II SA/Wa 598/24

WyrokWSA w Warszawie2024-09-27

Skład orzekający: Joanna Kube, Karolina Kisielewicz-Sierakowska, Anna Pośpiech-Kłak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest przyznanie renty rodzinnej w drodze wyjątku, gdy zmarły ubezpieczony nie spełnił warunków do jej uzyskania w trybie zwykłym z powodu szczególnych okoliczności, a wnioskodawcy nie posiadają niezbędnych środków do utrzymania?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargi, uznając, że nie zostały spełnione kumulatywnie wszystkie przesłanki warunkujące przyznanie renty rodzinnej w drodze wyjątku. W szczególności, nie wykazano istnienia "szczególnych okoliczności" obiektywnie uniemożliwiających zmarłej matce wypracowanie wymaganego stażu ubezpieczeniowego, a także nie potwierdzono braku niezbędnych środków utrzymania u wnioskodawców.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku po zmarłej matce, która nie spełniła wymogów do jej uzyskania w trybie zwykłym. Prezes ZUS odmówił przyznania świadczenia, uznając, że nie zaistniały szczególne okoliczności uzasadniające przyznanie renty w drodze wyjątku, a wnioskodawcy posiadają wystarczające środki do utrzymania. Skarżący zarzucili organowi niewłaściwe zastosowanie art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz naruszenie przepisów postępowania poprzez niewyczerpujące zebranie i ocenę materiału dowodowego. Podnieśli, że ciężka choroba matki stanowiła szczególną okoliczność, a ich sytuacja materialna jest bardzo trudna.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Karolina Kisielewicz-Sierakowska (spr.), Asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak, Protokolant specjalista Joanna Głowala, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2024 r. sprawy ze skarg J. G. oraz małoletniego P. G. reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego M. G. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2024 r. nr [....] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku oddala skargi Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] lutego 2024 r. (nr [...]), wydaną na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1251 ze zm. dalej także jako: ustawa), odmówił J. G. (ur. [...] lutego 2006 r.) oraz P. G. (ur. [...] października 2011 r.) przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku po matce L. G. (zm. [...] kwietnia 2023 r.) W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ przytoczył treść art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS i wyjaśnił, że warunki określone w tym przepisie ustawy muszą być spełnione łącznie, a niespełnienie nawet jednego z nich wyklucza możliwość przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Prezes ZUS wyjaśnił, że renta rodzinna jest pochodną świadczenia osoby zmarłej. W związku z tym w pierwszej kolejności rozpatrzeniu podlega spełnienie powyższych warunków przez osobę zmarłą, a następnie przez wnioskodawcę - członka rodziny osoby zmarłej. Dalej organ podał, że z dokumentacji znajdującej się w aktach rentowych wynika, że udokumentowano 11 lat, 3 miesiące i 13 dni łącznych okresów składkowych i nieskładkowych matki dzieci, która stała się całkowicie niezdolna do pracy w wieku w wieku 44 lat (od [...] listopada 2022 r.). W 10-leciu przypadającym przed dniem powstania niezdolności do pracy matki dzieci - zamiast 5 lat okresów składkowych i nieskładkowych - wymaganych do przyznania świadczenia w trybie zwykłym - udokumentowano tylko 1 rok, 9 miesięcy i 2 dni tych okresów. Nie bez znaczenia pozostaje fakt, że w latach 1999-2005, 2007-2009, 2012-2020, 2020-2021 wystąpiły przerwy w wykonywaniu przez nią zatrudnienia lub innej działalności popartej opłacaniem składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. W wymienionych przerwach w ubezpieczeniu wobec L. G. nie orzeczono całkowitej niezdolności do pracy. W ocenie Prezesa ZUS, w sprawie nie zostały wykazane szczególne okoliczności tj. wydarzenia o charakterze nadzwyczajnym, które wbrew zamiarom i woli ubezpieczonego uniemożliwiały podjęcie zatrudnienia przez zmarłą i objęcie ubezpieczeniem, w celu zapewnienia w przyszłości uprawnień do świadczenia z ubezpieczeń społecznych. Prezes ZUS podniósł ponadto, że przy rozpatrywaniu uprawnień do renty w drodze wyjątku ocenie podlegała również sytuacja materialna wnioskodawcy, a dochód przypadający na jednego członka rodziny