświadczenia było wyeliminowanie tego obowiązku. Zabezpieczeniem przed podawaniem nieprawdziwych danych w oświadczeniu jest wymóg złożenia go pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Jeżeli przytoczone wyżej rozumienie rażącego naruszenia prawa odnieść do art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, to rażąco będzie naruszać ten przepis decyzja, w której organ udzielił pozwolenia na budowę osobie, która oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie przedłożyła, a organ tego uchybienia nie dostrzegł, decyzja oparta na złożonym oświadczeniu niemniej nieobejmującym nieruchomości inwestowanych, jak również decyzja, która została wydana przez organ administracji architektoniczno-budowlanej na podstawie oświadczenia w sposób oczywisty wadliwego, a więc takiego, które prima facie nie pozwalało traktować go jako zgodnego z rzeczywistością odnośnie do posiadanego prawa dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Odnośnie do tej ostatniej sytuacji zauważyć trzeba, że zakwestionowanie takiego oświadczenia, a więc obalenie wynikającego z niego domniemania nie może nastąpić poprzez samo twierdzenie strony nie poparte jakimkolwiek dokumentem, decyzją administracyjną, czy orzeczeniem sądu. Nawet samo wszczęcie postępowania, które może doprowadzić do zmiany przebiegu granicy, nie wystarcza do podważenia oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (por. wyrok NSA z 24 maja 2018 r. sygn. II OSK 1638/16), wobec czego organ prowadzący postępowanie nie ma podstaw do uznania, że inwestor nie spełnił warunku, o którym mowa w art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego. Rację ma organ nadzoru, iż okoliczności niniejszej sprawy nie pozwalają na odniesienie żadnego z przywołanych wyżej przypadków do postępowania prowadzonego przez Starostę [...]. Brak jest bowiem podstaw, by podzielić zarzut skarżących i uznać, że organ ten powinien był zweryfikować prawidłowość złożonego oświadczenia, a zaniechanie powyższego stanowiło oczywiste naruszenie art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego skutkujące zaistnieniem w sprawie następstw niemożliwych do zaakceptowania. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę podziela w całości stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z 15 marca 2018 r. sygn. II OSK 1321/16, zgodnie z którym art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego nie jest jednoznaczny w swej treści i sam ten fakt powoduje, że jego ewentualne naruszenie, co do zasady, by mogło mieć charakter rażący, powinno dotyczyć przypadków ewidentnego uchybienia dyspozycji ww. przepisu. Takiego charakteru nie można zaś przypisać między innymi sytuacji, gdy oświadczenie o prawie do dysponowania gruntem na cele budowlane nie było kwestionowane w postępowaniu, w którym brała udział strona, która tego rodzaju zarzut mogła i powinna podnieść, gdyż pozostawała na przykład współwłaścicielem, który powinien wyrazić zgodę na planowane roboty budowlane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w niniejszej sprawie za organem nadzoru uwzględnił, że inwestorzy wraz z pismem z 31 lipca 2013 r. przedłożyli poprawnie wypełnione oświadczenie, w którym wskazali, iż są właścicielami działki [...], na której zlokalizowana została część budynku podlegająca wnioskowanej przebudowie oraz podali właściwy nr księgi wieczystej, w której przysługujące im prawo do nieruchomości zostało ujawnione. Działka ta została wydzielona z działki [...] w 2013 r. Tę ostatnią działkę, co wynika z akt sprawy, inwestorzy nabyli na mocy umowy darowizny od G. F. w 2011 r. Takiej treści oświadczenia nie zakwestionowali skarżący w toku postępowania prowadzonego przed Starostą [...], mimo że brali w nim udział i została im doręczona decyzja objęta wnioskiem o stwierdzenie jej nieważności. Sąd kontroluje przesłankę nieważności w stanie faktycznym i prawnym wynikającym z daty podjęcia kwestionowanej decyzji, a nie w świetle późniejszych zdarzeń prawnych, które wystąpiły i zmian stanu prawnego nieruchomości. Sąd poddać mógł stąd badaniu tylko te oświadczenia, które złożyli skarżący przed wydaniem decyzji, gdyż tylko one w świetle złożonego przez inwestorów oświadczenia mogły wskazywać na sporność tytułu prawnego im przysługującego względem części budynku nr [...]. W toku postępowania skarżący swoje stanowisko względem zgodności z prawem planowanych przez inwestorów robót budowlanych wyrazili w pismach z 14 lutego 2012 r. (k. 24), 15 marca 2012 r. (k. 48) i 6 listopada 2012 r. (k. 128-129). Składając to ostatnie pismo, byli reprezentowani przez A. M. W pierwszym ze wskazanych wyżej pism wskazali, że projekt przebiegu granicy w ich opinii jest nierzetelny i nieobiektywny. Organ rozpatrujący wniosek inwestorów tego zarzutu nie mógł jednakże uwzględnić, albowiem podważanie przez jedną ze stron przebiegu granic działki, na której zaprojektowano wykonanie określonych robót budowlanych, co do zasady nie mogło mieć wpływu na postępowanie w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę, jeżeli granice te w dacie prowadzenia postępowania były wiążąco ustalone. W rozpatrywanej sprawie charakter obowiązujący miała decyzja Burmistrza Miasta [...] z [...] sierpnia 2011 r. w sprawie zatwierdzenia podziału działki nr ew. [...]. W piśmie z 15 marca 2012 r. skarżący sformułowali nowy zarzut, twierdząc, że "nie wykazano w sposób rzetelny, nie budzący wątpliwości, że roboty budowlane objęte wnioskiem [...] nie naruszają części budynku położonego na działce ewid. Nr [...], której jesteśmy współwłaścicielami". Skarżący dodali, że "[...] według wiedzy, którą posiadamy nie ma możliwości prowadzenia robót (przykładowo związanych z wymianą pokrycia dachowego) wyłącznie na części będącej własnością Inwestora, bez naruszenia naszej własności", co jednoznacznie dowodzi, że w toku kwestionowanego aktualnie postępowania skarżący nie wywodzili, iż część przebudowywana budynku nr [...] nie należy do inwestorów i Starosta [...] z tego względu powinien odmówić wydania pozwolenia na przebudowę, albowiem złożone oświadczenie o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane jest oczywiście nierzetelne. To samo stanowisko zostało zresztą powtórzone w piśmie A. M., która nie podważyła, że część przebudowywana znajdująca się na działce nr [...] stanowi własność inwestorów, lecz jedynie zakwestionowała techniczne rozwiązania projektowe jako niezabezpieczające wystarczająco części budynku należącej do skarżących. Dodała jednocześnie, że "[...] moi mocodawcy swoimi działaniami dążą do podziału fizycznego budynku objętego w części projektem przebudowy. Planują zniesienie części wspólnej nad sienią [...].". Powyższe pozwala Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w całości zgodzić się ze stanowiskiem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że skoro w oświadczeniu o prawie do dysponowania gruntem na cele budowlane inwestorzy wskazali, że są właścicielami spornej części nieruchomości budynkowej i tego oświadczenia w toku postępowania prowadzonego przez Starostę [...] skarżący zasadniczo nie podważali, to brak jest podstaw do uznania, że doszło w sprawie do oczywistego naruszenia art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego z uwagi na niedostateczne zweryfikowanie tego oświadczenia przez organ wydający decyzję z [...] września 2013 r. W tym zakresie nie mogą być uznane za skuteczne zarzuty skargi, iż organ nie uwzględnił "skomplikowanej sytuacji prawnej budynku", jeżeli niesporne w sprawie pozostaje, że kwestionowana decyzja ze względu na jej przedmiot nie prowadziła do ingerencji w tę część budynku, która znajduje się na działce nr ew. [...]. Zgodnie z zasadą superficies solo cedit budynki trwale z gruntem związane oraz ich części są częściami składowymi gruntu. W dacie podejmowania kontrolowanego w postępowaniu nieważnościowym rozstrzygnięcia za ugruntowane należało uznać stanowisko, zgodnie z którym podział budynku według płaszczyzn pionowych może być wraz z gruntem dokonany wówczas, gdy linia podziału budynku jest zgodna z linią podziału gruntu i przebiega według płaszczyzny, która stanowi ścianę wyraźnie dzielącą budynek na dwie odrębne, regularne i samodzielne części, stanowiące odrębne budynki, przy czym może być to ściana już w całości istniejąca lub wykonana w tym celu. Nie jest także wykluczona możliwość dokonania podziału w sytuacji, w której ściana dzieląca budynek na dwie samodzielne i odrębne części przebiega nie przez wszystkie kondygnacje budynku a jedynie przez ich większość (por. uchwała SN z 23 stycznia 2007 r. sygn. III CZP 136/06, OSNC 2007/11, poz. 163). Sąd zobowiązany jest równocześnie przypomnieć, że organy administracji architektoniczno - budowlanej oraz organy nadzoru budowlanego nie są uprawnione, a do tego w istocie dążą skarżący, do rozstrzygania sporów na tle stosunków własnościowych, ponieważ materia ta należy do wyłącznej domeny sądów powszechnych orzekających w sprawach cywilnych. W prowadzonym postępowaniu administracyjnym nie może być stąd rozstrzygnięte, jak powinna zostać prawidłowo wytyczona granica pomiędzy działkami nr ew. [...] i [...] i czy w latach 90. ubiegłego wieku faktycznie, jak podają skarżący, przebiegała ona inaczej niż wynika to z decyzji podziałowej, na której oparł się Starosta [...]. Sąd dodatkowo zauważa, że w związku ze specyfiką kontrolowanego postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie nadzwyczajnym organy nadzoru orzekające w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z [...] września 2013 r. nie były uprawnione do czynienia jakichkolwiek własnych ustaleń dowodowych co do wskazanych przez skarżących kwestii, gdyż legalność spornej decyzji mogła podlegać ocenie z punktu widzenia wyłącznie stanu faktycznego istniejącego w dacie, w której została ta decyzja wydana. Przesłanką rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) nie mogły stąd zostać objęte zdarzenia, który zaistniały po wydaniu decyzji z [...] września 2013 r. (m.in. wpisanie ostrzeżeń o niezgodności treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym dotyczące działek powstałych z podziału działki nr ew. [...]) lub zostały po tym dniu ujawnione (nieprawidłowości w działaniach geodety ustalających granicę pomiędzy działką nr ew. [...] a [...]). Zdaniem Sądu, organ nadzoru nie naruszył art. 7, art. 8, art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a., albowiem ustalił stan faktyczny i prawny sprawy w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy oraz przytoczył prawidłowe przepisy prawa, które zdecydowały o treści decyzji wydanej w trybie nadzwyczajnym. Organ jednocześnie szczegółowo odniósł się do wszystkich okoliczności sprawy, w tym argumentów powołanych przez skarżących i dokonał ich analizy w celu ustalenia wad prawnych obarczających decyzję Starosty [...] z [...] września 2013 r. Stosowna argumentacja znalazła odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, która, zdaniem Sądu, spełnia wszystkie przesłanki ustawowe określone w art. 107 § 3 k.p.a. Sąd nie postrzega dokonanych przez organ nadzoru ustaleń jako błędnych i wybiórczych, gdyż sposób prowadzenia postępowania w trybie nadzorczym opiera się na dokonywaniu czynności dowodowych zawężonych do określenia ewentualnych wad prawnych istniejących w kontrolowanej decyzji. Zakres czynności dowodowych wynika ze sposobu interpretowania tychże wad przez organ nadzoru, stąd strona tego postępowania nie może skutecznie zarzucać organowi braku wszechstronnego i wyczerpującego rozpoznania sprawy, jeżeli tenże wniosek opiera ona na odmiennej ocenie kwestii materialnoprawnych, które mają przesądzające znaczenie dla rozstrzygnięcia z punktu widzenia przesłanek wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a. Z przedstawionych względów Sąd, mając na uwadze zarzuty obu skarg oraz działając z urzędu na mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, stąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło