II SA/Wr 623/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz - sprawozdawca Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Protokolant: Specjalista Marta Klimczak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 listopada 2014 r. sprawy ze skargi M. R. i T.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia ... w przedmiocie nakazu wykonania zbiorników oddala skargę. Zaskarżoną decyzją organ uwzględniając odwołania skarżącego i T. Ś. od decyzji burmistrza z dnia 21 listopada 2013 r. nakazującej właścicielom działek nr .... wykonanie zbiorników o określonej objętości oraz systemu urządzeń w postaci utwardzonych bruzd, uchylił decyzję pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Stosując art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne (Dz.U. z 2012 r., poz. 145) burmistrz wskazał, że zmiany ukształtowania terenu analizowanych działek po ich zabudowie oraz sama zabudowa wpływają negatywnie na stan wód na terenie działek nr .... W odwołaniach postulowano wydanie nakazu przywrócenia poszczególnych działek do stanu poprzedniego. Uchybieniem organu było nieokreślenie terminu wykonania zbiorników oraz sposobu i terminów kontroli tych urządzeń. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ najpierw omówił treść art. 29 ust. 3 p.w. Wskazał, że w opinii biegłego na temat wpływu zmiany ukształtowania gruntu działek sąsiednich na stan wód na działkach nr ... ustalono negatywne oddziaływanie na te działki z terenu działek nr .... oraz nr ... a ponadto na stan wód na działce nr ... Proponowane wykonanie zbiorników retencyjnych w wariancie B dotyczyć miało części wód deszczowych, które odpływają na działki nr ... i ... Byłoby to rozwiązanie zgodne z potrzebami nin. postępowania. Niezrozumiałe było pominięcie w decyzji burmistrza obowiązku wykonania urządzeń na działkach nr ..., proponowanego przez biegłego. Pominięcie tej kwestii oznaczało naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Decyzja ta nie zawierała prawidłowego oznaczenia stron, gdyż nakaz skierowano przeciwko "właścicielom" bez podania ich imion i nazwisk lub nazwy i siedziby, co oznaczało naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. Należy dołączyć do akt sprawy dokumenty pozwalające na określenie kręgu stron (np. wypisy z rejestru gruntów). Stosując art. 29 ust. 3 p.w. należy nakazać taki sposób zapobieżenia szkodom, jaki w okolicznościach danej sprawy będzie najskuteczniejszy i najprostszy do wykonania. W nin. sprawie odpowiedni był nakaz wykonania urządzeń, nie zaś przywrócenia gruntów do stanu poprzedniego. Przepis ten nie przewiduje określenia terminu lub możności nałożenia dodatkowych jeszcze obowiązków. Organ wskazał, że w tych okolicznościach uzasadnione było stosowanie art. 138 § 2 k.p.a. Skarżący złożyli skargę do sądu administracyjnego "w części dotyczącej wytycznych zawartych w uzasadnieniu" oraz wnieśli o ich uchylenie. Zarzucili naruszenie art. 7, art. 8, art. 75, art. 77 oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a. przez błędne ustalenia, pominięcie dowodów i brak rozważenia materiału dowodowego. W uzasadnieniu podali, że w postulowanym do stosowania wariancie B opinii biegłego przewiduje się wykonanie zbiorników m.in. na działkach nr .... stanowiących własność skarżących. Osoby poszkodowane nie powinny być zobowiązane do wykonania urządzeń, co ponadto wprost wynika z art. 29 ust. 3 p.w. Przedmiotem opinii biegłego powinno być ustalenie wpływu zmiany ukształtowania gruntu działki nr ... na stan wód działki ... oraz zmiany dot. działki ... na stan działki ... i wskazanie odpowiednich działań lub urządzeń zapobiegających szkodom. Największe szkody wyrządza spływ z działki nr ... na działkę ..., która stanowi własność skarżącej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w oparciu o dotychczasową argumentację. Dodał, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie postulowano nałożenia obowiązków na skarżących. Przedmiot zlecenia opinii nie powinien przesądzać treści przyszłych ustaleń biegłego. Przedmiot ogólnie określony, obejmujący ustalenie wpływu na działki skarżących zmian stanu wody, na gruntach sąsiednich, był prawidłowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zaskarżona decyzja wbrew częściowo błędnemu uzasadnieniu odpowiada prawu. Z uwagi na wnioskowy charakter postępowania istotne byłoby odtworzenie lub uzyskanie od skarżącego wnioskodawcy doprecyzowania przedmiotu nin. sprawy. Konieczne jest również rozważenie zasięgu związania organu zakresem żądania nawet doprecyzowanym przez wnioskodawcę, w szczególności zaś, czy obejmuje ono element podmiotowy sprawy administracyjnej. Niewątpliwie treść uzasadnienia decyzji organu odwoławczego nie powinna budzić wątpliwości, czy organ zapoznał się dokładnie z aktami postępowania pierwszej instancji. W zgromadzonym tam materiale procesowym znajduje się na początku decyzja organu z dnia 4 maja 2011 r. uchylająca decyzję burmistrza umarzającą postępowanie w sprawie zmiany stanu wód wpływającej szkodliwie na działkę nr 287/2, wszczęte na wniosek skarżącego. Według uzasadnienia tej decyzji organu art. 29 ust. 1 i 3 p.w. wyznacza zakres podmiotowy postępowania, obejmujący właściciela gruntu, który bezprawnie doprowadził do zwiększenia lub zmniejszenia ilości wód lub przepływu wody, ze szkodą dla gruntu sąsiedniego (patrz również art. 9 ust. 2 pkt 3 p.w.). W aktach sprawy nie ma dowodu, że skarżący i J. Z.są stronami. Należy ustalić czy nastąpiła zmiana stanu wód i z jakiej przyczyny oraz czy wywołuje szkodliwy wpływ na grunt sąsiedni. Zalecono dopuszczenie dowodu z opinii biegłego i prawidłowo przeprowadzonych oględzin. W przypadku ustalenia bezzasadności żądania strony należy wydać decyzję merytoryczną, zaś jego uwzględnienie wymaga doboru najskuteczniejszego i najprostszego sposobu usunięcia szkodliwego wpływu zmiany stanu wód. Kolejno akta sprawy zawierają "postanowienia o wszczęciu postępowania administracyjnego" wydane w dniu 20 lipca 2011 r. na podstawie art. 29 ust. 3 p.w. w sprawie zmiany stanu wody na gruncie, szkodliwie wpływającego na grunty sąsiednie. Tego "postanowienia" nikomu nie doręczono. Dalej jest informacja z rejestru gruntów, że współwłaścicielami działki nr ... są skarżący oraz T. R., J. Ś. i T. Ś.. Następnie wydruk z niewiadomego źródła o współwłaścicielach działki nr ... (te same osoby), ... (skarżąca) i nr ... (J. Z., J.Z.). Kolejno kserokopia lub wydruk mapy z częściowo nieczytelnymi oznaczeniami działek. W dniu 3 sierpnia 2011 r. zawiadomiono wymienione wyżej osoby o wszczęciu postępowania w sprawie, w której postępowanie cały czas się już toczyło (art. 61 § 3 k.p.a.). Postępowanie to określono jako dotyczące zmiany na działce nr ....szkodliwie wpływającej na działkę nr .... W nawiązaniu do tego zawiadomienia skarżący wniósł o dokonanie pomiarów geodezyjnych poziomu gruntu działek nr ...... Burmistrz zawiadomił strony o zamiarze połączenia tej sprawy ze sprawą zmiany stanu wody na działce nr .... szkodliwie wpływającej na działkę nr ..... W postanowieniu uwzględniającym wniosek dowodowy skarżącego burmistrz wskazał, że uchylona decyzja umarzająca dotyczyła spraw zmiany stanu wód na działkach nr .... szkodliwie wpływającej na działki nr ..... Kolejno organ ten dopuścił dowód z opinii biegłego na okoliczność czy zmiany ukształtowania gruntu na działkach nr ..... negatywnie wpływają na działki nr ...., zobowiązując biegłego do wykonania pomiaru geodezyjnego na działkach nr ...... Następnie organ postanowieniem połączył obie w/w sprawy. Kolejne pisma burmistrz doręczył jeszcze innym osobom (A. S., G. i R.S., R. i S. Ż.) bez dołączenia dokumentu uzasadniającego domysł na temat ich roli w postępowaniu. Opinię biegłego doręczono tym wszystkim osobom jako stronom postępowania. W opinii poddano analizie spływ wód opadowych na działki nr .... z działek nr .... Działkę nr ... (ogród) określono jako własność T. i M. R., nr ... R. i G. S., nr ... J. i J. Z., nr ... A. S., ... R. i S. Ż.. Woda spływa z działki nr ... na działki nr ... i kolejno ..., zaś na działkę nr ... z działek nr ..., na działki nr ... ponadto z działki nr ..., zaś na działkę nr .... i docelowo nr .... z działki nr .... Do opinii dołączono mapę zasadniczą z czytelnym oznaczeniem poszczególnych działek (poza działkę nr ..., to zapewne działka granicząca z działką ..., co wynika z dołączonej później przez skarżącego kserokopii mapy). Działki usytuowane są w dwóch równoległych ciągach (rzędach), przy czym działka nr ... leży obok działki nr ... i tak samo kolejno (3-2-1). W piśmie do burmistrza z dnia 30 stycznia 2012 r. skarżący wnioskodawca nadal wskazał jako sprawców szkód właścicieli działek nr .... Postulował objęcie badaniem przede wszystkim wpływu na działkę nr ..., jako największej i najczęściej zalewaną. Opinia biegłego powinna dotyczyć wpływu zmiany ukształtowania gruntu działek sąsiednich na działki nr .... Na działkę nr ... spływają wody z działek nr .... a najwięcej z działki nr .... Opinia biegłego wymaga uzupełnienia w tym zakresie. Skarżący omówił ponadto obszernie stan faktyczny na wszystkich działkach i stan prawny działki nr .... Skarżąca będąca właścicielką tej działki domagała się w piśmie z dnia 6 lutego 2012 r. przywrócenia stanu poprzedniego na działkach nr ..... Taki sam wniosek złożyła J. Ś.oraz T. Ś. i T. R.. W tym stanie sprawy burmistrz decyzją z dnia 2 lipca 2012 r. nakazał "właścicielom działek wykonanie zbiorników o następującej pojemności" tu wymienił wszystkie działki objęte postępowaniem (nr ...), oraz bruzd przechwytujących wodę deszczową. W uzasadnieniu organ ten twierdził, że prowadzi postępowanie w sprawie zmiany stanu wód na działkach nr ... szkodliwie wpływającej na działki nr ..... W odwołaniu od tej decyzji skarżący zarzucił, że adresatem tej decyzji mogli być jedynie właściciele działek nr .... Postępowanie nie toczyło się przeciwko właścicielom działek nr ..... To samo zarzucił R. S., M. R. (skarżąca), J. Z., A. S.i. S. i R. Ż.w odwołaniu zgłosili zarzuty merytoryczne. Decyzją z dnia 1 sierpnia 2012 r. burmistrz na podstawie art. 132 § 1 k.p.a. uchylił powyższą decyzję. W dniu 9 października 2012 r. burmistrz wystosował zawiadomienie z art. 10 § 1 k.p.a., skierowanie do skarżącego jako wnioskodawcy oraz do pozostałych podanych wyżej osób traktowanych jako strony. W nawiązaniu do tego zawiadomienia skarżący zgłosił sprzeciw wobec traktowania państwa S. i Ż. jako stron. W kolejnych pismach określił sprawę jako sprawę dokonanych zmian na gruntach działek nr .... Z kolei orzekając na podstawie art. 37 § 2 k.p.a. organ określił przedmiot sprawy jako zmianę stanu wód na działkach sąsiednich wpływających niekorzystnie na grunty wnioskodawcy T.R.. Z uzasadnienia tego postanowienia wynika, że organ miał wówczas dostęp do wniosku skarżącego wszczynającego w dniu 25 czerwca 2010 r. postępowanie w sprawie naruszenia stosunków wodnych poprzez sztuczne podniesienie gruntów działek graniczących z jego nieruchomością. W toku dalszego postępowania burmistrz nadal określał przedmiot sprawy w dotychczasowy sposób (zmiana stanu wody na działkach nr ... szkodliwie wpływające na działkę nr .... – tym razem pominięto działkę nr ...). W decyzji z dnia 21 listopada 2013 r. burmistrz powołał w uzasadnieniu, że postępowanie w sprawie wszczęte zostało w dniu 25 czerwca 2010 r. na wnioski T. R. (skarżącego) i M.R.(skarżącej) w sprawie zmian stosunków wodnych na terenie działki nr .. (J. i J. Z.) i ... (A. S.) wpływających szkodliwie na działkę nr ... (skarżącego) i nr ... (skarżącej). Burmistrz omówił wyniki postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego w 2010 r. Jednak akta administracyjne nie zawierają materiału procesowego za okres od dnia wszczęcia postępowania do wydania decyzji odwoławczej z 2011 r. W nawiązaniu do zarzutów skarżących należy od razu wskazać, że skoro nie kwestionują rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji, polegającego na przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, to powinni uwzględnić w toku dalszego dochodzenia przysługujących im uprawnień istotę i znaczenie tej kolejnej fazy postępowania. Organ pierwszej instancji będzie rozstrzygał sprawę samodzielnie, a jedynie powinien wziąć pod uwagę okoliczności wskazane przez organ odwoławczy (brzmienie art. 138 § 2 k.p.a.). Orzekając kasacyjnie organ nie przytaczał ustaleń faktycznych i nie rozważał dowodów, jak to formułują skarżący w zarzutach skargi. Rozstrzygnięcie w sprawie wydają organy administracji, nie zaś biegły. Kwestionowanie opinii biegłego i postulowanie jej uzupełnienia powinno obecnie nastąpić przed organem pierwszej instancji. Zalecenie wykonania pewnych zabezpieczeń własnych działek przed wodami opadowymi, kierowane przez biegłego wobec skarżących, w żadnym razie nie będzie kształtowało sposobu rozstrzygania nin. sprawy. Jak wiadomo, przesłanką decyzji kasacyjnej jest wydanie decyzji pierwszej instancji z naruszeniem przepisów postępowania, gdy konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie (art. 138 § 2 k.p.a.). Wskazanie przez organ tego zakresu sprawy i wykazanie braku podstaw do zarządzenia uzupełniającego postępowania wyjaśniającego (art. 136 k.p.a.) nie oznacza, że poprzez to organ wydał wiążące organ pierwszej instancji oceny prawne w kwestiach merytorycznych. Organ w ogóle powinien wystrzegać się stanowczych lub kategorycznych ocen materialnoprawnych, do których przykładowo należy kwestia powinności nałożenia obowiązków na jeszcze inne osoby, poza dotychczasowymi adresatami rozstrzygnięcia. Dopuszczalne byłoby jak wskazano jedynie zalecenie rozważenia tej kwestii w dalszym postępowaniu przez organ pierwszej instancji, bez związania tego organu zalecanym rezultatem tych rozważań. W taki właśnie sposób należy rozumieć zawarte w zaskarżonej decyzji zalecenie wyjaśnienia kręgu ewentualnych adresatów decyzji, którego brak oznaczał naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. (por. wyroki IV SA/Po 351/14, I SA/Gd 165/13, II SA/Sz 81/13, II SA/Kr 1597/12, I OSK 1396/11, II OSK 930/11, II SA/Bk 341/12, II SA/Wr 796/12 oraz orzecznictwo sądowe powołane w tych wyrokach). Zakres sprawy administracyjnej w postępowaniu wszczętym na wniosek strony zakreśla treść przytoczeń faktycznych zawartych w żądaniu (art. 61 § 1 k.p.a., por. wyrok II OSK 1004/05), przy czym istotny jest przedmiot tego żądania w dacie rozstrzygania sprawy przez organ, czyli z uwzględnieniem jego modyfikacji. Powinnością organu jest natomiast ustalenie w oparciu o aspekt przedmiotowy sprawy i przy uwzględnieniu wchodzącego w rachubę elementu prawnomaterialnego sprawy, kręgu stron danej sprawy i zawiadomienie wszystkich stron (art. 61 § 4 k.p.a. por. wyroki I OSK 2601/12, II SA/Łd 1274/12, II OSK 1812/11, II SA/Po 724/11, II SA/Wr 477/10 wraz z powołanym tam orzecznictwem). W nawiązaniu do sygnalizowanej na wstępie wątpliwości należy więc stwierdzić, że wnioskodawca nie ma uprawnienia do wyznaczenia kręgu stron uczestniczących w postępowaniu. Pomijając szczególne przypadki współuczestnictwa procesowego, uprawnienie takie przysługuje stronie dochodzącej roszczenia cywilnoprawnego przed sądem powszechnym. Strona nie ma takiego uprawnienia w postępowaniu administracyjnym, o ile nawet organ został wyjątkowo wyposażony w kompetencję do orzekania o zasadności roszczenia cywilnego przysługującego tej stronie. Dochodząc roszczenia o naprawienie szkody bądź zapobieżenie szkodzie strona nie może skutecznie oświadczyć, że spośród znanych jej sprawców wybiera kilka wskazanych i oni jedynie powinni zostać oznaczeni jako adresaci decyzji administracyjnej, zaś na pozostałych niech organ nie nałoży obowiązków. Oczywiście zakreślając przedmiot żądania z zespołem okoliczności faktycznych go uzasadniających, wnioskująca strona wpływa pośrednio na określenie kręgu stron. Rozważanie szczegółowe tego zagadnienia nie występuje w komentarzach, gdyż zapewne komentatorzy uznają je za trywialne lub nasuwające obawę poczynienia uwag przydatnych dla praktyki stosowania prawa. W nin. sprawie stosowany jest art. 29 p.w. Przepis ten ustanawia zakaz dokonywania zmian stanu wody na gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich oraz odprowadzania wód na grunty sąsiednie. Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu (patrz jednak art. 9 ust. 2 pkt 3 p.w.). zmiany stanu wody na gruncie szkodliwe wpływają na grunty sąsiednie, właściwy organ może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom (brzmienie art. 29 ust. 3, por. wyrok II SA/Wr 144/11 i glosę T. Judeckiego w NZS 2011/6/87 oraz wyroki II SA/Rz 19/14, II SA/Op 139/13, II OSK 2512/11, II OSK 799/11, II OSK 1545/98, II OSK 1026/07). Przepis ten nie określa w sposób wyraźny sposobu wszczynania postępowania jednak niewątpliwie legitymowany do tego będzie podmiot mający przymiot strony, a wówczas, jak wspomniano aktualizuje się powinność organu zawiadomienia z urzędu pozostałych stron (patrz jeszcze A. Skóra "Współuczestnictwo w postępowaniu administracyjnym" s. 206 oraz powołane tam wyroki SA/Wr 931/94 ONSA 1995 z. 3, poz. 133 i II SA 826/03 Prawo gospodarcze 1995 nr 2 s. 31 oraz glosa J. Borkowskiego w OSP 1991 z . 7-8, poz. 177, ponadto wyrok I SA/Lu 684/97). Oczywiście w nin. sprawie Sąd, podobnie jak organ, nie powinien wyrażać żadnych ocen materialnoprawnych. Powinien natomiast skontrolować sposób stosowania art. 138 § 2 k.p.a. przez organ, czyli omówić uchybienia procesowe organu pierwszej instancji oraz potrzebę wyjaśnienia takiego zakresu sprawy, do którego nie był uprawniony organ na podstawie art. 136 k.p.a. W tym zakresie Sąd akcentuje od początku powinność uzyskania przez organ pierwszej instancji od skarżącego doprecyzowania żądania oraz zapewnienia udziału w postępowaniu wszystkich stron ustalonych w nawiązaniu do przedmiotu sprawy. Jak zaznaczono, już obecnie powstała potrzeba uzupełnienia opinii biegłego (patrz trafne uwagi skarżącego w piśmie z dnia 30.01.2012r.), a ewentualnie jego przesłuchania na rozprawie administracyjnej. Burmistrz nie powinien co pewien czas zawiadamiać o wszczęciu postępowania toczącego się od 2010r., lecz zadbać o dołączenie do akt sprawy materiału procesowego gromadzonego od 2010r. Wniosek skarżącego właściciela precyzuje położenie własnego gruntu i oznaczenie działek tworzących jego nieruchomość. Nie ma natomiast znaczenia rozstrzygającego określenie przez niego źródła niekorzystnych oddziaływań i osób ich sprawców. Kwestie te ustala już z urzędu organ. Jednak żądanie skarżących wymaga doprecyzowania. Postępowanie od początku dotyczyło niekorzystnych oddziaływań na działki nr .... Tymczasem biegły zbadał oddziaływania na działki nr .... Jak wskazano, skarżący w piśmie z dnia 30.01.2012r. wniósł o zbadanie oddziaływań na działki nr ... i przede wszystkim na ..... Oznaczało to zmianę (rozszerzenie) żądania i przedmiotu sprawy. Określenie tego zakresu sprawy wstępnie przez organ nie powinno obejmować konkretnych działek z których następują szkodliwe oddziaływania, gdyby miało ograniczać oznaczenie działek sąsiednich do kilku wybranych przez organ, o ile nawet ograniczenie takie postulują skarżący (była o tym już mowa). Należy dołączyć pełną i aktualną dokumentację geodezyjną stanu władania działkami sąsiednimi dla działek skarżących. Przedmiotem sprawy jest zbadanie szkodliwych oddziaływań z tych wszystkich działek. Oczywiście ewentualne nakazy należy kierować do konkretnie oznaczonych osób, nie zaś do jak gdyby nieznanych "właścicieli". Wymaga stale podkreślenia, że celem postępowania jest zapobieżenie szkodliwym oddziaływaniom na działki skarżących i temu ma służyć ustalenie odpowiednich do tego środków. Wbrew stanowisku burmistrza oraz skarżących postępowanie toczyło się przeciwko wszystkim właścicielom każdej z wymienionych działek, a nie tylko działek nr .... Do wszystkich tych stron kierowano pisma na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. i doręczano im wszelkie pisma i decyzje jako do stron. Skoro jednak czynności organu i oświadczenia skarżących wprowadzają co do tego stan niepewności, to zapewne celowe byłoby ponowne zawiadomienie tych wszystkich osób czego dotyczy postępowanie (szkodliwego wpływu na działki ... stanowiące własność skarżących) i wobec kogo się toczy (właścicieli działek sąsiednich dla tych działek), oczywiście o ile skarżący podtrzymują dotychczasowe twierdzenia na ten temat. Niewątpliwie zatem miało miejsce stwierdzone przez organ naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., zaś w postępowaniu organu pierwszej instancji dostrzec należało ponadto uchybienia procesowe związane z art. 8 i art. 9 k.p.a. oraz art. 61 § 4, art. 89 § 2 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Uchybienia te nie mogły ulec wyeliminowaniu w postępowaniu odwoławczym, w tym wobec braku przesłanek do jedynie uzupełnienia dowodów w postępowaniu odwoławczym. Decyzja pierwszej instancji wydana została w pierwotnych granicach sprawy, które w toku postępowania uległy poszerzeniu, ponadto bez niezbędnego uzupełnienia materiału dowodowego dla umożliwienia udziału wszystkich stron oraz zawarcia w opinii biegłego wszystkich istotnych ustaleń. Zaskarżona decyzja wydana więc została bez naruszenia art. 138 § 2 k.p.a. Zawierała ona pewne braki uzasadnienia, na które Sąd zwrócił uwagę, lecz które nie stanowiły istotnego uchybienia procesowego organu w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 c p.p.s.a. Zarzuty skargi wobec treści opinii biegłego nie miały żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy przez sąd administracyjny. Powinność burmistrza zlecenia uzupełnienia opinii a następnie jej należytego rozważenia była dosyć oczywista. Nie było natomiast zrozumiałe stanowisko organu na temat braku znaczenia oddziaływania na działkę nr .... Można jeszcze wzmiankować, że w sprawie następstw zmiany stanu wody na gruncie w pewnych stanach faktycznych orzekać mogą ponadto organy nadzoru budowlanego (zmiana związana z samowolą budowlaną) lub sądy powszechne (uchwała III CZP 39/07). W nin. sprawie do tej pory właściwość burmistrza nie budziła wątpliwości. Dlatego i zgodnie z art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.