nie wskazuje, aby dzieci pozostawały bez niezbędnych środków utrzymania. Reasumując Prezes ZUS stwierdził, że nie znajduje podstaw do przyznania wnioskodawcom renty rodzinnej w drodze wyjątku na mocy przepisu art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. J. G. oraz małoletni P. G. reprezentowany przez przedstawiciela ustawowego M. G. zaskarżyli ją dwiema skargami do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego. Sprawa ze skargi J. G. zarejestrowana została pod sygn. akt II SA/Wa 598/24, natomiast sprawa ze skargi P. G. pod sygn. akt II SA/Wa 599/24. Skarżący zarzucili zaskarżonej decyzji naruszenie: 1. art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że nie zachodzą przesłanki do przyznania skarżącym renty rodzinnej w drodze wyjątku; 2. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 124 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, poprzez niewyczerpujące zebranie, rozpatrzenie i ocenę materiału dowodowego. W uzasadnieniach skarg skarżący podnieśli, że Prezes ZUS nie rozważył - na tle sytuacji życiowej zmarłej L. G. - czy w sprawie zaistniały "szczególne okoliczności" uzasadniające przyznanie świadczenia w drodze wyjątku. Podnieśli, że NSA w wyroku z dnia 25 kwietnia 2023 r. sygn. akt III OSK 1001/22 wywiódł, że są to okoliczności obiektywne, niezależne, niezawinione przez ubiegającego się o świadczenie w drodze wyjątku. Należy odnosić je do zdarzenia lub stanu, które w sposób trwały lub przejściowy wykluczały aktywność zawodową konkretnej osoby z powodu niemożności przezwyciężenia ich skutków i uniemożliwiając tym samym ubezpieczonemu wypracowanie wymaganych prawem okresów składkowych. Przy czym owe zdarzenia lub stan muszą pozostawać w związku przyczynowym z brakiem uprawnień do świadczenia w trybie zwykłym, muszą mieć charakter obiektywny oraz być niezależne od woli tej osoby, która pomimo dołożenia należytej staranności, nie była w stanie zapobiec ich skutkom. Skarżący dodali, że przyznanie tego świadczenia w drodze wyjątku jest możliwe tylko w przypadku, gdy ubezpieczony wykazał wolę podejmowania pracy i opłacania składek, ale na skutek wystąpienia nadzwyczajnych, niezależnych od jego woli okoliczności, nie spełnia on wymagań do uzyskania świadczenia w trybie zwykłym i tylko z tego powodu przyznanie świadczenia w trybie wyjątkowym jest zasadne. Konieczne jest zatem wykazanie, że ubezpieczony, którego praca stanowi źródło uprawnień do świadczenia z ubezpieczenia społecznego, nie wypracował prawa do "normalnego" świadczenia ubezpieczeniowego na skutek jakichś szczególnych okoliczności (wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2023 r. sygn. akt III OSK 464/22). Odnosząc powyższe do okoliczności sprawy, skarżący podnieśli, że nagła ciężka choroba ich matki w postaci guza mózgu stanowi okoliczność nadzwyczajną, która wykluczała ubezpieczoną z dalszej aktywności zawodowej. Podali, że w okresach przerw w zatrudnieniu ich matka dokonywała zawsze aktywnych starań w celu podjęcia zatrudnienia, próbowała się przekwalifikować, jednak trudna sytuacja na rynku pracy w województwie [...], bardzo wysokie bezrobocie a potem stan zdrowia uniemożliwiał jej podjęcie zatrudnienia. W konsekwencji w sposób całkowicie niezawiniony nie wypracowała prawa do świadczenia ubezpieczeniowego w trybie zwykłym. Zarzucili ponadto, że Prezes ZUS nie wziął pod uwagę, że ich ojciec wymaga podjęcia natychmiastowego kosztownego leczenia, nie wziął pod uwagę, że to czym dysponuje rodzina nie wystarcza nawet na zaspokojenie potrzeb podstawowych jak jedzenie, ubranie czy "dach nad głową" i ogrzewanie. Konieczne jest dokonywanie wyboru w danym miesiącu, która z podstawowych potrzeb nie zostanie zaspokojona w stopniu wystarczającym i koniecznym. W konkluzji skarżący podnieśli, ich matka posiadała orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy od dnia [...] listopada 2022 r., a wcześniej wystąpiły szczególne okoliczności (zewnętrzne, obiektywne i niezależne od jej woli) uniemożliwiające wypracowanie wymaganego okresu ubezpieczenia, uprawniającego do otrzymania świadczenia na zasadach ogólnych. W skargach do Sądu skarżący wnieśli o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z następujących dokumentów: 1) zaświadczenia z dnia [...] kwietnia 2023 r. na okoliczność nauki J. G. w Centrum [...] w [...] w klasie II technikum w zawodzie [...], i związanej z tym konieczności ponoszenia codziennych kosztów dojazdu; 2) karty informacyjnej leczenia szpitalnego L. G. w okresie od [...] listopada 2022 r. do [...] grudnia 2022 r. oraz wyniku badania Tk z dnia [...] listopada 2022 r. na potwierdzenie zdiagnozowania u niej guza prawego płata czołowego w listopadzie 2022 r., 3) karty informacyjnej leczenia szpitalnego L. G. w okresie od [...] grudnia 2022 r. do [...] grudnia 2022 r. na potwierdzenie faktu podjęcia leczenia; 4) odpisu skróconego aktu zgonu L. G. na potwierdzenie faktu śmierci w dniu [...] kwietnia 2023 r.; 5) dokumentacji medycznej M. G. na potwierdzenie zdiagnozowanego Parkinsona i koniecznego leczenia. Prezes ZUS w odpowiedziach na skargi wniósł o ich oddalenie. Na rozprawie w dniu 27 września 2024 r. Sąd na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 20002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935), połączył powyższe sprawy w celu ich wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia (pod sygn. akt II SA/Wa 598/24). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargi nie są zasadne. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, zgodnie z którym ubezpieczonym i pozostałym po nich członkom rodziny, którzy wskutek szczególnych okoliczności nie spełniają warunków przewidzianych w ustawie do uzyskania prawa do emerytury lub renty, nie mogą ze względu na całkowitą niezdolność do pracy lub wiek podjąć pracy lub działalności objętej ubezpieczeniem społecznym i nie mają niezbędnych środków utrzymania, Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych może przyznać w drodze wyjątku świadczenie w wysokości nieprzekraczającej odpowiednich świadczeń przewidzianych w ustawie. Z treści powołanego przepisu wynikają trzy przesłanki warunkujące ubezpieczonemu bądź też pozostałym po nim członkom rodziny przyznanie świadczenia w drodze wyjątku: po pierwsze, niespełnienie wymagań dających prawo do emerytury lub renty musi być spowodowane szczególnymi okolicznościami; po drugie, ubiegający się o to świadczenie nie może podjąć pracy lub innej działalności zarobkowej, objętej ubezpieczeniem społecznym z powodu całkowitej niezdolności do pracy lub wieku; po trzecie, osoba ta nie ma niezbędnych środków utrzymania. Przyznanie świadczenia ustawa uzależnia od łącznego (kumulatywnego) spełnienia wszystkich trzech wymienionych przesłanek. Brak choćby jednej z nich wyklucza tę możliwość. Zaskarżoną decyzją Prezes ZUS odmówił przyznania J. G. i P. G. renty rodzinnej w drodze wyjątku z uwagi na niezaistnienie szczególnych okoliczności uniemożliwiających ich matce "wypracowanie" stażu ubezpieczeniowego do nabycia uprawnień w trybie zwykłym oraz z uwagi na to, że wnioskodawcy nie pozostają bez niezbędnych środków utrzymania Sąd podziela to stanowisko organu. Przede wszystkim należy wyjaśnić, że choć zawarte w art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS pojęcie "szczególnych okoliczności" jest sformułowaniem nieostrym, to jednak doczekało się obszernego orzecznictwa, które interpretuje to pojęcie. Zgodnie przy tym z powszechnie przyjętym poglądem, za szczególną okoliczność na potrzeby stosowania w/w przepisu, przyjmuje się wyłącznie obiektywne i niezależne od woli konkretnej osoby zdarzenia bądź trwały stan, wykluczający jej aktywność zawodową z powodu niemożności przezwyciężenia ich skutków (vide np. wyroki NSA: z dnia 3 września 2014 r. sygn. akt I OSK 1396/14, z dnia 7 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OSK 517/13 i z dnia 29 kwietnia 2010 r. sygn. akt I OSK 151/10). Za taką okoliczność orzecznictwo nie traktuje jednak świadomego zatrudniania się, wykonywania prac dorywczych lub prowadzenia działalności gospodarczej bez zgłoszenia tego faktu do ubezpieczenia społecznego i odprowadzania składek (vide: wyroki NSA: z dnia 24 lipca 2001 r. sygn. akt II SA 444/01, z dnia 30 maja 2001 r. sygn. akt II SA 435/01 i z dnia 18 kwietnia 2001 r. sygn. akt II SA 3238/00). Z kolei bezrobocie, jako zjawisko polegające na mniejszej ilości ofert pracy, niż liczba osób gotowych do podjęcia zatrudnienia, tylko wtedy może być szczególną okolicznością skutkującą niespełnianiem przez konkretną osobę warunków do uzyskania prawa do emerytury lub renty, gdy osoba ta wykaże, że jej przerwy w zatrudnieniu były spowodowane wyłącznie bezrobociem, a nie innymi okolicznościami (por. wyrok NSA z dnia 30 marca 2006 r., sygn. akt I OSK 1328/05). Pojęcie "w drodze wyjątku" nie dotyczy zatem wyjątkowych potrzeb czy niedostatku, sytuacji życiowej starającego się o to świadczenie. Nie chodzi tu o każdy przypadek nieotrzymania świadczenia w trybie zwykłym, lecz o taki, który mieści się w zakresie pojęcia "szczególnych okoliczności", czyli takich zdarzeń, które na gruncie ustawy emerytalnej ograniczają, utrudniają, czy wręcz udaremniają możliwość wypracowania wymaganego okresu ubezpieczenia, uprawniającego do otrzymania świadczenia na zasadach ogólnych. Należy również wyjaśnić, że zgodnie z treścią art. 14 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, oceny niezdolności do pracy, jej stopnia oraz ustalenia daty powstania niezdolności do pracy, dokonuje w formie orzeczenia lekarz orzecznik ZUS. Od orzeczenia lekarza orzecznika osobie zainteresowanej przysługuje sprzeciw do komisji lekarskiej Zakładu w ciągu 14 dni od dnia doręczenia tego orzeczenia (ust. 2a). Stosownie zaś do treści art. 14 ust. 3 powołanej ustawy, orzeczenie lekarza orzecznika, od którego nie wniesiono sprzeciwu lub co do którego nie zgłoszono zarzutu wadliwości, albo orzeczenie komisji lekarskiej, stanowi dla organu rentowego podstawę do wydania decyzji w sprawie świadczeń przewidzianych w ustawie, do których prawo jest uzależnione od stwierdzenia niezdolności do pracy oraz niezdolności do samodzielnej egzystencji, co do którego nie zgłoszono zarzutu wadliwości albo orzeczenie komisji lekarskiej. Prezes ZUS jest związany orzeczeniem lekarza orzecznika, od którego nie wniesiono sprzeciwu lub co do którego nie zgłoszono zarzutu wadliwości, jak również orzeczeniem komisji lekarskiej wydanym wskutek rozpoznania wniesionego sprzeciwu (wyrok NSA z dnia 16 kwietnia 2015 r. sygn. akt I OSK 1397/14). Jak wynika z akt sprawy, wobec L. G. lekarz orzecznik ZUS orzekł całkowitą niezdolność do pracy od dnia [...] listopada 2022 r., a więc pół roku przed śmiercią (orzeczenie z dnia [...] października 2023 r.). Sąd podziela zapatrywanie organu wyrażone w zaskarżonej decyzji, że do tej daty nie istniały przeszkody w podjęciu przez matkę skarżących zatrudnienia w celu zapewnienia w przyszłości uprawnień do świadczenia z ubezpieczeń społecznych. We wniosku o przyznanie świadczenia w drodze wyjątku, a następnie w toku postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją, nie wykazano żadnych szczególnych okoliczności, które można byłoby uznać za usprawiedliwione przeszkody w podjęciu zatrudnienia przez matkę skarżących. W postępowaniu o świadczenie w drodze wyjątku to osoba zainteresowana powinna wskazać wszelkie dowody i okoliczności wiążące się z dochodzonym świadczeniem. Skoro strona wnioskująca domaga się uznania jakichś jej argumentów, wskazujących na rzeczywiste szczególne okoliczności w sprawie, to powinna okazać potwierdzające to dowody, bądź wskazać gdzie takowe organ może pozyskać. Należy także podkreślić, że o wyjątkowości okoliczności podnoszonych przez stronę nie może przesądzać jej subiektywne przekonanie, gdyż muszą to być takie okoliczności, które ze względów obiektywnych mogą być potraktowane jako szczególne. W ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że powinny to być okoliczności od strony (ubezpieczonego) niezależne, niezawinione i niemożliwe do przezwyciężenia, wykluczające jego aktywność zawodową, a za takie nie można uznać m. in. rezygnacji z pracy z uwagi na sprawowanie opieki nad dzieckiem lub innym członkiem rodziny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2016 r., sygn. akt I OSK 3375/15, z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt I OSK 1610/14). Stwierdzenie, że do dnia [...] listopada 2022 r., kiedy matka skarżących uznana została przez lekarza orzecznika ZUS za trwale i całkowicie niezdolną do pracy, nie zaistniały "szczególne okoliczności" uniemożliwiające jej zatrudnienie i "wypracowanie" świadczenia w trybie zwykłym powoduje, że zaskarżoną decyzję należało uznać za zgodną z prawem wobec konieczności kumulatywnego spełniania wskazanych wyżej przesłanek. Wbrew temu co podnoszą skarżący, nie można zarzucić Prezesowi ZUS, że mało wnikliwe rozpatrzył materiału dowodowy. Należy powtórzyć, że choć postępowanie dowodowe w postępowaniu administracyjnym prowadzone jest przez organ z urzędu i jest on zobligowany do wyjaśnienia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, to jednak nie oznacza to uwolnienia strony od wszelkiej aktywności w tym postępowaniu i zdjęcia z niej ciężaru dowodu okoliczności, które uważa za istotne w sprawie, a które mają wykazać zasadność jej żądania. W konsekwencji, w ocenie Sądu, nie można zarzucić organowi naruszenia przepisów postępowania regulujących sposób zgromadzenia i oceny materiału dowodowego, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.). Odnosząc się do treści skargi należy zauważyć, że w istocie w zaskarżonej decyzji Prezes ZUS nie poddał szerszej analizie sytuacji materialnej rodziny skarżących, ograniczając się do stwierdzenia, że skarżący nie pozostają bez niezbędnych środków utrzymania, niemniej – w świetle tego co powiedziano – to uchybienie w uzasadnieniu decyzji nie ma wpływu na wynik sprawy. Z akt sprawy wynika, że dochód 3 - osobowej rodziny wynosi 7.322,51 zł brutto (średnia za październik, listopad i grudzień 2023 r.), co daje kwotę 2.440,84 zł na osobę w rodzinie. W orzecznictwie sądowym dotyczącym omawianej problematyki przyjmuje się co do zasady jednolicie, że przesłankę braku posiadania niezbędnych środków utrzymania należy oceniać porównując sytuację materialną ubiegającego się o świadczenie z wysokością świadczeń określonych w przepisach jako minimalne – minimalna emerytura, renta z tytułu niezdolności do pracy i renta rodzinna (por. wyroki NSA: z dnia 16 kwietnia 2014 r. sygn. akt I OSK 121/14; z dnia 15 listopada 2012 r. sygn. akt I OSK 2248/12; z dnia 19 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 292/11). Stanowi to bowiem obiektywny miernik omawianego kryterium. Wysokości minimalnej emerytury w dacie wydania zaskarżonej decyzji to 1.588,44 zł brutto (1.445 zł netto). Prawidłowa jest ocena organu, że skarżący nie spełniają przesłanki przyznania świadczenia w drodze wyjątku w postaci braku niezbędnych środków utrzymania. To z kolei przesądza niemożliwość zastosowania wobec nich dyspozycji art. 83 ustawy i przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku. Sąd podkreśla, że rozumie trudną sytuację skarżących i ich ojca. Jednakże należy wyjaśnić, że świadczenie w drodze wyjątku nie stanowi świadczenia socjalnego, zatem jego przyznanie nie zależy wyłącznie od potrzeb osoby o nie się ubiegającej, nawet, gdy są one uzasadnione (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 2014 r., sygn. akt I OSK 2148/14, wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 września 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 1209/20, z dnia 6 października 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 89/20, z dnia 1 grudnia 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 1788/20, z dnia 18 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 1878/20, z dnia 19 stycznia 2021 r., sygn. akt II SA/Wa 1235/20). Potrzeby te mogą natomiast uzasadniać ubieganie się przez stronę o świadczenia z tytułu pomocy społecznej oraz inne formy pomocy materialnej przewidzianej dla osób znajdujących się w niedostatku. Konkludując, przyznanie renty rodzinnej w drodze wyjątku jest możliwe tylko w przypadku, gdy można wykazać, że zmarły ubezpieczony wykazał wolę podejmowania pracy i opłacania składek, ale na skutek wystąpienia nadzwyczajnych, niezależnych od jego woli okoliczności, nie mógł zrealizować wymagań do uzyskania zwykłego świadczenia i tylko z tego powodu przyznanie świadczenia jego dzieciom jest zasadne. Tymczasem w tej sprawie tego rodzaju zdarzeń Sąd nie dopatrzył się. W ocenie Sądu, postępowanie administracyjne w tej sprawie zostało przeprowadzone w zgodzie z obowiązującymi przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym także w zgodzie z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. wskazywanymi w zarzutach skargi. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniono właściwie, a mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały prawidłowo zinterpretowane. Sąd nie uwzględnił wniosków dowodowych zawartych w skargach. Zgodnie z art. 106 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Taka sytuacja nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Z tych wszystkich względów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Sąd nie dopatrzył się żadnego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 powołanej ustawy procesowej, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło